Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I FSK 1514/26

Postanowienie NSA z 29 października 2026 r., I FSK 1514/26 – podatek od towarów i usług

Wynik

oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
29 października 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 29 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku G. N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej G. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 23 czerwca 2026 r., sygn. akt I SA/Rz 112/26 w sprawie ze skargi G. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w R. z dnia 16 grudnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2022 r. do września 2023 r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

1. Wyrokiem z 23 czerwca 2026 r., sygn. akt: I SA/Rz 112/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę G. N. (dalej "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w R. z 16 grudnia 2025 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2022 r. do września 2023 r. 2. Od powyższego wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że "wykonanie decyzji spowoduje skutki nieodwracalne i nieproporcjonalnie dotkliwe", ponieważ "(...) egzekucja należności podatkowych wynikających z zaskarżonej decyzji doprowadzi do zajęcia środków finansowych niezbędnych do utrzymania rodziny i kontynuowania działalności, a w konsekwencji do utraty płynności finansowej, niemożności regulowania bieżących zobowiązań handlowych, a w skrajnych przypadkach do zaprzestania działalności i utraty jedynego źródła utrzymania rodziny". 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2. Na wstępie należy podkreślić, że wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonania zaskarżonego aktu, ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, będące formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wykonalności takiego aktu lub czynności, wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, według którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. 3.3. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie podkreślono, że chodzi o znaczną szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1064/12, dostępne – CBOSA). Ponadto powstanie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej, podobnie jak fakt regulowania zobowiązań. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 stycznia 2014 r., II FZ 1350/13 dostępne – CBOSA). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 kwietnia 2010 r. sygn. akt II FZ 110/10, dostępne – CBOSA). 3.4. Decyzja o skorzystaniu z udzielenia przez Sąd ochrony tymczasowej należy do strony postępowania i uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem pełnego uzasadnienia wniosku przez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (tak m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07). Strona powinna zatem wykazać, że w wyniku wykonania decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia skarżącego powinny być przy tym poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, z 4 lipca 2012 r., II OSK 1522/12, z 11 października 2012 r., II OZ 877/12, z 11 stycznia 2013 r., II OSK 2895/12, z 15 stycznia 2013 r.: II OSK 3070/12, I FZ 589/12, I GZ 423/12, II GSK 2086/12, z 22 stycznia 2013 r., II GSK 1990/12, z 29 stycznia 2013 r., II FZ 1048/12, z 15 marca 2013 r., II FSK 410/13, z 4 lipca 2013 r., II GZ 323/13; orzeczenia dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl – CBOSA). 3.5. Odnosząc powyższe do rozpoznawanego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zauważyć należy, że przedstawiona w nim argumentacja, poza wskazaniem, że wykonanie decyzji spowoduje utratę jedynego źródła dochodów a tym samym środków niezbędnych na utrzymanie skarżącego i jego rodziny, nie została poparta stosownymi dokumentami, które pozwoliłyby dokonać pełnej oceny zasadności jego twierdzeń. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji i jego uzasadnienie powinien odnosić się do konkretnych (realnych) zdarzeń (okoliczności, które mogą wystąpić w przyszłości), pozwalających przyjąć, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Innymi słowy skarżący powinien należycie uzasadnić złożony wniosek, tj. poprzeć go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami i wykazać okoliczności z art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. 3.6. Sąd nie ma obowiązku z urzędu ustalać, czy egzekucja kwoty wynikającej z decyzji spowoduje "realne ryzyko znacznej szkody i skutków trudnych do odwrócenia". Aby możliwym było podjęcie rozstrzygnięcia, którego domagał się skarżący, powinien był uprawdopodobnić okoliczności mieszczące się w granicach danych przesłanek i przedstawić na tą okoliczność stosowną dokumentację obrazującą jego, co istotne, pełną sytuację finansową i materialną, czego nie uczynił. Ponadto skutki egzekucji danej kwoty zależą nie tylko od jej wysokości ale również od wartości majątku jak i rodzaju majątku z którego egzekucja jest dokonywana. Oznacza to, że inaczej sytuacja miałaby się w przypadku osoby, która nie posiada żadnego istotnego majątku i utrzymuje się z pensji minimalnej, inaczej zaś osoby, która będąc zobowiązana do uiszczenia identycznej kwoty, osiąga znaczny dochód w skali roku. 3.7. Zauważyć jednak należy, że na skutek wykonania zaskarżonej decyzji egzystencja skarżącego nie zostanie zagrożona w stopniu przewidzianym przez art. art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W art. 8–10 oraz w art. 12–13 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – tekst jednolity Dz. U. z 2025 r., poz. 132) została sformułowana zasada poszanowania minimum egzystencji zobowiązanej. Oznacza ona, że zobowiązana nie może na skutek egzekucji zostać pozbawiona środków do życia. Dopuszczalność prowadzenia egzekucji administracyjnej jest bowiem ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika. 3.8. W podsumowaniu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie wykazał zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
28 września 2026
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Sędziowie
Ryszard Pęk /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny