Mapa pomocy regionalnej 2022–2027: lokalizacja inwestycji nadal decyduje o limicie wsparc…

Mapa pomocy regionalnej nie jest tylko zestawieniem procentów dla województw. To akt, który wyznacza, gdzie pomoc regionalna jest dopuszczalna i jaki może mieć maksymalny poziom — a więc bezpośrednio wpływa na budżet inwestycji oraz poprawność wniosku o wsparcie. Aktualny tekst jednolity uwzględnia ważną zmianę z 2025 r., w tym preferencję dla części inwestycji objętych unijną platformą STEP.

Kontekst: od rozporządzenia z 2021 r. do tekstu jednolitego z 2026 r.

Podstawą mapy jest rozporządzenie Rady Ministrów z 14 grudnia 2021 r. w sprawie ustalenia mapy pomocy regionalnej na lata 2022–2027. Jego funkcja została określona szeroko: reguluje ono zarówno terytorium, jak i limity oraz wyłączenia sektorowe.

Wprost stanowi o tym § 1 aktualnego tekstu:

Rozporządzenie określa obszary kraju, na których jest dopuszczalne udzielanie pomocy regionalnej, maksymalne wielkości tej pomocy, a także rodzaje działalności gospodarczej, dla których udzielanie pomocy regionalnej nie jest dozwolone.

— § 1 rozporządzenia w tekście jednolitym, Dz.U. 2026 poz. 1117

Pomoc regionalna to, najprościej, publiczne wsparcie inwestycji, którego dopuszczalna wartość zależy przede wszystkim od miejsca realizacji projektu. Sama mapa nie przyznaje jednak pieniędzy ani ulgi podatkowej. Wyznacza maksymalny pułap, który musi być następnie stosowany w konkretnym mechanizmie wsparcia.

Dnia 24 sierpnia 2026 r. ogłoszono tekst jednolity rozporządzenia (Dz.U. 2026 poz. 1117). Konsoliduje on przepisy pierwotne z 2021 r. ze zmianami wprowadzonymi rozporządzeniem z 30 czerwca 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 908). Dla inwestora istotne jest więc, że w bieżącej pracy nie należy poprzestawać na pierwotnym tekście z 2021 r.: aktualne brzmienie przeniosło zasadnicze dane terytorialne i stawki do załącznika oraz dodało odrębny mechanizm dla inwestycji STEP.

Co dokładnie mówią aktualne przepisy

Lokalizacja i procent pomocy: dwa elementy jednego limitu

Zgodnie z aktualnym § 2 pomoc regionalna jest dopuszczalna na obszarach, w tym w gminach, określonych według klasyfikacji NUTS. NUTS to unijna klasyfikacja jednostek terytorialnych do celów statystycznych. W praktyce oznacza to, że lokalizację projektu trzeba przyporządkować dokładnie do obszaru wskazanego w załączniku do rozporządzenia — nie wystarczy ogólne stwierdzenie, że inwestycja jest „na Mazowszu” albo „w Wielkopolsce”.

Aktualny przepis wiąże terytorium z limitem w następujący sposób:

Udzielanie pomocy regionalnej jest dopuszczalne:

na obszarach, w tym w gminach, które – zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalenia wspólnej klasyfikacji Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS) (...)

w ramach maksymalnych intensywności pomocy regionalnej liczonych jako stosunek wartości pomocy regionalnej, wyrażonej w ekwiwalencie dotacji brutto, do kosztów kwalifikowalnych, które – dla danego okresu – są określone w załączniku do rozporządzenia.

— § 2 rozporządzenia w tekście jednolitym, Dz.U. 2026 poz. 1117

Intensywność pomocy oznacza procentowy stosunek wartości wsparcia do kosztów kwalifikowalnych, czyli tych kosztów projektu, które dany program pozwala uwzględnić przy obliczaniu pomocy. Ekwiwalent dotacji brutto to z kolei sposób wyrażenia wartości wsparcia w porównywalnej formie, niezależnie od tego, czy pomoc jest dotacją, ulgą czy inną preferencją.

Przykładowo: jeżeli właściwa intensywność wynosi 40%, a koszty kwalifikowalne inwestycji to 10 mln zł, maksymalna wartość pomocy — przy założeniu spełnienia pozostałych warunków programu — wynosi 4 mln zł. Mapa odpowiada na pytanie o maksymalny procent; nie przesądza samodzielnie, które wydatki są kwalifikowalne ani czy przedsiębiorca spełnia warunki konkretnego instrumentu wsparcia.

Terytorialny punkt odniesienia: co wynikało z pierwotnej mapy

Pierwotne rozporządzenie z 2021 r. rozpisywało stawki bezpośrednio w § 3. Przewidywało ono m.in. 50% dla województw lubelskiego, podkarpackiego, podlaskiego, świętokrzyskiego i warmińsko-mazurskiego oraz podregionu siedleckiego; 40% dla wskazanych województw, m.in. kujawsko-pomorskiego, łódzkiego, małopolskiego i zachodniopomorskiego; 30% dla pomorskiego i śląskiego; a co do zasady 25% dla dolnośląskiego i wielkopolskiego.

Dla Poznania, Wrocławia i podregionu poznańskiego pierwotny § 3 ust. 1 pkt 5 przewidywał 20% do końca 2024 r. oraz 15% od 1 stycznia 2025 r. do końca 2027 r. Osobno uregulowano część gmin regionu warszawskiego stołecznego: część miała stawkę 25%, a część — 35%.

Tak brzmiała norma dla najwyższej stawki w pierwotnym układzie:

50% – na obszarach należących do województw: lubelskiego, podkarpackiego, podlaskiego, świętokrzyskiego, warmińsko-mazurskiego oraz do podregionu siedleckiego;

— § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 14 grudnia 2021 r.

To ważny punkt historycznego odniesienia, ale dla nowego projektu nie powinno się obliczać limitu wyłącznie na podstawie dawnego § 3. Nowelizacja z 2025 r. uchyliła ten paragraf, a aktualny § 2 odsyła do załącznika, który określa obszary i intensywności „dla danego okresu”.

Co zmieniła nowelizacja z 2025 r.

Najważniejszą zmianą jest dodanie § 3a, dotyczącego inwestycji objętych rozporządzeniem UE 2024/795 ustanawiającym Platformę na rzecz Technologii Strategicznych dla Europy, czyli STEP. Nie jest to ogólna podwyżka dla wszystkich inwestorów ani dla wszystkich projektów w danej lokalizacji. Warunkiem jest objęcie inwestycji rozporządzeniem STEP.

Przepis stanowi:

maksymalną intensywność pomocy regionalnej podwyższa się o 10 punktów procentowych na obszarze, który spełnia warunki określone w art. 107 ust. 3 lit. a Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, oraz o 5 punktów procentowych na obszarze, który spełnia warunki określone w art. 107 ust. 3 lit. c Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

— § 3a rozporządzenia, dodany przez § 1 pkt 3 nowelizacji z 30 czerwca 2025 r.

Inwestor powinien zatem najpierw ustalić podstawową stawkę z aktualnego załącznika, a następnie sprawdzić, czy jego inwestycja rzeczywiście mieści się w STEP i jaki status ma obszar jej lokalizacji na gruncie wskazanych reguł traktatowych. Dopiero wtedy możliwe jest dodanie 10 albo 5 punktów procentowych.

Nowelizacja zmieniła również § 4. Dla małych i średnich przedsiębiorców — z wyłączeniem nowych inwestycji o kosztach kwalifikowalnych przekraczających 50 mln euro — możliwe jest zwiększenie maksymalnej intensywności o 20 punktów procentowych dla małego przedsiębiorcy i o 10 punktów procentowych dla średniego przedsiębiorcy. Co istotne, aktualny § 4 nakazuje odnosić to zwiększenie zarówno do stawki z załącznika, jak i do podwyższenia STEP z § 3a.

Zmodyfikowano też § 6 dotyczący dużego projektu inwestycyjnego. Dla pomocy nieudzielanej na warunkach rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 maksymalną wartość pomocy ustala się według wzoru:

I = R × (50 mln euro + 0,5 × B + 0,34 × C)

gdzie R jest właściwą intensywnością zależną od obszaru i rodzaju inwestycji, B obejmuje część kosztów ponad 50 mln euro do 100 mln euro, a C — część ponad 100 mln euro. To mechanizm „degresji”: wraz ze wzrostem kosztów nie stosuje się bez ograniczeń jednego procentu do całej wartości projektu.

Na co uważać przy przygotowaniu wniosku

Po pierwsze, mapa nie zastępuje przepisów konkretnego programu. Potwierdza to sprawa rozpoznana przez WSA w Białymstoku, sygn. I SA/Bk 456/25. Sąd analizował projekt dotyczący badań i usług doradczych w obszarze środowiska oraz energii, dla którego właściwe były szczególne reguły rozporządzenia Komisji nr 651/2014, a nie automatycznie limit regionalny z mapy.

W uzasadnieniu podkreślono:

Spółka, dokonując wyboru ww. rozporządzenia, a także mając na uwadze zastrzeżenie stosowane w przypadku potwierdzenia, iż projekt obejmuje działania z zakresu pomocy publicznej, powinna była zgodnie z § 12 pkt. 1 i 2 ww. rozporządzenia - określić poziom dofinansowania (maksymalną intensywność pomocy) na podstawie Rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014

— wyrok WSA w Białymstoku z 17 grudnia 2025 r., I SA/Bk 456/25

Wniosek jest praktyczny: przed zastosowaniem mapy trzeba ustalić rodzaj pomocy i przepis będący jej bezpośrednią podstawą. Mapa ma zasadnicze znaczenie dla pomocy regionalnej, lecz nie każdy projekt finansowany publicznie jest właśnie taką pomocą.

Po drugie, trzeba oddzielić punkty procentowe od „procentów”. Jeżeli podstawowa intensywność wynosi 40%, podwyższenie o 10 punktów procentowych prowadzi do 50%, a nie do 44%.

Po trzecie, nie wolno automatycznie doliczać premii dla MŚP. Należy zweryfikować status przedsiębiorstwa oraz to, czy nowa inwestycja nie przekracza progu kosztów kwalifikowalnych 50 mln euro.

Co to oznacza w praktyce

Ustal lokalizację inwestycji z dokładnością wymaganą przez załącznik. W szczególności nie opieraj kalkulacji wyłącznie na nazwie województwa, gdy regulacja rozróżnia gminy lub podregiony.
Stosuj aktualny tekst jednolity i załącznik, a nie sam pierwotny § 3 z 2021 r. Od 2025 r. dawny § 3 został uchylony, a aktualny § 2 odsyła do załącznika.
Najpierw określ podstawę prawną pomocy. Jeżeli projekt jest objęty szczególnym reżimem unijnym albo programowym, limit może wynikać z tego reżimu, a nie z mapy regionalnej.
Sprawdź możliwość kumulacji zwiększeń. Dla projektu STEP aktualny § 3a przewiduje dodatkowe 10 albo 5 punktów procentowych, a § 4 przewiduje odrębne zwiększenie dla MŚP — z określonym wyłączeniem projektów przekraczających 50 mln euro kosztów kwalifikowalnych.
Dla bardzo dużych inwestycji nie mnoż podstawowej stawki przez cały budżet. Jeżeli zastosowanie ma § 6, limit oblicza się według wzoru degresywnego.

Mapa pomocy regionalnej 2022–2027: lokalizacja inwestycji nadal decyduje o limicie wsparcia