Dwa wyjątki wizowe od 15 sierpnia: kogo obejmą i co muszą sprawdzić pracodawcy

Od 15 sierpnia 2026 r. Polska wprowadza dwa odrębne wyjątki od zwolnienia z obowiązku wizowego. Jeden dotyczy zatrudniania obywateli Gruzji, Kolumbii i Wenezueli, drugi – wyłącznie gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych albo służbowych. Różnica między tymi regulacjami nie jest techniczna: decyduje o tym, czy sprawdzamy cel wjazdu związany z pracą, czy sam rodzaj dokumentu podróży.

Kontekst: dwa rozporządzenia, dwa różne mechanizmy

12 sierpnia 2026 r. w Dzienniku Ustaw ogłoszono dwa rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych, oba datowane na 10 sierpnia 2026 r. i oba dotyczące odstępstw od zwolnienia wizowego przewidzianego w unijnym rozporządzeniu 2018/1806.

Rozporządzenie 2018/1806 to unijny akt, który – jak wynika z tytułów obu polskich rozporządzeń – „wymienia państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu”.

Polski minister ustanowił jednak dwa wyjątki, na dwóch odmiennych podstawach ustawowych i wobec dwóch różnych kategorii osób:

rozporządzenie z poz. 1085 wydano na podstawie art. 58a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach i odnosi się do osób wskazanych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia 2018/1806;
rozporządzenie z poz. 1086 oparto na art. 58b ust. 1 ustawy o cudzoziemcach i dotyczy osób objętych art. 6 ust. 3 tego unijnego rozporządzenia.

To rozdzielenie ma podstawowe znaczenie. Regulacji z art. 6 ust. 1 lit. a nie wolno utożsamiać z regulacją z art. 6 ust. 3: pierwsza opiera się na obywatelstwie Gruzji i typie paszportu, druga na obywatelstwie oraz związku wjazdu z powierzeniem pracy.

Co dokładnie mówią przepisy o art. 6 ust. 1 lit. a

Pierwsze rozporządzenie, opublikowane jako Dz.U. z 2026 r. poz. 1085, ustanawia wyjątek wobec obywateli Gruzji legitymujących się określonymi dokumentami podróży. W § 2 przepis wskazuje tę grupę wprost:

Wyjątek od zwolnienia z obowiązku wizowego wobec cudzoziemców, o których mowa w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia 2018/1806, stosuje się wobec obywateli Gruzji legitymujących się paszportami dyplomatycznymi lub paszportami służbowymi.

— § 2 rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z 10 sierpnia 2026 r., Dz.U. poz. 1085

Przepis ma zakres wąski, ale stanowczy. Obejmuje wyłącznie:

obywateli Gruzji,
którzy posługują się paszportem dyplomatycznym albo służbowym.

Nie wskazuje natomiast celu przyjazdu, zatrudnienia ani powierzenia pracy. Innymi słowy, w tej regulacji decydujące są obywatelstwo i rodzaj paszportu. Pełnomocnik lub pracodawca nie powinien więc zakładać, że gruziński paszport dyplomatyczny albo służbowy pozostaje objęty zwolnieniem tylko dlatego, że dana osoba przyjeżdża w celu innym niż praca.

Jak to działa w praktyce

Jeżeli obywatel Gruzji ma przyjechać do Polski i przedstawia paszport służbowy, kwalifikuje się do kategorii wskazanej w § 2 rozporządzenia z poz. 1085. Weryfikacja nie może poprzestać na ustaleniu, że osoba ma obywatelstwo gruzińskie. Kluczowe będzie także ustalenie, jakim rodzajem paszportu się legitymuje.

Co dokładnie mówią przepisy o art. 6 ust. 3

Drugie rozporządzenie, Dz.U. z 2026 r. poz. 1086, działa według całkiem innego kryterium. Nie koncentruje się na paszportach dyplomatycznych ani służbowych, lecz na wjeździe związanym z powierzeniem pracy.

§ 2 obejmuje trzy obywatelstwa i wiąże wyjątek z konkretnym powodem wjazdu:

Wyjątek od zwolnienia z obowiązku wizowego, o którym mowa w art. 6 ust. 3 rozporządzenia 2018/1806, stosuje się wobec obywateli: 1) Gruzji, 2) Republiki Kolumbii, 3) Boliwariańskiej Republiki Wenezueli – wjeżdżających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w związku z powierzeniem im pracy w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

— § 2 rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z 10 sierpnia 2026 r., Dz.U. poz. 1086

Ten wyjątek obejmuje zatem obywateli:

Gruzji,
Republiki Kolumbii,
Boliwariańskiej Republiki Wenezueli,

ale tylko wtedy, gdy wjeżdżają do Polski „w związku z powierzeniem im pracy”. Powierzenie pracy jest tu pojęciem ustawowym: rozporządzenie wyraźnie odsyła do art. 2 pkt 9 ustawy z 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom.

W praktyce oznacza to, że samo obywatelstwo nie wystarcza. Obywatel Kolumbii czy Wenezueli nie jest objęty regulacją z poz. 1086 w każdej sytuacji; musi zachodzić dodatkowa przesłanka wskazana wprost w § 2, czyli związek wjazdu z powierzeniem pracy.

Jak odróżnić oba wyjątki

Najprostsza reguła jest następująca:

Podstawa regulacji	Kogo dotyczy	Co przesądza o objęciu wyjątkiem
Art. 6 ust. 1 lit. a, Dz.U. poz. 1085	Obywatel Gruzji	Paszport dyplomatyczny lub służbowy
Art. 6 ust. 3, Dz.U. poz. 1086	Obywatel Gruzji, Kolumbii albo Wenezueli	Wjazd do Polski w związku z powierzeniem pracy

Obywatel Gruzji może więc znaleźć się w zakresie obu regulacji, ale z innych powodów. Pierwsza dotyczy jego paszportu dyplomatycznego albo służbowego. Druga – jego przyjazdu związanego z pracą. W każdej sprawie trzeba zatem ustalić właściwą podstawę, a nie poprzestać na samym obywatelstwie.

Od kiedy obowiązuje wymóg wizowy i co z osobami, które już wjechały

Oba rozporządzenia weszły w życie z dniem ogłoszenia, czyli 12 sierpnia 2026 r. Nie oznacza to jednak, że wyjątki wizowe zaczęły być stosowane tego samego dnia.

Zarówno § 3 rozporządzenia z poz. 1085, jak i § 3 rozporządzenia z poz. 1086 określają datę rozpoczęcia stosowania wyjątku na 15 sierpnia 2026 r.

W rozporządzeniu dotyczącym wjazdów związanych z pracą przepis brzmi jednoznacznie:

Wyjątek od zwolnienia z obowiązku wizowego, o którym mowa w § 2, wchodzi w życie z dniem 15 sierpnia 2026 r.

— § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z 10 sierpnia 2026 r., Dz.U. poz. 1086

Dla osób przekraczających granicę przed tą datą ustawodawca przewidział przepisy przejściowe, czyli reguły określające, które prawo stosuje się do sytuacji rozpoczętych przed zmianą.

W przypadku regulacji pracowniczej § 4 stanowi:

Do obywateli państw wskazanych w § 2, którzy przekroczyli granicę Rzeczypospolitej Polskiej przed dniem wejścia w życie wyjątku od zwolnienia z obowiązku wizowego określonym w § 3, stosuje się przepisy dotychczasowe.

— § 4 rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z 10 sierpnia 2026 r., Dz.U. poz. 1086

A zatem wobec obywateli Gruzji, Kolumbii i Wenezueli, którzy przekroczyli granicę Polski przed 15 sierpnia 2026 r., nadal stosuje się dotychczasowe zasady.

Analogiczny mechanizm zawiera § 4 rozporządzenia z poz. 1085. Dotyczy on obywateli Gruzji z paszportami dyplomatycznymi lub służbowymi, którzy przed 15 sierpnia przekroczyli granicę Polski albo granice zewnętrzne w rozumieniu kodeksu granicznego Schengen. Wobec nich również stosuje się przepisy dotychczasowe.

Na co uważać: dokument, data wjazdu i związek z pracą

Największym ryzykiem jest mieszanie zakresów obu aktów. Pracodawca, agencja zatrudnienia albo pełnomocnik powinien prowadzić analizę w dwóch osobnych ścieżkach.

Po pierwsze, przy obywatelu Gruzji należy ustalić, czy ma paszport dyplomatyczny lub służbowy. Taki dokument jest samodzielnym kryterium z rozporządzenia wydanego na podstawie art. 6 ust. 1 lit. a.

Po drugie, przy obywatelu Gruzji, Kolumbii lub Wenezueli trzeba ustalić, czy wjazd na terytorium Polski następuje „w związku z powierzeniem pracy”. To odrębna przesłanka z rozporządzenia opartego na art. 6 ust. 3.

Po trzecie, konieczna jest weryfikacja daty faktycznego przekroczenia granicy. Przepisy przejściowe nie odnoszą się do dnia podpisania umowy, rozpoczęcia rekrutacji ani planowanego podjęcia zatrudnienia, lecz właśnie do przekroczenia granicy przed dniem wejścia w życie wyjątku, czyli przed 15 sierpnia 2026 r.

Wreszcie, trzeba odróżnić status pobytowy od kwestii powierzania pracy. Rozporządzenie z poz. 1086 wiąże obowiązek wizowy z wjazdem w związku z powierzeniem pracy. Nie zastępuje ono odrębnych wymogów dotyczących legalności powierzenia pracy cudzoziemcowi, do których odsyła przez art. 2 pkt 9 ustawy z 20 marca 2025 r.

Co to oznacza w praktyce

Od 15 sierpnia 2026 r. sprawdzaj wizę przed przyjazdem pracownika będącego obywatelem Gruzji, Kolumbii lub Wenezueli, jeżeli jego wjazd ma związek z powierzeniem pracy.
W przypadku obywatela Gruzji zawsze sprawdź rodzaj paszportu. Paszport dyplomatyczny lub służbowy uruchamia odrębny wyjątek, niezależnie od regulacji dotyczącej pracy.
Nie oceniaj sprawy wyłącznie według obywatelstwa. Dla poz. 1085 znaczenie ma typ dokumentu podróży, a dla poz. 1086 – związek wjazdu z powierzeniem pracy.
Ustal i udokumentuj datę przekroczenia granicy. Osoby, które przekroczyły granicę przed 15 sierpnia 2026 r., pozostają – w zakresie opisanym w § 4 obu aktów – przy dotychczasowych zasadach.
Rozdziel dokumentację wizową od dokumentacji zatrudnieniowej. Przy regulacji z art. 6 ust. 3 trzeba zweryfikować zarówno dokument podróży i wymóg wizowy, jak i to, czy przyjazd rzeczywiście jest związany z powierzeniem pracy w rozumieniu wskazanej ustawy.