Koszty nadzoru KNF 2026: stawki i rozliczenie wpłat

Trzy komunikaty KNF ogłoszone 29 września 2026 r. dotyczą różnych grup instytucji — i nie wszystkie ustalają wpłatę za 2026 r. Pośrednicy kredytu hipotecznego otrzymali stawkę na 2026 r., natomiast instytucje płatnicze i instytucje pieniądza elektronicznego — stawki do rozliczenia wpłat należnych za 2025 r. Poniżej wyjaśniamy, które liczby są stawkami, które danymi dla całego sektora i co trzeba sprawdzić przed ustaleniem kwoty dla konkretnego podmiotu.

Dlaczego trzy komunikaty trzeba czytać osobno

Komunikaty opublikowano tego samego dnia, ale każdy odnosi się do innego rodzaju działalności i innego rozporządzenia o wpłatach na koszty nadzoru. Dla pośredników kredytu hipotecznego podstawą ogłoszenia jest § 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 24 grudnia 2019 r. Dla instytucji płatniczych oraz instytucji pieniądza elektronicznego KNF powołuje § 5 dwóch odrębnych rozporządzeń z 23 kwietnia 2020 r. Wszystkie trzy komunikaty podają też dane o kosztach, o których mowa w art. 19a ust. 2 pkt 1 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym.

Najważniejsza różnica tkwi w latach. Komunikat dotyczący pośredników hipotecznych, opublikowany w Dz. Urz. KNF pod poz. 21, określa stawkę obowiązującą w 2026 r. oraz przychody sektora osiągnięte w 2025 r. Z kolei komunikat dla instytucji płatniczych, poz. 19, i komunikat dla instytucji pieniądza elektronicznego, poz. 20, ogłaszają stawki do rozliczenia wpłat należnych za 2025 r. Rok publikacji nie zmienia roku, którego dotyczy rozliczenie.

Działy finansowe i compliance (odpowiedzialne za zgodność działania instytucji z przepisami) powinny więc zacząć od dwóch pytań: do której kategorii należy podmiot i za jaki rok ustalana jest wpłata. Samo wyszukanie „stawka KNF 2026” nie wystarczy.

Pośrednicy kredytu hipotecznego: 0,122389% w 2026 r.

W pkt 1 komunikatu z poz. 21 KNF podaje wprost wysokość stawki dla pośredników kredytu hipotecznego:

Wysokość stawki obowiązującej w roku 2026 wynosi 0,122389 %. — Komunikat KNF, Dz. Urz. KNF z 2026 r. poz. 21, pkt 1

Jest to stawka dla tej grupy podmiotów, a nie dla każdej instytucji nadzorowanej przez KNF. Pkt 2 tego samego komunikatu wskazuje sumę przychodów z działalności pośrednictwa kredytu hipotecznego uzyskanych w 2025 r. przez wszystkich pośredników, w tym przez ich agentów: 1 863 597 834 zł. To liczba dotycząca całego sektora, nie przychód konkretnej firmy.

Pkt 3 określa koszty nadzoru do pokrycia w 2026 r. na 2 280 846,38 zł. Komunikat pokazuje, jakie wielkości KNF przy tym uwzględniła: planowane koszty nadzoru na 2026 r. wynoszą 1 688 961,86 zł, planowane koszty na 2025 r. wynosiły 1 440 127,60 zł, a koszty wykonane w 2025 r. — 2 032 012,12 zł. Różnica między wykonaniem a planem za 2025 r. to 591 884,52 zł; dodana do planu na 2026 r. daje ogłoszoną kwotę 2 280 846,38 zł.

Widać też skalę zmiany wobec poprzedniego roku. Komunikat KNF na 2025 r., poz. 16, podawał stawkę 0,043020% i koszty do pokrycia w wysokości 631 788,70 zł. Do rozliczenia 2026 r. należy jednak używać stawki z komunikatu na 2026 r., nie przepisywać wartości z wcześniejszego arkusza.

Jak to działa w praktyce? Pośrednik, który przygotowuje rozliczenie, powinien oddzielić własne dane o działalności hipotecznej od kwoty 1 863 597 834 zł ogłoszonej przez KNF. Ta druga przedstawia sumę dla wszystkich pośredników i ich agentów. Sam komunikat podaje stawkę i dane zbiorcze, ale nie rozpisuje w jego treści pełnego sposobu obliczenia indywidualnej wpłaty ani terminu jej wniesienia. Te kwestie wymagają sprawdzenia w rozporządzeniu wskazanym w podstawie komunikatu; nie można ustalić ich z samej kwoty kosztów dla całego sektora.

Instytucje płatnicze: stawka 0,369235% do rozliczenia 2025 r.

Komunikat z poz. 19 dotyczy krajowych instytucji płatniczych. Jego pkt 2 odsyła przy określaniu stawki do § 2 ust. 6 i § 4 ust. 2 właściwego rozporządzenia z 23 kwietnia 2020 r.

Wysokość stawki obowiązującej dla rozliczenia należnej wpłaty za rok 2025, obliczonej zgodnie z § 2 ust. 6 i § 4 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2020 r. w sprawie wpłat na pokrycie kosztów nadzoru nad instytucjami płatniczymi oraz opłat za niektóre czynności Komisji Nadzoru Finansowego, zwanego dalej „rozporządzeniem”, wynosi 0,369235%. — Komunikat KNF, Dz. Urz. KNF z 2026 r. poz. 19, pkt 2

Stawka została więc ogłoszona w 2026 r., lecz służy rozliczeniu należnej wpłaty za 2025 r. Nie jest stawką „na 2026 r.” dla instytucji płatniczych.

Pkt 1 komunikatu podaje 281 174 202,68 zł jako sumę kwot, o których mowa w art. 76 ust. 4 pkt 2 ustawy o usługach płatniczych, dla wszystkich krajowych instytucji płatniczych prowadzących działalność w ostatnim dniu 2025 r. KNF oparła tę sumę na danych przekazanych w ramach rocznych sprawozdań finansowych, o których mowa w art. 83 ust. 1 tej ustawy. Jeśli rok obrotowy instytucji nie pokrywa się z kalendarzowym, komunikat wskazuje dane na ostatni dzień roku obrotowego zakończonego w 2025 r. Kwoty zbiorczej nie należy wpisywać jako podstawy przypisanej jednej instytucji.

Koszty nadzoru do pokrycia za 2025 r. wynoszą, zgodnie z pkt 3, 1 038 193,83 zł. KNF uwzględniła przy tym plan kosztów na 2025 r. — 1 046 065,36 zł, różnicę między kosztami wykonanymi a planowanymi za 2024 r. oraz 110 538,28 zł opłat uiszczonych w 2025 r. przez wszystkie krajowe instytucje płatnicze, wskazanych w § 8 ust. 1 i 2 oraz § 9 ust. 1 rozporządzenia. Te opłaty także są wartością dla całej grupy, a nie informacją o wpłacie konkretnej instytucji.

Instytucje pieniądza elektronicznego: stawka 0,00%

Trzeci komunikat, poz. 20, odnosi się do instytucji pieniądza elektronicznego w zakresie działalności związanej z wydawaniem pieniądza elektronicznego. W pkt 1 KNF ogłasza stawkę do rozliczenia wpłaty należnej za 2025 r., również wskazując § 2 ust. 6 i § 4 ust. 2 właściwego rozporządzenia z 23 kwietnia 2020 r.

Wysokość kosztów nadzoru nad instytucjami pieniądza elektronicznego, w zakresie działalności związanej z wydawaniem pieniądza elektronicznego, zwanych dalej „kosztami nadzoru", do pokrycia za rok 2025 wynosi 0,00 zł, przy uwzględnieniu, że: — Komunikat KNF, Dz. Urz. KNF z 2026 r. poz. 20, pkt 2

Pkt 1 tego komunikatu ustala stawkę na 0,00%, a cytowany pkt 2 — koszty do pokrycia za 2025 r. na 0,00 zł. Nie oznacza to, że KNF nie wykazała żadnych danych o kosztach: plan na 2025 r. wynosił 246,92 zł, plan na 2024 r. — 323,32 zł, a wykonanie w 2024 r. — 382,63 zł. Komunikat podaje również 3 404,00 zł opłat uiszczonych w 2025 r. przez wszystkie krajowe instytucje pieniądza elektronicznego, o których mowa w § 8 ust. 1 i 2 oraz § 9 ust. 1 rozporządzenia.

Przy rozliczeniu trzeba zachować zakres tego komunikatu. Zerowej stawki dotyczącej wydawania pieniądza elektronicznego nie należy automatycznie przenosić na inne rodzaje działalności tej samej firmy ani traktować jej jako rozstrzygnięcia wszystkich wcześniejszych wpłat.

Na co uważać przed zatwierdzeniem rozliczenia

Najłatwiej o błąd wtedy, gdy w jednym arkuszu znajdą się liczby z trzech komunikatów bez opisania ich zakresu. Stawki 0,122389%, 0,369235% i 0,00% odnoszą się do różnych podmiotów; pierwsza obowiązuje w 2026 r., a dwie pozostałe służą rozliczeniu za 2025 r. Równie ważne jest rozróżnienie danych własnych instytucji od ogłoszonych przez KNF sum sektorowych oraz kosztów do pokrycia przez daną grupę.

Komunikaty wskazują właściwe rozporządzenia i — w przypadku instytucji płatniczych oraz pieniądza elektronicznego — jednostki redakcyjne dotyczące obliczenia stawki. Nie podają jednak w przytoczonej treści kompletnej instrukcji ustalenia indywidualnego salda rozliczenia ani terminów płatności. Zanim dział finansowy zleci przelew, powinien więc zweryfikować sposób obliczenia i ewentualne wcześniejsze wpłaty według rozporządzenia właściwego dla swojej kategorii, zamiast wywodzić kwotę przelewu wyłącznie z komunikatu.

Co to oznacza w praktyce

Przypisz instytucji właściwy komunikat. Pośrednik hipoteczny korzysta z poz. 21, krajowa instytucja płatnicza z poz. 19, a instytucja pieniądza elektronicznego — w zakresie wydawania tego pieniądza — z poz. 20.
Oznacz rok przy każdej stawce. 0,122389% dotyczy 2026 r.; 0,369235% i 0,00% ogłoszono dla rozliczenia wpłat należnych za 2025 r.
Uzgodnij własne dane z danymi przekazanymi KNF. Szczególnie instytucja płatnicza powinna sprawdzić właściwy dzień sprawozdawczy, także gdy jej rok obrotowy różni się od kalendarzowego.
Nie traktuj kwot dla całego sektora jak własnego zobowiązania. Ogłoszone przychody, sumy kwot, opłaty i koszty nadzoru objaśniają stawkę, ale nie są gotową kwotą wpłaty pojedynczego podmiotu.
Przed zapłatą sprawdź właściwe rozporządzenie i historię wpłat. Sam komunikat nie wystarcza do potwierdzenia pełnego sposobu rozliczenia, salda ani terminu płatności.