DIH-77/2020

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW TOMASZ CHRÓSTNY Warszawa, 28 lipca 2020 r. DIH-2.712.35.2020.CS DECYZJA DIH – 2 Nr 77/2020 Na podstawie art. 24 ust. 1, 4 i 5 w związku z art. 12 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz.U. z 2019 r. poz. 660, z późn. zm.) po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie nałożenia na kontrolowanego obowiązku uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki benzyny bezołowiowej Pb 95 niespełniającej wymagań jakościowych, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na przedsiębiorców Ewę Jagielską prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą JAGIELSKA EWA STACJA PALIW JAGIELSKA & KACZMAREK w Rymaniu oraz Zofię Kaczmarek prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą KACZMAREK ZOFIA STACJA PALIW JAGIELSKA & KACZMAREK w Rymaniu, wspólników spółki cywilnej STACJA PALIW JAGIELSKA & KACZMAREK w Rymaniu, obowiązek solidarnego uiszczenia na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów kwoty 3272,00 zł (słownie: trzy tysiące dwieście siedemdziesiąt dwa złote), obejmującej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki benzyny bezołowiowej 95 o numerze 0048/20/8147. Uzasadnienie Pismem z 24 marca 2020 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów protokół kontroli wraz z materiałami kontroli przeprowadzonej na stacji paliw w (…), należącej do przedsiębiorców (…) (dalej także: „Przedsiębiorcy” lub „Strony”). W trakcie kontroli przeprowadzonej 14 stycznia 2020 r. na ww. stacji paliw, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego 2 Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej pobrali do badań z partii liczącej 1612 litrów próbki benzyny bezołowiowej 95, tj. próbkę numer 0048/20/8147 i próbkę kontrolną numer 6213/20/8147 w ilości 4 i 0,8 litra każda, na podstawie protokołu pobrania próbek paliw nr 00003267. Następnie inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej 16 stycznia 2020 r. przekazali próbki benzyny bezołowiowej 95 (tj. próbkę numer 0048/20/8147 i próbkę kontrolną numer 6213/20/8147) do akredytowanego, niezależnego Laboratorium UOKiK w Bydgoszczy, według protokołu przyjęcia do badania nr 5/PP/2020. Badania laboratoryjne przeprowadzone przez akredytowane, niezależne Laboratorium UOKiK w Bydgoszczy (protokół z badań nr 15/PP/2020) wykazały, że oferowana w dniu kontroli tj. 14 stycznia 2020 r. benzyna bezołowiowa 95 (o numerze próbki 0048/20/8147), nie spełnia wymagań jakościowych określonych w obowiązującym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 9 października 2015 r. w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1680), zwanego dalej: ,,rozporządzeniem”, z uwagi na zaniżoną badawczą liczbę oktanową RON, której wynik badania wyniósł 94,3, przy wymaganiach jakościowych min. 95,0. W wystąpieniu pokontrolnym z 31 stycznia 2020 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, poinformował Strony o wynikach badań próbki benzyny bezołowiowej 95 pobranej 14 stycznia 2020 r. o numerze 0048/20/8147, przekazał egzemplarz protokołu z badań o numerze 15/PP/2020 oraz poinformował o możliwości złożenia wniosku o badanie próbki kontrolnej nr 6213/20/8147, pobranej w toku kontroli 14 stycznia 2020 r. Pismem z 3 lutego 2019 r. (wpływ do WIIH 5 lutego 2020 r.), Przedsiębiorcy wnieśli o zbadanie próbki kontrolnej nr 6213/20/8147, pobranej w toku kontroli 14 stycznia 2020 r. Pismem z 6 lutego 2020 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, poinformował Strony o konieczności uiszczenia zaliczki na poczet badania próbki kontrolnej nr 6213/20/8147, pobranej w toku kontroli 14 stycznia 2020 r. i wysokości tej zaliczki. Badania laboratoryjne przeprowadzone przez akredytowane, niezależne laboratorium Instytutu Polcargo International Sp. z o.o. w Szczecinie (protokół z badań Nr C-216/2020) wykazały, że oferowana w dniu kontroli tj. 14 stycznia 2020 r. benzyna bezołowiowa 95 (o numerze próbki 6213/20/8147), nie spełnia wymagań jakościowych określonych w obowiązującym w dniu kontroli § 1 pkt 2 rozporządzenia, z uwagi na zaniżoną badawczą 3 liczbę oktanową RON, której wynik badania wyniósł 94,0, przy wymaganiach jakościowych min. 95,0. Pismem z 6 marca 2020 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, poinformował Strony o wynikach badań próbki kontrolnej benzyny bezołowiowej 95, pobranej 14 stycznia 2020 r. o numerze 6213/20/8147 i przekazał egzemplarz protokołu z badań o numerze Nr C-216/2020. Pismem z 9 marca 2020 r. Przedsiębiorcy poinformowali Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, iż zakwestionowane paliwo zostało wycofane z kontrolowanej stacji paliw, tj. odebrane przez dostawcę. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów mając na uwadze wyniki badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez akredytowane, niezależne laboratorium Instytutu Nafty i Gazu – Państwowego Instytutu Badawczego w Krakowie, zgodnie z art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, z późn. zm.), dalej: „Kodeks postępowania administracyjnego”, pismem z 20 kwietnia 2020 r. powiadomił Przedsiębiorców, jako strony postępowania, o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej ustalenia wysokości należności pieniężnej stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki benzyny bezołowiowej 95 oraz nałożenia na przedsiębiorcę obowiązku ich uiszczenia na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Przedsiębiorca został także poinformowany, że przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie, jako stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz żądań zgłoszonych w trakcie postępowania, a także prawo do składania wniosków dowodowych. Strony skorzystały z przysługującego im prawa i w piśmie z 27 kwietnia 2020 r. oświadczyły, iż nie ponoszą winy za negatywne wyniki badań zakwestionowanego paliwa i nie znają przyczyn niespełniania przez nie wymagań jakościowych. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przedsiębiorcy (…), wprowadzili do obrotu benzynę bezołowiową 95 niespełniającą wymagań jakościowych określonych w rozporządzeniu w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych, wydanym na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. z 2019 r. poz. 660, z późn. zm.) zwanej dalej „ustawą o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw”. 4 Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, paliwa transportowane, magazynowane, wprowadzane do obrotu oraz gromadzone w stacjach zakładowych powinny spełniać wymagania jakościowe, określone dla danego paliwa ze względu na ochronę środowiska, wpływ na zdrowie ludzi oraz prawidłową pracę silników zamontowanych w pojazdach, w tym ciągnikach rolniczych, maszynach nieporuszających się po drogach, a także rekreacyjnych jednostkach pływających. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw zabrania się transportowania, magazynowania, wprowadzania do obrotu oraz gromadzenia w stacjach zakładowych paliw ciekłych, jeżeli nie spełniają wymagań jakościowych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 lub art. 6 ust. 3 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Opierając się na wynikach badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez Laboratorium UOKiK w Bydgoszczy, Prezes UOKiK stwierdził, że pobrana 14 stycznia 2020 r. próbka benzyny bezołowiowej 95 o numerze 0048/20/8147 nie spełniała wymagań jakościowych określonych w § 1 pkt 1 rozporządzenia z uwagi na zaniżony parametr liczba oktanowa badawcza RON, którego wynik badania wyniósł 94,3, przy wymaganiach jakościowych min. 95,0. Biorąc powyższe pod uwagę, należy podkreślić, iż badania benzyny bezołowiowej 95, pobranej do badań 14 stycznia 2020 r. (zarówno próbki, jak i próbki kontrolnej) wykazały jednoznacznie, że nie spełnia ona wymagań jakościowych określonych w rozporządzeniu z uwagi na parametr – liczba oktanowa badawcza RON. Odnosząc się do pisma Stron z 27 kwietnia 2020 r., Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyjaśnia co następuje. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zarządza systemem monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Celem jaki legł u podstaw wydania ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, jest ograniczenie negatywnych skutków oddziaływania paliw na środowisko oraz zdrowie ludzi (art. 1 ust. 1 pkt 1). Dla jego realizacji, został stworzony system monitorowania i kontrolowania jakości paliw (art. 11 ust. 1) mający za cel przeciwdziałanie transportowaniu, magazynowaniu, wprowadzaniu do obrotu paliw niespełniających wymagań jakościowych określonych w odrębnych przepisach. Do zadań systemu należy m.in. kontrolowanie jakości paliw u przedsiębiorców. Systemem, jak to już wskazano powyżej, zarządza Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (art. 12 ust. 1), zaś czyni to przy pomocy Inspekcji Handlowej. Należy zaznaczyć, iż zgodnie 5 z art. 17 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw inspektor w toku postępowania kontrolnego pobiera dwie próbki (próbkę i próbkę kontrolną), z których jedna badana jest z urzędu, a druga – próbka kontrolna – na wniosek kontrolowanego, z której to możliwości Strona skorzystała. Przepis art. 24 ust. 1 omawianej ustawy, w sytuacji gdy badania wykazały, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych, obliguje zarządzającego systemem do nałożenia na kontrolowanego w drodze decyzji, obowiązku uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań. Obowiązek ten dotyczy każdego przypadku, gdzie badania wykazały niewłaściwą jakość paliwa, niezależnie od ilości naruszonych parametrów i skali tych naruszeń. Dodatkowo należy wyjaśnić, iż w sytuacji, gdy przeprowadzone badania wykażą, że paliwo spełnia wymagania jakościowe, koszt tych badań ponosi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jako zarządzający systemem monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Analogicznie, nawet gdy badanie próbki wykaże, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych, po złożeniu wniosku o zbadanie próbki kontrolnej, jeśli jej badanie wykaże, że paliwo spełnia jednak przedmiotowe wymagania, przyjmuje się, że paliwo spełnia wymagania jakościowe i koszty tego badania ponosi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W niniejszej sprawie, badania benzyny bezołowiowej 95, pobranej do badań 14 stycznia 2020 r. (zarówno próbki, jak i próbki kontrolnej) wykazały jednak jednoznacznie, że nie spełnia ona wymagań jakościowych. Dodatkowo należy zauważyć, że istota regulacji zawartej w art. 3 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, sprowadza się do tego, że odpowiedzialność za niezachowanie wymogów jakościowych ma charakter odpowiedzialności na zasadzie ryzyka, a nie winy. Tym samym za niezachowanie wymogów jakościowych ponosi się odpowiedzialność niezależnie czy ma się tego świadomość, czy też nie. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że paliwo nie spełnia wymagań jakościowych określonych w ustawie, Zarządzający w drodze decyzji, nakłada na kontrolowanego obowiązek uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań próbki przeznaczonej do badań, o której mowa w art. 22 ust. 2. Stosownie do przepisu art. 12 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, zarządzającym jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W związku z powyższym, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nakłada na przedsiębiorców (…), obowiązek solidarnego uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość 6 kosztów przeprowadzonych badań próbki benzyny bezołowiowej 95 nr 0048/20/8147 w wysokości 3272,00 zł. Zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił wysokość należności pieniężnej na podstawie wystawionego 23 stycznia 2020 r. przez Naczelnika Laboratorium UOKiK w Bydgoszczy zestawienia kosztów wykonanych badań laboratoryjnych (nr 1/2020) próbki benzyny bezołowiowej 95 (nr 0048/20/8147), zgodnie z protokołem z badań numer 15/PP/2020, w wysokości 3272,00 zł. Na podstawie art. 24 ust. 5 ww. ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw w związku z art. 2 § 2 i 47 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), oraz art. 130 Kodeksu postępowania administracyjnego, Przedsiębiorca, jest obowiązany uiścić ww. należność pieniężną na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O WARSZAWA Nr 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, a w przypadku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony i Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy należy złożyć w siedzibie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów lub przesłać na adres: Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00-950 Warszawa. Jednakże jeżeli strona nie chce skorzystać z prawa do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, może wnieść do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niniejszą decyzję. Skargę wnosi się za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. 7 Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jednocześnie w trakcie biegu terminu do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może zrzec się prawa do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wobec Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który wydał niniejszą decyzję. Z dniem doręczenia Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, niniejsza decyzja staje się ostateczna i prawomocna oraz podlega wykonaniu. W przypadku złożenia takiego oświadczenia, stronie nie przysługuje prawo do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy ani skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Nie jest możliwe skuteczne cofnięcie oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania. Podstawa prawna pouczenia: art. 5 § 2 pkt 4, art. 127 § 3, art. 127a, art. 129 § 2, art. 130 § 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.); art. 29 ust. 1 ustawy z 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2020 r. poz. 1076, ze zm.); art. 52 § 3, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. 8 w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193, ze zm.). Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/