Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# VII SA/Wa 1667/12

Wyrok WSA w Warszawie z 29 maja 2013 r., VII SA/Wa 1667/12 – pozwolenie na budowę

Wynik

Oddalono skargę

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Data orzeczenia

29 maja 2013

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2013 r. sprawy ze skargi E. O. na decyzję Wojewody \[...\] z dnia \[...\]maja 2012 r., nr \[...\] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BVII%2BSA%252FWa%2B1667%252F12.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B29%2Bmaja%2B2013.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BVII%2BSA%252FWa%2B1667%252F12)

## Uzasadnienie

Decyzją z dnia \[...\]marca 2012 r. nr \[...\]Starosta Powiatu \[...\], na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego zatwierdził projekt budowlany i udzielił I. i J. G. pozwolenia na budowę budynku administracyjnego zaplecza działalności gospodarczej (kategoria \[...\]obiektów budowlanych) zlokalizowanego na działce nr \[...\]położonej w miejscowości \[...\], gmina \[...\]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że inwestycja w całości jest zlokalizowana na działce nr \[...\], należącej do inwestorów, a na lokalizację budynku w granicy z sąsiednią działką budowlaną nr \[...\]zezwala miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy \[...\]. Zgodnie z § 7 pkt 7 Uchwały Rady Gminy \[...\]nr \[...\]z dnia \[...\]czerwca 2007 r., w przypadku szerokości działki budowlanej mniejszej niż 18 m ustala się możliwość usytuowania budynków ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki budowlanej lub w zbliżeniu na odległość nie mniejszą niż 1,5 m od granicy działki, przy zachowaniu obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych. Organ architektoniczno – budowlany stwierdził, że lokalizacja budynku nie narusza warunków techniczno – budowlanych, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy \[...\], interesów osób trzecich, a w szczególności nie ogranicza dostępu do drogi publicznej. Złożone przez inwestorów dokumenty są kompletne i spełniają wymogi określone przepisami ustawy Prawo budowlane, wobec czego brak jest podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Odwołania od powyższej decyzji złożyli A. i J. K., A. i W. S., E. O., Zakład \[...\]mgr inż. A. M., B.O., Zakład \[...\] sp. z o.o. oraz J. M.. W odwołaniach podniesione zostały następujące zarzuty: - naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli - oraz przepisów prawa materialnego, tj.: 1\. art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane polegające na zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę pomimo niezgodności zamierzenia budowlanego z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi, naruszenie uzasadnionego interesu osób trzecich polegające na niezapewnieniu nieskrępowanego dostępu do drogi publicznej 2\. art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, poprzez dopuszczenie do wykonywania czynności w pasie drogowym, które mogą zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego 3\. art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze w odległości mniejszej niż wymagana 25 m. od zewnętrznej krawędzi jezdni 4\. § 28 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, polegające na udzieleniu pozwolenia na budowę na działce, która nie jest wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, 5\. § 203 i § 204 ust. 3 pkt 3 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z zdnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, polegające na dopuszczeniu do budowania obiektu, który może ulec uszkodzeniu lub zniszczeniu, na skutek obciążeń nań działających i powodować zagrożenie bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu. Wojewoda \[...\]decyzją z dnia \[...\]maja 2012 r. nr \[...\]znak: \[...\], po rozpatrzeniu odwołań, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, że warunki określone w art. 32 ust. 4, art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane zostały spełnione, a lokalizacja inwestycji nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ani przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustosunkowując się do podniesionych zarzutów stwierdził, że budynek został usytuowany 10 m od zewnętrznej krawędzi jezdni, co jest zgodne z § 19 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gm. \[...\] (Rozdział \[...\] – o ustaleniach w zakresie komunikacji). Inwestycja nie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego odbywającego się na drodze oznaczonej nr \[...\]. Wyjaśnił, że z projektu zagospodarowania działki wynika, iż obiekt podłączony jest do gminnej sieci kanalizacji sanitarnej, natomiast wody opadowe odprowadzane są na teren własnej działki. Z opisu do projektu zagospodarowania działki opracowanego przez uprawnionego projektanta wynika, że działka inwestora stanowi teren niezabudowany i jest niezadrzewiona. W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł E. O.. W skardze podniesiono następujące zarzuty: 1\. rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść orzeczenia polegające na: a) naruszeniu ar. 12 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji Starosty Powiatu \[...\], a w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy; b) naruszeniu art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodu mającego znaczenie dla rozstrzygnięcia w postaci wizji lokalnej w celu ustalenia rzeczywistej lokalizacji projektowanego budynku; c) naruszeniu art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia nie spełniającego wymogów wynikających z powołanego przepisu. d) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. wskutek niedoręczenia skarżącemu zawiadomienia o możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji, co skutkowało tym, iż nie został zapewniony stronie czynny udział w sprawie. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Na wstępie podkreślić należy, że ogólna zasada wolności budowlanej wyrażona w art. 4 ustawy Prawo budowlane, przysługuje każdemu, kto dysponuje nieruchomością gruntową na cele budowlane, ale pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa. Oznacza to, że prawo zabudowy nie jest prawem absolutnym i podlega ograniczeniom w regulacjach publicznoprawnych. Ograniczenie powyższej zasady musi znajdować oparcie w ustawie, a zwłaszcza w przepisach Prawa budowlanego. Analiza akt administracyjnych wskazuje, że do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę zostały dołączone dokumenty w postaci: fragmentu wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy \[...\]dotyczącego działki nr \[...\]położonej w miejscowości \[...\]gmina \[...\], kompletny projekt architektoniczno – budowlany, który zawiera opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia opracowany przez osoby posiadające uprawnienia budowlane i będące członkami izby samorządu zawodowego, informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, projekt zagospodarowania działki, oświadczenie inwestora, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zatem spełnione zostały przesłanki wskazane w art. 34 ust. 3 i art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. W stanie faktycznym niniejszej sprawy Starosta Powiatu \[...\]stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane dokonał porównania złożonego projektu budowlanego z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy \[...\]uchwalonego Uchwałą Rady Gminy \[...\]nr \[...\]z dnia \[...\]czerwca 2007 r. i uznał, że planowana inwestycja jest zgodna ze wskazanym aktem prawa miejscowego, czego wymaga art. 34 ust 1 ustawy Prawo budowlane. Zapisy powyższego planu są precyzyjne, jasno sformułowane i nie wymagają wykładni. Organ administracji prawidłowo je zinterpretował i niewadliwie przyjął, że wobec ich brzmienia możliwe jest zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę inwestycji ujętej we wniosku inwestorów. Prawidłowe są ustalenia organu, że lokalizacja inwestycji w granicy działki nr \[...\]jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy \[...\], albowiem spełnia wymagania określone w § 7 pkt 7 tego planu, zgodnie z którym w przypadku szerokości działki budowlanej poniżej 18 m ustala się możliwość usytuowania budynków ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki budowlanej lub w zbliżeniu na odległość nie mniejszą niż 1,5 m od granicy przy zachowaniu obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych. Projekt zagospodarowania działki nie jest sprzeczny z przepisami techniczno – budowlanymi, w tym z § 203 i 204 ust. 3 pkt 3 i ust. 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ niewadliwie uznał, że planowana inwestycja nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa użytkowników obiektu lub obniżenia przydatności do użytkowania, jak również brak było podstaw do uznania, że projektowany budynek i urządzenia z nim związane mogły prowadzić do zniszczenia całości lub części budynku, wystąpienia przemieszczeń lub odkształceń. Z projektu zagospodarowania działki wynika, że odprowadzanie ścieków następuje do gminnej sieci kanalizacji sanitarnej, natomiast odprowadzanie wód opadowych na teren własnej działki. Nie można zatem mówić, aby nastąpiło naruszenie § 28 powołanego rozporządzenia. Poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę nie nastąpiło również naruszenie art. 4 i art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane. Wobec faktu, że inwestor wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zamierzenie budowlane jest zgodne z przepisami, nie można było ograniczyć prawa inwestora do zabudowy jego nieruchomości gruntowej. W ocenie Sądu, wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z poszanowaniem występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zakresie zapewnienia dostępu do drogi publicznej. Z projektu zagospodarowania działki wynika, że obsługa komunikacyjna działki jest zapewniona utwardzonymi zjazdami z drogi krajowej nr \[...\]–\[...\]na dz. nr ew. \[...\], a następnie utwardzonym placem wewnętrznym z tej działki na działkę nr ew. \[...\]. Organ słusznie przyjął, że nie nastąpiło naruszenie art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Usytuowanie budynku w odległości 10 m od zewnętrznej krawędzi jezdni jest zgodne z § 19 ust. 2 pkt 7) i ust. 3 pkt 4 lit. c) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy \[...\], który przewiduje właśnie taką minimalną odległość od zewnętrznej krawędzi jezdni dla obiektów nowo budowanych. Należało także podzielić pogląd organu, że zamierzenie budowlane nie pozostaje w sprzeczności z art. 39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, albowiem w § 19 ust. 2 pkt 10) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy \[...\]dopuszcza, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, możliwość lokalizacji obiektów budowlanych w pasie drogowym oraz w odległościach mniejszych niż określone w § 19 ust. 3 planu miejscowego. Brak jest przy tym podstaw do uznania, aby planowana inwestycja zagrażała bezpieczeństwu ruchu drogowego. Powyższe wskazuje, że zarzuty skargi są bezzasadne. Wojewoda \[...\]wnikliwie rozpoznał sprawę i odniósł się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniach od decyzji Starosty Powiatu \[...\], nie można więc uznać, aby nastąpiło naruszenie art. 12 § 1 k.p.a. Organ nie naruszył również art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Podjęte zostały wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. W przedmiotowej sprawie w sposób wyczerpujący został zebrany i rozpatrzony przez organy materiał dowodowy, a treść decyzji oraz jej uzasadnienia odpowiada kryteriom wskazanym w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organy nie dopuściły się również naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Starosta Powiatu \[...\]pismem z dnia \[...\] lutego 2012 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego, jednocześnie wskazując, że strony mogą zapoznać się z aktami sprawy, uzyskać wyjaśnienia oraz składać wnioski i zastrzeżenia. Tym samym zasada zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu oraz umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań została w pełni zrealizowana. Podsumowując Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa procesowego oraz stanowiących podstawę jej wydania przepisów prawa materialnego. Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji, w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012r., poz. 270).

## Informacje o sprawie

Data wpływu

13 lipca 2012

Symbol z opisem

[6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6010-pozwolenie-na-budowe-uzytkowanie-obiektu-lub-jego-czesci-wykonywanie-robot-budowlanych-innych-niz-budowa-obiektu-prz)

Hasła tematyczne

Budowlane prawo

Skarżony organ

Wojewoda

Sędziowie

Elżbieta Zielińska-Śpiewak /przewodniczący sprawozdawca/ Mirosława Pindelska Włodzimierz Kowalczyk

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19940890414)  
art. 34 ust. 3, art. 32 ust. 4, art. 35 ust. 1 pkt 1 · Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
* [Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20130000260)  
art. 43 ust. 1 · Dz.U. 2013 poz. 260

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [II OZ 197/13 - Postanowienie NSA z 2013-03-19](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-oz-197-13-postanowienie-nsa-z-2013-03-19--ii-oz-197-13)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: II OZ 418/13 · 29 maja 2013Postanowienie NSA z 29 maja 2013 r., II OZ 418/13 – pozwolenie na budowę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-oz-418-13-postanowienie-nsa-z-2013-05-29--ii-oz-418-13)
* [Sygnatura: II OSK 274/12 · 29 maja 2013Wyrok NSA z 29 maja 2013 r., II OSK 274/12 – pozwolenie na budowę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-274-12-wyrok-nsa-z-2013-05-29--ii-osk-274-12)
* [Sygnatura: VII SA/Wa 2812/12 · 29 maja 2013Wyrok WSA w Warszawie z 29 maja 2013 r., VII SA/Wa 2812/12 – pozwolenie na budowę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-2812-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-2812-12)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/A7462AA3C3)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-1667-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-05-29--vii-sa-wa-1667-12#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BVII%2BSA%252FWa%2B1667%252F12.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B29%2Bmaja%2B2013.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BVII%2BSA%252FWa%2B1667%252F12)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
