DNR-344/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-166(15)/11/EG Warszawa, dnia 10 listopada 2011 r. DECYZJA DNR-2/344/2011 Na podstawie art. 41 c ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie wprowadzenia do obrotu przez GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie, zabawki – kostka edukacyjna G032196 , kod kreskowy 5907773912385, niezgodnej z wymaganiami określonymi w § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454) oraz w pkt 1.4.2., 1.4.3. załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do ww. rozporządzenia, w związku z wycofaniem wyrobu z obrotu. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej u przedsiębiorcy Janusza Potrykusa, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Potrykus Janusz FIRMA HANDLOWA „PATRYK” w Kartuzach, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku, stwierdzili w ofercie handlowej zabawkę – kostka edukacyjna G032196 , kod kreskowy 5907773912385. GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie zakupiła przedmiotową zabawkę od SHANTOU CHENGXIN TOYS CO., LTD, GOUNEI, LIANXIA, CHENGHAI, SHANTOU, CHINA na podstawie faktury o numerze 1025 z dnia 22 lipca 2010 r. Kontrolowana zabawka to sześcian z rozłączalnymi ściankami (wymiary pojedynczej ścianki 116 x 116 mm), wykonany z kolorowego, twardego tworzywa sztucznego. Na czterech ściankach znajduje się osiem róŜnokolorowych otworów na klocki dołączone do zabawki. Na pozostałych dwóch elementach sześcianu znajduje się imitacja zegara z ruchomymi wskazówkami długości 40 i 35 mm oraz liczydła – koraliki, średnicy ok. 20 mm, umieszczone na metalowym pręcie, średnicy ok. 3 mm. Zabawkę zapakowano w siatkę HDPE o splocie diamentowym. Do siatki przymocowano za pomocą Ŝyłki tekturową etykietę z wielokolorowym nadrukiem z informacjami oraz oznaczeniami. Klocki dołączone do zabawki zapakowano w przezroczystą folię tworzywa sztucznego. Na tekturowej etykiecie 2 przymocowanej za pomocą Ŝyłki do klipsa zamykającego opakowanie umieszczono następujące informacje: oznakowanie CE; znak graficzny ostrzegawczy dotyczący wieku (0-3); NO.791; GAZELO toys, GAZELO Sp. z o.o., 42-226 Częstochowa, ul. Zaciszańska 9/19; G032196 KOSTKA EDUKACYJNA, kod kreskowy: 5907773912385; Nieodpowiednie dla dzieci poniŜej 3 lat! Zawiera małe elementy – niebezpieczeństwo połknięcia. Wyprodukowano w Chinach. Produkt nieodpowiedni dla dzieci poniŜej 3 lat. Niebezpieczeństwo udławienia się drobnymi elementami zabawek. Z zabawki dziecko moŜe korzystać wyłączenie pod opieką osób dorosłych. Obsługa i montaŜ zgodnie z rysunkiem na opakowaniu. Opakowanie nie jest zabawką, chronić przed dziećmi, nie udostępniać do zabawy. Proszę zachować opakowanie w celach informacyjnych. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uznał, iŜ przedmiotowa zabawka została niewłaściwie zaklasyfikowana, jako nieodpowiednia dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat. Zgodnie z wytycznymi Komitetu Technicznego ds. Bezpieczeństwa Zabawek (Raport PKN-CEN/CR 14379 Klasyfikacja zabawek. Wytyczne. ), zabawki łatwe do trzymania i obsługi, a w szczególności pojemniki do sortowania kształtów, klasyfikowane do kategorii R – zabawki rozwijające umiejętności, są przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. W związku z tym, zgodnie z pkt 8.1. normy PN-EN-71-1:2005+A9:2009 Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wskazaną zabawkę poddał badaniom laboratoryjnym o surowszych parametrach, właściwych dla zabawek dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Na przeznaczenie przedmiotowej zabawki dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat wskazywał jej wygląd, konstrukcja i wykonanie. Punkt 8.1. ww. normy stanowi, iŜ gdy grupa wiekowa nie jest określona lub gdy zabawka jest przeznaczona dla więcej niŜ jednej grupy wiekowej, lub gdy występują powaŜne wątpliwości co do tego, dla jakiej grupy wiekowej zabawka jest przeznaczona, zabawka musi być poddana surowszym badaniom. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań nr 78/2011) wykazały niezgodność zabawki – kostka edukacyjna G032196 , kod kreskowy 5907773912385, z punktem 5.1b normy PN-EN 71-1+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ”, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania (podczas próby wytrzymałości na rozciąganie, po przyłoŜeniu siły 90N „ramy” liczydeł rozchyliły się, dzięki czemu stały się dostępne metalowe pręty z nanizanymi koralikami) mieszczące się całkowicie w cylindrze do badania małych części. Mając na uwadze stwierdzone niezgodności, Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wydał w dniu 4 maja 2011 r., na podstawie art. 40k ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o systemie oceny zgodności”, dla przedsiębiorcy Janusza 3 Potrykusa, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA HANDLOWA „PATRYK” w Kartuzach, decyzję zakazującą dalszego przekazywania uŜytkownikowi, konsumentowi i dystrybutorowi 6 sztuk przedmiotowej zabawki do dnia 5 lipca 2011 r. oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Pismem z dnia 17 czerwca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej takŜe „Prezesem UOKiK”) zawiadomił importera – GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie (zwanego dalej takŜe „stroną” lub „spółką”) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia do obrotu przedmiotowej zabawki, niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045 ze zm.), zwanego dalej takŜe „rozporządzeniem”, określonymi w § 9 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania małych elementów mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części, których połknięcie lub wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele dziecka moŜe powodować ryzyko uduszenia albo udławienia. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni na usunięcie niezgodności przedmiotowego wyrobu z zasadniczymi wymaganiami bądź wycofanie go z obrotu oraz powiadomienie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach z zasadniczymi wymaganiami w jednym dzienniku (gazecie) o zasięgu ogólnopolskim. Strona została poinformowana, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. W dniu 20 czerwca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przedłuŜył okres obowiązywania, wydanego dla przedsiębiorcy Janusza Potrykusa prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA HANDLOWA „PATRYK” w Kartuzach, zakazu Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej dalszego przekazywania uŜytkownikowi, konsumentowi i dystrybutorowi przedmiotowej zabawki z dnia 4 maja 2011 r., do czasu zakończenia postępowania w sprawie wprowadzonego do obrotu wyrobu niezgodnego z zasadniczymi wymaganiami. Zawiadomienie Prezesa UOKiK o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego (DNR-730-166(2)/11/EG) z dnia 17 czerwca 2011 r. oraz postanowienie (DNR-730-166(3)/11/EG) z dnia 20 czerwca 2011 r. zostały stronie prawidłowo doręczone. W dniu 15 lipca 2011 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęły dowody, potwierdzające wycofanie przedmiotowej zabawki z obrotu, tj.: lista adresowa odbiorców zabawki oraz potwierdzone za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego kopie: oświadczeń kontrahentów o nieposiadaniu na stanie magazynowym zabawki, 4 oświadczeń kontrahentów o posiadaniu na stanie magazynowym zabawki oraz faktur korygujących potwierdzających zwrot zabawki przez kontrahentów do strony. Ponadto, strona nadesłała pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej. Jednocześnie, ww. pismem spółka wskazała, iŜ kontrahent Hurtownia Zabawek „Pastel” z Siedlec odmówił podania stanu magazynowego przedmiotowej zabawki oraz podpisania wymaganego oświadczenia. Z uwagi na fakt, iŜ strona toczącego się postępowania ww. pismem wskazała na trudności w uzyskaniu wymaganego oświadczenia od jednego z kontrahentów, pismem z dnia 19 lipca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wezwał kontrahenta Hurtownia Zabawek „Pastel” z Siedlec do przedstawienia oświadczenia o posiadaniu bądź nieposiadaniu zabawki – kostka edukacyjna G032196 , kod kreskowy 5907773912385. Pismem z dnia 22 lipca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wezwał stronę do przedstawienia dowodu poświadczającego umieszczenie powiadomienia konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach ww. wyrobu w jednym dzienniku (gazecie) o zasięgu ogólnopolskim. Jednocześnie, Prezes UOKiK zwrócił się do strony o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących kontrahenta Renaty Majkowskiej, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Art. Przemysłowe, Zabawki, Gry TV Renata Majkowska w Ostrołęce, który w przekazanym oświadczeniu wpisał adres „ul. Prądzyńskiego”, a który nie został uwzględniony przez stronę na liście odbiorców. Ponadto, ww. pismem Prezes UOKiK wniósł o wyjaśnienie rozbieŜności dotyczących kontrahenta Hurtownia Art. Przemysłowych „Hero” Sp.j. z siedzibą w Paczkowie, z uwagi na fakt, iŜ na wykazie odbiorców ww. spółka figuruje pod następującą firmą: „Hurtownia Art. Przemysłowych „Hero” Sp. j. W. Mikosz, S. Janowczyk”, natomiast na oświadczeniu spółka figuruje pod firmą „Hurtownia Artykułów Przemysłowych „Hero” spółka jawna J. Janowczyk, S. Janowczyk”. W dniu 25 lipca 2011 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło pismo strony, w którym wyjaśniła, iŜ przedsiębiorca Renata Majkowska wystąpiła na liście odbiorców pod dwoma adresami, z czego adres ul. Reymonta 9/8 07-400 Ostrołęka jest adresem zarejestrowania działalności gospodarczej, natomiast adres ul. Prądzyńskiego lok. NM233 jest adresem wykonywania działalności gospodarczej. Ponadto, strona wyjaśniła, iŜ róŜnica w firmie kontrahenta Hurtownia Art. Przemysłowych „Hero” Sp.j. z siedzibą w Paczkowie wynika z faktu, iŜ w trakcie zbierania oświadczeń zmienił się wspólnik w ww. spółce. W dniach 1 oraz 16 sierpnia 2011 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęły brakujące dowody, tj.: oświadczenie kontrahenta Hurtownia Zabawek „Pastel” z Siedlec o nieposiadaniu na stanie magazynowym zabawki – kostka edukacyjna G032196 , 5 kod kreskowy 5907773912385 oraz wycinek z dziennika o zasięgu ogólnopolskim z ogłoszeniem informującym konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach ww. wyrobu. W dniu 20 lipca 2011 r. weszło w Ŝycie rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454), zwane dalej „rozporządzeniem MG”, wdraŜające do polskiego prawa postanowienia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/48/WE z dnia 18 czerwca 2009 r. w sprawie bezpieczeństwa zabawek (Dz. Urz. UE z dnia 30 czerwca 2009 r. L 170/1) i uchylające z dniem 19 lipca 2011 r. Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. O zmianie stanu prawnego strona została poinformowana w dniu 3 sierpnia 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów poinformował stronę, iŜ niezgodność polegająca na pojawieniu się w wyniku badania małych elementów, które mieszczą się całkowicie w cylindrze do badania małych części stanowi naruszenie § 8 ust. 2 rozporządzenia MG oraz pkt 1.4.2. i 1.4.3. załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG. Pismem z dnia 23 sierpnia 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę, iŜ przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie, na podstawie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, stronie przysługuje prawo do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych Ŝądań . Strona z praw tych nie skorzystała. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przepis art. 41a ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności, stanowi, iŜ stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu lub oddała do uŜytku wyrób niezgodny z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte. GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie jest importerem, który wprowadził do obrotu zabawkę – kostka edukacyjna G032196 , kod kreskowy 5907773912385. Zgodnie z art. 5 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności przez wprowadzenie do obrotu naleŜy rozumieć udostępnienie przez producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera, nieodpłatnie albo za opłatą, po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, wyrobu w celu jego uŜywania lub dystrybucji. Natomiast zgodnie art. 5 pkt 21 ustawy o systemie oceny 6 zgodności za importera uwaŜa się osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, mającą siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, która wprowadza do obrotu lub oddaje do uŜytku wyroby pochodzące z krajów trzecich. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań nr 78/2011) wykazały niezgodność zabawki – kostka edukacyjna G032196 , kod kreskowy 5907773912385, z punktem 5.1b normy PN-EN 71-1+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ”, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania (podczas próby wytrzymałości na rozciąganie, po przyłoŜeniu siły 90N „ramy” liczydeł rozchyliły się, dzięki czemu stały się dostępne metalowe pręty z nanizanymi koralikami) mieszczące się całkowicie w cylindrze do badania małych części. Wyniki badań laboratoryjnych uzasadniały wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności. Zmiana stanu prawnego w zakresie zasadniczych wymagań nie miała wpływu na istotę niezgodności. Przedmiotowa zabawka, ze względu na stwierdzone w wyniku badania laboratoryjnego małe elementy, które mieszczą się całkowicie w cylindrze do badania małych części, stanowi zagroŜenie bezpieczeństwa jej uŜytkowników, biorąc pod uwagę zdolności dzieci poniŜej 3 roku Ŝycia. Tym samym ww. zabawka nie spełnia wymagań określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia MG oraz pkt 1.4.2. oraz 1.4.3. załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG. Przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia MG stanowi , Ŝe podczas projektowania i produkowania zabawek powinny być uwzględnione zdolności dzieci, a tam, gdzie to właściwe, ich opiekunów, w szczególności w przypadku zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy lub z innych określonych grup wiekowych. Natomiast niŜej wskazane przepisy Załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG stanowią: • pkt 1.4.2, iŜ zabawki i ich części muszą mieć takie wymiary, aby nie stwarzać ryzyka uduszenia uŜytkownika poprzez odcięcie mu dopływu powietrza w wyniku wewnętrznego zatkania przez zabawki lub ich części, zaklinowane w ustach, gardle lub przy wejściu do dolnych dróg oddechowych; • pkt 1.4.3, iŜ zabawki i ich części przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy, a takŜe wszelkie dające się odłączyć elementy tych zabawek muszą posiadać takie wymiary, aby uniemoŜliwić ich połknięcie lub przedostanie się do dróg 7 oddechowych; dotyczy to takŜe zabawek, które są przeznaczone do wkładania do ust, ich części oraz wszelkich dających się odłączyć elementów tych zabawek. O zmianach przepisów prawa w zakresie wymagań bezpieczeństwa dla zabawek Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania. Strona nie kwestionowała przyjętej przez organ prowadzący postępowanie kwalifikacji prawnej stwierdzonych niezgodności. W toku prowadzonego postępowania przed Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów powiadomiono stronę o moŜliwości podjęcia działań zmierzających do wycofania przedmiotowego wyrobu z obrotu i wyznaczono stronie termin na ich podjęcie. Poinformowano równieŜ, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. Przedstawione w toku postępowania administracyjnego przez stronę dowody, tj.: lista adresowa odbiorców zabawki, oświadczenia kontrahentów o nieposiadaniu na stanie magazynowym zabawek, faktury korygujące potwierdzające zwrot zabawek przez kontrahentów do strony oraz wycinek ogłoszenia prasowego są wystarczającą podstawą do uznania, Ŝe wyroby zostały wycofane z obrotu oraz powiadomiono konsumentów o zagroŜeniu stwarzanym przez przedmiotowe zabawki. Zgodnie z art. 41c ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeŜeli stwierdzi, Ŝe wyrób został wycofany z obrotu. W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 42 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.), od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymują: GAZELO Sp. z o.o. ul. Zaciszańska 9/19 42-226 Częstochowa Do wiadomości: 1. Janusz Potrykus Firma Handlowa „PATRYK” ul. Węglowa 1 83-300 Kartuzy 2. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej (nr akt kontroli NR-42-69/11; NR-42-145/11) 3. a/a z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Nadzoru Rynku Jadwiga Gunerka