DOK-2/2023

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW TOMASZ CHRÓSTNY DOK1.430.1.2023.MR Warszawa, 5 września 202 3 r. DECYZJA NR DOK - 2 /202 3 I. Na podstawie art. 106 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz. U. z 2021 r. poz. 275 ), w zw. z art. 13 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 852), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na Jura Poland sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie karę pieniężną w wysokości 1 0 00 000,00 zł (słownie: jeden milion złotych), co stanowi równowartość 213 219,62 euro (słownie: dwieście trzynaście tysi ęcy dwieście dziewiętnaście euro sześćdziesiąt dwa cent y ), za utrudniani e przeprowadzenia przeszukania, które miało miejsce u tego przedsiębiorcy w toku postępowania wyjaśniającego DOK - 1.400.2.202 2 . JS .A W , w związku z usunięciem przez [INFORMACJA CHRONIONA] konwersacji znajdujących się na komunikatorze WhatsApp na aparacie telefonicznym wykorzystywanym w celach służbowych . II. Na podstawie art. 77 ust. 1 i art. 80 w zw iązku z art. 85 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz. U. z 2021 r. poz. 275 ) oraz na podstawie art. 263 § 1 i art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm. ) w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów obciąża Jura Poland sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie kosztami postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 84,80 zł (słownie: osiemdziesiąt cztery złote osiem groszy ) i zobowiązuje do uiszczenia tych kosztów na rzecz Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji Konsumentów w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji. 2 UZASADNIENIE (1) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „ Prezes Urzędu ”) , na podstawie art. 49 ust. 1 oraz art. 88 ust. 2 w związku z art. 85 i art. 106 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz. U. z 2021 r. poz. 275 – dalej również jako: „ u.o.k.k. ”) , w szczął postanowienie m z dnia 20 marca 202 3 r., postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej na Jura Poland sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej jako: „ Jura Poland ” lub „ Spółka ” ) w związku z usunięciem przez [INFORMACJA CHRONIONA ] konwersacji znajdujących się na komunikatorze WhatsApp na aparacie telefonicznym wykorzystywanym w celach służbowych . Pismem z tego samego dnia Prezes Urzędu zawiadomił stron ę postępowania o jego wszczęciu . (2) W dniu 2 2 czerwca 202 3 r. Prezes Urzędu przedstawił stron ie postępowania Szczegółowe Uzasadnienie Zarzutów, tj. dokument wyjaśniający w szczegółowy sposób, na czym polega naruszenie z identyfikowane przez Prezesa Urzędu w sprawie i sygnalizujące, jaki kształt może przybrać ewentualna decyzja w sprawie. Jednocześnie stron a postę powania została poinformowana o możliwości przedstawienia swojego stanowiska w odpowiedzi na S zcz egółowe Uzasadnienie Z arzutów , z którego to uprawnienia strona skorzystała . (3) Pismem z dnia 3 sierpnia 202 3 r. Prezes Urzędu zawiadomił stronę o zakończeniu prowadzenia postępowania dowodowego w sprawie oraz o możliwości zapoznania się z całością materiału dowodowego i wezwał stronę do przedstawienia ostatecznego stanowiska w sprawie. Z możliwości przedstawienia stanowiska strona nie skorzystała . (4) Jednocześnie Prezes Urzędu wskazuje, że w toku postępowania, w dniu 20 maja 2023 r., weszła w życie usta wa z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 852). Z godnie z art. 13 tej ustawy do spraw, w których postępowanie wszczęto przed jej dniem wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe. (5) W tym stanie rzeczy, mając na uwadze, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte 20 marca 2023 r., a więc przed dn iem wejścia w życie powyższej ustawy , podstawę rozstrzygnięcia Prezesa Urzędu stanowią przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w brzmieniu obowiązującym przed ww. nowelizacją. (6) Część informacji, na których Prezes Urzędu opiera niniejszą decyzję podlega ochronie prawnej i nie może być podana do wiadomości publicznej. Wobec powyższego informacje tego rodzaju zostaną zastąpione nawiasami kwadratowymi wraz z oznaczeniem „ [ INFORMACJA CHRONIONA ] ” i pozostaną niewidoczne w publicznie dostępnej treści d ecyzji. 3 Prezes Urzędu na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalił, co następuje . 1. Strona postępowania (7) Stroną niniejszego postępowania jest Jura Poland . Przedsiębiorca prowadzi działalność w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XII I Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000465420 . (8) Jura Poland jest sprzedawcą hurtowym produktów marki JURA w Pol sce i prowadzi ich sprzedaż do autoryzowanych dealerów. Ponadto Jura Poland sprzedaje oferowane przez siebie produkty odbiorcom końcowym za pośrednictwem swojego własnego sklepu internetowego . 2. Przebieg postępowania wyjaśniającego w sprawie sygn. akt DOK - 1.400.2.2022.JS.AW (9) Dnia 4 listopada 202 2 r. wszczęto postępowanie wyjaśniające, mające na celu wstępne ustalenie, czy w związku z działalnością przedsiębiorców zajmujących się obrotem produktami będącymi w ofercie Jura Poland mogło dojść do naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów lub Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana: Dz. Urz. UE C 202 z 7.06.2016 r., s. 1 - 388), uzasadniającego wszczęcie postępowania antymonopolowego, w tym ustalenie, czy sprawa ma charakter antymonopolowy (sygn. akt DOK - 1.400.2.202 2 . JS.AW ). (10) W toku postępowania wyjaśniającego przeprowadzono przeszukani e u Jura Poland . Przeszukanie rozpoczęło się 29 listopada 2022 r. i zostało przeprowadzone w związku z wydanym przez Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (da lej jako: „ SOKiK ” ) – postanowieniem z dnia 15 listopada 202 2 r., w sprawie o sygn. akt XVII Amo 92 /2 2 , zawierającym zgodę na przeszukanie pomieszczeń i rzeczy u przedsiębiorcy Jura Poland oraz na podstawie wydanego przez Prezesa Urzędu , w oparciu o art. 10 5a ust. 4 i 5 w związku z art. 105n i 105q pkt 1 u.o.k.k. , upoważnienia pracowników Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „ Urząd ”) do przeprowadzenia przeszukania. 3. Przebieg przeszukania przeprowadzonego w siedzibie Jura (11) Dnia 2 9 listopada 202 2 r. upoważnieni przez Prezesa Urzędu pracownicy Urzędu, w asyście funkcjonariuszy Policji, weszli do budynku, w którym znajd uje się siedziba Jura Poland . Przeszukujący poinformowali [INFORMACJA CHRONIONA] o celu wizyty oraz doręczyli upoważnienie Prez esa Urzędu z dnia 21 listopada 2022 r. do przeprowadzenia przeszukania. Doręczając upoważnienie, przeszukujący poprosili [INFORMACJA CHRONIONA] , by w szczególności zapoznała się z pouczeniami, zawartymi w tekście dokumentu, w których m.in. zawarto informac je dotyczące obowiązków przeszukiwanego oraz pouczenia o 4 możliwości nałożenia przez Prezesa Urzędu na przedsiębiorcę kary pieniężnej w przypadku choćby nieumyślnego uniemożliwienia lub utrudnienia rozpoczęcia przeszukania. [INFORMACJA CHRONIONA] umieściła na upoważnieniu Prezesa Urzędu z dnia 21 listopada 2022 r. adnotację o zapoznaniu się z treścią upoważnienia. Dow ody : ‒ pkt 1 - 6 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW, ‒ załącznik nr 2 do protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW – upoważnienie Prezesa Urzędu z dnia 21 listopada 2022 r. do przeprowadzenia przeszukani a. (12) Następnie pracownicy Urzędu okazali [INFORMACJA CHRONIONA] postanowienie SOKiK wyrażające zgodę na przeszukanie pomieszczeń i rzeczy u Jura Poland, a także wręczyli broszurę „ Wyjaśnienia dla przedsiębiorców – przeszukania Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ” , w której wskazano że za uniemożliwianie lub utrud nianie rozpoczęcia lub przeprowadzenia przeszukania Prezes Urzędu w szczególności może uznać zachowanie polegające na niszczeniu przedmiotów lub dokonywaniu zmian w informacjach czy naruszaniu ich integralności, a także że przeszukiwany przedsiębiorca jest odpowiedzialny za zachowania swoich pracowników oraz innych osób, które wykonują na jego rzecz zadania. Dow ody : ‒ pkt 7 - 9 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW , ‒ broszura „Wyjaśnienia dla przedsiębiorców – przeszukania Urzę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ” , Warszawa 2019. (13) [INFORMACJA CHRONIONA] przekazała pracownikom Urzędu schemat organizacyjny Jura Poland i wyjaśniła, że większość pracowników zajmujących się sprzedażą przebywa poza siedzibą Spółki. Jedną z takich osób był zajmujący stanowisko [INFORMACJA CHRONIONA] , który na stałe przebywał we [INFORMACJA CHRONIONA] . Dow ody : ‒ p kt 9 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW , ‒ załącznik nr 33 do protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW – schemat organizacyjny Jura Polan d. (14) Dnia 30 listo pada 2022 r. o godz. 10.05 pracownicy Urzędu zwrócili się do [INFORMACJA CHRONIONA] o zabezpieczenie telefonów osób pracujących poza Warszawą, w tym telefonu [INFORMACJA CHRONIONA] . [INFORMACJA CHRONIONA] oraz [INFORMACJA CHRONIONA] – oświadczyli, że przesyłka z telefonem [INFORMACJA CHRONIONA] zostanie niezwłocznie nadana za pośrednictwem firmy kurierskiej, z którą Spółka współpracuje. O godz. 10.35 [INFORMACJA CHRONIONA] poinformował pracowników Urzędu, że telefon [INFORMACJA CHRONION A] dotrze do siedziby Jura Poland jeszcze bieżącego dnia, a najpóźniej dnia następnego. 5 Dow ody : ‒ pkt 43 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.202 2 . JS .A W, ‒ pkt 45 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW . (15) Dnia 1 grudnia 2022 r. około godz. 11.00 [INFORMACJA CHRONIONA] , zajmująca stanowisko [INFORMACJA CHRONIONA] w Jura Poland, przekazała pracownikom Urzędu zafoliowaną, zamkniętą paczkę od kuriera, zawierającą telefon [INFORMACJA CHRONIONA] . W obecności przeszukujących pracownica spółki [INFORMACJA CHRONIONA] otworzyła paczkę i przekazała urządzenie pracownikom Urzędu. Dow o d y : ‒ pkt 62 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW . (16) Dnia 1 grudnia 2022 r. rozpoczęto selekcję danych elektronicznych z telefonu [INFORMACJA CHRONIONA] . Przeszukujący ustalili, że czaty w aplikacji WhatsApp są puste – zawierają jedynie systemową wiadomość o szyfrowaniu wiadomości. Ponadto w każdym czacie da ta wysłania systemowej wiadomości była jednakowa: 30 listopada 2022 r. godz. 10.38. Dow ody : ‒ pkt 72 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW , ‒ załącznik nr 2 7 do protokołu przeszukania – notatka z selekcji danych elektroniczn ych z telefonu [INFORMACJA CHRONIONA] . (17) [INFORMACJA CHRONIONA] usunął wszystkie czaty z aplikacji WhatsApp po otrzymaniu informacji o rozpoczęciu 29 listopada 2023 r. przeszukania przez Prezesa Urzędu u Jura Poland, a przed przekazaniem 30 listopada 2022 r. tego aparatu telefonicznego kurierowi w celu dostarczenia go do siedziby S półki. Jak wynika z wyjaśnień, odebranych 2 grudnia 2022 r. przez pracowników Urzędu od [INFORMACJA CHRONIONA] , korzystał on z aparatu telefonicznego, który został mu okazany przez pracowników Urzędu (był to aparat przekazany przeszukującym 1 grudnia 2022 r., około godz. 11:00). Ponadto [INORMACJA CHRONIONA] oświadczył, że jest to jego jedyny telefon, którego używa zarówno do celów służbowych, jak i prywatnych. Oznajmił, że wydaje mu się, iż korzysta z przedmiotowego aparatu od około 2 lat, uży wając go wielokrotnie w ciągu każdego dnia. (18) W toku składania wyjaśnień [INFORMACJA CHRONIONA] oświadczył, że w celach służbowych korzysta z aplikacji takich jak Outlook, WhatsApp oraz z wysyłania wiadomości SMS. Ponadto oznajmił, że do kontaktów służbowyc h aplikacji WhatsApp używa setki razy w ciągu dnia, kontaktując się głównie z dystrybutorami produktów marki Jura. Rozmowy te dotyczą zazwyczaj dostępności towaru, logistyki czy zapytań technicznych. (19) [INFORMACJA CHRONIONA] poinformował, że ostatni raz używ ał telefonu w środę 30 listopada 2022 r., korzystając z przeglądarki, komunikatora WhatsApp oraz wiadomości SMS. 6 Ponadto oświadczył, że dowiedział się o mającym miejsce w Jura Poland przeszukaniu we wtorek (29 listopada 2022 r.), natomiast w środę (30 list opada 2022 r.) około południa otrzymał informację, że ma przekazać telefon do siedziby Spółki. Tego dnia kilka godzin czekał na kuriera, który odebrał urządzenie około godz. 15. (20) W odpowiedzi na pytanie pracowników Urzędu, dotyczące tego, dlaczego w aplika cji WhatsApp na przekazanym do siedziby Jura Poland telefonie nie ma żadnych wiadomości, [INFORMACJA CHRONIONA] odrzekł, że gdy dowiedział się, że w Spółce rozpoczęło się przeszukanie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nie chciał, żeby przeglądane b yły jego prywatne dane, jak zdjęcia i wiadomości, wobec czego usunął ich część poprzez wylogowanie się z prywatnej poczty na telefonie. Pracownicy Urzędu w tym momencie oznajmili [INFORMACJA CHRONIONA] , że w aplikacji WhatsApp nie widzą treści żadnych wiad omości, w tym wiadomości wysyłanych w celach służbowych. [INFORMACJA CHRONIONA] odrzekł, że jest to spowodowane tym, że wiadomości służbowe były pomieszane z prywatnymi. Oświadczył, że działając w stresie oraz nie chcąc, żeby ktokolwiek czytał jego wiadomo ści, usunął czaty w aplikacji WhatsApp za pomocą funkcji „usuń czat”, po wybraniu której cała treść konwersacji znika. Dow ody : − p kt 92 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW, − załącznik nr 7 do protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW – upoważnienie udzielone [INFORMACJA CHRONIONA] do reprezentowania Jura Poland w zakresie składania wyjaśnień, − załącznik nr 8 do protokołu przeszukania przeprowadzon ego w sprawie DOK.1.400.2.2022.JS.AW – notatka oraz nagranie na płycie CD z odbierania wyjaśnień od [INFORMACJA CHRONIONA] z 2 grudnia 2022 r. (21) Dnia 5 grudnia 2022 r. pracownicy Urzędu ponownie odebrali wyjaśnienia od [INFORMACJA CHRONIONA] , w toku których oświadczył, że usunął czaty z aplikacji WhatsApp we wtorek (tj. 29 listopada 2022 r.), natomiast telefon przesłał do siedziby Spółki w środę (30 listopada 2022 r.), ponieważ tego dnia otrzymał informację o konieczności przekazania aparatu do biura. Dow od y : − pkt 104 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.202 2 . JS .A W, − załącznik nr 9 do protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW – notatka oraz nagranie na płycie CD z odbierania wyjaśnień od [INFORMACJA CHRONIONA] z 5 grudnia 2022 r . (22) Dnia 6 grudnia 2022 r. [INFORMACJA CHRONIONA] przekazała pracownikom Urzędu wydruk korespondencji mailowej dotyczącej możliwości odzyskania danych z telefonu 7 [INFORMACJA CHRONIONA] . Korespondencja wskazywała na wysłanie przez [INFORMACJA CHRONIONA] wiadomości e - mail, zarówno w języku polskim jak i angielskim, na adres support@support.whatsapp.com w celu uzyskania informacji od Centrum Pomocy WhatsApp, jak odzyskać kopie zapasowe wia domości, które obejmowałyby konwersacje usunięte dnia 29 listopada 2022 r. Ponadto przekazane dokumenty wskazywały również na skorzystanie przez Jura Poland z pomocy przedsiębiorcy, świadcz ącego usługi informatyczne , który wyjaśnił Spółce, że jedynym sposo bem na odzyskanie usuniętych wiadomości jest podjęcie próby odzyskania kopii zapasowych czatów. Przedsiębiorca ten wskazał, w jaki sposób tego dokonać. Dow ody : ‒ pkt 111 protokołu przeszukania przeprowadzonego w sprawie DOK - 1.400.2.2022.JS.AW , ‒ załącznik nr 35 do protokołu – wydruk korespondencji mailowej [INFORMACJA CHRONIO NA ] z [INFORMACJA CHRONIONA] z 2 grudnia 2022 r. , ‒ załącznik nr 36 do protokołu – wydruk korespondencji mailowej [INFORMACJA CHRONIONA] z [INFORMACJA CHRONIONA] z 5 grudnia 2022 r. wraz z w ydrukiem zrzutu ekranu z telefonu [INFORMACJA CHRONIONA] . W oparciu o przedstawiony stan faktyczny, Prezes Urzędu zważył, co następuje . 4. Interes publiczny Ramy prawne (23) Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.o.k.k., ustawa ta określa warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. Prezes Urzędu jest rzecznikiem tego interesu, co wynika z jego zadań w strukturze administracji rządowej. (24) Działając w interesie publicznym, Prezes Urzędu pod ejmuje działania, gdy konieczna jest ochrona konkurencji. W prowadzonych przez Prezesa Urzędu sprawach kluczowe są uprawnieni a do pozyskania dowodów na okoliczność stosowania przez przedsiębiorców praktyk ograniczających konkurencję. Prezes Urzędu może gro madzić materiał dowodowy m.in. w toku prowadzonego u przedsiębiorcy przeszukania. Zatem działanie przedsiębiorcy polegające na utrudnianiu przeprowadzenia przeszukania nie pozwala Prezesowi Urzędu na realizację jego ustawowych zadań polegających na ochroni e konkurencji. Zastosowanie prawa w niniejszej sprawie (25) W niniejszej sprawie doszło do utrudniania przeszukania. Jura Poland uchybiła ciążącemu na niej obowiązkowi umożliwienia przeszukującym dostępu do informacji zgromadzonych na telefon ie pracownik a , czym utrudniła pozyskanie przez Prezesa Urzędu dowodów, a więc utrudni ła działania służące ochronie interesu publicznego. W związku z tym w przedmiotowej 8 sprawie występuje interes publiczny w wydaniu decyzji nakładającej karę pieniężną za utrudnianie przep rowadzenia przeszukania. 5. Podmiot ponoszący odpowiedzialność za utrudnienie przeszukania Ramy prawne (26) Zgodnie z art. 106 ust. 2 pkt 4 u.o.k.k. , za uniemożliwienie lub utrudnianie przeprowadzenia przeszukania może zostać nałożona kara pieniężna na przedsiębiorcę . Z kolei na podstawie art. 4 pkt 1 u.o.k.k. przedsiębiorcą jest m.in. przedsiębiorca w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców ( Dz.U. z 2023 r. poz. 221 ze zm. ), tj. osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonująca działalność gospodarczą, tj. zorganizowaną działalność zarobkową, wykonywaną we własnym imieniu i w sposób ciągły (art. 4 ust. 1 i art. 3 ww. ustawy). Zasto sowanie prawa w niniejszej sprawie (27) Jura Poland , jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością prowadząca działalność gospodarczą, jest przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów u.o.k.k. i może ponosi ć odpowiedzialność, o której mowa w art. 106 ust. 2 pkt 4 u.o. k.k. 6. Utrudni a nie przeprowadzenia przeszukania Ramy prawne (28) Zgodnie z art. 105n ust. 1 u.o.k.k., w sprawach praktyk ograniczających konkurencję, w toku postępowania wyjaśniającego i postępowania antymonopolowego, w celu znalezienia i uzyskania informacji z akt, ksiąg, pism, wszelkiego rodzaju dokumentów lub informatycznych nośników danych, urządzeń oraz systemów informatycznych oraz innych przedmiotów mogących stanowić dowód w sprawie, Prezes Urzędu może za uprzednią zgodą sądu przeprowadzić u przedsiębior cy przeszukanie pomieszczeń i rzeczy, jeżeli istnieją uzasadnione podstawy do przypuszczenia, że wymienione informacje lub przedmioty tam się znajdują. (29) Przeszukanie przedsiębiorcy jest jednym ze sposobów pozyskiwania materiału dowodowego potwierdzającego n aruszenie prawa konkurencji przez przedsiębiorców 1 . Prezes Urzędu decyduje, w jaki sposób będzie przebiegało przeszukanie, a przeszukujący mogą samodzielnie poszukiwać i gromadzić dokumenty i pliki elektroniczne związane z zakresem przeszukania, które mogą stanowić dowody naruszenia u.o.k.k. 1 Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2019 r., sygn. akt VII AGz 410/19. 9 (30) Zgodnie z art. 105b ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 105q pkt 1 u.o.k.k. w celu uzyskania informacji mogących stanowić dowód w sprawie, przeszukujący mają prawo do żądania udostępnienia związanych z przedmiotem przeszukania urządzeń zawierających dane informatyczne . Poprzez urządzenia zawierające dane informatyczne należy m.in. rozumieć aparaty telefoniczne, na których znajdują się dane w aplikacjach takich jak komunikatory. (31) Uprawnieniom przeszukujących wynikającym z art. 10 5b u.o.k.k. odpowiadają obowiązki przeszukiwanych wskazane w art. 105d u.o.k.k. Na podstawie art. 105d ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 105b ust. 1 pkt 2 oraz art. 105q pkt 1 u.o.k.k., przeszukiwany jest obowiązany do umożliwienia dostępu do urządzeń zawierającyc h dane informatyczne (tj. m.in. aparatów telefonicznych ) . (32) Z art. 106 ust. 2 pkt 4 u.o.k.k. wynika generalny obowiązek przedsiębiorcy do nieutrudniania przeszukania. Utrudnianie przeprowadzenia przeszukania może przybrać różne formy. W tym zakresie w art. 1 06 ust. 2 pkt 4 u.o.k.k. ustawodawca wprost wskazuje, że utrudnienie przeprowadzenia przeszukania może polegać na niewykonaniu opisanego wyżej obowiązku umożliwienia dostępu do urządzeń zawierających dane informatyczne, o których mowa w art. 105b ust. 1 pk t 2 u.o.k.k. , c o oznacza również, że przedsiębiorca musi powstrzymać się od wszelkich działań mogących przeszkodzić otrzymaniu przez Prezesa Urzędu pełnego dostępu do danych, w tym nie może usuwać danych z tych urządzeń . Zastosowanie prawa w niniejszej sp rawie (33) Mając na uwadze opis zdarzeń wskazanych w części ustalającej decyzji , Prezes Urzędu stwierdz a , że Jura Poland utrudniła przeprowadzenie przeszukania poprzez usunięcie przez [INFORMACJA CHRONIONA] konwersacji prowadzonych na komunikatorze WhatsApp na aparacie telefonicznym wykorzystywanym w celach służbowych . (34) Do utrudnienia przeszukania doszło po otrzymaniu przez [INFORMACJA CHRONIONA] informacji o rozpoczęciu 29 listopada 202 2 r. przeszukania przez Prezesa Urzędu u Jura Poland, a przed przekazaniem 3 0 listopada 2022 r. aparatu telefonicznego kurierowi w celu dostarczenia go do siedziby spółki na prośbę przeszukujących. [INFORMACJA CHRONIONA] usunął wówczas wszystkie czaty z aplikacji WhatsApp z aparatu telefonicznego, z którego korzystał w celach służ bowych. (35) Przedstawiciele Jura Poland byli informowani o możliwych konsekwencjach utrudniania przeszukania [akapit ( 11 ) i ( 1 2 ) decyzji]. (36) Prezes Urzędu uznaje, że usunięcie wszystkich konwersacji, wykonywanych przez [INFORMACJA CHRONIONA] za pośrednictwem komunikatora WhatsApp, skutkowało pozbawieniem przeszukujących dostępu do danych informatycznych, zawartych na aparacie telefonicznym. Przeszukujący mieli prawo dostępu do danych informatycznych, znajdujących 10 się na telefonie, na podstawi e art. 105b ust. 1 pkt 2 u.o.k.k. Prezes Urzędu otrzymał zgodę SOKiK na dokonanie przeszukania u Jura Poland, wyrażoną postanowieniem z dnia 15 listopada 2022 r. w sprawie XVII Amo 92/22 , a z goda ta obejmowała przeszukanie informatycznych nośników danych, urządzeń, systemów informatycznych oraz innych przedmiotów – a więc także telefonów służbowych osób działających na rzecz Jura Poland. (37) Ponadto wskazanemu u prawnieniu przeszukujących odpowiadał obowiązek przeszukiwanego umożliwienia dostępu do tych danych. Zgodnie bowiem z art. 105d ust. 1 pkt 3 u.o.k.k. przeszukiwany przedsiębiorca ma obowiązek udostępnienia i wydania urządzeń zawierających dane informatyczne, a więc także udostępnienia oraz wydania danych informatycznych zawartych na komunikatorach zainsta lowanych na aparatach telefonicznych. (38) Powyższy obowiązek przeszukiwanego ma na celu zapewnienie przeszukującym dostępu do danych informatycznych, wobec których nie zostały podjęte żadne działania, mające na celu ich zmodyfikowanie lub usunięcie. Tylko wówc zas możliwe jest prawidłowe zrealizowanie obowiązku udostępniania danych na urządzenia informatycznych, a w konsekwencji pozyskanie przez Prezesa Urzędu materiału dowodowego, który pozwoli na ustalenie prawidłowego stanu faktycznego w toczącym się postępo waniu wyjaśniającym. (39) Efektem działań [INFORMACJA CHRONIONA] było pozbawienie przeszukujących dostępu do danych informatycznych zawartych w aplikacji WhatsApp na aparacie telefonicznym, wykorzystywanym przez niego w celach służbowych, co jednocześnie godzi ło w realizację celu przeszukania. Celem przeszukania prowadzonego u Jura Poland było pozyskanie dowodów umożliwiających ustalenie, czy w związku z działalnością przedsiębiorców zajmujących się obrotem produktami marki Jura mogło dojść do naruszenia przepi sów u.o.k.k. lub TFUE. Dane informatyczne zawarte na komunikatorze WhatsApp na aparacie telefonicznym wykorzystywanym do celów służbowych przez [INFORMACJA CHRONIONA] , mogły stanowić dowód w sprawie, w której wszczęto postępowanie wyjaśniające. [INFORMACJA CHRONIONA] zajmuje w Spółce stanowisko [INFORMACJA CHRONIONA] , ponadto sam przyznał, że regularnie korzystał z komunikatora WhatsApp w sprawach służbowych 2 . Z punktu widzenia osiągnięcia celu przeszukania, informacje zawarte na telefonie [INFORMACJA CHRONIONA] , a zwłaszcza na zainstalowanych tam komunikatorach, wykorzystywanych do porozumiewania się z dystrybutorami produktów marki Jura, mogły mieć duże znaczenie. (40) A by zadośćuczynić uprawnieniu Prezes a Urzędu oraz skorelowanemu z nim obowiązkowi przed siębiorcy , Jura Poland powin na była udostępnić aparat telefoniczny [INFORMACJA 2 Akapit (18). 11 CHRONIONA] zawierając y dane informatyczne , wobec których nie podjęto żadnych działań mających na celu ich usunięcie lub zmodyfikowanie . (41) W kontekście niniejszej sprawy należy ws kazać, że przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działanie wszystkich osób pozostających w sferze jego wpływu, a także za dyscyplinę i organizację pracy w swoim zakładzie 3 . Należy również wskazać, że sposób zorganizowania przedsiębiorstwa na wypadek prz eszukania pozostaje wyłącznie wewnętrzną sprawą przedsiębiorcy, przy czym przedsiębiorca nie powinien podejmować działań utrudniających przebieg przeszukania. (42) Okoliczność, że działania osób wykonujących pracę w strukturze przeszukiwanego przedsiębiorcy są tożsame z działaniami samego przedsiębiorcy jest też potwierdzona w orzecznictwie unijnym, zgodnie z którym na przeszukiwanym ciąży obowiązek podjęcia wszelkich środków koniecznych dla celów wykonania instrukcji przeszukujących oraz zapewnienia, aby osoby upoważnione do działania w imieniu przedsiębiorstwa nie stwarzały w tym zakresie przeszkód 4 . Również w sprawie E.ON Energie potwierdzono, że do przypisania odpowiedzialności za naruszenie pieczęci w toku przeszukania i w konsekwencji nałożenia kary pienięż nej na przedsiębiorcę (przedsiębiorstwo) wystarczające jest stwierdzenie naruszenia przez osobę ogólnie upoważnioną do działania na rzecz przedsiębiorstwa 5 . (43) Jednocześnie należy wskazać, że p rzeszukanie jest wyjątkowym środkiem dochodzeniowym, po który Prezes Urzędu może sięgnąć w toku postępowania wyjaśniającego jedynie w sytuacji podejrzenia poważnego naruszenia przepisów u.o.k.k., w tym podejrzenia, że w sprawie mogłoby dojść do zatarcia do wodów. Istotnym elementem przeszukania jest element zaskoczenia , który pozwala zminimalizować ryzyko potencjalnego niszczenia lub ukrywania dowodów przez pracowników przeszukiwanego przedsiębiorcy. Tylko w takim przypadku istnieje możliwość osiągnięcia cel u przeszukania, jakim jest uzyskanie informacji mogących stanowić dowód w sprawie dotyczącej naruszeń reguł konkurencji. Usunięcie przez osobę działającą na rzecz przedsiębiorcy informacji , mogących stanowić potencjalny dowód w sprawie, w związku z którą p rzeprowadzane jest przeszukanie, m i a ło negatywny wpływ na osiągnięcie celu przeszukania. W związku z powyższym takie zachowanie winno zostać uznane za utrudnianie przeprowadzenia przeszukania. 3 Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt XVII AmA 230/10. 4 Wyrok Sądu Unii Europejskiej z 26 listopada 2014 r, Energetický a průmyslový holding a.s., EP Investment Advisors s.r.o., przeciwko Komisji Europejskiej , T‑272/12 , akapit 45. 5 Wyrok Sądu (Pierwszej Instancji) z 15 grudnia 2010 r. E.ON Energie AG przeciwko Komisji Europejskiej , T - 141/08, akapit 258 (rozstrzygnięcie zostało potwierdzone wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości z 22 listopada 2012 r., C - 89/11 P). 12 (44) Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Prezes Urzędu uznaje, że przedmiotowe zachowanie – usunięcie wszystkich konwersacji z aplikacji WhatsApp z aparatu telefonicznego, wykorzystywanego w celach służbowych – stanowiło utrudni e nie przez Jura Poland przeprowadzeni a przeszukania. 7. K ar a pieniężn a 7.1. Możliwość nałożenia kary pieniężnej Ramy prawne (45) Utrudni a nie przeprowadzenia przeszukania podlega karze pieniężnej . Zgodnie z art. 106 ust. 2 pkt 4 u.o.k.k., Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną, jeżeli przedsiębiorca ten choćby nieumyślnie uniemożliwia lub utrudnia rozpoczęcie lub przeprowadzenie przeszukania, w tym nie wykonuje obowiązków określonych w art. 105d ust. 1 u.o.k.k. lub 105e ust. 1 u.o.k.k. (46) Podkreślić należ y także, że za działania pracownika odpowiedzialność ponosi p rzedsiębiorca 6 . Dotyczy to wszel ki ch osób działającyc h w imieniu lub na rzecz poddanego przeszukaniu podmiotu . Zastosowanie prawa w niniejszej sprawie (47) Uznać należy , że działanie strony postępowania miało charakter umyślny, a tym samym spełniona została ustawowa przesłanka „choćby nieumyślnego” utrudnienia przeprowadzenia przeszukania . (48) Działanie Jura Poland było umyśln e , [INFORMACJA CHRONIONA] , funkcjonujący w struk turze Jura Poland, działał z zamiarem usunięcia konwersacji z komunikatora WhatsApp na aparacie telefonicznym wykorzystywanym w celach służbowych. Działania te zostały bowiem podjęte ze świadomością, że przeszukujący otrzymają urządzenie pozbawione części danych informatycznych, do których mieli prawo dostępu. Nie sposób przyjąć, że usunięcie wszystkich czatów z komunikatora WhatsApp jest działaniem dokonywanym w sposób nieświadomy. By osiągnąć powyższe założenie, należy podjąć aktywne działanie, składające się z wielu ruchów. Ponadto, w czasie składania wyjaśnień [INFORMACJA CHRONIONA] sam przyznał, że usunął wszystkie czaty z komunikatora WhatsApp, gdy tylko powziął wiadomość o toczącym się w siedzibie Jura Poland przeszukaniu, ponieważ nie chciał, by ktok olwiek czytał jego wiadomości. Zdaniem Prezesa Urzędu powyższe wyjaśnienia dowodzą tego, że działanie [INFORMACJA CHRONIONA] zostało podjęte w konkretnym celu, tj. w celu uniemożliwienia przeszukującym dostępu do danych informatycznych w postaci 6 Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt XVII AmA 230/10. 13 konwersacj i na komunikatorze WhatsApp. Mając na uwadze, że [INFORMACJA CHRONIONA] w ramach swoich czynności zawodowych działał na rzecz Jura Poland, a także że Spółka miała z kolei obowiązek poinformowania i skutecznego nadzorowania [INFORMACJA CHRONIONA] , by nie do puścił się żadnych działań mogących doprowadzić do utrudnienia przeprowadzenia przeszukania, Prezes Urzędu przypisuje działanie [INFORMACJA CHRONIONA] Jura Poland. Wobec powyższego Prezes Urzędu uznaje , że w przedmiotowej sprawie zachodzą okoliczności wska zujące na umyślne utrudnianie przeszukania. (49) Ponadto Prezes Urzędu uznaje , że powyższe działania zostały podjęte, mimo że przedsiębiorca był świadomy ich bezprawności. Jak zostało wskazane, [INFORMACJA CHRONIONA] pierwszego dnia przeszukania, tj. 29 listopa da 2022 r. na upoważnieniu Prezesa Urzędu z dnia 21 listopada 2022 r. do przeprowadzenia przeszukania umieściła adnotację o zapoznaniu się z treścią dokumentu 7 . Tym samym [INFORMACJA CHRONIONA] potwierdziła, że zapoznała się z pouczeniami o obowiązkach ciążących na przeszukiwanych oraz o możliwości nałożenia kary pieniężnej za utrudnianie przeprowadzenia przeszukania. W toku przeszukania Spółce została wręczona także broszura, w której Prezes Urzędu wprost wskazał, że działanie, polegające na niszczeniu dowodów czy chociażby modyfikacji danych informatycznych może zostać uznane za utrudnianie przeszukania, jak również że przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za aktywność osób działających na jego rzecz 8 . Przeszukiwany miał zatem świadomość, jakie ciążą n a nim obowiązki, a także jakie są sankcje za ich niedopełnienie. Stanowisko strony postępowania (50) Jura Poland stoi na stanowisku, że w związku z przedmiotową sprawą nie można jej przypisać winy umyślnej. Spółka wskazała, że działania [INFORMACJA CHRONIONA] z ostały podjęte bez jej wiedzy, zgody lub upoważnienia. W ocenie Jura Poland zachowanie [INFORMACJA CHRONIONA] było niezgodne z instrukcjami przekazanymi przez [INFORMACJA CHRONIONA] pierwszego dnia przeszukania. Ponadto Jura Poland podkreśliła, że działani a [INFORMACJA CHRONIONA] stoją w oczywistej sprzeczności z intencjami i podejściem Spółki do przeszukania, jakie miało miejsce w jej siedzibie, gdyż Jura Poland w pełni współpracowała z pracownikami Urzędu i niezwłocznie przekazywała przeszukującym żądane informacje i dokumenty. Dodatkowo Spółka wskazała, że gdy dowiedziała się o skasowaniu konwersacji przez [INFORMACJA CHRONIONA] podjęła próbę odwrócenia skutków jego działań. (51) Ponadto w swoim stanowisku Jura Poland wskazała, że na gruncie niniejszej sprawy nie można jej przypisać także winy nieumyślnej, ponieważ zachowała wymagane środki 7 Akapit ( 11 ) . 8 Akapit (1 2 ) . 14 ostrożności podczas przeszukania – [INFORMACJA CHRONIONA] niezwłocznie przekazała informacje i dokumenty, o które prosili pracownicy Urzędu oraz zapewniła o gotowości Spółki do współpracy z Urzędem. Ponadto w pierwszym dniu przeszukania [INFORMACJA CHRONIONA] prosiła pracowników, w tym [INFORMACJA CHRONIONA] o współpracę z przeszukującymi oraz o nieusuwanie żadnych danych. W tym kontekście Spółka przekazała Prezesowi Urzędu p isemne oświadczenia pracowników, zgodnie z którymi 29 listopada 2022 r., tj. pierwszego dnia przeszukania, odbyła się telekonferencja pomiędzy [INFORMACJA CHRONIONA] a przedstawicielami działu sprzedaży Jura Poland, podczas której [INFORMACJA CHRONIONA] po instruowała ww. osoby, aby współpracowały z przedstawicielami Urzędu i nie usuwały żadnych danych. Dodatkowo Spółka wskazała, że [INFORMACJA CHRONIONA] w 2020 r. uczestniczył w szkoleniu dotyczącym kwestii compliance . (52) Odnosząc się do powyższego stanowiska strony postępowania należy przede wszystkim wskazać, że brak wiedzy, zgody czy upoważnienia Spółki co do usunięcia przez pracownika konwersacji z aplikacji WhatsApp na telefonie, wykorzystywanym w celach służbowych, ni e wyłącza odpowiedzialności Jura Poland za powyższe działania, stanowiące utrudnianie przeszukania. Jak zostało już powyżej wskazane, to przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania pracownik ów 9 . (53) Do przypisania przedsiębiorcy odpowiedzialności za d ziałania osób upoważnionych do działania w jego strukturze, nie jest konieczne spełnienie przesłanki wiedzy czy akceptacji takich działań przez przedsiębiorcę. W tym miejscu Prezes Urzędu podtrzymuje swoje stanowisko, że możliwe jest wskazanie per analogia m , iż t aka sama zasada odpowiedzialności przedsiębiorcy jest stosowana na gruncie postępowań dotyczących naruszenia zakazu praktyk ograniczających konkurencję. Przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za udział w zmowie rynkowej zarówno w przypadku, gdy nie dozwolone porozumienie zostało zawarte przez jego reprezentantów (np. członków zarządu spółki), jak również przez osoby działające na rzecz przedsiębiorcy w ramach swoich czynności zawodowych (np. pracowników), nawet gdy działają one bez wiedzy osób zarząd zających. Brak świadomości reprezentantów przedsiębiorcy w zakresie zawarcia „nieoficjalnego” porozumienia przez pracowników nie stanowi przesłanki wyłączającej odpowiedzialność samego przedsiębiorcy. Powyższe rozumowanie znajduje potwierdzenie w orzecznic twie unijnym, m.in. wyrok u Trybunału Sprawiedliwości w sprawach połączonych Musique diffusion française i inni, w którym stwierdzono, że do odpowiedzialności przedsiębiorcy nie jest konieczne, aby zachodziła przesłanka działania, czy nawet wiedzy partnerów lub głównych menedżerów danego 9 Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt XVII AmA 230/10. 15 przedsiębiorstwa 10 . Stanowisko to zostało potwierdzone m.in. w późniejszej decyzji Komisji Viho/Parker Pen, w której ustalono, że odpowiedzialność przedsiębiorców (przedsiębiorstwa) za działania pracowników nie jest uzależnio na od wiedzy czy akceptacji tych działań przez organy zarządzające czy ich poszczególnych członków 11 . (54) W swoim stanowisku Spółka wskazała na nietrafność powyższego porównania, wskazując, że zachowanie [INFORMACJA CHRONIONA] miało charakter jednostkowy, incy dentalny, a także było zdeterminowane czynnikiem „ludzkim” – brakiem umiejętności podjęcia właściwej decyzji w szczególnie stresującej sytuacji, podczas gdy działania podejmowane przez pracowników w przypadku zmowy rynkowej mają charakter zorganizowany, a zachowania stanowiące jej zawarcie występują najczęściej regularnie. (55) Prezes Urzędu nie podzielił powyższego stanowiska Spółki. Przedstawione przez Prezesa Urzędu porównanie odnosi się bowiem do analogicznego stosowania zasady odpowiedzialności przedsiębio rcy , nie zaś do samego zachowania osób działających w strukturze przedsiębiorcy . Ponadto dla stwierdzenia istnienia praktyki ograniczającej konkurencję nie jest – wbrew twierdzeniom strony – konieczne istnienie regularności czy zorganizo wanych ram naruszenia. Również jednostkowe czy incydentalne naruszenia dokonane przez pracowników uczestnika rynku mogą stanowić naruszenie – tak jak w przypadku działań pracowników utrudniających przeszukanie . (56) Ponadto d ziałania, które mogą zostać uznane za utr udnianie lub uniemożliwienie przeprowadzenia przeszukania ze swej natury najczęściej są działaniami incydentalnymi. Nie oznacza to jednak, że okoliczność ta wyłącza odpowiedzialność przedsiębiorcy w przypadku, gdy osoba działająca w jego strukturze, takie j czynności się dopuściła . Przyjęcie przeciwnego założenia podważałoby skuteczność stosowania prawa. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że przedmiotowe przeszukanie było prowadzone w celu pozyskania dowodów na okoliczność stosowania praktyk ograniczających konku rencję, które mogą naruszać zarówno art. 6 u.o.k.k., jak i art. 101 TFUE. Prezes Urzędu powinien prowadzić postępowanie w sposób zapewniający skuteczność zarówno prawa krajowego, jak i unijnego 12 . Działanie [INFORMACJA CHRONIONA] było czynnością ingerującą w tok przeszukania i ją utrudniającą, a tym samym mając ą wpływ na realizację przez Prezesa Urzędu zleconych mu zadań. Incydentalność czynu [INFORMACJA CHRONIONA] nie ma więc znaczenia dla kwalifikacji prawnej tego działania oraz – ze względów wskazanych powyżej – przypisania odpowiedzialności Spółce. 10 Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 7 czerwca 1983 r. SA Musique Diffusion française i inni przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich, sprawy połączone 100 do 103/80 , s. 1903, akapit 97 11 Decyzja Komisji Europejskiej z 19 lipca 1992, w sprawie IV/32.725 Viho/Parker Pen , akapi t 16. 12 Por. postanowienie Sąd Okręgowe go w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 5 marca 2019 r., sygn. akt XVII Amz 9/18. 16 (57) Odnosząc się z kolei do stanowiska Jura Poland w zakresie aktywnej współpracy Spółki z przeszukującymi w dalszym toku przeszukania, która przejawiała się w niezwłocznym dostarczani u przeszukującym żądanych informacji i dokumentów oraz w podjęciu próby odzyskania usuniętych danych z telefonu [INFORMACJA CHRONIONA], Prezes Urzędu wskazuje, że okoliczność ta pozostaje bez znaczenia dla kwalifikacji prawnej pojedynczego zachowania, któr e stanowiło przejaw utrudniania przeszukania objęty niniejszą decyzją . Przeszukiwany przedsiębiorca w trakcie przeszukania powinien wypełnić swoje obowiązki, wskazane w art. 105d ust. 1 w zw. z art. 105q pkt 1 u.o.k.k., przy czym fakt ich wypełnienia nie w yłączy jego odpowiedzialności za nawet pojedyncze zachowanie, które będzie utrudnieniem przeszukania. Bowiem współpraca podmiotu przeszukiwanego w pewnych obszarach prowadzonego przeszukania nie wyłącza odpowiedzialności za pojedyncze działania, które stan owiły utrudnienie . (58) W kontekście zaś próby odzyskania przez Spółkę danych informatycznych z aparatu telefonicznego [INFORMACJA CHRONIONA], jedynie dla porządku wskazać należy, że próba ta nie przyniosła rezultatów. Wymaga jednak podkreślenia, że nawet gdyb y Spółce udało się odzyskać usunięte dane, pozostawałoby to i tak bez znaczenia dla kwalifikacji prawnej działania, którym było usunięcie konwersacji z aplikacji WhatsApp na telefonie wykorzystywanym w celach służbowych, jako działania stanowiącego utrudni anie przeszukania. Wynika to expressis verbis z treści przepisu, który dolegliwość karną wiąże z samym faktem utrudniania prowadzenia przeszukania (forma niedokonana czasownika) , który to fakt niewątpliwie miał miejsce w czasie przeszukania przeprowadzoneg o u Jura Poland. Ewentualne odwrócenie skutków działania, które zostało uznane za utrudnianie przeszukania, nie ma znaczenia dla samej kwalifikacji prawnej czynu i stwierdzenia odpowiedzialności przedsiębiorcy. (59) Odnosząc się do kwestii poinstruowania [INFOR MACJA CHRONIONA] przez [INFORMACJA CHRONIONA] w zakresie konieczności współpracy z pracownikami Urzędu i nieusuwania danych z urządzeń wskazać należy, że okoliczność ta również nie wyłącza odpowiedzialności Spółki za usunięcie danych informatycznych z apli kacji WhatsApp na telefonie, wykorzystywanym w celach służbowych. Jak zostało już wyjaśnione, przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za dyscyplinę i organizację pracy w swoim zakładzie 13 . Oznacza to, że podmiot przeszukiwany jest odpowiedzialny nie tylko za odpowiednie poinformowanie osób działających w jego imieniu o ciążących na nich powinnościach, a le także za następn e odpowiednie wyegzekwowanie, by osoby te zastosowały się do przedstaw ionych obowiązków i swoim działaniem nie utrudniały przebiegu 13 Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt XVII AmA 230/10. 17 przeszukania. Wobec powyższego, zarówno brak wiedzy wśród osób świadczących pracę w strukturze przeszukiwanego na temat wymaganego przepisami u.o.k.k. zachowania, jak i brak odpowiedniego nadzor u nad tymi osobami, nie stanowią okoliczności wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy. Do obowiązków przedsiębiorcy należy takie zorganizowanie własnej sfery działalności, aby zapewnić przestrzeganie instrukcji, wskazanych przez przeszukujących 14 . Prz yjęcie przeciwnego założenia powodowałoby zwolnienie przeszukiwanego przedsiębiorcy z odpowiedzialności tylko na podstawie oświadczenia , że przekazał on stosowną informację swoim pracownikom . (60) Powyższe rozważania pozostają aktualne także w zakresie stanowiska Jura Poland dotyczącego zachowania przez Spółkę wymaganych środków ostrożności w związku z uczestnictwem [INFORMACJA CHRONIONA] w szkoleniu dotyczącym kwestii compliance w 2020 r. Prezes Urzędu wskazuje, że sam fakt przeprowadzenia przez Spółkę szkolenia w powyższym zakresie nie powoduje wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za ewentualne naruszenia przepisów tego prawa, czy to proceduralne, czy materialne. Specjalistyczne szkolenia dotyczące prawa konkurencji powinny być przeprowadzane w c elu skutecznego wdrożenia ich założeń do struktury przedsiębiorstwa, nie zaś w celu późniejszego wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za działania pracowników, godzące w realizację przez Prezesa Urzędu jego zadań z zakresu ochrony konkurencji. Także i w tym przypadku należy podkreślić, że przyjęcie przeciwnego założenia podważyłoby skuteczność stosowania prawa. (61) Spółka w swoim stanowisku wskazała także, że [INFORMACJA CHRONIONA] korzystał z komunikatora WhatsApp na podstawie zawartej przez siebie umowy z serwisem WhatsApp, wobec czego kontrola przez Spółkę wiadomości pochodzących z tego komunikatora naruszyłaby tajemnicę korespondencji oraz inne dobra osobiste pracownika. Jura Poland stwierdziła, że nie jest możliwe postawienie jej zarzutu winy w z akresie działań podejmowanych przez pracownika w przestrzeni internetowej, która ma charakter prywatny. (62) Spółka stoi także na stanowisku, że [INFORMACJA CHRONIONA] nie miał zamiaru utrudnić przeprowadzenia przeszukania , ponieważ usunął dane z komunikatora W hatsApp w celu ochrony swojej prywatności. Spółka podniosła także, że [INFORMACJA CHRONIONA] działał w uzasadnionym błędzie co do faktu, że może usunąć korespondencję z aplikacji WhatsApp, ponieważ był a to korespondencja pochodząca z jego prywatnego komuni katora, a zgodnie z art. 28 k.k. błąd co do faktu wyłącza umyślność czynu. 14 Zob. decyzja Komisji Europejskiej z 30 stycznia 2008 r. w sprawie COMP/B - 1/39.326 – E.ON Energie AG , (dalej: „Decyzja E.ON Energie ), wyrok Sądu (Pierwszej Instancji) z 15 grudnia 2010 r. E.ON Energie AG przeciwko Komisji Europejskiej , T - 141/08 (rozstrzygnięcie zostało potwier dzone wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości z 22 listopada 2012 r., C - 89/11 P). 18 (63) Odnosząc się do stanowiska Jura Poland w zakresie braku możliwości kontroli przez pracodawcę korespondencji o charakterze prywatnym, należy podkreślić, że istotą przedmiotowej spraw y jest fakt usunięcia przez [INFORMACJA CHRONIONA] konwersacji przeprowadzanych na komunikatorze WhatsApp w sprawach służbowych. W swoich wyjaśnieniach [INFORMACJA CHRONIONA] wskazał, że w celach służbowych korzysta ł z kilku aplikacji , przy czym poinformow ał , że jedną z nich była aplikacja WhatsApp 15 . Oświadczył także że z ww. aplikacji korzysta setki razy w ciągu dnia, a także że komunikuje się w ten sposób z dystrybutorami produktów marki Jura 16 . Nie można mieć więc wątpliwości, że aparat telefoniczny, z kt órego [INFORMACJA CHRONIONA] usunął czaty z komunikatora WhatsApp był telefonem, z którego aktywnie korzystał w sprawach służbowych. Należy także wskazać, że przeszukujący nie oczekiwali od Jura Poland, by kontrolowała, jakiego rodzaju korespondencję [INFO RMACJA CHRONIONA] prowadzi na swoim służbowym telefonie, lecz by dopilnowała, aby pracownik dostarczył przeszukującym urządzenie , wobec którego nie podjęto żadnych działań mających na celu modyfikację bądź zniszczenie zawartych na nim danych. (64) Nawiązując z aś do stanowiska strony postępowania , że działanie [INFORMACJA CHRONIONA ] było działaniem podyktowanym chęcią ochrony swojej prywatności, należy przytoczyć stanowisko orzecznictwa , zgodnie z którym przeszukanie zawsze stanowi ingerencję w prawo do prywatności osób działających w strukturze przeszukiwanego , ale ingerencja taka jest uzasadniona niezbędnością ochrony interesu publicznego, a wiec jest niezbędna i proporcjonalna dla realizowanego celu. Dla przeszukiwanych przedsiębiorców istnieją natomia st ustawowe gwarancje przed arbitralnością działania organu w ramach przeszukania 17 . Jako takie gwarancje można chociażby wskazać działanie za uprzednią zgodą sądu czy uprawnienie przeszukiwanego do bycia obecnym przy każdej czynności w toku przeszukania . W obec istnienia ustawowych środków, gwarantujących ochronę przeszukiwanego podmiotu i osób działających w jego sferze, przed arbitralnością działań przeszukujących, usunięcie wszystkich konwersacji z aplikacji WhatsApp z telefonu wykorzystywanego w celach s łużbowych, stanowiło czyn ingerujący w tok przeszukania i jednocześnie nie znajdujący uzasadnienia w przepisach prawa. (65) Prezes Urzędu nie podzielił także stanowiska Jura Poland w zakresie zastosowania art. 28 k.k. na gruncie przedmiotowej sprawy. Niniejsze postępowania ma charakter administracyjno - prawny, wobec czego stosowanie instytucji prawa karnego materialnego w jego toku jest nieuzasadnione. Brak jest usprawiedliwionych podstaw do stosowania na gruncie reżimu 15 Akapit (18). 16 Akapit (18). 17 Wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 19 czerwca 2023 r., sygn. akt XVII AmA 73/21; wyrok Sądu Okręgowego w Warszaw ie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 10 listopada 2022 r., sygn. akt XVII AmA 58/21 19 odpowiedzialności administracyjnej przepisó w części ogólnej Kodeksu karnego , czy to wprost, czy też w drodze analogii 18 . Należy mieć na uwadze quasi karny charakter postępowań antymonopolowych, w ramach których dopuszczalne są pewne odstępstwa od restrykcyjnego stosowania standardów wywiedzionych z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (dalej jako: „ EKPCz ” ). Spraw antymonopolowych nie traktuje się bowiem jako spraw karnych w ścisłym znaczeniu , przez co łagodniej traktuje się również wymagania stawiane przez art. 6 EKPCz 19 . W ty m kontekście należy zwrócić uwagę na wyrok Sądu Najwyższego, w którym Sąd przesądził, że: „ odwołanie do standardu konwencyjnego służy [...] zapewnieniu odpowiednich gwarancji proceduralnych, a nie zrównaniu standardu administracyjnego z karnym w zakresie p rzesłanek odpowiedzialności ” 20 . Powyższy pogląd został także podzielony przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów 21 . 7.2. Wysokość nakładanej kary pieniężnej Ramy prawne (66) Stosownie do art. 106 ust. 2 pkt 4 u.o.k.k. w brzmieniu sprzed 20 maja 2023 r., który znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 13 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 20 23 r. poz. 852) , z a utrudni a nie przeprowadzenia przeszukania Prezes Urzędu może nałożyć karę pieniężną w wysokości do 50 000 000 euro. Zgodnie z art. 111 ust. 1 pkt 3 u.o.k.k., Prezes Urzędu ustalając wysokość nakładanej kary pieniężnej uwzględnia w szczeg ólności okoliczności naruszenia przepisów ustawy, uprzednie naruszenie przepisów ustawy, a także wpływ naruszenia na przebieg i termin zakończenia postępowania. (67) Jednocześnie, w związku z wejściem w życie, w toku niniejszego postępowania , ustawy z dnia 9 m arca 2023 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 852) , która zmieniła maksymalną wysokość kary z 50 000 000 euro na 3% obrotu, przy ustaleniu wysokości nakładanej kary pieniężnej pod rozwagę wzięta została także okoliczność, czy nałożona kara nie przekroczy 3% obrotu przedsiębiorcy z roku poprzedzającego rok nałożenia kary. (68) Ustalenie wysokości kary wymaga również zapewnienia, aby zostały zrealizowane cele, jakie mają być osiągnięte poprzez nałożenie kary. W tym kontekście należy zauważyć, że kary pieniężne nakładane przez Prezesa Urzędu na podstawie art. 106 u.o.k.k. mają charakter represyjno - prewencyjny i dyscyplinujący. Represja w tym przypadku wyraża się w samej 18 Por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2019 r., sygn. akt I NSK 4/18. 19 Por. wyrok ETPCz z 23.11.2006 w sprawie Jussila przeciwko Finlandii , nr 73053/ 01; wyrok ETPCz z 27.09.2011 r. w sprawie Menarini Diagnosticts S.R.L. przeciwko Włochom , nr 43509/08. 20 W yrok Sądu Najwyższego z 5 stycznia 2011 r. , sygn. akt III SK 32/10 . 21 Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 10 listopada 2022 r., sygn. akt XVII AmA 58/21. 20 sankcji za zachowanie przeszukiwanego przedsiębiorcy, które utrudnia przeszukanie . Prewencja natomiast wyraża się w tym, że kara ma służyć zapobieganiu podobnym naruszeniom w przyszłości i zniechęcać do naruszania prawa. Zagrożenie nimi zaś, czyli potencjalna możliwość nałożenia kary przez organ antymonopolowy, nadaje im charakter dyscyplinujący. Z astosowanie prawa w niniejszej sprawie 7.2.1. Okoliczności naruszenia i wpływ naruszenia na przebieg i termin zakończenia postępowania (69) Prezes Urzędu wziął pod uwagę , że usunięcie konwersacji przeprowadzanych w sprawach służbowych na komunikatorze WhatsApp przez [INFORMACJA CHRONIONA] miało negatywny wpływ na prowadzone post ępowanie wyjaśniające w odniesieniu do ilości zgromadzonego materiału dowodowego. Gdyby nie zachowanie Spółki, pracownicy Urzędu uzyskaliby dostęp do większej ilości danych informatycznych, mogących stanowić materiał dowodowy w prowadzon ym postępowaniu wyjaśniającym i umożliwiających odtworzenie prawidłowego stanu faktycznego. Ponadto [INFORMACJA CHRONIONA] zajmuje w Spółce wysokie stanowisko [INFORMACJA CHRONIONA] i zajmuje się kontaktami z dystrybutorami na określonym terenie Polski 22 . P onadto przyznał, że w celach służbowych korzystał z aplikacji WhatsApp „setki razy” w ciągu każdego dnia 23 . Dane informatyczne, zawarte w tej aplikacji , mogły więc mieć szczególne znaczenie dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co do której P rezes Urzędu wszczął postępowanie wyjaśniające. Zachowanie Spółki wywarło zatem negatywny wpływ na realizację celu postępowania wyjaśniającego. (70) Prezes Urzędu uwzględnił także okoliczność , że w związku z zachowaniem Jura Poland przeszukujący musieli dokonać dodatkowych ustaleń co do zaistniałej sytuacji, w tym dwukrotnie odebrać wyjaśnienia od [INFORMACJA CHRONIONA] , co miało negatywny wpływ na przebieg przeszukania poprzez wydłużenie czasu trwania czynności. (71) Istotną okolicznością, którą Prezes Urzędu wziął pod uwagę, jest fakt, że uniemożliwienie dostępu do materiału dowodowego, poprzez jego usunięcie, w sprawie dotyczącej możliwego naruszenia zakazu praktyk ograniczających konkurencję jest szczególnie naganne i istotnie utrudnia skuteczne realizowanie zadań z zakresu ochrony konkurencji. Największe znaczenie z punktu widzenia organu antymonopolowego mają dane informatyczne, w tym rozmowy prowadzone pomiędzy Jura Polska a ich dystrybutorami na różnego rodzaju komunikatorach. Należy mieć na uwadze, że sposób k omunikacji pomiędzy przedsiębiorcami i ich pracownikami opiera się obecnie w znacznej mierze na komunikacji elektronicznej, w tym 22 Akapit (13). 23 Akapit (18). 21 prowadzonej za pomocą urządze ń mobilnych i aplikac ji służących do szybkiej wymiany wiadomości. P onadto p rzedsiębiorcy, posiada jąc coraz większą świadomość zakazów wynikających z prawa konkurencji rzadko przechowują dokumenty mogące świadczyć o stosowaniu zakazanej praktyki w formie papierowej, a ewentualne dowody takich nielegalnych działań udaje się Prezesowi Urzędu pozyskać naj częściej z urządzeń, zawierających dane informatyczne. 7.2.2. Uprzednie naruszenie przepisów u.o.k.k. (72) W związku z okolicznością, ż e Jura Poland nie została uprzednio prawomocnie u karana za naruszenie przepisów u.o.k.k., p rzy ustalaniu wymiaru kary pieniężnej Prezes Urzędu w ziął pod uwagę tę przesłank ę i nie zdecydował o zaostrzeniu kary. 7.2.3. Okoliczności łagodzące (73) W niniejszej sprawie nie występują okoliczności łagodzące. 7.2.4. Wysokość nałożonej kary pieniężnej (74) Prezes Urzędu mając na uwadze opisane powyżej okolicznośc i uznaje za zasadne nałożenie na Jura Poland kary w wysokości 1 0 00 000,00 zł, co stanowi równowartość 213 219,62 euro . Zgodnie z art. 5 u.o.k.k. przeliczenie wartości euro na złote i wartości złotego na euro jest dokonywane według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez NBP w ostatnim dniu roku kalendarzowego poprzedzającego rok nałożenia kary. Kurs euro według powy ższych wskazań 30 grudnia 2022 r. wynosił 4,69 zł. (75) Wymierzając powyższ ą karę Prezes Urzędu uwzględnił również maksymalny wymiar kary, która mogła zostać nałożona za przedmiotowe naruszenie. Zgodnie z art. 106 ust. 2 pkt 4 u.o.k.k. Prezes Urzędu może nałoży ć karę w wysokości do 50 000 000 euro . W związku z powyższym maksymalny wymiar kary wynosi 2 3 4 5 0 0 0 00 zł. (76) Jednocześnie, pomimo, że kary za utrudnianie przeszukania w odróżnieniu od kar nakładanych za naruszenie zakazu praktyk ograniczających konkurencję nie są uzależnione od obrotu przedsiębiorcy, to Prezes Urzędu wymierzając przedmiotową karę wziął pod uwagę wysokość obrotów osiągniętych przez Jura Poland w 202 2 r. Kara nałożona na Jura Poland wyniosła [INFORMACJA CHRONIONA ] całkowitego obrotu spółki osiągniętego w 202 2 r. Ustalając wysokość kary nakładanej na przedsiębiorcę Prezes Urzędu każdorazowo odnosi si ę do o siąganego przez niego obrotu , chcąc aby nałożona kara była proporcjonalna do naruszenia, ale też w wystarczającym stopniu odczuwalna dla przedsiębiorcy, co ma zniechęcić go do dokonywania podobnych naruszeń w przyszłości, a także być sygnałem ostrzeg awczym dla innych przedsiębiorców. W ysokość obrotu Spółki za ostatni rok obrotowy wynosi [INFORMACJA CHRONIONA] , a zatem nałożona kara stanowi [INFORMACJA CHRONIONA] tego obrotu, co jest adekwatne uwzględniając wagę i okoliczności naruszenia, 22 a także fakt, że było to pierwsze naruszenie ustawy przez Spółkę. Chociaż zatem nominalnie kara ta mogłaby być uznana za wysoką z punktu widzenia osoby fizycznej lub małego przed siębiorcy, to w kontekście obrotów Jura Poland należy ją uznać za adekwatną do zarzuconego działania . (77) Ponadto , jak zostało już wskazane, w związku z wejściem w życie, w toku niniejszego postępowania , ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 852) , która zmieniła maksymalną wysokość kary z 50 000 000 euro na 3% obrotu, Prezes Urzędu rozważy ł czy nałożona kara nie przekroczy ła 3% obrotu przedsiębiorcy z roku po przedzającego rok nałożenia kary. Jak wskazano powyżej k ara nałożona na Jura Poland wyniosła [INFORMACJA CHRONION A] całkowitego obrotu spółki osiągniętego w 202 2 r . i nie przekroczyła ustawowego wymiaru, wprowadzonego znowelizowanymi przepisami. Na marginesie, Prezes Urzędu wskazuje, że nawet gdyby zachowanie przedsiębiorcy oceniane było na gruncie nowo obowiązujących przepisów u.o.k.k. (tj. z uwzględnieniem nowego brzmienia art. 106 ust. 2 u.o.k.k.), wysokość kary pieniężnej nałożonej na stronę p ostępowania byłaby taka sama. Zasady wymiaru kary nie uległy bowiem zmianie – ustalając wysokość kary Prezes Urzędu bierze pod uwagę te same okoliczności i ocenia je w jednakowy sposób. Zmianie uległa jedynie górna granica ustawowego zagrożenia karą, co Pr ezes Urzędu w każdym przypadku uwzględnia, bacząc by ustalona kara tego limitu nie przekraczała. (78) Prezes Urzędu uznaje zatem , że kara w tej wysokości realizuje funkcję represyjną oraz prewencyjną, a także jest karą proporcjonalną. 8. Koszty postępowania Ramy prawne (79) Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.k.k. w zw. z art. 85 u.o.k.k. , jeżeli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów u.o.k.k., przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia, jest obowiązany ponieść koszty postępowania. Natomi ast w świetle art. 80 u.o.k.k., Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. (80) Z przepisów u.o.k.k. nie wynika, co składa się na koszty postępowania, o których mowa w art. 77 u.o.k .k. Wobec wyrażonego w art. 83 u.o.k.k. generalnego odesłania w sprawach nieuregulowanych do przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: „ k.p.a. ” ) , należy przyjąć, że zakres ty ch kosztów wyznacza art. 263 § 1 k.p.a . Tym samym, do kosztów postępowania należy zaliczyć m.in. koszty doręczania stronom pism urzędowych. Stosownie do art. 264 § 1 k.p.a. jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze 23 postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Zastosowanie prawa w niniejszej sprawie (81) W pkt I sentencji niniejszej decyzji stwierdzono naruszenie prze p isów u.o.k.k. Na koszty w niniejszym postępowaniu składają się wydatki związane z prowadzoną w toku postępowania korespondencją. W związku z powyższym postanowiono obciążyć Jura Poland sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie kwotą w wysokości 84,80 zł. (82) Koszty postępowania należy uiścić w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 (83) Przy dokonywaniu wpłaty należy dopisać numer decyzji Prezesa Urzędu stanowiącej podstawę jej dokonania. 9. Inne pouczenia (84) Zgodnie z art. 112 ust. 3 u.o.k.k. karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 (85) Przy dokonywaniu wpłaty należy wskazać numer decyzji Prezesa Urzędu stanowiącej podstawę jej dokonania. (86) Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsume ntów , w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 1805 ze zm. , dalej: „ k.p.c. ”) , o d niniejszej decyzji przysługuje stronie odwołanie do S ądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , w terminie miesiąca od dnia doręczenia niniejszej decyzji. (87) W przypadku kwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach postępowania zawartego w p kt II sentencji niniejszej decyzji, na podstawie art. 264 § 2 k.p.a. , w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , jak również stosownie do art. 81 ust. 5 tej ustawy , w związku z art. 479 32 k.p.c. , stronie przysługuje zażalenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji. 24 (88) Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ( Dz.U. z 2023 r. poz. 1144) , odwołanie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 1000 zł , natomiast zażalenie na postanowieni e w przedmiocie kosztów postępowania podlega opłacie stałej w kwocie 500 zł . (89) Zgodnie z art. 103 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, s ąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. (90) Zgodnie z art. 105 ust. 1 zd. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych , wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowyc h należy zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. (91) Stosownie do treści art. 117 § 1 k.p.c. , strona zwolniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części, może domagać się ustanowienia adw okata lub radcy prawnego . (92) Zgodnie z art. 117 § 3 k.p.c. , osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność sądową, niezwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego. (93) Zgodnie z art. 117 § 4 zd. 1 k.p.c. , wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego strona zgłasza wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowy ch lub osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Departamentu Ochrony Konkurencji Anna Sekinda – Maicka 25 Otrzymuje : Jura Poland sp. z o.o.