0113-KDIPT2-3.4011.456.2026.2.SJ

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

25 maja 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 30 lipca 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Pan (dalej jako: „Wnioskodawca”) jest obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca od sierpnia 2021 r. stale przebywa w Stanach Zjednoczonych Ameryki (USA). Od 2021 r. Wnioskodawca pozostaje uczestnikiem programu doktoranckiego na Y w USA i z tym ośrodkiem naukowym wiąże swoją ścieżkę kariery zawodowej. Również swoje plany życiowe Wnioskodawca wiąże z USA.

W celu realizacji części badań naukowych września 2024 r. Wnioskodawca przyjechał do Polski wyłącznie w celu realizacji części badań naukowych związanych z przygotowaniem pracy doktorskiej. Pobyt w Polsce ma charakter ściśle czasowy i jest ograniczony do okresu niezbędnego do przeprowadzenia zaplanowanych prac badawczych, tj. około 2 lat. Po zakończeniu badań, planowanym na sierpień 2026 r., Wnioskodawca zamierza definitywnie powrócić do USA i kontynuować tam swoją aktywność naukową oraz zawodową. W ramach kontynuacji studiów doktorskich prowadzonych na Y Wnioskodawca został przyjęty na tymczasowe stanowisko badawcze na ..., na które aplikował w grudniu 2024 r. Przed przybyciem do Polski Wnioskodawca spełniał warunki definicji osoby mającej miejsce zamieszkania w USA dla celów jej opodatkowania w rozumieniu art. 3 umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylania się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (Dz. U. z 1976 r. Nr 31, poz. 178), podpisanej w Waszyngtonie dnia 8 października 1976 r. (dalej: „UPO”).

W 2025 r. Wnioskodawca przebywał niemal przez cały rok w Polsce (ponad 183 dni), natomiast na terytorium USA przebywał niecałe trzy tygodnie. Pobyt w Polsce w 2025 r. miał jednak charakter wyłącznie przejściowy i był motywowany potrzebami naukowymi, przy jednoczesnym zachowaniu i utrzymywaniu stałych, bieżących związków z Y oraz kontynuowaniu doktoratu prowadzonego w USA.

W 2025 r. Wnioskodawca uzyskał przychody w USA z tytułu następujących stypendiów naukowych:

1. stypendium z Y,

2. stypendium z I.

Wnioskodawca swoje zasadnicze interesy życiowe – w szczególności związane z rozwojem naukowym, karierą zawodową oraz dalszym miejscem zamieszkania – wiąże z USA, natomiast pobyt w Polsce ma charakter czasowy i służy wyłącznie realizacji części badań niezbędnych do ukończenia doktoratu prowadzonego w Stanach Zjednoczonych.

Uzupełnienie wniosku

Wnioskodawca przybył do Polski w dniu 18 września 2024 r. w celu realizacji części badań naukowych związanych z przygotowaniem rozprawy doktorskiej prowadzonej w ramach programu doktoranckiego na Y w USA.

Wnioskodawca przebywa w Polsce od 18 września 2024 r. do dnia dzisiejszego, z następującymi przerwami obejmującą pobyt w Stanach Zjednoczonych Ameryki (USA) i w innych krajach:

1. 26-29 października 2024 r. (Wielka Brytania),

2. 1-11 listopada 2024 r. (USA),

3. 21-25 lutego 2025 r. (Ukraina),

4. 19 kwietnia - 4 maja 2025 r. (Sri Lanka),

5. 9-12 maja 2025 r. (Wielka Brytania),

6. 13-25 lipca 2025 r. (USA),

7. 9-13 sierpnia 2025 r. (Włochy),

8. 14-16 listopada 2025 r. (Litwa),

9. 20-22 stycznia 2026 r. (Szwajcaria),

10. 16-26 kwietnia 2026 r. (USA),

11. 12-14 czerwca 2026 r. (Francja),

12. 29 czerwca - 1 lipca 2026 r. (Francja).

Planowany okres pobytu w Polsce kończy się w sierpniu 2026 r.

Wnioskodawca nie przyjechał do Polski na zaproszenie Rządu Rzeczypospolitej Polskiej, jego jednostki administracyjnej lub jej władzy terenowej, uniwersytetu ani innej uznanej instytucji dydaktycznej. Przyjazd do Polski został uzgodniony wyłącznie z macierzystą uczelnią Wnioskodawcy (Y) w ramach realizowanych studiów doktoranckich. Zgodnie z powszechną praktyką obowiązującą na wydziale historii tej uczelni, doktoranci mogą realizować część badań źródłowych i archiwalnych za granicą, jeżeli jest to niezbędne do prowadzenia prac nad rozprawą doktorską. Taki wyjazd nie wymaga nawiązania formalnej współpracy z uczelnią lub inną instytucją naukową w państwie, w którym prowadzone są badania. Po uzgodnieniu wyjazdu z macierzystą uczelnią Wnioskodawca samodzielnie prowadzi badania w miejscu ich realizacji oraz na bieżąco przedstawia swojej uczelni raporty z postępu prac badawczych.

Wnioskodawca prowadzi badania niezależnie od jakiejkolwiek polskiej instytucji naukowej lub dydaktycznej. Badania mają charakter samodzielnych kwerend źródłowych i archiwalnych, prowadzonych przede wszystkim w bibliotekach i archiwach, takich jak m.in. (...). Prowadzone czynności nie stanowiły elementu formalnego programu badawczego realizowanego we współpracy z polską uczelnią lub inną instytucją naukową, lecz były samodzielnymi badaniami prowadzonymi w ramach studiów doktoranckich realizowanych przez Wnioskodawcę na Y.

Opisane stypendia otrzymane przez Wnioskodawcę z Y oraz I stanowią stypendia naukowe.

Stypendia otrzymane przez Wnioskodawcę z Y i z I miały charakter stypendium przeznaczonego na pokrycie kosztów utrzymania Wnioskodawcy w okresie realizacji studiów doktoranckich. Przyznane środki nie były przeznaczone na realizację określonego projektu badawczego ani nie zostały przyznane na odbywanie praktyki lub kształcenie w Polsce. Stypendia nie określały szczególnego celu związanego z pobytem Wnioskodawcy w Polsce, a ich celem było zapewnienie środków utrzymania w trakcie kontynuowania studiów doktoranckich.

Wnioskodawca przebywając w Polsce w 2025 r. mieszkał w …. W tym celu Wnioskodawca od września 2024 r. wynajmuje mieszkanie.

Wnioskodawca w okresie objętym wnioskiem był zameldowany pod adresem …., pod którym to adresem Wnioskodawca pozostaje zameldowany od 2011 r. Wnioskodawca od tego czasu nie zmieniał miejsca zameldowania, w tym również w okresie od 2018 r., od kiedy to Wnioskodawca zamieszkuje za granicą. Z uwagi na częste zmiany miejsca i adresu zamieszkania, Wnioskodawca nie dokonywał zmian adresu zameldowania i niezmiennie pozostaje zameldowany pod wskazanym adresem.

W okresie, którego dotyczy wniosek, stałym miejscem zamieszkania Wnioskodawcy były Stany Zjednoczone Ameryki. Pobyt Wnioskodawcy w Polsce ma charakter wyłącznie czasowy i jest związany z prowadzeniem badań archiwalnych w ramach studiów doktoranckich realizowanych na Y, przy jednoczesnym zachowaniu i utrzymywaniu stałych, bieżących związków z Y oraz kontynuowaniu doktoratu prowadzonego w USA. Wnioskodawca nie przeniósł do Polski swojego stałego miejsca zamieszkania ani ośrodka interesów życiowych i po zakończeniu badań planuje powrót do Stanów Zjednoczonych Ameryki.

W okresie objętym wnioskiem USA nie traktowały Wnioskodawcy jako rezydenta podatkowego z uwagi na miejsce zamieszkania w tym kraju.

Doprecyzowując, Wnioskodawca przebywał w USA od 7 sierpnia 2021 r. na podstawie statusu F-1. Z uwagi na zasady wynikające z amerykańskich regulacji podatkowych dotyczących osób przebywających w USA na statusie F-1, Wnioskodawca składał formularz 1040-NR (U.S. Nonresident Alien Income Tax Return) i z tego względu nie był traktowany przez IRS jako rezydent podatkowy w rozumieniu przepisów federalnych.

Wnioskodawca nie posiadał w okresie objętym wnioskiem certyfikatu rezydencji dokumentującego miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w USA.

Dochody uzyskiwane przez Wnioskodawcę w okresie objętym wnioskiem nie ograniczały się wyłącznie do amerykańskich stypendiów, od których został odprowadzony podatek stanowy w USA, natomiast nie został pobrany podatek federalny w USA. W tym okresie Wnioskodawca uzyskał na terytorium USA również dochody z transakcji giełdowych (zyski kapitałowe).

Z kolei na terytorium Polski w okresie objętym wnioskiem Wnioskodawca uzyskał inne przychody/dochody:

1. darowizna na cele edukacyjne od spółki akcyjnej,

2. wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia dla Rządowej …,

3. stypendium od polskiej fundacji,

4. wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia dotyczące występu na konferencji,

5. wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia dotyczące przygotowania scenariusza lekcji.

W okresie objętym wnioskiem Wnioskodawca uzyskał na terytorium Polski inne przychody/dochody:

1. wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia dla Rządowej …, źródło przychodu: działalność wykonywana osobiście, okres: luty–marzec 2025 r.;

2. stypendium od polskiej fundacji, źródło przychodu: inne źródła, okres: grudzień 2025 r.;

3. wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia dotyczące występu na konferencji, źródło przychodu: działalność wykonywana osobiście, okres: listopad 2025 r.;

4. wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia dotyczące przygotowania scenariusza lekcji, źródło przychodu: działalność wykonywana osobiście, okres: sierpień 2025 r.

Wnioskodawca w okresie objętym wnioskiem otrzymał na terytorium Polski również darowiznę na cele edukacyjne od spółki akcyjnej (okres: sierpień 2025 r.).

Pytanie

Czy w sytuacji przedstawionej w opisie stanu faktycznego dochody Wnioskodawcy z tytułu stypendiów naukowych uzyskiwanych z USA podlegają zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Pana stanowisko w sprawie

W Zdaniem Wnioskodawcy, w sytuacji przedstawionej we opisie stanu faktycznego dochody Wnioskodawcy z tytułu stypendiów naukowych uzyskiwanych z USA podlegają zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylania się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (Dz. U. z 1976 r. Nr 31, poz. 178; dalej jako: „Umowa”).

Uzasadnienie stanowiska podatnika

Osoba mająca miejsce zamieszkania na terytorium Polski podlega w Polsce tzw. nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, a więc opodatkowaniu od całości swoich dochodów, niezależnie od miejsca położenia ich źródeł. Natomiast osoba niemająca miejsca zamieszkania w Polsce podlega w Polsce jedynie ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, czyli opodatkowaniu wyłącznie od dochodów osiąganych na terytorium Polski. Zasady te wynikają z art. 3 ustawy o PIT, przy czym przepisy krajowe stosuje się z uwzględnieniem właściwych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) UPO, osoba fizyczna, która ma miejsce zamieszkania w jednym z Umawiających się Państw w czasie, kiedy przebywa okresowo w drugim Umawiającym się Państwie przede wszystkim celem studiowania lub uczestniczenia w badaniach jako zdobywca nagrody, pomocy finansowej lub stypendium od organizacji rządowej, religijnej, dobroczynnej, badawczej, literackiej lub pedagogicznej, będzie zwolniona od opodatkowania przez to drugie Umawiające się Państwo w zakresie kwot wymienionych w punkcie 2 na okres nieprzekraczający 5 lat podatkowych, począwszy od dnia przybycia do tego drugiego Umawiającego się Państwa.

W przedstawionym stanie faktycznym wszystkie powyższe przesłanki są spełnione.

W pierwszej kolejności, należy odnieść się do przesłanki miejsca zamieszkania. Wnioskodawca od 7 sierpnia 2021 r. na stałe przebywa w USA, gdzie realizuje program doktorancki na Y. Swoje zasadnicze interesy życiowe (rozwój naukowy, karierę zawodową, plany życiowe) wiąże z USA. Pobyt w Polsce ma charakter przejściowy, wyłącznie na czas niezbędny do realizacji części badań naukowych. Czasowy, z góry założony i ograniczony charakter pobytu w Polsce (ok. 2 lata, z planowanym powrotem do USA po zakończeniu badań) potwierdza, że centrum interesów życiowych Wnioskodawcy pozostaje w USA, a pobyt w Polsce nie ma charakteru trwałego. Powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, oznacza że z punktu widzenia Umowy Wnioskodawca jest osobą mającą miejsce zamieszkania w USA, która okresowo przebywa w Polsce.

Odnosząc się do kwestii okresowego charakteru pobytu w drugim Państwie, należy wziąć pod uwagę, że Wnioskodawca przybył do Polski 18 września 2024 r. wyłącznie w celu wykonania części badań naukowych związanych z doktoratem na Y, a pobyt ten ma charakter ściśle czasowy, przewidziany na około 2 lata, po czym Wnioskodawca zamierza definitywnie powrócić do USA i kontynuować tam swoją aktywność naukową i zawodową.

Biorąc pod uwagę powyższe, spełniona jest zatem przesłanka „przebywania okresowo w drugim Umawiającym się Państwie” w rozumieniu art. 18 ust. 1 Umowy – pobyt w Polsce jest przejściowy, ograniczony w czasie i podporządkowany realizacji konkretnego celu naukowego.

Wnioskodawca jest doktorantem Y w USA i przyjechał do celem prowadzenia badań naukowych w ramach pracy doktorskiej. W trakcie pobytu w Polsce kontynuuje program doktorski w USA, utrzymując bieżące związki z Y. Tym samym, w ocenie Wnioskodawcy spełniony jest warunek, że Wnioskodawca przebywa w Polsce „przede wszystkim celem (…) uczestniczenia w badaniach”.

Zwolnienie, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Umowy obejmuje następujące kwoty:

a) prezenty z zagranicy przeznaczone na utrzymanie, wykształcenie, studia, badania lub praktykę,

b) nagrody, pomoc finansowa i stypendia,

c) każda inna płatność z tego Umawiającego się Państwa, w którym osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania, z wyjątkiem dochodu z osobistego świadczenia usług,

d) dochód z osobistego świadczenia usług w drugim Umawiającym się Państwie w kwocie nie przekraczającej 2 000 dolarów Stanów Zjednoczonych lub ich ekwiwalentu w polskich złotych w ciągu roku podatkowego.

Jak wskazano w opisie stanu faktycznego, w 2025 r. Wnioskodawca uzyskał przychody w USA z tytułu:

1. stypendium z Y,

2. stypendium z I.

Zarówno Y, jak i I są instytucjami o charakterze badawczym/pedagogicznym działającymi w USA. Stypendia te stanowią zatem pomoc finansową/stypendium przyznane przez organizacje badawcze lub pedagogiczne w rozumieniu art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Umowy. Dochody te mają swoje źródło w USA i są wypłacane w związku z aktywnością naukową Wnioskodawcy jako doktoranta uczelni amerykańskiej oraz uczestnika programu badawczego.

Zwolnienie opisane w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Ustawy przysługuje przez okres nieprzekraczający 5 lat podatkowych od dnia przybycia. Wnioskodawca przybył do Polski 18 września 2024 r., a więc okres 5 lat podatkowych, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Ustawy, obejmuje m.in. rok podatkowy 2025. Tym samym dochody Wnioskodawcy ze stypendiów naukowych uzyskiwane w 2025 r. z USA mieszczą się w czasowym zakresie zwolnienia przewidzianego w art. 18 Umowy.

W ocenie Wnioskodawcy, w sytuacji opisanej w stanie faktycznym Jego dochody uzyskane z USA z tytułu stypendiów będą zwolnione od opodatkowania przez drugie Umawiające się Państwo, tj. przez Państwo, w którym przebywa okresowo (w niniejszym przypadku przez Polskę) w zakresie dochodów opisanych w stanie faktycznym.

Skoro Umowa przyznaje Polsce co do zasady prawo opodatkowania rezydentów polskich od całości ich dochodów, to jednak w odniesieniu do określonych dochodów stypendialnych wprost przewiduje zwolnienie po stronie Państwa, w którym stypendysta okresowo przebywa. W konsekwencji dochody Wnioskodawcy ze stypendiów wypłacanych przez Y oraz I, jako dochody z tytułu stypendiów naukowych, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym w Polsce, bowiem korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Umowy.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Na podstawie art. 3 ust. 1a ww. ustawy:

Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

1. posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub

2. przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Stosownie do art. 3 ust. 2a cytowanej ustawy stanowi, że:

Osoby fizyczne, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów (przychodów) osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (ograniczony obowiązek podatkowy).

Ustalenie miejsca zamieszkania podatnika decyduje o zakresie ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Inaczej mówiąc, od miejsca zamieszkania zależy, czy podatnik podlega nieograniczonemu, czy ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Nieograniczonym obowiązkiem podatkowym objęci są podatnicy, którzy w Polsce mają miejsce zamieszkania. Podlegają oni obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Natomiast jeśli podatnik będzie miał miejsce zamieszkania za granicą, to w Polsce będzie płacił podatek tylko od dochodów (przychodów) uzyskanych w danym roku podatkowym w Polsce (ograniczony obowiązek podatkowy).

Przepis art. 3 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje na dwa warunki, od spełnienia których uzależnia się kwalifikację danej osoby jako mającej miejsce zamieszkania w Polsce.

Jako pierwszy warunek pozwalający na uznanie osoby za mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przepis wskazuje posiadanie centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych). Przesłanka ta została skonstruowana w bardzo szeroki sposób, jeśli chodzi o zakreśloną grupę osób, które na potrzeby podatku dochodowego od osób fizycznych posiadają w Polsce ośrodek interesów życiowych. Wynikać może to z użycia w powołanym powyżej przepisie spójnika „lub” w sformułowaniu „centrum interesów osobistych lub gospodarczych” dla doprecyzowania, kiedy uznaje się daną osobę za mającą miejsce zamieszkania na terytorium RP.

Powyższe znajduje potwierdzenie w treści Objaśnień podatkowych z 29 kwietnia 2021 r. wydanych przez Ministerstwo Finansów, które dotyczą zasad ustalania miejsca zamieszkania dla celów podatkowych (rezydencji podatkowej) osób fizycznych w Polsce zgodnie z art. 3 ust. 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa PIT) oraz zakresu obowiązku podatkowego osób fizycznych, o którym mowa w art. 3 ust. 1 i 2a ustawy PIT. Celem objaśnień jest przedstawienie sposobu prawidłowego wypełnienia obowiązków podatkowych przez osoby fizyczne w Polsce, bowiem rezydencja podatkowa nie ma charakteru deklaratywnego, lecz związana jest z oceną całokształtu faktów i okoliczności.

Centrum, czyli „skoncentrowanie” interesów osobistych, należy rozumieć jako miejsce, z którym podatnik posiada ścisłe powiązania osobiste. Powiązania osobiste to występowanie więzi rodzinnych, towarzyskich, podejmowanie aktywności społecznej, kulturalnej, sportowej, politycznej, itp. W praktyce, czynnikiem branym najczęściej pod uwagę jest obecność w Polsce współmałżonka, partnera lub małoletnich dzieci.

W przypadku osób żyjących samodzielnie należy w szczególności uwzględnić, w którym państwie prowadzone jest samodzielne gospodarstwo domowe i w którym państwie podatnik uczestniczy w życiu towarzyskim, kulturalnym lub politycznym.

W zakresie centrum interesów gospodarczych Objaśnienia wskazują, że w praktyce chodzi o miejsce, z którym dana osoba ma ścisłe powiązania ekonomiczne. W tym względzie należy wziąć pod uwagę przede wszystkim związki ekonomiczne osoby fizycznej z danym państwem, wśród których istotne są miejsce wykonywania działalności zarobkowej, główne źródła dochodów podatnika, posiadane inwestycje, majątek nieruchomy i ruchomy, zaciągnięte kredyty, konta bankowe, miejsce, z którego osoba zarządza swoim mieniem itd.

Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej uważa się również osobę fizyczną, która przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym. W świetle art. 3 ust. 1a analizowany warunek stanowi samodzielną podstawę do uznawania określonej kategorii osób za rezydentów, niezależną od omówionego powyżej posiadania na terytorium Polski centrum interesów życiowych.

Należy również podkreślić, że zmiana państwa rezydencji podatkowej może nastąpić w trakcie roku podatkowego. W takim przypadku, do dnia pozostawania polskim rezydentem podatkowym podatnik rozlicza się w Polsce na zasadzie nieograniczonego obowiązku podatkowego. Natomiast po przeniesieniu miejsca zamieszkania za granicę, podatnik podlega w Polsce opodatkowaniu tylko od dochodów uzyskanych na terytorium Polski. Wymienione powyżej kryteria stosuje się z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, według art. 4a ww. ustawy, który brzmi:

Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Z informacji zawartych we wniosku i jego uzupełnienia wynika, że jest Pan uczestnikiem programu doktoranckiego na Y w USA. Nie posiadał w okresie objętym wnioskiem certyfikatu rezydencji dokumentującego miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w USA. Uzyskał przychody w USA z tytułu stypendiów naukowych wypłacanych Panu przez amerykańskie uczelnie.

Zatem, w Pana sprawie zastosowanie znajduje Umowa między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisana w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. nr 31 poz. 178 ze zm.; dalej: „Umowa”).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 7 ww. Umowy:

Określenie „osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Polski” oznacza:

a) polską spółkę i

b) jakąkolwiek osobę (oprócz spółki lub innej jednostki organizacyjnej, traktowanej zgodnie z polskim prawem jako spółka) mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Polski dla celów jej opodatkowania, lecz w przypadku udziałowca spółki prawa cywilnego lub zarządcy majątku tylko w takim zakresie, w jakim dochód uzyskany przez taką osobę z tego tytułu podlega podatkowi polskiemu jako dochód uzyskany przez osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce.

Natomiast jak wynika z art. 3 ust. 1 pkt 8 ww. Umowy:

Określenie „osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Stanów Zjednoczonych” oznacza:

a) spółkę Stanów Zjednoczonych i

b) jakąkolwiek osobę (oprócz spółki lub innej jednostki organizacyjnej, traktowanej zgodnie z prawem Stanów Zjednoczonych jako spółka) mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Stanów Zjednoczonych dla celów jej opodatkowania, lecz w przypadku udziałowca spółki prawa cywilnego lub zarządcy majątku tylko w takim zakresie, w jakim dochód uzyskany przez taką osobę z tego tytułu podlega podatkowi Stanów Zjednoczonych jako dochód uzyskany przez osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w Stanach Zjednoczonych.

W świetle art. 4 ust. 1 tej umowy:

Jeżeli w znaczeniu artykułu 3, ustępu 1, punktów 7 i 8 niniejszej Umowy osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obydwu Umawiających się Państwach, to:

a) będzie ona uważana za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, w którym ona stale zamieszkuje. Jeżeli ona stale zamieszkuje w obydwu Umawiających się Państwach lub nie zamieszkuje w żadnym z Umawiających się Państw, to będzie uważana za mającą miejsce zamieszkania na terytorium tego Umawiającego się Państwa, z którym jej związki osobiste i majątkowe są ściślejsze (ośrodek powiązań osobistych),

b) jeżeli nie można ustalić, w którym z Umawiających się Państw znajduje się ośrodek jej powiązań osobistych, to będzie ona uważana za mającą miejsce zamieszkania na terytorium tego Umawiającego się Państwa, w którym ona zazwyczaj przebywa,

c) jeżeli ona zazwyczaj przebywa w obydwu Umawiających się Państwach lub nie przebywa w żadnym z Umawiających się Państw, to będzie ona uważana za mającą miejsce zamieszkania na terytorium tego Umawiającego się Państwa, którego jest obywatelem.

Definicja „osoby mającej miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie” odnosi się bezpośrednio do określenia „miejsca zamieszkania” przyjętego w ustawodawstwach wewnętrznych państw i uwzględnia różne formy więzi osobistej z państwem, które we własnym ustawodawstwie ustala podstawę do nieograniczonego obowiązku podatkowego.

Dla potrzeb dokonania interpretacji ww. przepisu, należy sięgnąć do Komentarza do Modelowej Konwencji OECD. Przedtem, jednak wyjaśnienia wymaga, że głównym celem Modelowej Konwencji OECD jest umożliwienie rozwiązywania w sposób jednolity najczęściej występujących problemów w zakresie międzynarodowego prawnego podwójnego opodatkowania. Zgodnie z zaleceniami Rady OECD, państwa członkowskie przy zawieraniu lub rewizji dwustronnych konwencji powinny stosować się do Modelowej Konwencji i do interpretacji zawartej w Komentarzu do tej Konwencji. Postanowienia Konwencji zyskały powszechne (światowe) uznanie wyrażające się włączaniem ich do większości dwustronnych umów. Wiele umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, które zawarła Polska z innymi krajami została sporządzona w zgodzie z postanowieniami Modelowej Konwencji OECD, w tym konwencja zawarta między Polską i Stanami Zjednoczonymi.

Według Komentarza do Modelowej Konwencji OECD posiadanie stałego ogniska domowego oznacza, że osoba fizyczna urządziła je i zastrzegła dla swojego trwałego użytkowania, w przeciwieństwie do przebywania w konkretnym miejscu, ale w takich warunkach, z których wynika, że dany pobyt jest zamierzony na krótki czas.

Zgodnie z Komentarzem, istotnym czynnikiem jest trwałość zamieszkania, dbałość o ognisko domowe, co należy rozumieć, że osoba zainteresowana czyni wszystko, co jest niezbędne, aby mieć to mieszkanie do własnej dyspozycji w każdym czasie, w sposób ciągły, a nie od czasu do czasu, na pobyt, który z różnych względów może mieć charakter krótkotrwały. Jeżeli osoba fizyczna posiada ognisko domowe w obu Umawiających się państwach, wówczas pierwszeństwo ma państwo, z którym osobiste i ekonomiczne powiązania danej osoby są ściślejsze. Przez takie powiązania, Komentarz nakazuje rozumieć ośrodek interesów życiowych, przy ustalaniu którego należy wziąć pod uwagę stosunki rodzinne i towarzyskie, zatrudnienie, działalność polityczną, kulturalną i wszelką inną, miejsce działalności gospodarczej i miejsce, z którego zarządza swoim mieniem.

Wszystkie te okoliczności należy rozważyć w całości, uwzględniając indywidualne postępowanie danej osoby. Jeśli miejsca zamieszkania nie można ustalić na podstawie tego kryterium, należy ustalić je biorąc pod uwagę przede wszystkim miejsce, w którym osoba fizyczna zwykle przebywa, a następnie obywatelstwo danej osoby.

Tekst Modelowej Konwencji stanowiącej wzór umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania zawieranych przez Polskę, jak i brzmienie Komentarza do niej zostały wypracowane w drodze konsensusu przez wszystkie państwa członkowskie OECD, które zobowiązały się tym samym do stosowania zawartych w nich postanowień. Modelowa Konwencja, jak i Komentarz do niej, nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa, natomiast stanowią wskazówkę, jak należy interpretować zapisy umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania.

Mając na uwadze powyższe przepisy oraz opis sprawy, gdzie wskazał Pan, że:

· od … sierpnia 2021 r. stale przebywa w Stanach Zjednoczonych Ameryki (USA),

· od 2021 r. pozostaje uczestnikiem programu doktoranckiego na Y w USA i z tym ośrodkiem naukowym wiąże Pan swoją ścieżkę kariery zawodowej,

· w USA jest Pan objęty wizą studencką F-1, nie posiada Pan certyfikatu rezydenta podatkowego USA,

· od września 2024 r. do sierpnia 2026 r. przebywał Pan tymczasowo w Polsce, w celu realizacji części badań naukowych,

· ma Pan polskie obywatelstwo,

· w 2025 r. przebywał Pan terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni,

· na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie obejmującym zapytanie uzyskiwał Pan dochody,

· w okresie objętym wnioskiem był Pan zameldowany pod adresem ul. …, pod którym to adresem pozostaje Pan zameldowany od 2011 r. Od tego czasu nie zmieniał miejsca Pan zameldowania, w tym również w okresie od 2018 r., od kiedy to zamieszkuje Pan za granicą.

· od dochodów z amerykańskich stypendiów został odprowadzony podatek stanowy w USA, natomiast nie został pobrany podatek federalny w USA.

stwierdzam, że – wbrew Pana twierdzeniom – w okresie, którego dotyczy wniosek był Pan osobą mającą miejsce zamieszkania na terenie Polski.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 1 ww. umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania:

Osoba fizyczna, która ma miejsce zamieszkania w jednym z Umawiających się Państw w czasie, kiedy przebywa okresowo w drugim Umawiającym się Państwie przede wszystkim celem:

a) studiowania na uniwersytecie lub innej uznanej instytucji dydaktycznej w tym drugim Umawiającym się Państwie albo

b) odbycia praktyki potrzebnej dla podniesienia kwalifikacji zawodowych lub specjalizacji zawodowej, albo

c) studiowania lub uczestniczenia w badaniach jako zdobywca nagrody, pomocy finansowej lub stypendium od organizacji rządowej, religijnej, dobroczynnej, badawczej, literackiej lub pedagogicznej,

będzie zwolniona od opodatkowania przez to drugie Umawiające się Państwo w zakresie kwot wymienionych w punkcie 2 na okres nie przekraczający 5 lat podatkowych, począwszy od dnia przybycia do tego drugiego Umawiającego się Państwa.

Jak stanowi natomiast art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. umowy:

Kwotami, o których mówi się w punkcie 1, są:

a) prezenty z zagranicy przeznaczone na utrzymanie, wykształcenie, studia, badania lub praktykę,

b) nagrody, pomoc finansowa i stypendia,

c) każda inna płatność z tego Umawiającego się Państwa, w którym osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania, z wyjątkiem dochodu z osobistego świadczenia usług,

d) dochód z osobistego świadczenia usług w drugim Umawiającym się Państwie w kwocie nie przekraczającej 2 000 dolarów Stanów Zjednoczonych lub ich ekwiwalentu w polskich złotych w ciągu roku podatkowego.

Z powyższego wynika, że dochód osoby fizycznej mającej miejsce zamieszkania w Polsce, która czasowo przebywa w Stanach Zjednoczonych Ameryki w celu odbycia studiów, staży naukowych albo wzięcia udziału w innych formach kształcenia, a także w celu prowadzenia zajęć dydaktycznych oraz prowadzenia badań naukowych jest zwolniony z opodatkowania w Stanach Zjednoczonych Ameryki przez okres pierwszych pięciu lat, natomiast podlega opodatkowaniu w państwie rezydencji, tj. w Pana przypadku - w Polsce. W Polsce jest Pan co prawda tymczasowo, jak wskazał Pan we wniosku (w celu odbycia badań do pracy doktorskiej), ale równocześnie wskazał Pan, że dopiero zamierza definitywnie powrócić do USA i kontynuować tam swoją aktywność naukową oraz zawodową. Ponadto nie ma Pan rezydencji podatkowej w USA.

Fakt, że przedmiotowe stypendium – na mocy postanowień umowy polsko-amerykańskiej – korzysta ze zwolnienia z opodatkowania w Stanach Zjednoczonych Ameryki, oznacza, że wyłączne prawo do jego opodatkowania posiada Rzeczpospolita Polska jako państwo Pana rezydencji podatkowej. Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania mają na celu eliminację sytuacji, w której ten sam dochód jest opodatkowany dwukrotnie, a nie sankcjonowanie sytuacji, w której dochód ten nie zostaje opodatkowany w żadnym z państw. Skoro zatem państwo źródła (USA) nie opodatkowało otrzymywanego przez Pana stypendium, uprawnienie to przysługuje Polsce.

Wobec powyższego, stypendium otrzymywane przez Pana jest/będzie – na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 ww. umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zwolnione z opodatkowania w Stanach Zjednoczonych Ameryki przez okres 5 lat, natomiast jest/będzie podlegało opodatkowaniu w Polsce zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do treści art. 11 ust. 1 ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W myśl art. 11a tej ustawy:

1. Przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.

2. Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.

3. Kwoty uprawniające do odliczenia od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub obniżenia podatku, wydatki oraz podatek, wyrażone w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia wydatku lub zapłaty podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy:

Źródłem przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Mając na uwadze całokształt okoliczności sprawy – w szczególności fakt niespełnienia przez Pana kryteriów amerykańskiej rezydencji podatkowej, czasowy powrót do Polski skutkujący przekroczeniem 183 dni pobytu w kraju oraz fakt, że otrzymywane przez Pana stypendium na terytorium Stanów Zjednoczonych Ameryki nie zostało opodatkowane podatkiem federalnym – stwierdzam, że prawo do opodatkowania tych dochodów przysługuje Rzeczypospolitej Polskiej. Otrzymywane przez Pana stypendium stanowi/będzie stanowić przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ponieważ przedmiotowe świadczenie jest wypłacane przez podmiot zagraniczny i nie korzysta ze zwolnień przedmiotowych określonych w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlega ono opodatkowaniu w Polsce na zasadach ogólnych według skali podatkowej. W konsekwencji, jest Pan zobowiązany do samodzielnego wykazania tego dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym PIT-36 wraz z załącznikiem PIT/ZG.

W związku z powyższym Pana stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1. z zastosowaniem art. 119a;

2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3. z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.