DNR-325/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-147(11)/11/EG Warszawa, dnia 21 października 2011 r. DECYZJA DNR-2/325/2011 Na podstawie art. 41 c ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie wprowadzenia do obrotu przez GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie, zabawki – Telefon , model 629B, art. G031089, kod kreskowy 5907773910787, niezgodnej z wymaganiami określonymi w § 5 ust. 5, § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454) oraz w pkt 1.2., 1.4.2., 1.4.3. załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do ww. rozporządzenia, w związku z wycofaniem wyrobu z obrotu. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej u przedsiębiorcy ElŜbiety Sikory, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Hurtownia WielobranŜowa „AROKIS” ElŜbieta Sikora z siedzibą w Starogardzie Gdańskim, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku, stwierdzili w ofercie handlowej zabawkę – Telefon , model 629B, art. G031089, kod kreskowy 5907773910787. Kontrolowany zakupił zabawkę od przedsiębiorcy Marcina Prądzyńskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe „CONTRA” Marcin Prądzyński w Bydgoszczy, na podstawie faktury VAT nr 590/11 z dnia 24 lutego 2011 r. Przedsiębiorca Marcin Prądzyński zakupił przedmiotową zabawkę od GAZELO Sp. z o.o., ul. Zaciszańska 9/19, 42-226 Częstochowa na podstawie faktury VAT nr 347/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie zakupiła przedmiotową zabawkę od SHANTOU CHENGXIN TOYS CO., LTD, GOUNEI, LIANXIA, CHENGHAI, SHANTOU, CHINA na podstawie faktury o numerze 1057 z dnia 9 grudnia 2010 r. 2 Przedmiotowa zabawka to imitacja telefonu przewodowego (przewód przy słuchawce w postaci linki plecionej z włókna syntetycznego), będąca jednocześnie zabawką poruszająca się na czterech kołach, napędzaną mechanizmem uruchamianym przy pomocy samochowającej się linki, zakończonej plastikowym uchwytem. Naciśnięcie któregokolwiek klawisza telefonu powoduje emisję róŜnych dźwięków. Zabawka ma zainstalowane 3 baterie guzikowe AG13 umieszczone w przedziale zamkniętym pokrywą, otwieraną po zastosowaniu jednego ruchu palca. Podczas przemieszczania się zabawka emituje nieregularne (w sposób przypadkowy) dźwięki. Na zabawce umieszczono papierowe naklejki powleczone folią. Zabawki w ilości 6 sztuk zapakowano w zbiorcze pudełko kartonowe. Pojedyncze zabawki nie posiadały opakowania. Na naklejkach umieszczonych na zabawce umieszczono następujące informacje: POWER 629, G031089 TELEFON, kod kreskowy: 5907773910787, oznakowanie CE, znak graficzny ostrzegawczy dotyczący wieku (0-3), GAZELO SP. Z O.O. 42-226 Częstochowa, ul. Zaciszańska 9/19, Nieodpowiednie dla dzieci poniŜej 3 lat. Niebezpieczeństwo udławienia się drobnymi elementami zabawek. Opakowanie nie jest zabawką, chronić przed dziećmi, nie udostępniać do zabawy. Proszę zachować opakowanie w celach informacyjnych. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uznał, iŜ przedmiotowa zabawka została niewłaściwie zaklasyfikowana, jako nieodpowiednia dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat. Zgodnie z wytycznymi Komitetu Technicznego ds. Bezpieczeństwa Zabawek (Raport PKN-CEN/CR 14379 Klasyfikacja zabawek. Wytyczne. ), zabawki o prostych wzorach, wymagające łatwej obsługi ze strony dziecka, w tym pojedynczego działania, nie wymagające większych umiejętności, łatwe do pociągania i trzymania, a w szczególności telefony do zabawy, klasyfikowane do kategorii P – zabawki tematyczne, są przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. W związku z tym, zgodnie z pkt 8.1. normy PN-EN-71-1:2005+A9:2009 Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wskazaną zabawkę poddał badaniom laboratoryjnym o surowszych parametrach, właściwych dla zabawek dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Na przeznaczenie przedmiotowej zabawki dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat wskazywał jej wygląd, konstrukcja i wykonanie. Punkt 8.1. ww. normy stanowi, iŜ gdy grupa wiekowa nie jest określona lub gdy zabawka jest przeznaczona dla więcej niŜ jednej grupy wiekowej, lub gdy występują powaŜne wątpliwości co do tego, dla jakiej grupy wiekowej zabawka jest przeznaczona, zabawka musi być poddana surowszym badaniom. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku (sprawozdanie z badań nr 4 z dnia 9 marca 2011 r.) wykazały niezgodności zabawki – Telefon , model 629B, 3 art. G031089, kod kreskowy 5907773910787 , z następującymi wymaganiami normy PN-EN 62115:2005 „ Zabawki elektryczne. Bezpieczeństwo uŜytkowania ”: • pkt. 7.1.1, z uwagi na brak oznaczeń w albo na przedziale na baterie kształtu baterii, napięcia nominalnego i biegunowości; • pkt. 7.4, z uwagi na brak dołączenia do pojedynczych sztuk zabawek, znajdujących się w opakowaniu zbiorczym, instrukcji obsługi dla zabawek zasilanych wymiennymi bateriami; • pkt. 14.6, z uwagi na dostępność do baterii guzikowych (brak zabezpieczenia przedziału z bateriami – pokrywa przedziału na baterie otwiera się swobodnie, jednym ruchem, bez udziału narzędzi), stwarzających ryzyko groźnych urazów, np. zatrucia, poparzeń wewnętrznych, w przypadku połknięcia ogniwa guzikowego. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań nr 108/2011) wykazały następujące niezgodności zabawki – Telefon , model 629B, art. G031089, kod kreskowy 5907773910787, z wymaganiami normy PN-EN 71-1+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ” oraz z wymaganiami normy PN-EN 62115:2005 „ Zabawki elektryczne. Bezpieczeństwo uŜytkowania ”: • pkt. 5.1 b ww. normy PN-EN 71-1+A9:2009, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania, które mieszczą się całkowicie w cylindrze do badania małych części; • pkt. 5.4 a ww. normy PN-EN 71-1+A9:2009, z uwagi na zaniŜoną grubość linki przy zabawce; • pkt. 7.1.1 ww. normy PN-EN 62115:2005, z uwagi na brak oznaczenia napięcia nominalnego, kształtu i biegunowości baterii; • pkt. 7.4 ww. normy PN-EN 62115:2005, z uwagi na brak instrukcji dla zabawek zasilanych wymiennymi bateriami, • pkt. 14.6 ww. normy PN-EN 62115:2005, z uwagi na niewystarczająco zabezpieczoną pokrywę przedziału bateryjnego. Pismem z dnia 31 maja 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej takŜe „Prezesem UOKiK”) zawiadomił importera – GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie (zwanego dalej takŜe „stroną” lub „spółką”) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia do obrotu przedmiotowej zabawki, niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045 ze zm.), zwanego dalej takŜe „rozporządzeniem”, określonymi w: 4 • § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, z uwagi na niewystarczająco zabezpieczoną pokrywę przedziału bateryjnego, co stwarza ryzyko groźnych urazów, takich jak: zatrucia, poparzenia wewnętrzne w przypadku połknięcia ogniwa guzikowego; • § 8 ust. 2 rozporządzenia, z uwagi na zaniŜoną grubość linki przy zabawce; • § 9 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania elementów, które mieszczą się całkowicie w cylindrze do badania małych części • § 21 ust. 1 rozporządzenia, z uwagi na brak oznaczenia napięcia nominalnego baterii, w/lub na przedziale dla baterii oraz brak oznaczenia kształtu baterii w proporcjonalnej wielkości w przedziale dla baterii oraz brak instrukcji dla zabawek zasilanych wymiennymi bateriami. Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni na usunięcie niezgodności przedmiotowego wyrobu z zasadniczymi wymaganiami bądź wycofanie go z obrotu. Strona została poinformowana, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. Zawiadomienie Prezesa UOKiK o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego (DNR-730-147(2)/11/EG) z dnia 31 maja 2011 r. oraz postanowienie (DNR-730-147(3)/11/EG) z dnia 6 czerwca 2011 r. zostały stronie prawidłowo doręczone. Przy piśmie z dnia 27 czerwca 2011 r. (do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło w dniu 30 czerwca 2011 r.) strona nadesłała dowody, potwierdzające wycofanie przedmiotowej zabawki z obrotu, tj.: listę adresową odbiorców zabawki oraz potwierdzone za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego kopie: oświadczeń kontrahentów o nieposiadaniu na stanie magazynowym zabawki, oświadczeń kontrahentów o posiadaniu na stanie magazynowym zabawki oraz faktur korygujących potwierdzających zwrot zabawki przez kontrahentów do strony. Ponadto strona nadesłała pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej. Jednocześnie, ww. pismem strona zwróciła się z prośbą o przedłuŜenie terminu na przedstawienie wymaganych dowodów. Pismem z dnia 5 lipca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przychylił się do wniosku strony i przedłuŜył jej termin na przedstawienie dowodów, potwierdzających podjęcie wymaganych działań. W dniach 15 i 25 lipca 2011 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęły brakujące dowody, tj.: potwierdzone za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego kopie: oświadczeń kontrahentów o nieposiadaniu na stanie magazynowym zabawki, oświadczeń kontrahentów o posiadaniu na stanie magazynowym zabawki oraz faktur korygujących potwierdzających zwrot zabawki przez kontrahentów do strony W dniu 20 lipca 2011 r. weszło w Ŝycie rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 5 454), zwane dalej „rozporządzeniem MG”, wdraŜające do polskiego prawa postanowienia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/48/WE z dnia 18 czerwca 2009 r. w sprawie bezpieczeństwa zabawek (Dz. Urz. UE z dnia 30 czerwca 2009 r. L 170/1) i uchylające z dniem 19 lipca 2011 r. Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. O zmianie stanu prawnego strona została poinformowana pismem z dnia 29 lipca 2011 r. Pismem z dnia 29 lipca 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę, iŜ przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie, na podstawie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, stronie przysługuje prawo do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych Ŝądań . Strona z praw tych nie skorzystała. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przepis art. 41a ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności, stanowi, iŜ stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu lub oddała do uŜytku wyrób niezgodny z zasadniczymi lub innymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte. GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie jest importerem, który wprowadził do obrotu zabawkę – Telefon , model 629B, art. G031089, kod kreskowy 5907773910787. Zgodnie z art. 5 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności przez wprowadzenie do obrotu naleŜy rozumieć udostępnienie przez producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera, nieodpłatnie albo za opłatą, po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, wyrobu w celu jego uŜywania lub dystrybucji. Natomiast zgodnie art. 5 pkt 21 ustawy o systemie oceny zgodności za importera uwaŜa się osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, mającą siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, która wprowadza do obrotu lub oddaje do uŜytku wyroby pochodzące z krajów trzecich. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań nr 108/2011) wykazały niezgodność przedmiotowej zabawki z pkt 5.1b oraz 5.4a normy PN-EN 71-1:2005+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ” oraz z pkt 7.1, 7.4, 14.6 normy PN-EN 62115:2005 „ Zabawki elektryczne. 6 Bezpieczeństwo uŜytkowania ”. W związku z tym Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zasadnie wszczął z urzędu postępowanie administracyjne przeciwko importerowi – GAZELO Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie, w sprawie wprowadzenia do obrotu przedmiotowej zabawki, niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek określonymi w: • § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, z uwagi na niewystarczająco zabezpieczoną pokrywę przedziału bateryjnego, co stwarza ryzyko groźnych urazów, takich jak: zatrucia, poparzenia wewnętrzne w przypadku połknięcia ogniwa guzikowego; • § 8 ust. 2 rozporządzenia, z uwagi na zaniŜoną grubość linki przy zabawce; • § 9 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania elementów, które mieszczą się całkowicie w cylindrze do badania małych części; • § 21 ust. 1 rozporządzenia, z uwagi na brak oznaczenia napięcia nominalnego baterii, w/lub na przedziale dla baterii oraz brak oznaczenia kształtu baterii w proporcjonalnej wielkości w przedziale dla baterii oraz brak instrukcji dla zabawek zasilanych wymiennymi bateriami. Przepis § 7 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia stanowił, Ŝe producent, projektując zabawkę powinien przewidzieć moŜliwość wystąpienia urazów i zagroŜeń zdrowia, podczas uŜywana zabawki, a w szczególności zagroŜeń wynikających z projektu, budowy lub składu zabawki. Przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia stanowił, Ŝe krawędzie, części wystające, przewody i umocowania znajdujące się na zabawkach, muszą być zaprojektowane i wytwarzane w taki sposób, aby ryzyko zranienia, w przypadku kontaktu z nimi, było jak najmniejsze. Przepis § 9 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia stanowił, Ŝe zabawki oraz ich części składowe oraz wszelkie odłączalne ich części, słuŜące do zabawy dla dzieci w wieku do lat 3, muszą mieć takie wymiary, aby nie było moŜliwe ich połknięcie lub wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele dziecka. Ponadto, przepis § 21 ust. 1 rozporządzenia stanowił, iŜ w przypadku, gdy wymagają tego względy bezpieczeństwa, producent niezaleŜnie od informacji określonych w rozdziale 5, dołącza do zabawki sformułowaną w języku polskim instrukcję jej uŜywania, zwaną dalej „instrukcją”. Zmiana stanu prawnego w zakresie zasadniczych wymagań nie miała wpływu na istotę niezgodności. Przedmiotowa zabawka ze względu na stwierdzone w wyniku badania laboratoryjnego nieprawidłowości polegające na: • braku instrukcji dla zabawek zasilanych bateriami nie spełnia wymagań określonych w § 5 ust. 5 rozporządzenia MG; 7 • niewystarczająco zabezpieczonej pokrywie przedziału bateryjnego nie spełnia wymagań określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia MG; • zaniŜonej grubości linki przy zabawce nie spełnia wymagań określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia MG oraz pkt 1.2 załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG; • pojawieniu się w wyniku badania małych elementów, które mieszczą się całkowicie w cylindrze do badania małych części nie spełnia wymagań określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia MG oraz pkt 1.4.2 oraz 1.4.3 załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG. Przepis § 5 ust. 5 rozporządzenia MG stanowi, iŜ producent lub importer dołącza do zabawki instrukcję uŜytkowania oraz informacje dotyczące bezpieczeństwa, sformułowane w języku polskim. Przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia MG stanowi , Ŝe podczas projektowania i produkowania zabawek powinny być uwzględnione zdolności dzieci, a tam, gdzie to właściwe, ich opiekunów, w szczególności w przypadku zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy lub z innych określonych grup wiekowych. Natomiast niŜej wskazane przepisy Załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG stanowią: • pkt 1.2, iŜ dostępne krawędzie, wystające części, przewody, kable i mocowania na zabawkach muszą być zaprojektowane i wyprodukowane w taki sposób, aby zminimalizować ryzyko zranienia na skutek kontaktu z nimi; • pkt 1.4.2, iŜ zabawki i ich części muszą mieć takie wymiary, aby nie stwarzać ryzyka uduszenia uŜytkownika poprzez odcięcie mu dopływu powietrza w wyniku wewnętrznego zatkania przez zabawki lub ich części, zaklinowane w ustach, gardle lub przy wejściu do dolnych dróg oddechowych; • pkt 1.4.3, iŜ zabawki i ich części przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy, a takŜe wszelkie dające się odłączyć elementy tych zabawek muszą posiadać takie wymiary, aby uniemoŜliwić ich połknięcie lub przedostanie się do dróg oddechowych; dotyczy to takŜe zabawek, które są przeznaczone do wkładania do ust, ich części oraz wszelkich dających się odłączyć elementów tych zabawek. O zmianach przepisów prawa w zakresie wymagań bezpieczeństwa dla zabawek Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania. Strona nie kwestionowała przyjętej przez organ prowadzący postępowanie kwalifikacji prawnej stwierdzonych niezgodności. Przedstawione w toku postępowania administracyjnego przez stronę dowody, tj.: lista adresowa odbiorców zabawki, oświadczenia kontrahentów o nieposiadaniu na stanie 8 magazynowym zabawek, faktury korygujące potwierdzające zwrot zabawek przez kontrahentów do strony są wystarczającą podstawą do uznania, Ŝe wyroby zostały wycofane z obrotu. Zgodnie z art. 41c ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeŜeli stwierdzi, Ŝe wyrób został wycofany z obrotu. W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 42 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.), od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymują: GAZELO Sp. z o.o. ul. Zaciszańska 9/19 42-226 Częstochowa Do wiadomości: 1. ElŜbieta Sikora Hurtownia WielobranŜowa „AROKIS” ElŜbieta Sikora śabno 6 83-200 Starogard Gdański 2. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej (nr akt kontroli: NR-42-105/11; NR-42-170/11) 3. a/a z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Nadzoru Rynku Jadwiga Gunerka