I FSK 1545/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska, Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia WSA del. Mirosław Surma (spr.), Protokolant asystent sędziego Łukasz Trzpiot, po rozpoznaniu w dniu 22 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. sp. z o.o. z siedzibą w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 18 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 231/22 w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 28 stycznia 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1) uchyla zaskarżony wyrok, 2) uchyla zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 28 stycznia 2022 r., nr [...] oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 22 listopada 2021 r., nr [...], 3) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz P. sp. z o.o. z siedzibą w T. kwotę 1.037 (słownie: tysiąc trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.

1. Wyrokiem z 18 maja 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 231/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę P. sp. z o. o. w T. (dalej: spółka) na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "dyrektor") z 28 stycznia 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. 1.1 Sąd pierwszej instancji wskazał, że spółka złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie podatku od towarów i usług w zakresie uznania sprzedawców działek za podatników w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (j. t. Dz. U. z 2021 r., poz. 685 ze zm., dalej: "ustawa o VAT") i opodatkowania VAT dostawy działek, jako dostawy towarów niekorzystającej ze zwolnienia od VAT oraz obowiązku wystawienia przez sprzedających faktury dokumentującej ww. sprzedaż. Postanowieniem z 22 listopada 2021 r. dyrektor odmówił wszczęcia postępowania, a postanowieniem z 28 stycznia 2022 r. utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Wyjaśnił, że z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej może wystąpić osoba, u której wystąpił lub może wystąpić określony stan faktyczny (zdarzenie przyszłe), który może rodzić określone konsekwencje w sferze prawa podatkowego. Zatem interpretacja wydawana jest w indywidualnej sprawie zainteresowanego, który składa wniosek o jej wydanie. Z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej może wystąpić wyłącznie osoba zainteresowana w sprawie, czyli tylko ten, który przez wydanie interpretacji indywidualnej uzyska potwierdzenie prawidłowości swojego stanowiska w pełnym zakresie lub też uzyska negatywną ocenę swojego stanowiska co do prawnopodatkowego stanu faktycznego sprawy. 1.2 Odnosząc się do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego i zakresu zadanego pytania nr 1 organ stwierdził, że problematyczna kwestia przedstawiona we wniosku nie dotyczy zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie spółki, lecz dotyczy sfery opodatkowania innych podmiotów, tj. podmiotów którzy dokonali sprzedaży nieruchomości (małżonków będących osobami fizycznymi). Skoro zatem przedstawione we wniosku wątpliwości objęte zakresem pytania nr 1 wniosku odnoszą się do sytuacji prawnopodatkowej innych podmiotów, to brak jest podstaw, aby spółka występowała o interpretację indywidualną przepisów z tą sytuacją związanych. W konsekwencji organ stwierdził, że w kwestii objętej zakresem zadanego pytania nr 1 wniosku, tj. uznania sprzedawców działek za podatników w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT i opodatkowania podatkiem VAT dostawy działek, jako dostawy towarów niekorzystającej ze zwolnienia od podatku VAT oraz obowiązku wystawienia przez sprzedających faktury dokumentującej ww. sprzedaż – wbrew twierdzeniu spółki – zainteresowanymi mogą być wyłącznie małżonkowie, którzy dokonali dostawy ww. działek. Przedstawiony opis sprawy w kontekście postawionego pytania nr 1 opiera się wyłącznie na ustaleniach wnioskodawcy, których spółka dokonała na podstawie dokumentacji oraz informacji, które udało się jej zgromadzić. Natomiast - jak wynika z opisu sprawy - sprzedawcy nie ujawnili stronie jakichkolwiek informacji dotyczących sprzedawanych nieruchomości (działek gruntu), jak również podejmowanych działań, w wyniku których ostatecznie doszło do transakcji zakupu udokumentowanej aktem notarialnym z 30 września 2020 r. 1.3 Odnosząc się do kwestii dotyczącej odliczenia podatku naliczonego organ wskazał, że pomimo iż spółka jest niewątpliwie podmiotem zainteresowanym tym rozstrzygnięciem, niemniej zakres postawionego we wniosku pytania nr 1, tj. uznania sprzedawców działek, za podatników w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT i opodatkowania podatkiem VAT dostawy ww. działek, jako dostawy towarów niekorzystającej ze zwolnienia od podatku VAT oraz obowiązku wystawienia przez sprzedających faktury dokumentującej ww. sprzedaż, nie dotyczy praw i obowiązków spółki w zakresie skutków podatkowych wynikających ze sprzedaży działek. Wobec powyższego, brak jest podstaw prawnych do oceny stanowiska w zakresie sformułowanego we wniosku pytania nr 1 przedstawionego przez podmiot, który w przedmiotowej sprawie jest nabywcą przedmiotowych działek. W przedstawionym we wniosku stanie faktycznym, to dostawca towarów (małżonkowie będący osobami fizycznymi), a nie ich odbiorca (spółka), posiada uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie zadanego pytania nr 1 dotyczącego podatku od towarów i usług. 2. W skardze spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła: a) błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 165a § 1 w zw. art. 14b § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej polegającą na nieprawidłowym przyjęciu, że strona nie jest "zainteresowanym" w rozumieniu ww. przepisu, albowiem zadane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pytanie dotyczy jedynie sytuacji podatkowej dostawcy towaru transakcji (sprzedawcy), podczas gdy w sprawie kwestia opodatkowania dokonanej transakcji, choć może stanowić także o obowiązku wystawienia przez sprzedawcę dokumentu VAT, odnosi się również do prawa spółki do skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego, co w konsekwencji wpływa na wysokość zobowiązania podatkowego strony, a zatem odnosi się do sytuacji podatkowej wnioskodawcy, wobec czego organ winien wydać interpretację indywidualną; b) błędną wykładnię art. 165a § 1 w zw. z art. 14b § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej w związku z niezastosowaniem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT polegającą na pominięciu w toku wydawania skarżonego postanowienia, że prawo strony do skorzystania z odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego stanowi sferę sytuacji podatkowej wnioskodawcy, do której odnosi się opisany we wniosku stan faktyczny, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że przedmiot sprawy dotyczy wyłącznie sytuacji podatkowej innego podmiotu i odmowy wszczęcia postępowania, czego rezultatem jest de facto ograniczenie (pozbawienie) strony prawa do odliczenia podatku naliczonego mimo nierzetelnego, sprzecznego z prawem postępowania kontrahenta (sprzedawcy), podczas gdy organ powinien - uwzględniając wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT prawo do odliczenia przez wnioskodawcę podatku - wydać interpretację indywidualną i dokonać oceny stanowiska strony, w przeciwnym razie skarżąca naraża się na powstanie zaległości podatkowej w podatku od czynności cywilnoprawnych - w sytuacji gdyby okazało się, że transakcja nie podlegała opodatkowaniu w podatku od towarów i usług, bowiem przy transakcji notariusz nie pobrał podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 111), według którego nie podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych czynności cywilnoprawne inne niż umowa spółki i jej zmiany, w zakresie jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług; c) naruszenie art. 120 w zw. z art. 14c § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej polegające na dokonaniu w zaskarżonym postanowieniu nieuzasadnionej oceny okoliczności stanu faktycznego przedstawionego we wniosku oraz wskazanie, że: - opisany we wniosku stan faktyczny nie jest wiarygodny ze względu na wskazanie przez wnioskodawcę, że wiedzę co do okoliczności faktycznych zaczerpnął z uzyskanych dokumentów i informacji niepochodzących od sprzedawcy, - wadliwy jest zarzut podniesiony w zażaleniu, że ocena stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę nie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego, podczas gdy organy podatkowe (w tym także organ interpretacyjny) mają obowiązek działać wyłącznie na podstawie oraz w granicach prawa, zaś przedmiotem (treścią) interpretacji indywidualnej jest wyłącznie ocena prawna opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego oraz stanowiska wnioskodawcy przedstawionego we wniosku, wobec czego organ wydający interpretację indywidualną nie jest władny motywować odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji ze względu na niemożność zweryfikowania zgodności opisu we wniosku ze stanem rzeczywistym; - naruszenie art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej przez naruszenie zasady prowadzania postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, tj. tendencyjne budowanie argumentacji uzasadniającej odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej, opartej na nieistotnych okolicznościach, podważaniu autentyczności opisanego stanu faktycznego i kwestionowaniu możliwości weryfikacji stanu faktycznego (wykraczanie poza zakres wniosku), co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego (nieusprawiedliwionego) ograniczenia stronie skorzystania z oceny organu stanowiska podatnika w zakresie skorzystania przez niego z prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. 3. Sąd pierwszej instancji zaakceptował stanowisko organu. Uznał, że nie można przyjąć jako zasady, że każdorazowy nabywca towarów i usług może być zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Wnioskodawca musi wykazać związek przedstawionego stanu faktycznego z jego możliwą odpowiedzialnością podatkową. Dopiero wówczas można taki podmiot uznać za legitymowany do złożenia wniosku. W rozpatrywanej sprawie skarżąca takiego związku nie wykazała. W zakresie pytania 1 opis stanu faktycznego, treść pytania oraz przedstawione stanowisko strony odnosiło się wprost do sytuacji prawnej podmiotów, które dokonywały sprzedaży nieruchomości (tj. małżonków, osób fizycznych). Interpretacja wydana w spornym zakresie nie wywierałaby skutku ochronnego dla skarżącej, wynikającego z art. 14k § 1 i art. 14m Ordynacji podatkowej. Przedstawiony opis sprawy w kontekście postawionego pytania nr 1 opiera się wyłącznie na ustaleniach strony, których dokonano na podstawie dokumentacji oraz informacji, które udało się skarżącej zgromadzić. Natomiast jak wynika z opisu sprawy, sprzedawcy nie ujawnili spółce jakichkolwiek informacji dotyczących sprzedawanych nieruchomości (działek gruntu), jak również podejmowanych działań, w wyniku których ostatecznie doszło do transakcji zakupu. Natomiast w zakresie pytania 1 skarżąca w ogóle nie występowała o interpretację przepisów związanych z możliwością odliczenia podatku naliczonego (tego zagadnienia dotyczyło pytanie 2 wniosku). 4. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku spółka zarzuciła: I. na podstawie art. 174 pkt 1) w zw. z art. 176 §1 pkt 2) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie: 1. art. 14b §1 w zw. z art. 14k § 1 i § 3 w powiązaniu z art. 14m Ordynacji podatkowej polegające na nieprawidłowym przyjęciu, że strona nie jest "zainteresowanym" w rozumieniu ww. przepisu, albowiem zadane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pytanie dotyczy jedynie sytuacji podatkowej dostawcy towaru transakcji (sprzedawcy), podczas gdy w sprawie kwestia opodatkowania dokonanej transakcji, choć może stanowić także o obowiązku wystawienia przez sprzedawcę dokumentu F_VAT, odnosi się również do prawa spółki (nabywcy) do skorzystania - mając ochronę prawną wynikającą z art. 14k § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej, tj. nie mogąc szkodzić (chroniący podatnika przed konsekwencjami podatkowymi bądź karnoskarbowymi) - z prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego, co w konsekwencji wpływa na wysokość zobowiązania podatkowego strony w podatku od towarów i usług, a zatem odnosi się do sytuacji podatkowej skarżącego, wobec czego organ winien wydać interpretację indywidualną; 2. art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z niezastosowaniem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (j. t. Dz. U. z 2022 r., poz. 931 ze zm., dalej: "ustawa o VAT"), polegające na pominięciu w toku wydawania skarżonego orzeczenia, że prawo strony do skorzystania, mając ochronę prawną wynikającą z art. 14k § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej, tj. nie mogąc szkodzić (chroniący podatnika przed konsekwencjami podatkowymi bądź karnoskarbowymi) z odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego stanowi sferę sytuacji podatkowej skarżącego, do której odnosi się opisany we wniosku stan faktyczny, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że przedmiot sprawy dotyczy wyłącznie sytuacji podatkowej innego podmiotu i odmowy wszczęcia postępowania, czego rezultatem jest de facto ograniczenie (pozbawienie) stronie prawa do odliczenia podatku naliczonego, mimo nierzetelnego, sprzecznego z prawem postępowania kontrahenta (sprzedawcy), podczas gdy organ powinien - uwzględniając wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT prawo do odliczenia przez wnioskodawcę podatku - wydać interpretację indywidualną i dokonać oceny stanowiska strony; 3. art. 14b § 1 w zw. z art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że organ prawidłowo odmówił stronie wydania interpretacji indywidualnej (wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, które zostało także utrzymane w mocy) z uwagi na brak możliwości przypisania stronie statusu "zainteresowanego", podczas gdy w sprawie opisany we wniosku o interpretację stan faktyczny może wiązać się - w przypadku uznania, że nie doszło do opodatkowania VAT i brak było prawa do odliczenia tego podatku - z powstaniem po stronie podatnika obowiązku podatkowego (zaległości podatkowej) na gruncie podatku od czynności cywilnoprawnych, co winno prowadzić do uznania, że podatnik jest "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej i uchylenia postanowienia dyrektora; II. na podstawie art. 174 pkt 2) w zw. z art. 176 § 1 pkt 2) p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania (prawa procesowego), mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 14h w zw. z art. 165a § 1 w zw. z art. 14b § 1 w z art. 14k § 1 i § 3 i art. 14m Ordynacji podatkowej polegające na oddaleniu skargi i w konsekwencji akceptację przez sąd pierwszej instancji postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej ze względu na nieprawidłowe przyjęcie, że strona nie jest "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b §1 Ordynacji podatkowej, albowiem zadane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pytanie dotyczy jedynie sytuacji podatkowej dostawcy towaru transakcji (sprzedawcy), podczas gdy w przedmiotowej sprawie kwestia opodatkowania dokonanej transakcji, choć może stanowić także o obowiązku wystawienia przez sprzedawcę dokumentu F_VAT, to odnosi się również do prawa spółki do skorzystania, mając ochronę prawną wynikającą z art. 14k § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej, tj. nie mogąc szkodzić (chroniący podatnika przed konsekwencjami podatkowymi bądź karnoskarbowymi) - z prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego, co w konsekwencji wpływa na wysokość zobowiązania podatkowego strony w podatku od towarów i usług, a zatem odnosi się do sytuacji podatkowej skarżącego, wobec czego organ winien wydać interpretację indywidualną, bowiem stronie przysługuje status "zainteresowanego", gdyż w sprawie opisany we wniosku o interpretację stan faktyczny może wiązać się - w przypadku uznania, że nie doszło do opodatkowania VAT i brak było prawa do odliczenia tego podatku - z powstaniem po stronie podatnika obowiązku podatkowego (zaległości podatkowej) na gruncie podatku od czynności cywilnoprawnych, co winno prowadzić do uznania, że podatnik jest "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b §1 Ordynacji podatkowej i tym samym sąd pierwszej instancji winien uchylić postanowienia dyrektora; 2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 14h w zw. z art. 120 w zw. z art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej polegające na oddaleniu skargi, pomimo dokonania przez organ w postanowieniu odmawiającym wydania interpretacji indywidualnej nieuzasadnionej oceny okoliczności stanu faktycznego przedstawionego we wniosku oraz wskazanie, że: 1) opisany we wniosku stan faktyczny nie jest wiarygodny ze względu na wskazanie przez wnioskodawcę, że wiedzę co do okoliczności faktycznych zaczerpnął z uzyskanych dokumentów i informacji niepochodzących od sprzedawcy; 2) wadliwy jest zarzut podniesiony w zażaleniu, że ocena stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę nie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego, podczas, gdy organy podatkowe (w tym także organ interpretacyjny) mają obowiązek działać wyłącznie na podstawie oraz w granicach prawa, zaś przedmiotem (treścią) interpretacji indywidualnej jest wyłącznie ocena prawna opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego oraz stanowiska wnioskodawcy przedstawionego we wniosku, wobec czego organ wydający interpretację indywidualną nie jest władny motywować odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji ze względu na niemożność zweryfikowania zgodności opisu we wniosku ze stanem rzeczywistym, co winno prowadzić do uwzględniania przez sąd pierwszej instancji skargi i uchylenia postanowienia dyrektora; 3. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) w zw. z art. 14h w zw. z art. 14b § 1 i § 3 z zw. z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, tj. tendencyjne budowanie argumentacji uzasadniającej odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej, opartej na nieistotnych okolicznościach, podważaniu autentyczności opisanego stanu faktycznego i kwestionowaniu możliwości weryfikacji stanu faktycznego (wykraczanie poza zakres wniosku), co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego (nieusprawiedliwionego) ograniczenia stronie skorzystania z oceny organu stanowiska podatnika w zakresie skorzystania przez niego z prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego oraz utrzymania stanu niepewności prawnej w zakresie opodatkowania obrotu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. 4.1 Skarżąca spółka wniosła o: 1. uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz uchylenie w całości wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy; 2. na podstawie art. 188 w zw. z art. 185 §1 p.p.s.a., w przypadku uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, o uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy i rozpoznanie skargi. 4.2 W odpowiedzi na skargę kasacyjną dyrektor wniósł o jej oddalenie. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5.1 Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie zachodziła. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami. W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna zawierała usprawiedliwione podstawy i dlatego podlegała uwzględnieniu. 5.2 Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., a sformułowane w jej ramach zarzuty nakierowane zostały na podważenie stanowiska sądu pierwszej instancji, który zaakceptował stanowisko organu interpretacyjnego w zakresie twierdzenia, że skarżąca spółka nie była zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, co skutkowało odmową wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 tej ustawy w sprawie wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko to nie zasługiwało na akceptację. 5.3 Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej). Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego (art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej). Z powołanych przepisów wynika, że zainteresowanym, jak ustawa nazywa stronę podatkowego postępowania interpretacyjnego, jest ten, kto zwraca się o wydanie interpretacji prawa podatkowego w jego indywidualnej sprawie. Wskazanie we wniosku "indywidualnej sprawy" stanowi konieczny warunek do uznania konkretnego podmiotu za zainteresowanego. Z treści przepisu art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej wynika, że wniosek zainteresowanego może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych. Należy zatem przyjąć, że osoba zainteresowana, to każda osoba, która chce uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego w celu wyjaśnienia i/lub ułożenia swoich interesów w sferze prawa podatkowego. Osobą legitymowaną do wystąpienia o wydanie interpretacji indywidualnej może być wyłącznie osoba, u której wystąpił lub może wystąpić określony stan faktyczny, mogący powodować określone konsekwencje w zakresie prawa podatkowego. Wynika to z tej części przepisu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, w której stanowi się, że interpretację wydaje się na pisemny wniosek zainteresowanego "w jego indywidualnej sprawie". 5.4 Wynik wykładni systemowej przepisów art. 14b Ordynacji podatkowej potwierdza, że dotyczą one wyłącznie takich stanów faktycznych, które spowodowały lub mogą spowodować powstanie odpowiedzialności podatkowej. Wskazuje na to zestawienie wzmiankowanego przepisu z przepisem art. 14p Ordynacji podatkowej stanowiącym, że przepisy rozdziału 1a działu II Ordynacji podatkowej stosuje się odpowiednio do należności płatników lub inkasentów, zobowiązań osób trzecich oraz do należności, o których mowa w art. 52 § 1. Odstępstwo od zasady, że z wnioskiem o interpretację może wystąpić podmiot zainteresowany przewiduje art. 14n § 1 Ordynacji podatkowej, wskazując co do zasady przypadki, gdy utworzony (zawiązany) podmiot zastosował się do interpretacji wydanej jeszcze przed jego powstaniem, a sam wniosek o interpretację dotyczył zdarzenia przyszłego związanego z zakresem jego działalności. 5.5 Organ interpretacyjny nie bada wprost interesu prawnego danego podmiotu w uzyskaniu dochodzonej przezeń interpretacji, ale tylko czy jest on "zainteresowany" w uzyskaniu interpretacji, z uwagi na skutki w zakresie odpowiedzialności podatkowej, które przedstawiany stan faktyczny w jego sprawie może spowodować. Interes prawny w zakresie prawa podatkowego w podatkowym postępowaniu interpretacyjnym konstytuuje realizację pochłaniającego go wymogu: ubiegania się o interpretację i uzyskanie interpretacji wyłącznie we własnej indywidualnej sprawie podatkowej. Jeżeli wnioskodawca nie wykaże związku przedstawianego (jako zasadnicza podstawa wniosku interpretacyjnego) stanu faktycznego z jego możliwą odpowiedzialnością podatkową, będzie to uzasadniało ocenę, że o interpretację nie wystąpił w rozumieniu prawa zainteresowany, to jest, że ubiega się o nią podmiot nieuprawniony w świetle unormowania art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. W takiej sytuacji organ podatkowy nie tylko że nie ma obowiązku udzielenia interpretacji, ale nie ma prawa jej wydania i na podstawie art. 165a w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania "interpretacyjnego". 5.6 Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że osoba zainteresowana w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, to każda osoba, która chce uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego w celu wyjaśnienia i/lub ułożenia swoich interesów w sferze prawa podatkowego. Osobą legitymowaną do wystąpienia o wydanie interpretacji indywidualnej może być wyłącznie osoba, u której wystąpił lub może wystąpić określony stan faktyczny, który może powodować określone konsekwencje w zakresie prawa podatkowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 maja 2021 r. I FSK 1734/18 - powołane orzeczenia dostępne są na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). 5.7 Skarżąca spółka złożyła do organu interpretacyjnego wniosek w zakresie ustalenia czy transakcja sprzedaży działek, stanowiąca dostawę terenów budowlanych w rozumieniu ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu tym podatkiem zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 VAT, (czy) sprzedawcy wypełnili kryteria podatników VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT prowadzących działalność gospodarczą zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, w związku z czym, (czy) zobowiązani są opodatkować sprzedaż wymienionych nieruchomości z zastosowaniem właściwej stawki VAT oraz wystawić fakturę VAT potwierdzającą transakcję udokumentowaną aktem notarialnym z 30 września 2020 r.? (pytanie nr 1 wniosku). W ramach pytania nr 2 wniosku, objętego odrębnym postępowaniem organu, spółka zadała pytanie, czy w analizowanym stanie faktycznym wnioskodawca ma prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT związanego z transakcją nabycia działek dokonaną w ramach prowadzonej działalności gospodarczej oraz wyłącznie na potrzeby czynności opodatkowanych na gruncie VAT ? 5.8 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zakres pytania oznaczonego numerem 1 odnosi się do sfery odpowiedzialności podatkowej skarżącej spółki. Należy wyjaśnić, że istotą podatku od towarów i usług jest to, że ekonomiczny ciężar tego podatku ponosi ostateczny konsument. VAT pozostaje bowiem podatkiem neutralnym dla jego podatnika. Realizacją tej zasady jest prawo podatnika VAT do pomniejszenia własnego podatku należnego o podatek naliczony, zapłacony przez niego przy nabyciu towarów i usług na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Z art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT wynika, że w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 tej ustawy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem nie mającym w tym przypadku znaczenia, stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. W przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2 ustawy o VAT, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy (art. 87 ust. 1 ustawy o VAT). Skoro podatnikowi VAT z mocy ustawy przysługuje uprawnienie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony - co ma niewątpliwie wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego - ma on prawo do zadawania pytań dotyczących jego podatku naliczonego. Otrzymaną w tym zakresie informację podatnik może następnie wykorzystywać dokonując rozliczenia podatku, jak również może powoływać się na nią w kontaktach z kontrahentami, dla których może ona mieć walor informacyjny. Sam fakt, że kontrahenci skarżącej nie są treścią takiej interpretacji związani nie może świadczyć o tym, że skarżąca może być przez organ podatkowy traktowana jako nie mająca statusu zainteresowanego w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Konstrukcja podatku od wartości dodanej sprawia, że podatnik może występować z pytaniami do organu interpretacyjnego także o sytuację prawnopodatkową kontrahenta, wystawiającego mu faktury z wyszczególnionym podatkiem naliczonym (zob. wyroki NSA: z 8 stycznia 2013 r. I FSK 1572/12, z 11 maja 2021 r. I FSK 1734/18), czy też o jego status jako podatnika VAT zobowiązanego wystawić fakturę potwierdzającą daną transakcję. 5.9 Z uwagi zatem na specyfikę podatku od towarów i usług, zainteresowanym w otrzymaniu indywidualnej interpretacji prawa podatkowego może być podatnik tego podatku, zarówno w zakresie jego podatku należnego, jak i podatku naliczonego. Decydują o tym okoliczności konkretnego przypadku, które muszą odnosić się - na tle zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego - wprost do sfery nakazanego, zakazanego lub uprawnionego działania podatkowego podmiotu domagającego się interpretacji indywidualnej. 5.10 Zdaniem sądu pierwszej instancji, skarżąca nie wykazała związku przedstawionego stanu faktycznego z jej możliwą odpowiedzialnością podatkową. Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić. Stan faktyczny przedstawiony we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej jednoznacznie wskazuje, że spółka zapytała o własną sytuację prawnopodatkową. Ma ona bowiem obowiązek prawidłowo określić i udokumentować wielkość podatku naliczonego, o którą następnie pomniejszony zostanie jej podatek należny. Potwierdzenie prawidłowej kwalifikacji prawnopodatkowej ma stanowić indywidualna interpretacja prawa podatkowego. Wynikające z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT prawo do odliczenia podatku naliczonego "w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych" świadczy o istnieniu związku polegającego na tym, że przedstawiony we wniosku o interpretację problem dotyczy bezpośrednio sfery praw podatkowych wnioskodawcy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wysokość podatku naliczonego oraz kwestie związane z jego obliczeniem mają bezpośredni wpływ na sytuację prawnopodatkową spółki. Nie można przy tym pominąć okoliczności, że we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej strona wskazywała, że przy nabyciu działek notariusz nie pobrał podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (j. t. Dz.U. z 2020 r., poz. 815 ze zm.). Tym bardziej więc dokonanie przez organ interpretacyjny oceny prawidłowości stanowiska wyrażonego przez spółkę we wniosku determinuje jej sytuację prawnopodatkową w kontekście podatku od czynności cywilnoprawnych. Obrazuje to niewątpliwy związek przedstawianego przez spółkę we wniosku stanu faktycznego z jej możliwą odpowiedzialnością podatkową, co uzasadnia ocenę, że o interpretację wystąpił podmiot zainteresowany w rozumieniu przepisu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Okoliczności tych nie dostrzegł sąd pierwszej instancji wskazując, że postawione przez spółkę pytanie odnosi się do sytuacji prawnopodatkowej małżonków dokonujących sprzedaży działek na rzecz strony. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko takie stanowi nieuprawnione uproszczenie przedstawionego stanu faktycznego. Spółka pyta bowiem o swoją sytuację, wynikającą z transakcji z innym podmiotem, która rodzi dla niej samej skutki podatkowe. W tej sytuacji ma prawo oczekiwać, że organ udzieli jej odpowiedzi i oceni jej stanowisko w zakresie dotyczących jej skutków podatkowych. 5.11 Nie można zgodzić się ze stanowiskiem sądu pierwszej instancji, że w sytuacji opisanej we wniosku (w zakresie pytania 1) interpretacja podatkowa nie mogłaby pełnić funkcji ochronnej, bowiem dotyczy on w istocie innego podmiotu niż wnioskujący o wydanie interpretacji. Odnosząc się do tego należy wskazać, że postępowanie o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego charakteryzuje się tym, że organ nie czyni żadnych własnych ustaleń dotyczących stanu faktycznego. Opiera się wyłącznie na opisie przedstawionym przez składającego wniosek o wydanie interpretacji. Wydający interpretację organ nie może prowadzić postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Nie bada i nie szuka potwierdzenia podanych we wniosku okoliczności. Nie sprawdza też ich wiarygodności i nie gromadzi materiału dowodowego. To wnioskodawca bierze na siebie ryzyko przedstawienia określonego zdarzenia i jego kwalifikacji. W razie wystąpienia okoliczności innych, niż zawarte we wniosku, albo ustalenia w postępowaniu podatkowym odmiennych okoliczności, niż wskazane przez stronę we wniosku, interpretacja nie będzie spełniała roli ochronnej, co nie zwalnia jednak organu z jej wydania (zob. wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z 14 października 2021 r. II FSK 236/19). Innymi słowy, interpretacja indywidualna ze swej istoty posiada funkcję ochronną, jeżeli objęty nią stan faktyczny odpowiada rzeczywistemu. W sprawie oznacza to, że spółka będzie chroniona interpretacją indywidualną w sytuacji, w której ziszczą się elementy dotyczące podanego we wniosku stanu faktycznego, w tym również dotyczącego jej kontrahentów. 5.12 Podsumowując, brak było podstaw do wydania przez organ postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Skarżąca w zakresie pytania oznaczonego nr 1 posiada status osoby zainteresowanej w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji za zasadne należało uznać zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące nieuprawnionej akceptacji przez sąd pierwszej instancji zastosowania przez organ przepisów art. 14b § 1 i art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej i w efekcie tego oddalenia skargi. 5.13 Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok w całości, zaś uznając, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona do rozstrzygnięcia, rozpoznał skargę i w oparciu o art. 146 § 1 p.p.s.a. i art.145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające postanowienie z 22 listopada 2021 r. Ponownie rozpoznając sprawę, organ interpretacyjny uwzględni dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny ocenę prawną i dokona merytorycznej oceny stanowiska strony skarżącej przedstawionego we wniosku. 5.14 O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a., art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 i p.p.s.a. i art. 209 p.p.s.a. oraz w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (j. t. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).