0113-KDIPT1-2.4012.538.2026.2.KT

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług w zakresie braku uznania Pana za podatnika podatku VAT w związku ze sprzedażą udziału w działce zabudowanej nr 1 i braku opodatkowania podatkiem VAT ww. dostawy jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

3 czerwca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy kwestii uznania Pana za podatnika podatku VAT w związku ze sprzedażą udziału w działce zabudowanej nr 1 i opodatkowania podatkiem VAT ww. dostawy, jak również kwestii zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT ww. dostawy. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 lipca 2026 r. (wpływ 17 lipca 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

1. Status Wnioskodawcy

Jest Pan osobą fizyczną. Obecnie nie prowadzi Pan działalności gospodarczej, nie jest zarejestrowany jako czynny podatnik podatku od towarów i usług i nie wykonuje czynności opodatkowanych VAT związanych z nieruchomością opisaną w niniejszym wniosku.

2. Tytuł prawny do nieruchomości i sposób jej nabycia

Jest Pan współwłaścicielem w udziale wynoszącym ½ zabudowanej nieruchomości gruntowej położonej w ... przy ul. ..., stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha, dla której Sąd Rejonowy w ... V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr .... Drugim współwłaścicielem, również w udziale ½, jest Pana brat Y.

Udział w gruncie (wówczas niezabudowanym) nabył Pan na podstawie umowy darowizny z dnia ... 2011 r., Rep. A nr ..., sporządzonej przez notariusza ... w .... Czynność darowizny nie była opodatkowana VAT i nie została udokumentowana fakturą. Przy nabyciu udziału nie przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

3. Budynki, pierwsze zasiedlenie i brak ulepszeń

Na nieruchomości posadowiony jest budynek o charakterze socjalno-administracyjnym oraz hala produkcyjno-magazynowa (obiekt usługowo-gospodarczo-magazynowy). Pozwolenie na użytkowanie zostało wydane decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ... nr ... z dnia ... 2014 r. Od tej daty obiekty były faktycznie użytkowane. Pierwsze zasiedlenie nastąpiło zatem najpóźniej w 2014 r., a do planowanej dostawy w 2026 r. upłynął okres ponad 11 lat, a więc znacznie dłuższy niż 2 lata.

Po 2014 r. budynki nie były przebudowywane ani ulepszane w sposób, w którym wydatki na ulepszenie – w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym – stanowiłyby co najmniej 30% ich wartości początkowej. Nie ponosił Pan nakładów na ulepszenie, w związku z którymi przysługiwałoby Panu prawo do odliczenia podatku naliczonego.

4. Wykorzystanie w spółce cywilnej i wycofanie do majątku prywatnego

W przeszłości wraz z bratem prowadził Pan działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej Z Spółka cywilna była zarejestrowana jako czynny podatnik VAT i w ramach jej działalności – po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie w 2014 r. – obiekty były wykorzystywane gospodarczo.

Następnie, ponad 7 lat temu (ok. 2018 r.), nieruchomość została wycofana z działalności gospodarczej do majątku prywatnego wspólników. W 2018 r. wspólnicy rozwiązali umowę spółki cywilnej i zakończyli działalność gospodarczą, wyrejestrowując się z CEiDG. Od tego czasu nie prowadzi Pan działalności gospodarczej i nie jest Pan czynnym podatnikiem VAT.

Ewentualne konsekwencje podatkowe związane z przejściem składników majątku ze sfery działalności gospodarczej do majątku prywatnego zostały albo powinny były zostać rozliczone na etapie wycofania nieruchomości, w reżimie art. 7 ust. 2 albo art. 14 ustawy o VAT (nieodpłatne przekazanie na cele osobiste/spis z natury przy zaprzestaniu działalności), jeżeli przesłanki tych przepisów były spełnione. Niniejszy wniosek dotyczy odrębnej, późniejszej czynności: sprzedaży egzekucyjnej udziału znajdującego się już w majątku prywatnym osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej.

5. Brak wykorzystania udziału do czynności opodatkowanych po wycofaniu

Po wycofaniu nieruchomości do majątku prywatnego nie wykorzystywał Pan przysługującego Panu udziału do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. W szczególności udział nie był przedmiotem odpłatnego najmu, dzierżawy ani innego odpłatnego udostępnienia. Nie podejmował Pan działań typowych dla profesjonalnego obrotu nieruchomościami, takich jak marketing, podział na działki w celu sprzedaży, uzbrojenie nieruchomości w celu sprzedaży, komercjalizacja czy aktywne poszukiwanie nabywcy. Nie złożył Pan także naczelnikowi urzędu skarbowego oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 10 i 11 ustawy o VAT.

6. Obciążenie służebnością osobistą/użytkowaniem na rzecz osoby trzeciej

Na nieruchomości ujawnione są prawa na rzecz A, w szczególności służebność osobista polegająca na prawie dożywotniego korzystania z całej nieruchomości w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej oraz prawo użytkowania. Prawa te mają względem Pana charakter nieodpłatny. Uprawniona prowadzi własną, odrębną działalność gospodarczą; Pan w niej nie uczestniczy, nie uzyskuje z niej pożytków ani dochodów, a samo ustanowienie i wykonywanie tych praw nie stanowi po Pana stronie odpłatnej czynności opodatkowanej VAT.

7. Postępowanie egzekucyjne i sporne naliczenie VAT

Pana udział w nieruchomości jest przedmiotem sądowego postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w ... ..., m.in. pod sygnaturami ..., ..., ... i .... Postępowanie toczy się z wniosku wierzyciela ... oraz innych wierzycieli przyłączonych.

Licytacja nieruchomości odbyła się w dniu ... 2026 r.; udzielono przybicia za cenę ... zł. Komornik, działając jako płatnik w rozumieniu art. 18 ustawy o VAT, przyjmuje albo zamierza przyjąć, że sprzedaż egzekucyjna udziału podlega opodatkowaniu VAT według stawki 23%. Stanowisko to kwestionuje Pan jako błędne: sprzedaż udziału albo w ogóle nie podlega VAT z uwagi na brak działania przeze Pana w charakterze podatnika, albo – gdyby Organ uznał inaczej korzysta ze zwolnienia z VAT. Prawidłowa kwalifikacja ma bezpośrednie znaczenie dla planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji; nienależne naliczenie podatku uszczupliłoby sumę podlegającą podziałowi i mogłoby prowadzić do nienależnego obciążenia Pana podatkiem.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Był Pan zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w okresie od dnia ... 2007 r. do dnia ... 2018 r., tj. przez cały okres prowadzenia działalności gospodarczej. Powyższe potwierdzają dane ujawnione w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, zgodnie z którymi działalność gospodarcza zarejestrowana pod firmą B (NIP ..., REGON ...) została rozpoczęta w dniu ... 2007 r., zaprzestana w dniu ... 2018 r., a wpis wykreślono z rejestru w dniu ... 2018 r. Obowiązek rejestracyjny wynikał z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.; dalej: „ustawa o VAT’), zgodnie z którym podmioty wykonujące czynności podlegające opodatkowaniu są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej takiej czynności złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne. Wydruk z CEiDG załącza Pan do niniejszego pisma jako załącznik nr 2.

Działalność gospodarczą, o której mowa powyżej, prowadził Pan w okresie wskazanym w punkcie poprzedzającym jako wspólnik spółki cywilnej działającej pod nazwą Z, którą współtworzył wraz z Panem Y. Przedmiotem tej działalności była produkcja wyrobów pończoszniczych (dziewiarnia – produkcja skarpet), sklasyfikowana jako działalność przeważająca pod kodem PKD 14.31.Z, wraz z działalnością towarzyszącą sklasyfikowaną pod kodami PKD: 13.3O.Z, 13.99.Z, 14.39.Z, 46.39.Z, 46.41.Z, 47.29.Z, 47.51.Z oraz. 78.10.Z. Działalność ta spełniała przesłanki działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, zgodnie z którym działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym czynności polegające na wykorzystywaniu towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych – miała ona bowiem charakter zorganizowany, ciągły i zarobkowy.

Budynek o charakterze socjalno-administracyjnym oraz hala produkcyjno-magazynowa, o których mowa we wniosku, nie stanowią dwóch odrębnych obiektów budowlanych, lecz łącznie jeden budynek w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524 ze zm.), tj. obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach, stanowiący jedną całość funkcjonalną i techniczną – nie zaś budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 tej ustawy. Jest to budynek usługowo-gospodarczo-magazynowy o powierzchni zabudowy ... m2, powierzchni użytkowej ... m2 oraz kubaturze ... m3, którego dopuszczenie do użytkowania potwierdzone zostało decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ... nr ... z dnia ... 2014 r.

Budynek jest trwale związany z gruntem – posadowiony jest na żelbetowych ławach i ścianach fundamentowych, zgodnie z projektem architektoniczno-budowlanym zatwierdzonym decyzjami Starosty .... nr ... z dnia 8 listopada 2011 r. oraz nr ... z dnia 18 lipca 2013 r.

Budynek, o którym mowa powyżej, został wprowadzony do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych prowadzonej w ramach działalności gospodarczej i podlegał amortyzacji. Zgodnie z art. 22a ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.), amortyzacji podlegają stanowiące własność lub współwłasność podatnika, kompletne i zdatne do użytku budynki o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej – warunki te budynek spełniał od dnia oddania go do użytkowania.

Budynek został oddany do użytkowania w dniu ... 2014 r., na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ... nr .... Od tego dnia do dnia ... 2018 r., tj. przez pozostały okres prowadzenia działalności gospodarczej, udział w Nieruchomości wykorzystywany był na potrzeby tej działalności – część socjalno-administracyjna jako biuro firmy oraz zaplecze socjalne dla pracowników, część produkcyjno-magazynowa zaś do produkcji wyrobów pończoszniczych oraz składowania towarów i surowców. Z dniem zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej oraz rozwiązania spółki cywilnej w … 2018 r. udział w Nieruchomości został wycofany z działalności gospodarczej do Pana majątku prywatnego i od tego momentu nie był wykorzystywany przez nikogo. We wrześniu 2018 r. na Nieruchomości ustanowiona została służebność osobista dożywotnia na rzecz Pani A. Od chwili ustanowienia tej służebności do dnia dzisiejszego nie uzyskuje Pan z tytułu udziału w Nieruchomości żadnych pożytków ani innych korzyści majątkowych, a Nieruchomość nie jest przez Pana wykorzystywana w jakikolwiek sposób związany z działalnością zarobkową.

W okresie wskazanym w punkcie poprzedzającym udział w Nieruchomości był wykorzystywany wyłącznie w działalności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług – produkcja i sprzedaż wyrobów pończoszniczych nie korzystały z żadnego zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 43 ustawy o VAT, ani nie pozostawały poza zakresem opodatkowania tym podatkiem. Wyłącznie opodatkowany charakter tego wykorzystania oznaczał, że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z Nieruchomością. Od dnia zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, tj. od dnia ... 2018 r., udział w Nieruchomości nie jest wykorzystywany w ramach jakiejkolwiek działalności — ani opodatkowanej, ani zwolnionej, ani niepodlegającej opodatkowaniu – z przyczyn wskazanych powyżej.

Nigdy wcześniej nie dokonywał Pan sprzedaży żadnej nieruchomości ani udziału w nieruchomości.

Poza udziałem w Nieruchomości opisanej we wniosku nie posiada Pan obecnie innych nieruchomości, które planowałby zbyć w przyszłości.

Nie posiada Pan nieruchomości wynajmowanych ani wydzierżawianych i nie osiąga Pan z tego tytułu żadnych przychodów.

Powyższe okoliczności – zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej w 2018 r., wycofanie udziału w Nieruchomości do majątku prywatnego, brak jakiegokolwiek jej wykorzystywania do celów zarobkowych od tego czasu, brak wcześniejszych transakcji zbycia nieruchomości oraz brak innych nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży wykluczają po Pana stronie profesjonalny, zorganizowany charakter działań w zakresie obrotu nieruchomościami i mają, w Pana ocenie, istotne znaczenie dla oceny, czy w odniesieniu do planowanej sprzedaży udziału w Nieruchomości działa Pan w charakterze podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, zgodnie z kryteriami wypracowanymi przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 (Słaby i Kuć).

Pytania

1. Czy w przedstawionym stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym, dokonując w trybie sądowej egzekucji zbycia przysługującego Panu udziału ½ w nieruchomości wycofanej uprzednio z działalności gospodarczej do majątku prywatnego i niewykorzystywanej następnie do czynności opodatkowanych – działa Pan w odniesieniu do tej czynności w charakterze podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, a w konsekwencji czy czynność ta w ogóle podlega opodatkowaniu tym podatkiem?

2. Czy – w razie uznania przez Organ, że przy tej sprzedaży działa Pan jako podatnik VAT – sprzedaż egzekucyjna Pana udziału ½ w nieruchomości korzysta ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT jako dostawa budynków, budowli lub ich części wraz z gruntem, dokonywana po upływie ponad 2 lat od pierwszego zasiedlenia, względnie ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT?

Pana stanowisko w sprawie (z uwzględnieniem uzupełnienia)

Stanowisko co do pytania nr 1 – brak działania w charakterze podatnika VAT

Pana zdaniem sprzedaż egzekucyjna udziału nie podlega opodatkowaniu VAT, ponieważ w odniesieniu do tej czynności nie działa Pan w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT.

1. Podstawa normatywna

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są podmioty wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o VA 1 działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Przepisy te stanowią implementację art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE. Opodatkowaniu podlega zatem nie samo posiadanie majątku, lecz dokonanie czynności przez podmiot działający w charakterze podatnika - w ramach działalności gospodarczej.

2. Odróżnienie majątku prywatnego od działalności – orzecznictwo TSUE

W wyroku z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 Słaby oraz Kuć Trybunał Sprawiedliwości UE wskazał, że osoba fizyczna nie działa w charakterze podatnika VAT, gdy zbycie następuje w ramach zwykłego wykonywania prawa własności i zarządu majątkiem prywatnym, o ile nie podejmuje aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców. Z kolei w wyroku z dnia 4 października 1995 r. w sprawie C-291/92 Armbrecht Trybunał potwierdził rozróżnienie pomiędzy majątkiem przedsiębiorstwa a majątkiem prywatnym podatnika oraz dopuścił pozostawanie poza zakresem VAT przy zbyciu składnika zachowanego w majątku prywatnym.

3. Orzecznictwo krajowe

Stanowisko to znajduje pełne odzwierciedlenie w orzecznictwie krajowym. W uchwale składu 7 sędziów z dnia 29 października 2007 r., I FPS 3/07, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że dla uznania osoby fizycznej za podatnika VAT w odniesieniu do konkretnej czynności konieczne jest wykazanie profesjonalnego, zorganizowanego i ciągłego charakteru jej aktywności; formalny lub historyczny status nie przesądza automatycznie o opodatkowaniu każdej czynności dotyczącej majątku osoby fizycznej.

4. Subsumcja

W realiach sprawy: (i) zbywany udział znajduje się w majątku prywatnym; (ii) działalność gospodarcza została zakończona ok. 2018 r., a nieruchomość wycofana z niej do majątku prywatnego ponad 7 lat temu; (iii) po wycofaniu nie wykorzystywał Pan udziału do czynności opodatkowanych, nie wynajmował Pan go, nie dzierżawił Pan i nie czerpał Pan z niego pożytków; (iv) nie prowadził Pan profesjonalnego obrotu nieruchomościami ani działań marketingowych; (v) sprzedaż następuje w trybie przymusowej egzekucji sądowej, niezależnie od Pana woli – nie wybiera Pan nabywcy ani warunków transakcji. Sam tryb egzekucyjny nie może przekształcić rozporządzenia majątkiem prywatnym w działalność gospodarczą. W konsekwencji w odniesieniu do tej czynności nie działa Pan jako podatnik VAT, a sprzedaż udziału nie podlega opodatkowaniu.

W uzupełnieniu doprecyzował Pan, że dokonując w trybie postępowania egzekucyjnego zbycia przysługującego Panu udziału w Nieruchomości, nie działa Pan w odniesieniu do tej czynności w charakterze podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. a w konsekwencji planowana sprzedaż w ogóle nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem. Udział w Nieruchomości został bowiem wycofany z działalności gospodarczej do majątku prywatnego, nie jest i nie był od 2018 r. wykorzystywany w sposób ciągły dla celów zarobkowych, a jego zbycie stanowić będzie wyłącznie czynność zarządu majątkiem prywatnym w rozumieniu wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 (Słaby i Kuć) oraz z dnia 4 października 1995 r. w sprawie C-291/92 (Armbrecht), a także uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt I PPS 3/07.

Stanowisko co do pytania nr 2 – zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT

Gdyby Organ uznał, że przy sprzedaży egzekucyjnej działa Pan jako podatnik VAT, dostawa i tak powinna korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT. Jest to argument samodzielny i niezależnie wystarczający do wykazania, że naliczenie stawki 23% jest nieprawidłowe.

1. Zasada zwolnienia dostawy budynków używanych

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem dostawy dokonywanej w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz dostawy dokonywanej w okresie krótszym niż 2 lata od pierwszego zasiedlenia. Zasadą jest zatem zwolnienie dostawy budynków używanych; opodatkowanie jest wyjątkiem. Przepis ten stanowi implementację art. 135 ust. 1 lit. j) dyrektywy 2006/112/WE.

2. Pierwsze zasiedlenie – art. 2 pkt 14 ustawy o VAT w świetle prawa UE

Art. 2 pkt 14 ustawy o VAT definiuje pierwsze zasiedlenie jako oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi albo rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich wybudowaniu lub ulepszeniu (jeżeli wydatki na ulepszenie stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej). W wyroku z dnia 16 listopada 2017 r. w sprawie C-308/16 Kozuba Premium Selection Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 12 oraz art. 135 ust. 1 lit. j) dyrektywy 2006/112/WE sprzeciwiają się uzależnieniu zwolnienia dostawy budynków od warunku, by pierwsze zasiedlenie nastąpiło w ramach czynności podlegającej opodatkowaniu; decydujące jest faktyczne rozpoczęcie używania budynku, w tym na potrzeby własne. Tożsamą, prounijną wykładnię przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2015 r., I ESK 382/14 (dotyczącym - co istotne dla niniejszej sprawy – budynku usługowo-socjalno-biurowego używanego na potrzeby własnej działalności), uznając, że pojęcie pierwszego zasiedlenia należy rozumieć szeroko, jako pierwsze zajęcie i używanie budynku.

3. Subsumcja

W realiach sprawy: (i) pierwsze zasiedlenie nastąpiło najpóźniej ... 2014 r. (pozwolenie na użytkowanie i faktyczne rozpoczęcie używania budynku i hali); (ii) od pierwszego zasiedlenia do planowanej dostawy w 2026 r. upłynął okres ponad 11 lat, a więc znacznie dłuższy niż 2 lata; (iii) budynki nie były ulepszane w sposób przekraczający 30% wartości początkowej, co wykluczałoby ponowne pierwsze zasiedlenie; (iv) nie złożył Pan oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia (art. 43 ust. 10 i 11 ustawy o VAT). Wszystkie przesłanki zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT są zatem spełnione.

4. Grunt dzieli los budynków – art. 29a ust. 8 ustawy o VAT

Zgodnie z art. 29a ust. 8 ustawy o VAT w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu. Grunt dzieli zatem los prawny budynków: skoro dostawa budynków jest zwolniona, zwolnieniem objęta jest również dostawa udziału w gruncie, na którym budynki są posadowione.

5. Zwolnienie ewentualne z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT – z ostrożności

Z ostrożności wskazuję, że gdyby Organ uznał, iż art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT nie znajduje zastosowania, dostawa powinna korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT. W stosunku do udziału w nieruchomości nie przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (nabycie nastąpiło w drodze darowizny nieopodatkowanej VAT), a nadto nie ponosił Pan wydatków na ulepszenie, w stosunku do których przysługiwałoby Panu prawo do odliczenia, przekraczających 30% wartości początkowej. Obie przesłanki tego zwolnienia są zatem spełnione łącznic.

Rola komornika jako płatnika (art. 18) i znaczenie art. 43 ust. 21 ustawy o VAT

1. Art. 18 ustawy o VAT nie tworzy samodzielnej podstawy opodatkowania

Art. 18 ustawy o VAT stanowi, że komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne są płatnikami podatku od dostawy dokonywanej w trybie egzekucji towarów będących własnością dłużnika. Przepis ten zakłada istnienie dostawy podlegającej opodatkowaniu – nie kreuje samodzielnej podstawy opodatkowania. Komornik jest płatnikiem wyłącznic wówczas, gdy po stronie dłużnika podatek jest rzeczywiście należny. Jeżeli zbywca nie działa w charakterze podatnika albo dostawa korzysta ze zwolnienia, komornik nie ma podstaw do naliczenia i poboru podatku.

2. Należyta staranność płatnika w świetle prawa UE

Konstrukcja komornika jako płatnika VAT jest zgodna z dyrektywą 2006/112/WE tylko o tyle, o ile działający z należytą starannością komornik jest w stanie prawidłowo wykonać ten obowiązek – tak Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z dnia 26 marca 2015 r. w sprawie 0499/13 Macikowski. Należyta staranność działa w obie strony: obejmuje nie tylko pobór podatku należnego, lecz także prawidłowe zastosowanie zwolnienia oraz ustalenie, czy dostawa w ogóle podlega opodatkowaniu, gdy dłużnik przedstawia dane to potwierdzające.

3. Art. 43 ust. 21 ustawy o VAT – domniemanie działa wyłącznie przy braku informacji od dłużnika

Zgodnie z art. 43 ust. 21 ustawy o VAT, jeżeli udokumentowane działania komornika nie doprowadziły – na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika – do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania zwolnień (m.in. z art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a), przyjmuje się, że warunki te nie są spełnione. Domniemanie to jest wyjątkiem uruchamianym wyłącznie deficytem informacji. W niniejszej sprawie przedstawiam – komornikowi oraz w niniejszym wniosku – komplet danych i dokumentów pozwalających ustalić status czynności: datę pierwszego zasiedlenia (2014 r.), brak ulepszeń przekraczających 30%, brak czynności opodatkowanych po wycofaniu nieruchomości, brak rezygnacji ze zwolnienia oraz nabycie udziału bez VAT. Skoro nie zachodzi „brak informacji od dłużnika”, domniemanie z art. 43 ust. 21 nie może zostać zastosowane na Pana niekorzyść, a automatyczne naliczenie stawki 23% jest nieprawidłowe.

4. Skutki nieprawidłowego naliczenia VAT dla postępowania egzekucyjnego

Nienależne naliczenie VAT prowadziłoby do pomniejszenia ceny nabycia i uszczuplenia sumy podlegającej podziałowi (art. 1023-1028 k.p.c.), do nienależnego obciążenia Pana podatkiem, którego obowiązek nie powstał (z odpowiedzialnością solidarną dłużnika), a także do konieczności dochodzenia stwierdzenia nadpłaty na podstawie art. 75 Ordynacji podatkowej. Prawidłowa kwalifikacja VAT ma więc bezpośredni wpływ na plan podziału oraz na ewentualne zarzuty do tego planu.

Znaczenie interpretacji dla Pana

Uzyskanie interpretacji ma bezpośredni wpływ na Pana sytuację prawną i majątkową. Dotyczy ona Pana statusu jako podatnika oraz ewentualnego obowiązku podatkowego związanego ze sprzedażą udziału w nieruchomości. Interpretacja ma znaczenie dla:

- prawidłowego rozliczenia sprzedaży egzekucyjnej przez komornika działającego jako płatnik (art. 18 ustawy o VAT); ustalenia, czy cena nabycia może być pomniejszana o VAT;

- planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji oraz ewentualnych zarzutów do planu podziału (art. 1023-1028 k.p.c.);

- uniknięcia nienależnego obciążenia Pana podatkiem oraz ewentualnych odsetek i odpowiedzialności podatkowej;

- ewentualnego wniosku o stwierdzenie nadpłaty (art. 75 Ordynacji podatkowej), gdyby podatek został pobrany mimo braku podstaw.

Podsumowanie stanowiska

Po pierwsze, sprzedaż egzekucyjna Pana udziału w nieruchomości nie podlega VAT, ponieważ w odniesieniu do tej czynności nie działa Pan jako podatnik VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT.

Po drugie, niezależnie od powyższego, dostawa korzysta ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT – od pierwszego zasiedlenia w 2014 r. upłynęło znacznie więcej niż 2 lata, a ulepszenia powodujące ponowne pierwsze zasiedlenie nie wystąpiły.

Po trzecie, z dalszej ostrożności, dostawa spełnia przesłanki zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT, gdyż przy nabyciu udziału nie przysługiwało Panu prawo do odliczenia VAT, a nie ponosił Pan kwalifikowanych wydatków na ulepszenie.

Po czwarte, komornik jako płatnik (art. 18 ustawy o VAT) nie może naliczyć podatku, jeżeli sprzedaż jest poza zakresem VAT albo korzysta ze zwolnienia; nie może też automatycznie stosować stawki 23%, skoro przedstawia Pan informacje pozwalające potwierdzić warunki braku opodatkowania albo zwolnienia, co wyłącza zastosowanie domniemania z art. 43 ust. 21 ustawy o VAT.

W uzupełnieniu doprecyzował Pan, że w razie uznania przez Organ, iż przy sprzedaży udziału w Nieruchomości działa Pan jako podatnik VAT, sprzedaż ta korzysta ze zwolnienia z opodatkowania przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, albowiem pomiędzy pierwszym zasiedleniem budynku w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT które nastąpiło nie później niż z chwilą oddania budynku do użytkowania na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ... nr ... z dnia ... 2014 r., a faktycznie już z chwilą rozpoczęcia jego wykorzystywania na potrzeby własnej działalności gospodarczej – a planowaną dostawą upłynie okres znacznie dłuższy niż 2 lata, zgodnie z wykładnią przyjętą przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 16 listopada 2017 r. w sprawie C-308/16 (Kozuba Premium Selection) oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt I FSK 382/14.

Końcowo w uzupełnieniu wskazał Pan, że wnosi o wydanie interpretacji indywidualnej zgodnej ze stanowiskiem przedstawionym we wniosku i uzupełnieniem. W konsekwencji przyjęcia przedstawionego stanowiska nie będzie Pan miał obowiązku rejestracji jako podatnik VAT czynny z tytułu tej transakcji ani rozliczenia podatku należnego od planowanej sprzedaży udziału w Nieruchomości.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku w zakresie braku uznania Pana za podatnika podatku VAT w związku ze sprzedażą udziału w działce zabudowanej nr 1 i braku opodatkowania podatkiem VAT ww. dostawy, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy o VAT:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy o VAT:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Zaznaczenia wymaga, że na gruncie przepisów ustawy, również zbycie udziału w towarze (np. współwłasności nieruchomości gruntowej) stanowi odpłatną dostawę towarów. Powyższe potwierdził NSA w uchwale 7 sędziów z 24 października 2011 r., sygn. akt I FPS 2/11.

Towarem jest także udział w prawie własności. Jest to zgodne z normami unijnymi, bowiem według art. 15 ust. 2 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.), zwana dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady:

Państwa członkowskie mogą uznać za rzeczy:

a) określone udziały w nieruchomości;

b) prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości;

c) udziały i inne równoważne udziałom tytuły prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części.

Problematyka współwłasności została uregulowana w art. 195-221 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795), zwanej dalej „ustawą Kodeks cywilny”.

Zgodnie z art. 195 ustawy Kodeks cywilny:

Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).

Współwłasność nie jest instytucją samodzielną, lecz stanowi odmianę własności i charakteryzuje się tym, że własność rzeczy (ruchomej lub nieruchomej) przysługuje kilku podmiotom. Do współwłasności stosuje się – jeśli co innego nie wynika z przepisów poświęconych specjalnie tej instytucji – przepisy odnoszące się do własności.

Zatem, należy uznać, że udział każdego ze współwłaścicieli jest ze swej istoty szczególną postacią prawną własności.

Zgodnie z art. 196 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.

Na podstawie art. 196 § 2 ustawy Kodeks cywilny:

Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu.

Przepis art. 198 ustawy Kodeks cywilny stanowi, że:

Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli.

Współwłaściciel ma względem swojego udziału pozycję wyłącznego właściciela. Ze względu na charakter udziału, każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli. Rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że prawo dopuszcza, aby własność tej samej rzeczy przysługiwała niepodzielnie kilku osobom.

Należy więc przyjąć, że w oparciu o definicję zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, zbycie nieruchomości (oraz udziałów we współwłasności nieruchomości), traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającej opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Wskazać należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Natomiast stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności, konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik.

Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Zatem, czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.

Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy, mamy do czynienia z podatnikiem podatku od towarów i usług jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.

W tym miejscu należy również wskazać, że na podstawie art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady:

„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.

„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Z przytoczonych regulacji prawa wspólnotowego wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te winny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.

Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług w świetle powyższych przepisów jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Właściwym zatem, jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej ani też nie został wykorzystany w trakcie jego posiadania na cele działalności gospodarczej.

W kontekście powyższych rozważań, nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej, czy zarejestrowanej działalności gospodarczej, a tylko np. wyzbywa się majątku osobistego. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności.

Przyjęcie, że dany podmiot sprzedając grunt działa w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą wymaga ustalenia, czy jego działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną). Przejawem zaś takiej aktywności określonej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną może być np.: nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym, na tego rodzaju aktywność „gospodarczą” wskazywać musi ciąg powyżej przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.

Zatem, w kwestii podlegania opodatkowaniu sprzedaży przedmiotowej nieruchomości, istotne jest, czy w celu dokonania jej sprzedaży podejmie Pan aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producenta, handlowca i usługodawcę, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Skutkowałoby to koniecznością uznania Pana za podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i usług.

Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą.

Inaczej jest natomiast – wyjaśnił Trybunał – w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem, za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.

Pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291/92 (Finanzamt Uelzen v. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania nieruchomości mogłoby być np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.

Uznanie, że dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy. Co do zasady, bowiem osoby fizyczne, które dokonują transakcji w ramach zarządu majątkiem prywatnym, wykluczone są z grona podatników VAT.

Z opisu sprawy wynika, że jest Pan współwłaścicielem w udziale wynoszącym ½ zabudowanej nieruchomości gruntowej położonej w ... przy ul. ..., stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha, dla której Sąd Rejonowy w ... V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr .... Drugim współwłaścicielem, również w udziale ½. jest Pana brat Y.

Udział w gruncie (wówczas niezabudowanym) nabył Pan na podstawie umowy darowizny.

Był Pan zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w okresie od dnia ... 2007 r. do dnia ... 2018 r., tj. przez cały okres prowadzenia działalności gospodarczej.

Na nieruchomości oznaczonej nr 1 o powierzchni … ha położonej w ... przy ul. … znajduje się jeden budynek, tj. budynek o charakterze socjalno-administracyjnym oraz hala produkcyjno-magazynowa.

Budynek jest trwale związany z gruntem – posadowiony jest na żelbetowych ławach i ścianach fundamentowych. Jest to budynek wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach, stanowiący jedną całość funkcjonalną i techniczną – nie zaś budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 tej ustawy. Jest to budynek usługowo-gospodarczo-magazynowy o powierzchni zabudowy ... m2, powierzchni użytkowej ... m2 oraz kubaturze ... m3.

Budynek został wprowadzony do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych prowadzonej w ramach działalności gospodarczej i podlegał amortyzacji, jako budynek kompletny i zdatny do użytku o przewidywanym okresie użytkowania dłuższym niż rok oraz wykorzystywany na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej przez spółkę cywilną.

Budynek został oddany do użytkowania w dniu ... 2014 r., na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ... nr .... Od tego dnia do dnia ... 2018 r., tj. przez pozostały okres prowadzenia działalności gospodarczej, udział w Nieruchomości wykorzystywany był na potrzeby tej działalności – część socjalno-administracyjna jako biuro firmy oraz zaplecze socjalne dla pracowników, część produkcyjno-magazynowa zaś do produkcji wyrobów pończoszniczych oraz składowania towarów i surowców. Z dniem zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej oraz rozwiązania spółki cywilnej w … 2018 r. udział w Nieruchomości został wycofany z działalności gospodarczej do Pana majątku prywatnego i od tego momentu nie był wykorzystywany przez nikogo. We wrześniu 2018 r. na Nieruchomości ustanowiona została służebność osobista dożywotnia na rzecz Pani A. Od chwili ustanowienia tej służebności do dnia dzisiejszego nie uzyskuję z tytułu udziału w Nieruchomości żadnych pożytków ani innych korzyści majątkowych, a Nieruchomość nie jest przez Pana wykorzystywana w jakikolwiek sposób związany z działalnością zarobkową.

Pana wątpliwości w pierwszej kolejności, w analizowanej sprawie dotyczą ustalenia, czy z tytułu sprzedaży udziału ½ w zabudowanej nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha, działa/będzie działać Pan w charakterze podatnika VAT, w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, a tym samym, czy transakcja jest/będzie opodatkowana VAT jako odpłatna dostawa towarów na podstawie art. 7 ust. 1 tej ustawy o VAT.

Dostawa towarów (np. nieruchomości) podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana jest przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy o VAT. Dopiero po zdefiniowaniu podmiotu jako podatnika VAT dla danej czynności – co do zasady – mają dla określenia jego praw i obowiązków zastosowanie przepisy ustawy.

Należy zatem ustalić, czy w odniesieniu do czynności sprzedaży udziału w zabudowanej nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha spełnia/będzie spełniał Pan przesłanki do uznania Pana za podatnika podatku od towarów i usług.

W kontekście powyższych rozważań istotna jest więc ocena, czy z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że podjął Pan działania charakterystyczne dla profesjonalnego obrotu nieruchomościami. Ocena ta powinna przy tym uwzględniać nie tylko samodzielne znaczenie poszczególnych kryteriów kwalifikacji określonych działań jako cech charakteryzujących działalność handlową, ale też brać pod uwagę całokształt tychże działań, ich wzajemne uzupełnianie się i przydatność z punktu widzenia tego rodzaju działalności gospodarczej.

Jak wskazał Pan w opisie sprawy, z dniem zakończenia działalności gospodarczej w dniu ... 2018 r. oraz rozwiązania umowy spółki cywilnej Pana udział w nieruchomości został wycofany z działalności gospodarczej i przekazany do Pana majątku prywatnego. Od momentu przekazania udziału w nieruchomości do Pana majątku prywatnego nie wykorzystuje Pan udziału w działce.

W związku z powyższymi okolicznościami, stwierdzić należy, że w odniesieniu do sprzedaży udziału w zabudowanej nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha, nie wystąpił ciąg zdarzeń, które jednoznacznie przesądzają, że ta sprzedaż wypełnia przesłanki działalności gospodarczej. Nie podjął Pan aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny do wykorzystywanych przez handlowców. Całokształt powyższych okoliczności wskazuje, że Pana aktywność w pełni mieści się w granicach zarządu majątkiem prywatnym.

Dokonując sprzedaży udziału w zabudowanej nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha, korzysta/będzie korzystał Pan z przysługującego Panu prawa do rozporządzania majątkiem osobistym, co nie jest wykonywaniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Brak tego statusu pozbawia Pana cech podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie sprzedaży udziału w ww. działce, a dostawę opisanej wyżej nieruchomości – cech czynności podlegającej opodatkowaniu, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Tym samym, dokonując sprzedaży udziału w zabudowanej nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha, korzysta/będzie korzystał Pan z przysługującego Panu prawa do rozporządzania własnym majątkiem, która to czynność oznacza działanie w sferze prywatnej, do której nie mają zastosowania przepisy ustawy o VAT.

W konsekwencji, sprzedaż przez Pana udziału w zabudowanej nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1 o powierzchni ... ha nie jest/nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W związku z powyższym, nie znajduje uzasadnienia rozstrzygnięcie kwestii korzystania ze zwolnienia dla ww. czynności sprzedaży udziału ww. działki na podstawie 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Zatem Pana stanowisko w zakresie braku uznania Pana za podatnika podatku VAT w związku ze sprzedażą udziału w działce zabudowanej nr 1 i braku opodatkowania podatkiem VAT ww. dostawy uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

- stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia,

- zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Pana wniosku (zapytania). Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniami – zwłaszcza kwestia opodatkowania wycofania nieruchomości do majątku prywatnego – nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa:

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. Przykładowo, jeśli opis sprawy zawiera błędne stwierdzenia czy też błędną faktyczną ocenę elementów opisu sprawy, niniejsza interpretacja indywidualna traci ważność. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pana. Nie wywołuje też skutków prawnych dla współwłaściciela nieruchomości.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosuje się Pan do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1. z zastosowaniem art. 119a;

2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3. z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),

albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.