I FSK 129/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Izabela Najda-Ossowska po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku H. O. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej H. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 392/17 w sprawie ze skarg H. O. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 11 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług od lutego do lipca 2011 r. postanawia oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji

Wyrokiem z dnia 26 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargi H. O. (dalej: skarżący) na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 11 maja 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług od lutego do lipca 2011 r. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżący wystąpił z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji wskazanej powyżej. W uzasadnieniu skarżący podał, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkować będzie realnie zachodzącym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków związanych z niemożnością wywiązania się skarżącego z ciążących na nim obowiązków w zakresie współpracy z kontrahentami oraz wypłacania pracownikom należnych im wynagrodzeń, co jednoznacznie przekreśli możliwość dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek należało oddalić. W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli (1) zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub (2) spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (zob.: B. Dauter w pracy zbiorowej: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205 oraz powoływane tam postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W świetle powyższych uwag stwierdzić należy, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia - znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (zob. postanowienia NSA: z dnia 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, z dnia 15 września 2010 r., II FZ 417/10, z dnia 29 grudnia 2010 r., II FSK 1836/10, z dnia 18 kwietnia 2012 r., II FSK 528/12, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skoro skarżący powołuje się na potencjalną szkodę majątkową, to do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej konieczne jest odniesienie wskazanych przez skarżącego okoliczności (wielkości zobowiązań) do jego sytuacji finansowej. Sytuacja ta jednak nie została wystarczająco udokumentowana. Także akta sprawy nie zwierają niezbędnych do rekonstrukcji sytuacji finansowej Skarżącego dokumentów źródłowych. Ponadto oprócz stwierdzenia, że kwota zobowiązań realnie zagraża podstawom ekonomicznym egzystencji nie tylko osoby skarżącego i członków jego rodziny, ale także jego firmy, skarżący nie przedstawił dokumentów źródłowych, które umożliwiłyby ocenę jego sytuacji majątkowej w odniesieniu do ustawowych kryteriów wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skoro skarżący dąży do wykazania, że w jego przypadku dojdzie do wyrządzenia znacznej szkody, to dla oceny, czy rzeczywiście w stanie faktycznym sprawy może dojść do tej szkody majątkowej, konieczne jest odniesienie tej kwoty do stanu majątkowego skarżącego. W rozpoznawanej sprawie nie było to możliwe ze względu na brak stosownych informacji i dokumentów przekazanych przez skarżącego. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.