RBG-7/2022

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW TOMASZ CHRÓSTNY Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Bydgoszczy Plan Kościeleckich 3 85 - 0343Bydgoszcz tel. 5 2 345 - 56 - 44 faks 52 345 - 56 - 17 bydgoszcz@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl RBG.430. 1 . 2022 . DD Bydgoszcz , dnia 20 czerwca 2022 r. Wersja jawna (tajemnice przedsiębiorstwa i inne informacje prawnie chronione oznaczono [***]) DECYZJA RBG- 7/2022 I. Na podstawie art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r . poz. 275) po przeprowadzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na Pawła Malinowskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Paweł Malinowski w Gdyni , karę pieniężną w wysokości 20000,00 zł (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych 00/100), stanowiącą równowartość 4348,38 euro (słownie: cztery tysiące trzysta czterdzieści osiem euro 38/100) za nieudzielenie informacji żądanych przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów na podstawie art. 50 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w wezwaniach w wezwaniu z dnia 6 października 2021 r. oraz powtórnym wezwaniu z dnia 3 listopada 2021 r. wystosowanych w toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego pod sygn. akt RBG.405.6.2021.DD, mającym na celu wstępne ustalenie, czy działania podejmowane przez podmioty publikujące treści reklamowe na portalach społecznościowych (Instagram, Facebook, Youtube, TikTok, blogi) nie wprowadzają konsumentów w błąd w zakresie sposobu prezentowania treści reklamowych na ww. portalach społecznościowych, co mogłoby naruszyć przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w sposób uzasadniający wszczęcie postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. II. N a podstawie art. 77 ust. 1 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 202 1 r. poz. 275) oraz art. 263 § 1 i 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. ) w zw. z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów postanawia obciążyć Pawła Malinowskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Paweł Malinowski w Gdyni , kosztami niniejszego postępowania w wysokości 62 ,00 zł (słownie: sześćdziesiąt dwa złote 00/100 ) i zobowiązać do ich zwrotu na jego rzecz w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. UZASADNIENIE [1] Postanowieniem z dnia 28 września 2021 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Kon- sumentów (dalej: Prezes Urzędu lub Prezes UOKiK ) wszczął z urzędu postępowanie 2 wyjaśniające, mające na celu wstępne ustalenie, czy działania podejmowane przez podmioty publikujące treści reklamowe na portalach społecznościowych (Instagram, Facebook, Youtube, TikTok, blogi) nie wprowadzają konsumentów w błąd w zakresie sposobu prezentowania treści reklamowych na ww. portalach społecznościowych, co mogłoby naruszyć przepisy ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 275 , dalej: uokik ). [2] Wśród wytypowanych przedsiębiorców był między innymi przedsiębiorca Paweł Mali- nowski, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Paweł Malinowski w Gdyni (da- lej: Przedsiębiorca), wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Go- spodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: CEIDG), nr NIP: 9581674117 oraz nr REGON 364644669. Prowadzi on kanał na YouTube pod nazwą Paweł 2 Malinowski (https://www.youtube.com/channel/UCMj0 - 7sVNtFTQoM6_WlkT9A - posiadające 801 tys subskrybentów) oraz konto na TikTok (@malinowskiofficial – posiadające 275.1 tys. obserwujących oraz 2.7 mln polubień). Na swoich kanałach w ww. portalach społecz- nościowych zamieszcza wpisy, których charakter wskazuje, że mogą być sponsorowane (np. filmy o zabawkach firmy Magic Box). [3] W toku postępowania wyjaśniającego, pismem z dnia 6 października 2021 r. Prezes Urzędu wezwał Przedsiębiorcę do odpowiedzi na pytania dotyczące współpracy z agen- cjami reklamowymi/influencerskimi, współpracy z innymi reklamodawcami, czy też zasad oznaczania wpisów jako reklamowe na swoich kontach na portalach społeczno- ściowych. Jednocześnie Przedsiębiorca został wezwany do przedłożenia umów zawar- tych z agencjami reklamowymi/influencerskimi oraz reklamodawcami, a także podania zasad, jakimi kieruje się oznaczając wpisy jako reklamowe oraz informacji, czy otrzy- mywał korzyści inne niż w wynagrodzeniu pieniężnym w zamian za publikację wpisu na swoim koncie portalu społecznościowego. Powyższe informacje nie są ogólnodostępne i nie można ich zdobyć w inny sposób. Pismo zostało wysłane na adres do doręczeń wskazany w CEIDG (jest to jedyny adres widniejący w CEIDG), czyli [*************] dnia 6 października 2021 r. Pismo było dwu- krotnie awizowane: dnia 11 października 2021 r. oraz dnia 19 października 2021 r., po czym – z dopiskiem „nie podjęto w terminie” – zostało zwrócone na adres Prezesa UO- KiK - Delegatury w Bydgoszczy. Dowód: nieodebrane wezwanie Prezesa UOKiK z 6 października 2021 r - karty akt po- stępowania nr 9-11 [4] W związku z powyższym, na podstawie art. 50 ust. 1 i 2 u.o.k.i.k. w dniu 3 listopada 2021 r. Prezes Urzędu wystosował do Przedsiębiorcy ponowne wezwanie - na adres do doręczeń wskazany w CEIDG, czyli [*************] , wyznaczając Przedsiębiorcy 7 - dniowy termin na udzielenie odpowiedzi, ponownie pouczając o możliwości nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik. Pismo zostało odebrane dnia 5 li- stopada 2021 r. Przedsiębiorca nie udzielił jednak odpowiedzi w wyznaczonym termi- nie oraz nie złożył wniosku o wydłużenie terminu na udzielenie odpowiedzi. Dowód: wezwania Prezesa UOKiK z 3 listopada 2021 r wraz z potwierdzeniem odbioru - karty akt postępowania nr 12-14 [5] W związku z nieudzieleniem przez Przedsiębiorcę informacji żądanych w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym pod sygn.: RBG.405.6.2021.DD, na pod- 3 stawie art. 50 ust. 1 i 2 uokik, postanowieniem nr RBG - 6/202 2 z dnia 3 lutego 2022 r. Prezes UOKiK wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Dowód: Postanowienie Prezesa UOKiK nr RBG-6/2022 z 3 lutego 2022 r. - karty nr 1-3 [6] Pismem z dnia 3 lutego 2021 r. Przedsiębiorca został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary za nieudzielenie informacji. Dowód: Pismo Prezesa UOKiK z 3 lutego 2021 r. wraz z potwierdzeniem odbioru - karty nr 4-6. [7] W odpowiedzi z dnia 18 marca 2022 r. na ww. zawiadomienie o wszczęciu postępowa- nia w sprawie nałożenia kary , pełnomocnik Przedsiębiorcy wskazał, że przekroczenie terminu wyznaczonego przez Prezesa UOKiK na złożenie wyjaśnień w postępowaniu wyjaśniającym wynikało z natłoku zobowiązań wynikającego z licznych umów, które Paweł Malinowski realizował w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, zwłaszcza na koniec 2021 r. oraz z początkiem 2022 r., a także koniecznością zebrania odpowiedniej dokumentacji na potrzeby odpowiedzi. Pełnomocnik Przedsiębiorcy Jed- nocześnie wniósł o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej oraz niestosowanie innych sankcji w związku z niezłożeniem wyjaśnień. W treści przedmiotowego pisma zostały zawarte również odpowiedzi na wezwanie wysłane w ramach postępowania wyjaśnia- jącego prowadzonego pod sygn. akt RBG.405.6.2021.DD. Dowód: Pismo r.p. Tomasza Ejtminowicza pełnomocnika Pawła Malinowskiego z dnia 18 marca 2022 r. - karty nr 18-107 [8] Prezes UOKiK skierował do P rzedsiębiorcy w dniu 28 kwietnia 2022 r. listem poleconym wezwanie do wskazania obrotu osiągniętego w poprzednim roku obrotowym. Pełno- mocnik Pawła Malinowskiego odpowiedział na nie pismem z dnia 10 maja 2022 r., w którym uzasadnił przekroczenie terminu na złożenie wyjaśnień faktem, że Paweł Mali- nowski chorował. W listopadzie 2021 r. Przedsiębiorca przebywał w izolacji i przyjmo- wał anytbiotyki, przez co miał ograniczone możliwości odbioru poczty oraz ustosunko- wania się do otrzymywanej korespondencji. Pełnomocnik Przedsiębiorcy wskazał jed- nocześnie, że obowiązywał wtedy stan epidemii, co znacząco wpłynęło na sposób pro- wadzenia działalności i jej dezorganizację, nieterminowe doręczanie pism lub proble- my z ich doręczeniem. Ponadto, pełnomocnik Przedsiębiorcy wskazał, że okres jesien- ny oraz koniec roku kalendarzowego jest czasem premier produktów i innych działań promocyjnych, co zbiegło się zarówno z licznymi zobowiązaniami Pawła Malinowskiego oraz jego chorobą. Z początkiem 2022 r. Paweł Malinowski dodatkowo zmieniał siedzi- bę, co spowodowało utrudnienia w odbiorze i terminowym zapoznawaniu się z dorę- czaną korespondencją. Pełnomocnik Pawła Malinowskiego zaznaczył, że brak wyjaśnień w wyznaczonym terminie nie wynikał ze złej woli, ale z opisanych wyżej okoliczności. Dowód: Pisma Prezesa UOKiK z 10 maja 2022 r. oraz odpowiedź pełnomocnika Pawła Malinowskiego z dnia 20 maja 2022 r. - karty nr 108-121 [9] P ostanowieniem nr RBG -17 /202 2 z dnia 11 marca 2022 r. Prezes UOKiK zaliczył w po- czet dowodów materiały z toku postępowania wyjaśniającego o numerze RBG.405.6.2021. Dowód: Pismo Prezesa UOKiK z 11 marca 2022 r. - karty nr 8 -17 4 [10] Pismem z dnia 31 maja 2022 r. Przedsiębiorca został zawiadomiony o zakończeniu zbierania materiału dowodowego w sprawie oraz o możliwości zapoznania się z nim w wyznaczonym terminie i złożenia ewentualnych wniosków. Dowód: Pismo Prezesa UOKiK z dnia 31 maja 2022 r. - karty nr 122-123 [11] Pełnomocnik Przedsiębiorcy pismem datowanym na dzień 8 czerwca 2022 r. złożył końcowe oświadczenie w sprawie, w którym ponownie wyraził gotowość Pawła Mali- nowskiego do udzielenia niezbędnych informacji. Jednocześnie ponownie uzasadnił przekroczenie terminu na odpowiedź chorobą Przedsiębiorcy oraz intensywntym okre- sem dla przedsiębiorców. Na koniec podtrzymał o odstąpienie od nałożenia kary pie- niężnej lub umorzenie postępowania. Dowód: Pismo pełnomocnika Pawła Malinowskiego z dnia 8 czerwca 2022 roku - karty nr 124-125 P REZES U RZĘDU Z WAŻYŁ CO NASTĘPUJE : [12] Stosownie do treści art. 50 ust. 1 uokik przedsiębiorcy są obowiązani do przekazywania wszelkich koniecznych informacji i dokumentów na żądanie Prezesa UOKiK. [13] Żądanie Prezesa UOKiK , zgodnie z art. 50 ust. 2 uokik, powinno zawierać: − wskazanie zakresu informacji; − wskazanie celu żądania; − wskazanie terminu udzielenia informacji; − pouczenie o sankcjach za nieudzielenie informacji lub za udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd. [14] Obowiązkiem każdego przedsiębiorcy, do którego Prezes UOKiK zwróci się z ww. żąda- niem jest przekazanie informacji w sposób pełny. Informacje te powinny być prawdzi- we i rzetelne oraz przekazane w terminie wskazanym przez Prezesa UOKiK. Przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów kładą nacisk przede wszystkim na przy- datność żądanych przez Prezesa UOKiK informacji na potrzeby prowadzonego przez niego postępowania 1 . [15] Żądanie udzielenia informacji skierowane przez Prezesa UOKiK w trybie art. 50 ust. 1 i 2 uokik jest wiążące dla adresata (przedsiębiorcy). Ustalenie, czy określona informacja lub dokument są konieczne do realizacji zadań Prezesa UOKiK należy przy tym do tego organu. Oznacza to, że przedsiębiorca nie może odmówić udzielenia żądanej informa- cji nawet gdy uważa, iż nie jest ona konieczna dla Prezesa UOKiK 2 . [16] Należy jednocześnie zauważyć, że z uprawnienia do żądania od przedsiębiorcy infor- macji Prezes UOKiK może skorzystać w toku postępowania wyjaśniającego. Obowiązek, o którym mowa w art. 50 uokik, dotyczy przy tym nie tylko przedsiębiorców będących stroną postępowania. Działając na podstawie art. 50 ust. 1 uokik Prezes UOKiK może zobligować do udzielania mu informacji każdy podmiot mający status przedsiębiorcy 3 . 1 Tak np.: E. Modzelewska - Wąchal, „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz.”, Warsza- wa 2002r., str. 339 - 340; wyrok Sądu Antymonopolowego z dnia 19 listopada 1992 r., sygn. akt: XVII Amr 24/92. 2 Tak np.: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 17 maja 2016r., sygn. akt: VI ACa 630/15 oraz orzecznictwo i stanowiska tam powołane. 3 Tak np. ww. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 17 maja 2016r., sygn. akt: VI ACa 630/15. 5 [17] W analizowanej sprawie wezwanie do przedsiębiorcy skierowane zostało w toku postę- powania wyjaśniającego mającego na celu wstępne ustalenie, czy działania podejmo- wane przez podmioty publikujące treści reklamowe na portalach społecznościowych (Instagram, Facebook, Youtube, TikTok, blogi) nie wprowadzają konsumentów w błąd w zakresie sposobu prezentowania treści reklamowych na ww. portalach społeczno- ściowych, co mogłoby naruszyć przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w sposób uzasadniający wszczęcie postępowania w sprawie stosowania praktyk naru- szających zbiorowe interesy konsumentów. [18] Kwestia doręczeń unormowana jest w rozdziale 8 działu I ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2021 r. poz. 735 - dalej kpa). W świetle art. 83 uokik, przewidującego odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, przepisy te mają zastosowanie również do postępo- wań prowadzonych przed Prezesem Urzędu. Zgodnie natomiast z art. 44 kpa: § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo poczto- we przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbio- ru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. [19] W niniejszej sprawie doręczenie pisma z żądaniem organu, skierowanego na adres przedsiębiorcy ujawniony w CEIDG, nastąpiło w sposób określony w art. 44 § 4 kpa Ustawa nie nakłada na organ obowiązku ponawiania żądania skierowanego do przed- siębiorcy, ani nie uzależnia od tego możliwości nałożenia sankcji z tytułu naruszenia obowiązku przedłożenia żądanych informacji. Niemniej, niezależnie od tego, w niniej- szej sprawie dwukrotnie wystosowano do przedsiębiorcy pisma wzywające do przeka- zania żądanych informacji i dokumentów, niezbędnych dla ustaleń będących przedmio- tem prowadzonego przez Prezesa Urzędu postępowania wyjaśniającego. Pisma te za- wierały w swej treści wszystkie elementy wymagane dla takiego żądania oraz zostały prawidłowo doręczone, stosownie do powołanych regulacji k.p.a., w związku z art. 83 uokik. Przedsiębiorca nie udzielił na nie odpowiedzi oraz nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku przedłożenia żądanych informacji i dokumentów. 6 [20] Przewidziane w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów obowiązki w zakresie udzielania informacji Prezesowi UOKiK odnoszą się wyłącznie do działań podejmowa- nych przez przedsiębiorców lub związki przedsiębiorców. [21] Zgodnie z art. 4 ust. 1 uokik ilekroć jest w niej mowa o przedsiębiorcy, rozumie się przez to przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 roku Pra- wo przedsiębiorców (Dz. U. z 20 21 r. poz. 162 ze zm. - z wanej dalej: upp ) , zgodnie z którą przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonu- jąca działalność gospodarczą (art. 4 ust. 1 upp). [22] Zgodnie z informacją zawartą w CEIDG Paweł Malinowski prowadzi działalność gospo- darczą pod firmą: Paweł Malinowski w Gdyni. Zatem, w świetle obowiązującej definicji przedsiębiorcy – Paweł Malinowski posiada status przedsiębiorcy, a co za tym idzie ma- ją w stosunku do niego zastosowanie przepisy uokik. [23] Zgodnie z art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości stanowiącej równowartość do 50 000 000 euro, jeżeli przedsiębiorca ten choćby nieumyślnie nie udzielił informacji żąda- nych przez Prezesa Urzędu między innymi na podstawie art. 50 ww. ustawy bądź udzielił nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji. [24] Celem kary pieniężnej nakładanej na podstawie wyżej powołanego przepisu (art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik) jest zdyscyplinowanie uczestników i realizacja zasady ekonomiki postępowania prowadzonego w interesie publicznym. Kary pieniężne nakładane przez Prezesa UOKiK w związku z nieudzieleniem żądanych informacji mają charakter repre- syjny – stanowią sankcję za naruszenie ustawowego obowiązku udzielania informacji, oraz prewencyjny – zapobiegający podobnym naruszeniom w przyszłości i zniechęcają- cy do takiego naruszenia – zarówno ze strony przedsiębiorcy, na którego kara jest na- kładana (prewencja indywidualna), jak i innych przedsiębiorców w podobnej sytuacji (prewencja ogólna). Realność zagrożenia karami posiada charakter dyscyplinujący, a celem ich nakładania jest zapobieganie sytuacjom, w których przedsiębiorcy poprzez nieudzielenie informacji lub nieprzekazanie dokumentów opóźniają lub uniemożliwiają realizację zadań ustawowych Prezesa UOKiK. [25] Nałożenie kary na podstawie art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik odbywa się w trybie uznania administracyjnego. O tym, czy w konkretnej sprawie na konkretnego przedsiębiorcę nałożona zostanie kara pieniężna decyduje Prezes UOKiK. [26] W niniejszej sprawie Prezes Urzędu skorzystał z tego środka represji uznając, że przemawiają za tym negatywne skutki wynikające z zaniechania przedsiębiorcy w udzieleniu odpowiedzi na skierowane do niego wezwania. Paweł Malinowski jest po- pularnym polskim influencerem, o czym świadczy liczba posiadanych subskrybentów . Dlatego informacje przez niego posiadane mogą w znacznym stopniu przyczynić się do ustalenia zasad działania influencerów w zakresie kryptoreklamy, zasad współpracy z agencjami i reklamodawcami. Przedmiotowe informacje są niezbędne dla prowadzo- nego postępowania wyjaśniającego w związku z możliwymi nieprawidłowościami w przedmiocie wprowadzania konsumentów w błąd w zakresie sposobu prezentowania treści reklamowych. Niezastosowanie się przedsiębiorcy do otrzymanych wezwań znacznie opóźniło uzyskanie niezbędnych informacji, mających znaczenie dla przed- miotu prowadzonego postępowania wyjaśniającego. 7 [27] Art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik nie przesądza o wysokości kar nakładanych przez Prezesa UOKiK. Przesłanki wymiaru kar, o których mowa w tym przepisie, zostały określone w art. 111 ust. 1 uokik, zwłaszcza w jego pkt 3. Przepisy te stanowią, że ustalając wyso- kość nakładanej kary Prezes UOKiK uwzględnia w szczególności okoliczności naruszenia przepisów ustawy, uprzednie naruszenie przepisów ustawy, a także wpływ naruszenia na przebieg i termin zakończenia postępowania Prezes UOKiK przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej wziął pod uwagę fakt, że Pr zedsiębiorca po raz pierwszy naruszył przepisy uokik i udzielił odpowiedzi na wezwanie Prezesa UOKiK kierowane do niego na podstawie art. 50 ust. 1 i 2 uokik po wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. [28] W toku postępowania w sprawie nałożenia kary przedsiębiorca ustosunkował się do postawionych mu zarzutów. [29] Wskazane przez pełnomocnika P rzedsiębiorcy w pismach z dnia: 18 marca 2022 r. , 10 maja 2022 r. oraz 8 czerwca 2022 r. przyczyny nieudzielenia odpowiedzi na wezwania Prezesa UOKiK, w postaci natłoku zobowiązań, choroby czy też przeprowadzki nie mo- gą być uznane za okoliczności uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary lub oko- liczności łagodzące przy określaniu wymiaru kary pieniężnej. Należy zauważyć, że Przedsiębiorca mógł skierować wniosek o przedłużenie terminu na udzielenie odpowie- dzi nawet w formie wiadomości e - mail lub skontaktować się telefonicznie z delegaturą prowadzącą postępowanie wyjaśniające, by uzyskać informacje o tym jak przedłużyć termin. Paweł Malinowski nie podjął jednak żadnych działań w celu przedłużenia ter- minu. Ponadto, okoliczność choroby czy też przeprowadzki nie zostały w żaden sposób udowodnione. Pełnomocnik Przedsiębiorcy w przesłanych pismach nie wyjaśnił rów- nież, dlaczego choroba i przeprowadzka uniemożliwiała przygotowanie odpowiedzi na wezwanie prezesa UOKiK. Należy zauważyć, że zgodnie z pismem pełnomocnika Przed- siębiorcy Paweł Malinowski we wskazanym okresie prowadził wzmożoną działalność go- spodarczą jako influencer, a mimo to nie miał czasu na wykonanie obowiązków wyni- kających z przepisów prawa i udzielenie odpowiedzi na wezwania Prezesa UOKiK. Co więcej, pierwsze wezwanie (którego Przedsiębiorca nie odebrał), było wysłane dnia 6 października 2021 r. Ponowne wezwanie zostało wysłane dnia 3 listopada 2021 r. i zo- stało odebrane przez Przedsiębiorcę. W związku z powyższym, jeżeli z jakiś powodów Przedsiębiorca nie mógł odebrać pierwszego wezwania, to z treścią ponownego we- zwania zapoznał się i miał czas by udzielić odpowiedzi lub wnioskować o przedłużenie terminu na ich udzielenie. Przedsiębiorca jednak nie podjął żadnych z tych czynności. [30] Na skutek zaniechania przedsiębiorcy Prezes UOKiK nie mógł pozyskać interesujących go informacji niezbędnych do dokonania ustaleń w prowadzonym postępowaniu wyja- śniającym mającym na celu wstępne ustalenie, czy działania podejmowane przez podmioty publikujące treści reklamowe na portalach społecznościowych (Instagram, Facebook, Youtube, TikTok, blogi) nie wprowadzają konsumentów w błąd w zakresie sposobu prezentowania treści reklamowych na ww. portalach społecznościowych, co mogłoby naruszyć przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w sposób uzasadniający wszczęcie postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zb iorowe interesy konsumentów. [31] Powyższe informacje, które influencer miał przekazać w ramach postępowania wyja- śniającego o sygn. RBG.405.6.2021.DD miały również na celu sprawdzenie, czy influen- cer prawidłowo oznacza reklamy oraz sprawdzenie treści umów, jakie zawiera z re- klamodawcami. Brak przekazania tych informacji oznacza ograniczenie możliwości 8 stwierdzenia czy influencer swoimi działaniami narusza zbiorowe interesy konsumen- tów i stosuje nieuczciwe praktyki rynkowe. W świetle ww. okoliczności Prezes UOKiK uznał, że zaniechanie przedsiębiorcy utrudniło i opóźniało w istotnym stopniu dokona- nie ustaleń faktycznych pozwalających na osiągnięcie celu , w jakim wszczęte zostało postępowanie wyjaśniające, a w konsekwencji sprawny i efektywny jego przebieg. Przedsiębiorca udzielił wymaganych informacji dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. [32] Oceniając działania przedsiębiorcy Prezes UOKiK uznał, że osoba prowadząca działal- ność gospodarczą musi zdawać sobie sprawę z tego, że zobowiązana jest do reagowa- nia na kierowane do niej na podstawie obowiązujących przepisów prawa wezwania or- ganów administracji państwowej jakim jest m.in. Prezes UOKiK. [33] Przedsiębiorca odebrał i mógł się zapoznać z treścią kierowanego do niego wezwania z dnia 3 listopada 2021 r. [34] Mając powyższe na względzie - w ocenie Prezesa UOKiK - działania Przedsiębiorcy po- legające na nieudzieleniu informacji żądanych w wezwaniu z dnia 3 listopada 2021 r. jest umyślnym naruszeniem przez Pawła Malinowskiego przepisu art. 50 ust. 1 uokik i było nakierowane na uniemożliwienie poczynienia ustaleń w sprawie. Wskazać przy tym należy, że Przedsiębiorca musiał zdawać sobie sprawę z konsekwencji nieudziele- nia odpowiedzi na wezwania Prezesa UOKiK, ponieważ w każdym ze skierowanych do niego pism, które zostały doręczone, znajdowało się pouczenie o konsekwencjach nie- udzielenia odpowiedzi i nieprzekazania dokumentów. [35] Prezes Urzędu wziął pod uwagę współpracę jaką wykazywał się Przedsiębiorca po wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w postaci wywiązania się z obowiązku wynikającego z art. 50 uokik UOKiK po wszczęciu niniejszego postępowa- nia w ramach postępowania wyjaśniającego o sygn. akt RBG.405.6.2021.DD co miało wpływ na wysokość ustalanej kary. [36] Mając na uwadze wszystkie wskazane powyżej okoliczności sprawy Prezes UOKiK nało- żył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 20 000,00 zł (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych 00/100), stanowiącą równowartość 4348,38 euro (słownie: cztery tysią- ce trzysta czterdzieści osiem euro 38/100). Wartość euro została przeliczona na złote według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w dniu 31 grudnia 2021 r., zgodnie z którym kurs euro wynosił 4,5994 zł 4 . Stosownie do art. 5 uokik, przeliczenie wartości euro oraz innych walut obcych na złote oraz wartości zło- tego na euro jest dokonywane według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego poprzedzającego rok na- łożenia kary. [37] Na marginesie należy dodać, że w toku postępowania w sprawie naliczenia kary pie- niężnej Prezes UOKiK ustalił, że Przedsiębiorca osiągnął obrót w 2021 r. w wysokości [*************] zł. W ysokość kary obliczanej na podstawie art. 106 st. 2 pkt 2 uokik nie jest uzależniona od osiągniętego przez przedsiębiorcę obrotu, jednakże Prezes UOKIK , zweryfikował , czy przedsiębiorca będzie w stanie uregulować karę z uwagi na osiąga- 4 https://www.nbp.pl/home.aspx?navid=archa&c=/ascx/tabarch.ascx&n=a254z211231 9 ne dochody i czy będzie to dla niego odczuwalna sankcja za stwierdzone naruszenie przepisów uokik. W ocenie Prezesa U OKiK, nałożona na przedsiębiorcę kara pieniężna w wysokości 20000,00 zł (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych) stanowiąca [*************] % jego obrotu z 2020 r. jest adekwatna do okoliczności stwierdzonego na- ruszenia oraz jego wpływu na przebieg i termin zakończenia postępowania wyjaśniają- cego. Jej wysokość jest na tyle dolegliwa, że stanowi dla przedsiębiorcy odpowiedni środek represji, co jednocześnie powinno skutecznie zapobiec ponownym naruszeniom przez przedsiębiorcę przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Nało- żona kara spełnia równocześnie funkcję edukacyjną i prewencji ogólnej, zniechęcając do naruszania prawa również innych przedsiębiorców. Jednocześnie wysokość kary nie powinna negatywnie wpłynąć na działalność przedsiębiorcy. [38] Z uwagi na powyższe, orzeczono jak w pkt I sentencji. [39] Zgodnie z art. 112 ust. 3 uokik , karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa nr 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. N AŁOŻENIE NA PRZEDSIĘBIORCĘ OBOWIĄZKU ZWROTU KOSZTÓW POSTĘPOWANIA OKREŚLONEGO W PUNKCIE II SENTENCJI DECYZJI [40] Na podstawie art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes UOKiK roz- strzyga o kosztach w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. W myśl art. 77 ust. 1 uokik, jeżeli w ramach prowadzonego postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ww. ustawy, przedsię- biorca, który dopuścił się tego naruszenia, obowiązany jest ponieść koszty postępowa- nia. Podobnie w treści przepisu art. 264 § 1 kpa, wprowadzono wymóg, zgodnie z któ- rym: jednocześnie z wydaniem decyzji organ a d ministracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia . Natomiast stosownie do dyspozycji przepisu art. 263 § 1 kpa - do kosztów postępowania zalicza się (…) również koszty doręczenia stro- nom pism urzędowych . [41] Przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte z urzędu, a w jego wyniku Prezes Urzę- du w punkcie I sentencji niniejszej decyzji stwierdził naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów . Kosztami niniejszego postępowania są wydatki związane z korespondencją prowadzoną przez Prezesa Urzędu w tej sprawie. W związ- ku z powyższym postanowiono obciążyć P rzedsiębiorcę kosztami postępowania w wy- sokości 62,00 zł (słownie: sześćdziesiąt dwa złote). Na podstawie art. 264 § 1 kpa w związku z art. 83 uokik Prezes Urzędu wyznaczył stronie termin 14 dni od dnia upra- womocnienia się niniejszej decyzji na uiszczenie kosztów niniejszego postępowania w wysokości 62,00 zł (słownie: sześćdziesiąt dwa złote zł. [42] Koszty niniejszego postępowania należy uiścić na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa nr 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 . [43] Mając powyższe na uwadze Prezes UOKiK orzekł, jak w punkcie II sentencji niniejszej decyzji. 10 POUCZENIA: I. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 roku – kpa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1805 z późn. Zm. ) – od niniejszej decyzji stronie przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Bydgoszczy, Plac Kościeleckich 3 85 - 033 Bydgoszcz. II. W przypadku zakwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach postępowania, zawartego w punkcie II niniejszej decyzji - stosownie do treści art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 32 § 1 i 2 Kodeksu postępowania cywilnego oraz art. 264 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , stronie przysługuje zażalenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie tygodniowym od dnia doręczenia niniejszej decyzji. Zażalenie wnosi się za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Bydgoszczy, Plac Kościeleckich 3 85 - 033 Bydgoszcz. III. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ((Dz. U. z 2021 r. poz. 2257 z późn. zm.), odwołanie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 1.000 zł. Z kolei, zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 2 ww. ustawy zażalenie na postanowienie Prezesa Urzędu podlega opłacie stałej w kwocie 500 zł. IV. Zgodnie z art. art. 102 ust. 1 i ust. 2 zd. 1 i 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny lub ich poniesienie narazi ją na taki uszczerbek. Do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych powinno być dołączone oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania osoby ubiegającej się o zwolnienie od kosztów. Oświadczenie spo- rządza się według ustalonego wzoru. Jeżeli oświadczenie nie zostało złożone albo nie zawiera wszystkich wymaganych danych, stosuje się art. 130 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego. Zgodnie z art. 105 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych osoba fizyczna, która nie ma miejsca zamieszkania w siedzibie tego sądu, może złożyć wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych w sądzie rejonowym właściwym ze względu na miejsce swego zamieszkania. Sąd przesy- ła niezwłocznie ten wniosek właściwemu sądowi. V. Stosownie do treści art. 117 § 1, § 2 i § 4 Kodeksu postępowania cywilnego , strona zwol- niona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części, może domagać się ustano- wienia adwokata lub radcy prawnego. Osoba fizyczna, niezwolniona przez sąd od kosz- tów sądowych, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodze- nia adwokata lub radcy prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego strona zgłasza wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych lub osobno, na piśmie lub ustnie do proto- kołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Osoba fizyczna, która nie ma miejsca zamieszkania w siedzibie tego sądu, może złożyć wniosek o usta- nowienie adwokata lub radcy prawnego w sądzie rejonowym właściwym ze względu na miejsce swego zamieszkania, który niezwłocznie przesyła ten wniosek sądowi właści- wemu. 11 Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Piotr Adamczewski Dyrektor Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Bydgoszczy Otrzymuje: [*************] Paweł Malinowski