DIH-III-94/2023

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 27 września 2023 r. DIH - 3.707.82.2023 .MB „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” DECYZJA DIH – 3.94. 2023 Na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 202 3 r. poz. 775 , z późn. zm.) w związku z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz.U. z 2023 r. poz. 168 ), art. 1 ust. 3 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1706 , z późn. zm. ), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji PO.117.C.68.2023.KS Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 13 lipca 2023 r. (nr akt sprawy: PU.8361.117.2023), wymierzającej przedsięb iorc y Ann ie Michlewicz prowadząc ej działalność gospodarczą pod nazwą: ANNA MICHLEWICZ „ARKA” karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: tysiąc pięćset złotych), z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów : 1) uchyla zaskarżoną decyzję 2) przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Mazowieckiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej. Uzasa dnienie W dni ach 18 - 21 kwietnia 202 3 r. inspektorzy reprezentujący Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (zwanego dalej: „Mazowieckim WIIH” lub „organem pierwszej instancji”) przeprowadzili czynności kontrolne w punkcie sprzedaży należącym do przedsiębiorcy [ xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx] (zwanej dalej: „stroną”, „stroną postępowania” lub „przedsiębiorcą”). Uprzednio, zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 202 3 r. poz. 2 21 z późn. zm.) (zwanej dalej: „Prawem przedsiębiorców”), skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli z 20 mar ca 2022 r., ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego przestrzeganie przepisów dotyczących uwidaczn iania cen , sprawdzenie rzetelności uwidacznia cen przy produktach, sprawdzenie rzetelności obsługi poprzez dokonanie zakupu kontrolnego . Wspomniane zawiadomienie doręczono stronie 29 marca 202 3 r. 2 W toku kontroli sprawdzano m.in. przestrzeganie przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz.U. z 2023 r. poz. 168 ) (zwanej dalej: „ustawą o informowaniu o cenach”) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen tow arów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 2776) (zwanego dalej: „rozporządzeniem Ministra Rozwoju”). Sprawdzeniem w powyższym zakresie objęto 1300 parti i produktów (100% oferty handlowej) kwestionując 29 partii, stwierdzając brak uwidocznienia cen 6 partii skontrolowanych produktów oraz brak uwidocznienia cen jednostkowych 25 partii, co narusza art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. W toku kontroli przedsiębiorca uzupełnił brakujące ceny. Pow yższe ustalenia udokumentowano w p rotokole kontroli z 21 kwietnia 202 3 r. (nr akt kontroli: PU .8361.1 17 .202 3 ) oraz załącznikach do protokołu kontroli. Pismem z 13 czerwca 202 3 r. Mazowiecki WIIH, na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 202 3 r., poz. 775 z późn. zm.), (zwanej dalej: „Kpa”), zawiadomił przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej określonej w art. 6 ust. 1 u stawy o informowaniu o cenach, z tytułu niewy konania obowiązk u, o którym mowa w art. 4 ww. ustawy . Ponadto organ zobowiązał stronę do przekazania informacji w zakresie: uzyskanej przez przedsiębiorcę korzyści majątkowej lub straty w związku z naruszeniem ww. obowiązków, wielkości obrotów i przychodu uzyskanych za rok ubiegły oraz sankcji nałożonych na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Jednocześnie poinformował, że zgodnie z art. 10 Kpa stronie przed wydaniem decyzji przysługuje prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów. Pismo strona odebrała 29 czerwca 2022 r. W dniu 13 lipca 202 3 r. Mazowiecki WIIH wydał, na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, decyzję PO. 117 .C. 68 .202 3 . KS (sygnatura PU .8361. 117 .202 3 ), na mocy której wymierzył przedsiębiorc y karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: tysiąc pięćset złotyc h), z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach. Decyzja została doręczona stronie w dniu 18 lipca 2023 r. Dnia 14 lipca 2023 r. do Mazowieckiego WIIH wpłynęło pismo strony z 4 lipca 2023 r. zawierające wy jaśnienia strony dotyczące stwierdzonych nieprawidłowości uwidaczniania cen oraz przekazujące strukturę przychodu przedsiębiorcy dla roku 2022 . W dniu 2 sierpnia 2023 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji” otrzymał, za pośrednictwem Mazowieckiego WIIH, odwołanie od decyzji PO.117.C.68.2023.KS Mazowieckiego WIIH . Strona w odwołaniu zwróciła się z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując że przesłała informację o wielkości przychodów i obrotu za rok 2022 oraz załączając m.in. potwierdzenie nadania listu w dniu 5 lipca 2023 r . W odwołaniu strona wskazała, iż organ w swojej decyzji zarz ucił jej, że nie dostarczyła dokumentu świadczącego o wielkości przychodów i obrotów za 2022 r. Pismem z dnia 1 0 sierpnia 2023 r. Prezes UOKiK poinformował stronę o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami sprawy i prawie wypowiedzenia się co do zebranych 3 dowodów i materiałów . Strona w piśmie z 21 sierpnia 2023r. przedstawiła swoje stanowisko odnośnie wysokości k ary w stosunku do dochodu za 2022 r. jaki został przedstawiony przez stronę oraz wyjaśniła przyczyny powstania stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowości. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoł awczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie s trony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepis ten w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest kar ą administracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się stopień naruszenia obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, a także wielkość jego obrotów i przychodu. Niniejsze postę powanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez przedsiębiorcę od decyzji PO.117.C.68.2023.KS Mazowieckiego W IIH z 13 lipca 2023 r. (nr akt sprawy: PU.8361.117.2023) , na mocy której przedsiębiorc y wymierzono karę pieniężną w wysokości 1 5 00 zł (słownie: tysiąc pięćset złotych), z tytułu niewykonania obowiązk u , o który m mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach. Strona w odwołaniu zwróciła się z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując że przesłała informację o wiel kości przychodów i obrotu za rok 2022 oraz załączając m.in. potwierdzenie nadania listu w dniu 5 lipca 2023 r. Prezes UOKiK przeprowadził analizę ustaleń kontroli, w oparciu o które wydano decyzję oraz treści skarżonej decyzji, jak również uwzględnił argum enty strony zawarte w odwołaniu. Po przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym organ drugiej instancji wskazuje, iż nie ma wątpliwości, że przedsiębiorca naruszył przepisy ustawy o informowaniu o cenach, nie uwidaczniając cen i/lub cen jednostkowych 29 parti i oferowanych do sprzedaży produktów , co powoduje konieczność nałożenia przez Mazowieckiego WIIH kary pieniężnej. Stan 4 faktyczny opisany w protokole kontroli i załącznikach do protokołu, nie budzi żadnych wątpliwości organu drugiej instancji. Biorąc pod uw agę obowiązujące przepisy dotyczące nakładania kar, n iezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach, powoduje - zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie przez wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej, w drodze decyzji, kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazują wojewódzkiemu inspektorowi IH wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązków określonych w ww. przepisach. Je dnocześnie, w myśl art. 6 ust. 3 ww. ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez prz edsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.) . W odwołaniu wniesionym do Prezesa UOKiK przedsiębiorca wnosi o ponowne rozpatrzenie sprawy, w skazując, że informacja o wielkości obrotów i przychodu została przesłana w wyznaczonym terminie, a nałożona kara w kwocie 1 500 zł jest daleko krzywdząca. Strona wskazuje, że przedłożona przez nią informacja o dochodzie za rok 2022 nie została wzięta pod uwagę przy wydawaniu decyzji PO.117.C.68.2023.KS z dnia 13 lipca 2023 r., a jasno obrazuje ona jak niskie są dochody strony i że nie jest w stanie sprostać płaceniu tak wysokiej kary. Prezes UOKiK dokonując analizy akt sprawy oraz treści skarżonej decyzji zwrócił uwagę na wskazanie przez Mazowieckiego WIIH, że kontrolowany przedsiębiorca , nie wykonał obowiązku o którym mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach, tj. nie uwidocznił cen 6 partii skontrolowanych produktów oraz cen jednostkowych 25 partii (na 1 300 partii skontrolowanych łącznie - co stanowiło 1,9% skontrolowanych ) w miejscu sprzedaży detalicznej, w konsekwencji czego nałożono na ni ego administracyjną karę pieniężną. Organ drugiej instancji zauważa równocześnie, że w treści wydanej decyzji (n a stronie 4 ), - przy ocenie przesłanki: wielkość obrotów i przychodu - Mazowiecki WIIH jednoznacznie wskazuje, że: „Strona nie poinformowała o wielkości przychodów i obrotów za rok ubiegły”. Natomiast, zgodnie z informacją przekazaną przez stronę w odwołan iu, jak również z analizy akt sprawy wynika, że strona przedłożyła informację o wysokości przychodu, do czego została zobligowana w piśmie – zawiadomieniu o wszczęciu z dnia 13 czerwca 202 3 r. 5 (odebranym przez przedsiębiorcę w dniu 29 czerwca 202 3 r.). W n iniejszym piśmie został również wyznaczony 7 dniowy termin od odebrania zawiadomienia, na przesłanie ww. informacji. W aktach sprawy znajduje się dokument wskazujący dochody przedsiębiorcy . Dokument wpłynął wraz z pismem strony do Mazowieckiego WIIH w dniu 14 lipca 2023 r. Ze stempla pocztowego znajdującego się na kopercie, w której został y wysłane ww. dokumenty wynika, że korespondencja została nadana w dniu 5 lipca 202 3 r. Mając na uwadze powyższe, strona wywiązała się z zobow iązania i przed upływem wyznaczonego 7 dniowego terminu liczonego od dnia odebrania zawiadomieniu o wszczęciu postępowania, tj. 29 czerwca 2023 r. , nadała list polecony zwierający wskazane w zawiadomieniu informacje. Korespondencja wpłynęła do organu pie rwszej instancji w dniu 1 4 lipca 2023 r., tj. po wydaniu decyzji. Prezes UOKiK w pierwszej kolejności wskazuje, że przepisy art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu cenach wskazują, jakie przesłanki wymiaru kary, powinien uwzględniać organ prowadzący postępowan ie administracyjne w celu nałożenia kary administracyjnej na podstawie art. 6 ust. 1 i 2 ww. ustawy. Należy tutaj wskazać, że przesłanki te są obligatoryjne i organ nie może dobrowolnie wybierać czy weźmie je pod uwagę przy miarkowaniu kary czy też nie. Or gan drugiej instancji zauważa również, że mają one charakter okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i w sposób bezpośredni wpływają na wysokość kary administracyjnej. W konsekwencji stanowią przedmiot postępowania wyjaśniającego, zaś organ admin istracji publicznej ma obowiązek z urzędu zgromadzić i ocenić dotyczące ich dowody i materiały (art. 7 i 77 K pa ). Dodatkowo zgodnie z art. 107 § 3 Kpa, organ ma obowiązek szczegółowo uzasadnić swoją ocenę danej przesłanki w konkretnym postępowaniu prowadzą cym do wdania decyzji nakładającej karę na podstawie przepisów ustawy o cenach. W konsekwencji obowiązkiem organu staje się każdorazowo przy nakładaniu i wymierzaniu administracyjnej kary pieniężnej badanie z urzędu wszystkich przesłanek wymienionych w art . 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach i gromadzenie dowodów zmierzających do ich weryfikacji i oceny, co ostatecznie ma istotny wpływ na wysokość wymierzonej przez organ kary pieniężnej. W niniejszej sprawie, organ pierwszej instancji podjął działania zmierzające do ustalenia stanu faktycznego koniecznego do prawidłowej analizy przesłanek wymiaru kary, wzywając stronę do przesłania informacji o wysokości obrotu i przychodu za rok 202 2 r. w terminie 7 dni od otrzymania pisma, co strona uczyniła nadając na poczcie przesyłkę poleconą zawierającą wymagane informacje przed upływem wyznaczonego terminu. Mazowiecki WIIH w dniu 13 lipca 202 3 r., tj. po pięciu dniach roboczych od upływu 7 dniowego terminu do przesłania określonych informacji wydał decyzję nakła dająca administracyjną karę pieniężną, wskazując przy analizie przesłanki dotyczącej wielkości obrotów i przychodu, że: „ Strona nie poinformowała o wielkości przychodów i obrotów za rok ubiegły”. Biorąc pod uwagę powyższe, Prezes UOKIK stwierdza, iż organ wydając decyzję, nie posiadał zgromadzonego całego materiału dowodowego, w szczególności pozwalającego mu właściwie uwzględnić przesłankę dotyczącą wielkości obrotu i przychodu przedsiębiorcy, prz ez co naruszył przepisy postępowania administracyjnego tj. art. 7 i 77 § 1 Kpa. Organ gromadząc materiał dowodowy powinien mieć na uwadze realne terminy otrzymania 6 dokumentacji, do której przesłania została strona przez organ zobowiązana, a którą strona mi ała prawo nadać w placówce pocztowej (zgodnie z informacją zawartą na stronie Poczty Polskiej przewidywany termin realizacji doręczenia w przypadku listu poleconego to trzy dni robocze po dniu nadania (D+3) , jednakże z zastrzeżeniem, że przewidywane termin y realizacji usługi nie stanowią gwarantowanych terminów doręczenia ). Obowiązkiem każdego organu administracji, zgodnie z wymogami art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego jest zgromadzenie kompletnego materiału dowodowe go, ustalenie na jego podstawie prawidłowego stanu faktycznego sprawy i zastosowanie doń właściwej normy prawa materialnego. W motywach decyzji organ powinien zgodnie z regułami art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego przedstawić ustalony stan faktyczny i prawny sprawy, przeanalizować i ocenić dowody, którymi dysponuje, wskazać, które z nich posiadają wartość dowodową, a którym odmawia wiarygodności i mocy dowodowej. Nadto, stosownie do art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ winie n umożliwić stronie czynny udział w jego toku (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 6 października 2022 r. II SA/Sz 461/220). Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdził, że organ pierwszej instancji nie sprostał wymaganiom wynikającym z art. 7 i a rt. 77 § 1 Kpa, ponieważ w tej sprawie nie ustalił stanu faktycznego i w konsekwencji wydał decyzję z naruszeniem ww. przepisów postępowania. Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie decyzji. Należy tutaj również stwierdzi ć, że został naruszony art. 10 Kpa, gdyż strona nie miała możliwości wypowiedzenia się w kwestii dotyczącej obrotów i przychodu za rok 202 2 . tj. kwestii istotnej z punktu widzenia prowadzonego postępowania i mającej wpływ na wysokość kary pieniężnej. Przep rowadzając ponownie postępowanie organ I instancji powinien przeprowadzić je z uwzględnieniem wszystkich kryteriów wymiaru kary, w tym uwzględnić zaświadczenie o osiągniętych przychodach, które jak wynika z treści decyzji nie zostało wzięte od uwagę i w wy danej decyzji odnieść się do każdego z kryteriów wymiaru kary . Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony i Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. Jednakże w terminie 14 dni od jej doręczenia stronie przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sprzeciw należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konku rencji i Konsumentów, Plac Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 7 2. Od sprzeciwu od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stały, w wysokości 1 00 zł. 3. W przypadku wniesienia sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowo - administracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/ Otrzymują: 1. [xxx] 2. M azowiecki WIIH 3. a/a