Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-po-371-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--iii-sa-po-371-26

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# III SA/Po 371/26

Wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2026 r., III SA/Po 371/26 – usługi opiekuńcze

Wynik

uchylono zaskarżone decyzje I i II instancji

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu

Data orzeczenia

16 kwietnia 2026

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) Sędzia WSA Wojciech Rowiński Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 stycznia 2025 r. nr \[...\] w przedmiocie opłaty za pobyt w DPS uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy \[...\] z dnia 7 lipca 2025 r. nr \[...\]

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BIII%2BSA%252FPo%2B371%252F26.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BPoznaniu.%2BData%253A%2B16%2Bkwietnia%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2Buchylono%2Bzaskar%25C5%25BCone%2Bdecyzje%2BI%2Bi%2BII%2Binstancji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BIII%2BSA%252FPo%2B371%252F26)

## Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 12 stycznia 2025 r. (nr \[...\]) utrzymało w mocy decyzję, działającego z upoważnienia Wójta Gminy \[...\], Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w \[...\] z dnia 7 lipca 2025 r. (znak: \[...\]) w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt S. J. w domu pomocy społecznej. Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. S. J. został skierowany do Domu Pomocy Społecznej w \[...\] decyzją nr \[...\] z dnia 12 lutego 2025 r. Następnie decyzją nr \[...\] z dnia 14 lutego 2025 r. S. J. został umieszczony w ww. domu na czas nieokreślony. D. W. jako zstępna S. J. zawiadomiona została o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie wydania decyzji ustalającej wysokość odpłatności za pobyt jej ojca w DPS w \[...\]. Wezwaniem z dnia 30 kwietnia 2025 r. zwrócono się do D. W. z propozycją zawarcia umowy na kwotę \[...\]zł. za okres od 18 lutego 2025 r. do 28 lutego 2025 r. oraz na kwotę po \[...\] zł. miesięcznie od 01 marca 2025 r. W dniu 22 kwietnia 2025 r. D. W. złożyła wniosek o zwolnienie z odpłatności za pobyt ojca w DPS, argumentując swoją prośbę tym, że ojciec stosował wobec niej i jej rodzeństwa przemoc co spowodowało traumę oraz, że ojciec celowo nie płacił zasądzonych alimentów. Decyzją z dnia 7 lipca 2025 r., działający z upoważnienia Wójta Gminy \[...\], Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w \[...\] na podstawie art. 54, art. 60, art. 61 ust. 1, ust. 2, ust. 2d w zw. z art. 59, art. 62, art. 64 i 64a, art. 101 ust. 6, art. 103 ust. 2, art. 101 ust. 6, art. 110 ust. 1, 3, 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t. j Dz. U. z 2024 r. poz. 1283 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku z dnia 22 kwietnia 2025 r. o zwolnienie z odpłatności za pobyt ojca w DPS orzekł: 1\. Ustalić D. W. odpłatność za pobyt ojca S. J. w Domu Pomocy Społecznej w \[...\] w następującej wysokości: 1) od 18 lutego 2025 r. do 28 lutego 2025 r. w wysokości \[...\] zł., 2) od 1 marca 2025 r. do 30 kwietnia 2025 r. w wysokości po \[...\] zł. miesięcznie, 3) od 01 maja 2025 r. w wysokości po \[...\] zł. miesięcznie. 2\. Odmówić D. W. zwolnienia z odpłatności za pobyt ojca S. J. w DPS. W uzasadnieniu ww. decyzji wskazano na przepisy mające zastosowanie w sprawie, tj. przepisy ustawy o pomocy społecznej. Organ I instancji wskazał, że zasada kolejności przyjęta w przytoczonym przepisie art. 61 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oznacza, że wnoszenie opłat nie obciążą równocześnie wszystkich zobowiązanych wymienionych w art. 61 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, ale obowiązek ten przechodzi na nich w kolejności ustalonej w powołanym przepisie. Wyjaśnić należy także zdaniem organu, że gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej, jest zobowiązana dopłacać różnicę pomiędzy wpłatami mieszkańca, jego małżonka, zstępnych oraz wstępnych a kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej. Obowiązek ten powstaje dopiero wtedy, gdy osoba korzystająca z pomocy oraz jej rodzina nie są w stanie pokryć pełnego kosztu utrzymania mieszkańca w trybie i na zasadach, o których mowa powyżej. Zgodnie z art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej "dla mieszkańca domu właściwa jest gmina, która skierowała go do domu pomocy społecznej". Dalej organ wskazywał, że S. J. uzyskał pomoc we wskazanej formie, co nie oznacza jednak, iż obowiązek roztaczania nad nim opieki we wszystkich jej aspektach, przeniesiony został z członków jego rodziny na gminę, bowiem zobowiązani do alimentacji nie zostają poprzez zagwarantowanie osobie umieszczonej w placówce stałej opieki, zwolnieni ze swoich obowiązków nałożonych na nich przede wszystkim z mocy właściwych przepisów kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Przejęcie przez pomoc społeczną obowiązku sprawowania faktycznej całodobowej opieki nad osobą jej wymagającą ma wyłącznie na celu przeciwdziałanie takim sytuacjom, w których brak możliwości sprawowania w sposób fizyczny tej opieki przez rodzinę mógłby doprowadzić do życia osoby niepełnosprawnej lub w zaawansowanym wieku w warunkach poniżej godności ludzkiej. Pomoc społeczna wyręcza w takim wypadku rodzinę, zauważyć jednakże trzeba zdaniem organu, iż nie zastępuje jej całkowicie w wykonywaniu obowiązków sprawowania opieki. Pobyt w domu pomocy społecznej jest bowiem odpłatny. Dla ustalenia odpłatności nie mają znaczenia przyczyny umieszczenia osoby w DPS dotyczące sytuacji rodzinnej czy majątkowej, ani też faktyczne relacje pomiędzy osobami zobowiązanymi do alimentacji. Organ wskazał, że D. W. w wywiadzie środowiskowym przeprowadzonym w dniu 12 marca 2025 r. oraz w dniu 29 maja 2025 r. wskazała, że nie będzie partycypowała w kosztach utrzymania ojca w DPS r., że nie utrzymywała kontaktów ojcem i nie wyraża zgody na dobrowolne wnoszenie opłaty za jego pobyt. Organ wskazał, że obowiązki małżonka lub krewnych osoby skierowanej do DPS są zależne wyłącznie od ich sytuacji dochodowej, o czym stanowi art. 61 ust. 2 pkt 2 ustawy. Zdaniem organu, więc okoliczności dotyczące sytuacji rodzinnej (za wyjątkiem pozbawienia praw rodzicielskich), czy majątkowej, nie mają zatem znaczenia dla obowiązku ponoszenia opłaty przez zobowiązanego, ale na podstawie art. 64 ustawy o pomocy społecznej, mogą stanowić podstawę do wydania przez organ rozstrzygnięcia o zwolnieniu z obowiązku ponoszenia w całości lub w części ustalonej opłaty. Organ podał, że średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w Domu Pomocy Społecznej w \[...\] od 01 lutego 2025 r. wynosi \[...\] zł. zgodnie z zarządzeniem Nr \[...\] Starosty \[...\] z dnia 24 stycznia 2025 r. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że S. J. ma czwórkę dorosłych dzieci natomiast z żoną jest po rozwodzie. Ojciec D. W. od 01 lutego 2025 r. do 28 lutego 2025 r. wniósł odpłatność za pobyt w DPS w wysokości \[...\] zł. co stanowi 70% posiadanego przez niego dochodu, od 01 marca 2025 r. wnosi odpłatność w wysokości po \[...\] zł. gdyż wzrosła wysokość pobieranej przez niego renty. Opłata ta nie pokrywa pełnego kosztu utrzymania mieszkańca w domu pomocy społecznej w \[...\], w związku z tym do uzupełnienia różnicy w kwocie \[...\]zł. (za luty 2025 r.) i \[...\] (od marca 2025 r.) zobowiązane są: J. M., A. P., D. W. i W. J. czyli dzieci mieszkańca DPS, w kwocie proporcjonalnej, wynoszącej maksymalnie \[...\] zł. (za luty) i \[...\] zł. (od marca 2025 r.). W wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego i zebranej dokumentacji u wszystkich dzieci S. J. ustalono że: J. M. nie będzie wnosiła odpłatności, gdyż dochód na osobę w jej rodzinie nie przekracza 300 % kryterium dochodowego (ustawowego) na osobę w rodzinie; A. P. nie będzie wnosiła odpłatności, gdyż dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 300% kryteriom dochodowego (ustawowego) na osobę w rodzinie; W. J. nie będzie wnosiła odpłatności, gdyż jej dochód nie przekracza 300% kryteriom dochodowego (ustawowego) dla osoby samotnie gospodarującej. Jednak organ wskazał, że w przypadku D. W., posiadany dochód na osobę w rodzinie wynosił \[...\] zł., a 300% kryterium dochodowego (ustawowego) na osobę w rodzinie wynosi \[...\] zł. (\[...\] x 300%), zatem jest przekroczenie dochodu o \[...\] zł. i kwota ta stanowi odpłatność jaką winna ona wnosić za pobyt ojca w DPS. Odnosząc się do wniosku o zwolnienie z konieczności ponoszenia opłaty organ wskazał na treść art. 64 i art. 64a ustawy o pomocy społecznej. W opinii organu, materiał ten nie jest wystarczający, aby stwierdzić, że S. J. dopuścił się rażącego naruszeniu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty. S. J. jest osobą chorą psychicznie, jego zachowanie i postępowanie w głównej mierze wynikało z jego stanu zdrowia. Z chwilą gdy podjął systematyczne leczenie, jego stan zdrowia się ustabilizował, co zostało zaznaczone w materiale dowodowym orzekającym rozwód. Zdaniem organu w przedłożonym wyroku rozwodowym stwierdzającym rozwiązanie małżeństwa rodziców D. W., Sąd Okręgowy w \[...\], orzekł rozwód z winy S. J., powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad dziećmi, w tym nad D. W. matce, z zastrzeżeniem dla S. J. prawa współdecydowania w ważniejszych sprawach dzieci dotyczących nauki i wychowania oraz osobistych kontaktów z dziećmi w wyznaczonych dniach w miejscu zamieszkania dzieci. Zatem Sąd nie dopatrzył się rażących działań i zaniedbań ze strony S. J., gdyż nie pozbawił go władzy rodzicielskiej, a matka D. W. też o to nie wnioskowała. W pozwie o rozwód wnosiła o zachowanie kontaktów ojca z dziećmi, co może świadczyć o tym, że pomimo choroby męża i różnych sytuacji jakie miały miejsce w ich życiu, będących skutkiem choroby psychicznej, chciała aby ojciec uczestniczył w życiu dzieci. Ponadto zdaniem organu, w materiale dowodowym brak jest jakiejkolwiek dokumentacji z Sądu, Policji itp. świadczącej o stosowaniu przemocy przez S. J. wobec D. W.. W protokole ze sprawy rozwodowej rodziców D. W., zamieszczone są zeznania świadków - dziadków D. W., którzy zeznawali, że zdarzały się konflikty i awantury pomiędzy rodzicami D. W., które miały negatywny wpływ na dzieci. Jednak można uznać zdaniem organu, że S. J. z uwagi na chorobę psychiczna mógł dopuszczać się niewłaściwych zachowań, co nie powinno być uznawane za działanie celowe i go obciążać. Nadmienić należy również, że nigdy nie toczyło się wobec niego żadne postępowanie karne. Odnosząc się do kwestii rażącego naruszenia przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego organ wskazał, że S. J. jest dłużnikiem alimentacyjnym wobec D. W.. Jednakże wszystkie postępowania wszczynane przez Ośrodek Pomocy Społecznej w tym obszarze były oddalane przez Prokuratora, który w toku prowadzonych postępowań nie dopatrywał się rażącego uchylania się od płacenia alimentów. S. J. przez cały czas z powodu choroby psychicznej - schizofrenii przebywa na rencie chorobowej, jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji. Dlatego też nie miał możliwości zaspokajania pełnej kwoty zasądzonych na córkę D. W. alimentów. Jednak przez cały czas komornik, systematycznie dokonuje potrąceń alimentów z pobieranej przez S. J. renty w możliwej ustawowej wysokości. Organ wskazał, że na chwilę obecną zgodnie z zaświadczeniem wydanym przez Komornika w dniu 05 marca 2025 r. alimenty zaległe (niespłacone) wynoszą \[...\] zł. Zarówno podczas wywiadów przeprowadzanych w tut. Ośrodku z S. J. jako z dłużnikiem alimentacyjnym, jak i w materiale zgromadzonym przez Komisariat Policji w \[...\], wynika że S. J. utrzymywał kontakt z córką D. W., spotykał się z nią w okresie świątecznym, rozmawiał telefonicznie, w miarę możliwości przekazywał drobne kieszonkowe. S. J. zawsze podkreślał, że jest dumny ze swoich córek, które osiągały bardzo dobre wyniki w nauce. W zebranym materiale policyjnym, nigdy nie stwierdzono że zachowanie S. J. miało znamiona przestępstwa uchylania się od obowiązku alimentacyjnego. Nie wywiązywanie się z płacenia alimentów w pełnej wysokości wynikało wyłącznie z sytuacji zdrowotnej i finansowej S. J.. Zatem nie można stwierdzić według organu, że S. J. dopuszczał się rażącego naruszenia obowiązku alimentacyjnego. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła D. W. wskazując, że w dużej części nie zgadza się z argumentacją Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w \[...\]. Odwołująca się podała, że według GOPS jej ojciec bywał agresywny głównie wobec swoich dzieci z powodu choroby psychicznej, jednak po podjęciu leczenia sytuacja rodzinna uległa polepszeniu. W rzeczywistości jednak po podjęciu leczenia psychiatrycznego (dopiero w 1998 roku, ponieważ chorobę zataił przed swoją żoną), często zdarzały się awantury i musiała interweniować policja (co zostało powiedziane podczas rozprawy rozwodowej rodziców w 2011 r.). Zawsze interwencja kończyła się pouczeniem. Odwołująca się podała także, że zdarzyła się sytuacja, kiedy został zabrany z domu przez policję. Niejednokrotnie podczas tych awantur dochodziło do rękoczynów w stosunku do swoich dzieci. D. W. podała, że wraz z siostrami przestraszone uciekały do dziadków, aby u nich poczuć odrobinę bezpieczeństwa. Podała, że zdarzyła się nawet sytuacja, gdy podczas nieobecności dziadków i mamy (mama pracowała fizycznie, aby zapewnić byt rodzinie) uciekły boso po śniegu do sąsiadów przed agresywnym ojcem. Podała, że ojciec nie pomagał mamie w opiece. W ogóle nie interesowały go losy własnych dzieci. Podała, że nie pamięta, aby ojciec kiedykolwiek przytulił ją lub chociaż zapytał ją, czy ma odrobione lekcje. Odwołująca się argumentowała, że w rzeczywistości po rozwodzie rodziców sporadycznie odwiedzała dziadków i przy okazji ojca. Nigdy nie otrzymała od niego żadnych prezentów, o kieszonkowym nie było nawet mowy, zwłaszcza, że ojciec jest dłużnikiem alimentacyjnym, więc to naturalne, że nie przekazywał mi żadnych pieniędzy. Dalej Odwołująca się relacjonowała, że gdy dorosła i zrozumiała, że ojciec się nią nie interesuje, przestała utrzymywać z nim kontakt. We wrześniu 2023 roku otrzymała pozew sądowy. Ojciec wniósł pozew o zniesienie nałożonego obowiązku alimentacyjnego wobec niej. Końcowo podała, że Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w \[...\] podejmując decyzję, wziął pod uwagę dochody jej i męża, nie uwzględniając naszych wydatków, do których należą opłaty stałe, takie jak rata kredytu hipotecznego, czynsz, oraz opłata mediów. Ponadto urodziło się dziecko, które wymaga specjalistycznego mleka. Wymaga również wizyt u fizjoterapeuty ze względu na wzmożone napięcia mięśniowe. Możliwe, że spowodowane jest to stresem podczas ciąży, ponieważ wtedy rozpoczęte zostało postępowanie o ustalenia opłaty za pobyt w DPS ojca, który w dzieciństwie wyrządził wiele krzywd. Wskazał, że wszystkie wydarzenia, które miały miejsce w dzieciństwie nie pozwoliły wytworzyć więzi z ojcem oraz wywołały u niej traumę, zatem nie oczekuj nic od niego i nie chcę, aby przymus płacenia na jego pobyt w DPS negatywnie wpływał na sytuację finansową. Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 12 stycznia 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji, działającego z upoważnienia Wójta Gminy \[...\], Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w \[...\] z dnia 7 lipca 2025 r. (znak: \[...\]) w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt S. J. w domu pomocy społecznej. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy zrelacjonował stan faktyczny sprawy i przywołał przepisy mające zastosowanie w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż organ pierwszej instancji słusznie i zasadnie obliczył, iż dochód rodziny W. przekracza 300% powyższego kryterium, a więc zobowiązana jest ona do ponoszenia odpłatności za pobyt S. J. w domu pomocy społecznej. Różnica pomiędzy dochodem rodziny oraz 300% kryterium dochodowego wynosi \[...\] zł i w takiej kwocie została ustalona przedmiotowa odpłatność D. W. od dnia 1 maja 2025 r. W okresie wcześniejszym, zgodnie z wywiadem przeprowadzonym z D. W. w dniu 12 marca 2025 r., dochód jej rodziny wynosił w przeliczeniu na osobę w rodzinie \[...\] zł, a więc różnica między nim a kryterium dochodowym stanowi \[...\] zł. i taka kwota została ustalona stronie jako odpłatność za okres od dnia 1 marca 2025 r. do dnia 30 kwietnia 2025 r. Za niepełny miesiąc luty organ prawidłowo ustalił kwotę \[...\]zł (11 dni pobytu x \[...\] zł). Dalej SKO wskazało, że pismem z dnia 18 kwietnia 2025 r. D. W. zwróciła się z wnioskiem o zwolnienie jej z odpłatności za pobyt S. J. w domu pomocy społecznej. Wskazała, że nie utrzymuje kontaktów z ojcem, a jej sytuacja rodzinno-finansowa jest trudna. Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie S. J. nie został pozbawiony władzy rodzicielskiej w sprawie rozwodowej, a więc nie jest możliwe zwolnienie D. W. z przedmiotowej odpłatności na podstawie przepisu art. 64a ustawy o pomocy społecznej. Organ stwierdził także, że przesłanki z art. 64 pkt 1, 2, 3, 4, 5 i 6 ustawy nie zachodzą. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika również, by zachodziła przesłanka z pkt 7 powyższego przepisu. SKO podało, że jak słusznie organ pierwszej instancji zauważył, w aktach sprawy brak jest dowodów stwierdzających rażącej naruszenie obowiązków rodzinnych S. J. względem Odwołującej się jak np. stosowania przemocy (chociaż z jej prywatnej perspektywy mogło to wyglądać inaczej). S. J. nie został pozbawiony władzy rodzicielskiej podczas sprawy rozwodowej. Nie można również zarzucić S. J. rażące naruszenie obowiązku alimentacyjnego - wszelkie próby wszczynania postępowania w tym zakresie były oddalane przez Prokuraturę, bowiem z uwagi na stan zdrowia S. J. był osobą niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji. Skargę na powyższą decyzję SKO w \[...\] z 12 stycznia 2025 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła D. W. zarzucając zaskarżonej decyzji: 1) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokonanie jego dowolnej, a nie swobodnej oceny, polegające na pominięciu istotnych okoliczności faktycznych wynikających z akt sprawy rozwodowej rodziców Skarżącej, w tym zeznań świadków potwierdzających znęcanie się fizyczne i psychiczne ojca nad rodziną, i oparcie się wyłącznie na braku prawomocnego wyroku karnego skazującego ojca Skarżącej, jak również na chorobie ojca Skarżącej, która została przed rodziną zatajona, 2) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej i nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, polegające na obciążeniu kosztami pobytu w DPS osoby, która była ofiarą przemocy domowej ze strony pensjonariusza, co stoi w sprzeczności z elementarnym poczuciem sprawiedliwości. 3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 64 pkt 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą uzasadnione okoliczności pozwalające na zwolnienie z odpłatności za pobyt ojca w DPS, tj. że ojciec nie dopuszczał się rażącego naruszenia obowiązku alimentacyjnego i innych obowiązków rodzinnych względem Skarżącej, podczas gdy długotrwałe niełożenie na utrzymanie dzieci, brak osobistej opieki oraz stosowanie przemocy (nawet niepotwierdzone wyrokiem karnym, lecz udowodnione w postępowaniu rozwodowym) stanowią rażące naruszenie zasad współżycia społecznego, które winno skutkować zwolnieniem z odpłatności, co zostało przez organy I i II instancji całkowicie pominięte, 4) art. 75 k.p.a. w zw. z art. 64 pkt 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania Skarżącej, jej matki oraz rodzeństwa Skarżącej, na okoliczność wykonywania władzy rodzicielskiej oraz niezabezpieczania przez ojca Skarżącej jej potrzeb w okresie, gdy była ona osobą niepełnoletnią. Mając na uwadze powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości. W uzasadnieniu wskazała w toku postępowania administracyjnego konsekwentnie wskazywała, że relacje z ojcem były traumatyczne. Ojciec nadużywał władzy rodzicielskiej, nie interesował się losem dzieci i uchylał się od obowiązku alimentacyjnego. Co kluczowe zdaniem Skarżącej, w wyroku Sądu Okręgowego w \[...\] z dnia 4 marca 2011 roku, sygn. akt \[...\] (znajdującym się w aktach organu wraz z pozwem i protokołem rozprawy), orzekającym rozwód pomiędzy jej rodzicami, Sąd uznał ojca za wyłącznie winnego rozpadu pożycia małżeńskiego. Sąd cywilny, opierając się na zeznaniach świadków, jednoznacznie ustalił, że ojciec nadużywał alkoholu i stosował przemoc fizyczną wobec domowników. Zdaniem Skarżącej organy administracji, ograniczając się do stwierdzenia braku wyroku karnego, naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organ administracji nie jest związany ustaleniami sądu karnego tylko w zakresie, w jakim wyrok taki nie zapadł (brak związania negatywnego). Oznacza to, że organ ma obowiązek samodzielnie poczynić ustalenia faktyczne w oparciu o cały materiał dowodowy. Wyrok rozwodowy z orzeczeniem o wyłącznej winie, protokół rozprawy, odpis pozwu są dokumentami, które stanowią dowód tego, jak faktycznie zachowywał się ojciec. Ignorowanie tych ustaleń jest zdaniem Skarżącej przejawem dowolnej oceny dowodów. Skarżąca argumentowała, że orzecznictwo sądów administracyjnych jest jednolite i wskazuje, że obciążenie dorosłego dziecka kosztami pobytu rodzica, który w przeszłości rażąco zaniedbywał swoje obowiązki rodzicielskie lub stosował przemoc, jest sprzeczne z zasadami sprawiedliwości społecznej. Jej zdaniem fakt, że jej ojciec nie został skazany prawomocnym wyrokiem karnym (np. z art. 207 k.k.), nie oznacza, że do przemocy nie dochodziło. Wiele ofiar przemocy domowej nie decyduje się na zgłoszenie sprawy organom ścigania ze strachu lub bezradności, co nie może ich dyskryminować w postępowaniu administracyjnym po latach. Skoro w postępowaniu rozwodowym udowodniono winę ojca i przyczyny tej winy (przemoc, alkohol, niełożenie na utrzymanie rodziny), to organ administracji, powołując się na zasady współżycia społecznego, winien te okoliczności uwzględnić jako przesłankę do zastosowania art. 64 pkt 7 ustawy. Zmuszanie ofiary przemocy do finansowania pobytu jej oprawcy w placówce opiekuńczej stanowi wtórną wiktymizację i stoi w rażącej sprzeczności z moralnym poczuciem sprawiedliwości, które organy administracji publicznej mają obowiązek chronić. Mając powyższe na uwadze, skarga zdaniem Skarżącej jest w pełni uzasadniona. W odpowiedzi na skargę SKO w \[...\] wnosiło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w treści wydanej decyzji. Na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2026 r. Skarżąca wnosiła i wywodziła, jak w skardze. Ponadto oświadczyła, że organy obydwu instancji pominęły fakt stosowania przez ojca przemocy fizycznej i psychicznej, co zresztą ojciec potwierdził na rozprawie rozwodowej. Skarżąca podała, że pracuje w szkole jako nauczyciel. Od maja tego roku wraca do pracy, bo kończy jej się urlop macierzyński. Zarabiam \[...\] zł netto miesięcznie. Z uwagi na to, że zaszła w ciążę nie "zrobiła nauczyciela dyplomowanego, ani mianowanego". Od sierpnia 2025 roku przebywa na zwolnieniu w związku z ciążą i urodzeniem dziecka. Z czwórki rodzeństwa jest trzecia w kolejności. Z trzech pozostałych sióstr żadna nie pracuje. Jej mąż pracuje jako inżynier. Jej ojciec jest rocznik \[...\]. Odkąd pamiętam ojciec bez powodu wpadał w agresję, podduszał nas, znęcał się nad nami. Stosował przemoc w rodzinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna i podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej także jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na decyzje wydanie w postępowaniu administracyjnym (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). W ramach sprawowanej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu. Z mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). Kontrola sądowa sprowadza się zatem do badania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572, ze zm., dalej także jako "k.p.a.") dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr \[...\] datowana na 12 stycznia 2025 r. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że decyzję omyłkowo opatrzono tą datą, bowiem wydana została w istocie 12 stycznia 2026 r. Z uwagi jednak na to, że w przekazanych Sądowi aktach administracyjnych brak jest postanowienia o sprostowaniu tej omyłki, Sąd w swoim rozstrzygnięciu i jego uzasadnieniu odnosi się do daty 12 stycznia 2025 r., wskazanej w zaskarżonej decyzji. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1283, dalej: "u.p.s."). Zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.s. pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, z zastrzeżeniem ust. 3\. Według art. 61 ust. 1 u.p.s. obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności: 1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, 2) małżonek, zstępni przed wstępnymi, 3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej - przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność. Natomiast art. 61 ust. 2 u.p.s. stanowi, że opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą: 1) mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, nie więcej niż 70% tego dochodu; 2) małżonek, zstępni przed wstępnymi - zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2: a) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jeżeli dochód jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium, b) w przypadku osoby w rodzinie, jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie; 3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej - w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania, w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w pkt 1 i 2\. Ponadto zgodnie z ust. 2e tego przepisu: "W przypadku odmowy przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2, oraz niewyrażenia zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, wysokość ich opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej ustala, w drodze decyzji, organ gminy właściwej zgodnie z art. 59 ust. 1, w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatą wnoszoną przez mieszkańca domu i opłatami wnoszonymi przez inne osoby obowiązane, o których mowa w ust. 1 pkt 2.". Natomiast ust. 2f tego przepisu stanowi z kolei, że: "Wysokość opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej, o której mowa w ust. 2e, ustala się proporcjonalnie do liczby osób obowiązanych do jej wnoszenia". Stosownie zaś do art. 103 ust. 2 u.p.s. "Kierownik ośrodka pomocy społecznej albo (...), ustala w drodze umowy z małżonkiem, zstępnymi przed wstępnymi mieszkańca domu wysokość wnoszonej przez nich opłaty za pobyt tego mieszkańca w domu pomocy społecznej, biorąc pod uwagę wysokość dochodów i możliwości, przy czym opłata ta nie powinna być zwiększana w przypadku gdy jedna z osób jest zwalniana z odpłatności z mocy prawa lub z powodów, o których mowa w art. 64, art. 64a albo art. 64b". Wymaga podkreślenia, że proporcjonalny podział opłaty, o którym mowa w ust. 2f, dotyczy tylko sytuacji, w której nastąpiła odmowa zwarcia umowy i przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, nie można z niego wywodzić ogólnej normy postępowania, a więc dzielenia opłaty po równo na wszystkich zobowiązanych. (I. Sierpowska \[w:\] Pomoc społeczna. Komentarz, wyd. VI, LEX/el. 2021, art. 61). Zasady wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, określone w art. 60 i 61 u.p.s., a także sposób obliczania dochodu oraz kryterium dochodowego na potrzeby spraw z zakresu pomocy społecznej, zawarte zostały w art. 8 ust. 1-13 u.p.s. Materialnoprawne uregulowania dotyczące skierowania i pobytu w domu pomocy społecznej zawierają przepisy rozdziału 3 ustawy o pomocy społecznej (art. 54-66). W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest to, że S. J. – mieszkaniec Domu Pomocy Społecznej w \[...\] - ponosi tylko w części odpłatność za pobyt w tym DPS, stosownie do jego dochodu, dlatego zasadnie organy wszczęły postępowanie w celu obciążania pozostałą częścią tej odpłatności innych osób z kręgu wymienionych w przytoczonym art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 60 ust. 1 u.p.s. pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny. Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej ustala w drodze decyzji wójt (burmistrz, prezydent miasta) gminy właściwej dla osoby kierowanej do domu pomocy społecznej (art. 59 ust. 1 u.p.s.). Średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w Domu Pomocy Społecznej w \[...\] od 01 lutego 2025 r. wynosi \[...\] zł. W art. 61 ust. 1 u.p.s. określone zostały osoby zobowiązane do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. Są nimi w kolejności: mieszkaniec domu pomocy społecznej, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, następnie małżonek, zstępni przed wstępnymi oraz gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Zasada kolejności przyjęta w omawianym przepisie oznacza, że w sytuacji, gdy osoba umieszczona w domu pomocy społecznej nie jest w stanie ponosić kosztów pobytu w placówce, obowiązek wnoszenia opłat spoczywa na małżonku, w następnej kolejności na zstępnych, w dalszej kolejności na wstępnych, a jeszcze w dalszej - na gminie, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Wnoszenie opłat nie obciąża równocześnie wszystkich zobowiązanych wymienionych w art. 61 ust. 1, obowiązek ten przechodzi na nich w kolejności ustalonej w powołanym przepisie. Zastępczy charakter wnoszenia opłat przez gminę wynika z art. 61 ust. 3 u.p.s., w myśl którego gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej, wnosi opłaty zastępczo, jeżeli nie wywiązują się z tego osoby zobowiązane w pierwszej kolejności. Gminie przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych w tym celu kwot. Jak wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny, w postępowaniu dotyczącym ustalenia opłaty za pobyt mieszkańca organ ma obowiązek ustalenia zarówno aktualnego kosztu utrzymania osoby przebywającej w domu opieki społecznej, wysokość opłat ponoszonych przez osobę umieszczoną w domu pomocy społecznej oraz aktualną ich sytuację dochodową oraz osób wymienionych w art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s., na których ciąży obowiązek partycypowania w kosztach pobytu pensjonariusza w placówce (zob. wyrok z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. akt I OSK 323/19, dostępne orzeczenia.nsa.gov.pl dalej "CBOSA"). Granice obciążenia zstępnych opłatą za pobyt osoby bliskiej w DPS zostały wyznaczone ustawowo (art. 8 ust. 2 u.p.s.). Jeżeli zobowiązany jest osobą samotnie gospodarującą, to obowiązek partycypacji w kosztach pobytu w DPS powstaje, gdy jego dochód przekracza 300% kryterium dochodowego. Natomiast osoba w rodzinie jest zobowiązana, kiedy w tej rodzinie dochód na osobę przekracza tą kwotę. Jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium. Treść przepisu art. 61 ust. 2 pkt 2 lit a in fine u.p.s. rozumieć należy w ten sposób, że po uiszczeniu kwoty ustalonej opłaty osobie obowiązanej winna pozostać kwota nie niższa niż 300% kryterium dochodowego (tak też wyr. WSA w Olsztynie z dnia 4 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 790/18, CBOSA). Stosownie do przepisu art. 8 ust. 1 pkt 2 u.p.s. w zw. z §1 pkt 1 lit. b) Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 lipca 2024 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty \[...\]zł (a więc 300% tego kryterium stanowi \[...\] zł). W toku prowadzonego postępowania ustalono, że S. J. ma czwórkę dorosłych dzieci natomiast z żoną jest po rozwodzie. S. J. od 01 lutego 2025 r. do 28 lutego 2025 r. wniósł odpłatność za pobyt w DPS w wysokości \[...\] zł. co stanowi 70% posiadanego przez niego dochodu. Od 01 marca 2025 r. wnosi odpłatność w wysokości po \[...\] zł. gdyż wzrosła wysokość pobieranej przez niego renty. Jak wskazano, opłata ta nie pokrywa pełnego kosztu utrzymania mieszkańca w domu pomocy społecznej w \[...\], w związku z tym do uzupełnienia różnicy w kwocie \[...\]zł. (za luty 2025 r.) i \[...\] (od marca 2025 r.) za zobowiązane organy uznały jego córki: J. M., A. P., D. W. i W. J., czyli zstępne mieszkańca DPS, w kwocie proporcjonalnej, wynoszącej maksymalnie po \[...\] zł. (za luty) i po \[...\] zł. (od marca 2025 r.). Organy ustaliły, że dochody w rodzinach sióstr Skarżącej nie przekraczają 300% kryterium ustawowego, dlatego nie będą one zobowiązane do odpłatności za pobyt ojca w DPS. Na podstawie przedstawionych wydatków i dochodów ustalono, że budżet domowy rodziny D. W. obciążony jest stałymi miesięcznymi opłatami: rata kredytu mieszkaniowego \[...\] zł., czynsz + opłaty mieszkaniowe \[...\] zł., energia - \[...\] zł., media \[...\] zł. Stałe miesięczne wydatki wynoszą zatem kwotę \[...\]zł. Ponadto, rodzina Skarżącej opłaca ubezpieczenie mieszkania - polisa opłacona jednorazowo w dniu 10.04.2025 na okres od 06.04.2025 do 05.04.2026 w kwocie \[...\]zł., co w przeliczeniu na miesiąc daje \[...\] zł. oraz ubezpieczenie auta - polisa zawarta na okres od 22 października 2024 do 21 października 2025 i opłacona w kwocie \[...\]zł., co w przeliczeniu na miesiąc daje \[...\] zł. Uwzględniając również te wydatki miesięczne obciążenia rodziny Skarżącej wynoszą \[...\] zł., przy dochodzie rodziny wynoszącym w badanym okresie \[...\] zł. W przypadku Skarżącej, organ prawidłowo ustalił więc, że posiadany dochód na osobę w 3-osobowej rodzinie wynosi \[...\] zł., a 300% kryterium dochodowego (ustawowego) na osobę w rodzinie wynosi \[...\] zł (\[...\] zł x 300%), zatem odpłatność jaką winna ona ponosić za pobyt ojca w DPS wynosi \[...\] zł. Jak słusznie wskazywały organy w przypadku, gdy umieszczenie osoby w DPS nie obejmuje pełnego miesiąca, kwota wnoszonej opłaty zostaje proporcjonalnie pomniejszona. Umieszczenie ojca Skarżącej w DPS miało miejsce od 18 lutego 2025 r., zatem kwota odpłatności za miesiąc luty 2025 r. została naliczona za 11 dni pobytu w łącznej wysokości dla Skarżącej \[...\] zł. Organy uwzględniły także, że od 01 maja 2025 r. wysokość wnoszonej przez Skarżącą odpłatności ulegnie zmianie, gdyż na podstawie przeprowadzonego w dniu 29 maja 2025 r. wywiadu środowiskowego, ustalono że zmienił się dochód w rodzinie Skarżącej - za miesiąc kwiecień wynosił \[...\] zł. co daje na osobę \[...\] zł. przy zachowanym 300% kryterium dochodowym (ustawowym) na osobę, które nadal wynosi \[...\] zł. Różnica w kwocie \[...\]zł. stanowi wysokość opłaty od 01 maja 2025 r. Wyliczenie powyższe Sąd uznaje za prawidłowe. W odwołaniu Skarżąca podnosiła m.in., że organ nie wziął pod uwagę obciążenia jej rodziny kredytem hipotecznym i innymi wydatkami związanymi z utrzymaniem dziecka Skarżącej, jednakże z decyzji organów obu instancji wprost wynika, że rata kredytu hipotecznego została uwzględniona w stałych miesięcznych wydatkach rodziny. Organ przyjął, że dodatkowe koszty utrzymania dziecka Skarżącej powinny być pokrywane z uzyskiwanego świadczenia wychowawczego. Przechodząc do istoty sporu, Sąd wskazuje, że stosownie do art. 64 u.p.s. osoby wnoszące opłatę lub obowiązane do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej można zwolnić z tej opłaty częściowo lub całkowicie, na ich wniosek, po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w szczególności jeżeli: 1) wnoszą opłatę za pobyt innych członków rodziny w domu pomocy społecznej, ośrodku wsparcia lub innej placówce; 2) występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych; 3) małżonkowie, zstępni, wstępni utrzymują się z jednego świadczenia lub wynagrodzenia; 4) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty jest w ciąży lub samotnie wychowuje dziecko; 5) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty lub jej rodzic przebywała w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka lub placówce opiekuńczo-wychowawczej, na podstawie orzeczenia sądu o ograniczeniu władzy rodzicielskiej osobie kierowanej do domu pomocy społecznej lub mieszkańcowi domu; 6) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty przedstawi wyrok sądu oddalający powództwo o alimenty na rzecz osoby kierowanej do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu; 7) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty wykaże, w szczególności na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku, rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko orzecznictwa sądowoadministracyjnego, że strona obowiązana do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca w DPS może skutecznie złożyć wniosek o zwolnienie z tej opłaty (częściowo lub całkowicie) już w toku postępowania o ustalenie wysokości tej opłaty. Organ administracji, prowadzący postępowanie w przedmiocie ustalenia opłaty, jest wówczas zobligowany do rozpatrzenia tego wniosku i orzeczenia w przedmiocie zwolnienia w tej samej decyzji, w której ustala wysokość zobowiązania (por. wyroki NSA: z dnia 19 września 2023 r., sygn. akt I OSK 1864/21; z 24 lutego 2025 r., sygn. akt I OSK 864/24; z 23 października 2025 r., sygn. akt I OSK 1992/24, CBOSA). Oznacza to, że osoba ustawowo obowiązana do wnoszenia opłat za pobyt w DPS może zwrócić się o zwolnienie, zanim opłata zostanie ustalona i wyliczona. W aktualnym stanie prawnym istnieje, więc możliwość orzekania o zwolnieniu od opłat łącznie z ustaleniem tej odpłatności. Nie jest przy tym wyłączona i niedopuszczalna prawnie możliwość wydania dwóch, odrębnych decyzji w ww. przedmiotach (ustalenia opłaty i zwolnienia z obowiązku jej ponoszenia), jeżeli byłoby to uzasadnione okolicznościami sprawy (vide np.: wyrok NSA z 24 kwietnia 2024 r., sygn. akt I OSK 616/23, dostępne CBOSA). W niniejszej sprawie Skarżąca D. W. wniosła w dniu 22 kwietnia 2025 r. o zwolnienie z odpłatności za pobyt ojca w DPS, argumentując swoją prośbę tym, że ojciec stosował wobec Skarżącej i jej rodzeństwa przemoc co spowodowało traumę w jej życiu oraz, że celowo nie płacił zasądzonych alimentów, co wypełnia przesłankę rażącego naruszenia przez mieszkalna DPS obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty. Przepis art. 64 pkt 7 u.p.s., który mógłby mieć zastosowanie w niniejszej sprawie, ma charakter fakultatywny, na co wskazuje zwrot "można zwolnić". Oznacza to, że organ administracji nie ma obowiązku zastosowania zwolnienia wobec obowiązanych do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej - częściowo lub całkowicie - na ich wniosek, po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego. Decyzję organ podejmuje w drodze uznania administracyjnego, przy czym działania organu w tym zakresie nie może cechować dowolność. Kontrolne kompetencje sądu polegają na zbadaniu czy przy wydaniu decyzji nie doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, które nie może jednak oznaczać dowolności wyboru rozstrzygnięcia przez organ. Swoboda decyzyjna organów w sprawie, o której mowa w art. 64 u.p.s. jest związana nie tylko z orzekaniem w warunkach uznania administracyjnego, lecz także z upoważnieniem do swobodnej oceny stanu faktycznego sprawy w zakresie sytuacji (osobistej, majątkowej, dochodowej, rodzinnej) osoby wnoszącej opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej i ubiegającej się o całkowite lub częściowe zwolnienie od obowiązku ponoszenia tej opłaty. W przypadku wprowadzenia uznania administracyjnego organ podejmuje decyzje nie tylko na podstawie ustawy, ale także z uwzględnieniem zasad celowości i sprawiedliwości oraz szczególnych cech stanu faktycznego (zob. J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Warszawa 2018, s. 409-413). "Uznanie administracyjne nie jest sferą wolną od związania konstytucyjnego i ustawowego, a także nie jest sferą wolną od kontroli sądów administracyjnych" (zob. M. Jaśkowska (w:) Instytucje prawa administracyjnego System Prawa Administracyjnego Tom 1, red. R. Hauser, A. Wróbel, Z. Niewiadomski, Warszawa 2015, s. 298). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto szereg reguł dotyczących kontroli aktów uznaniowych. Jedną z nich jest konieczność zgodności uznania z ogólnymi zasadami prawa, Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej oraz zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego. Szczególnie podkreślane jest znaczenie kontroli zgodności aktu uznaniowego z art. 7, art. 8, art. 11, art. 15 i art. 107 k.p.a. oraz z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa. W orzeczeniu z dnia 29 września 1993 r. sygn. K 17/92 Trybunał Konstytucyjny wskazał, że zgodnie z wymogami demokratycznego państwa prawnego "nie może być mowy o jakimkolwiek »swobodnym«, tzn. w określonych granicach niezwiązanym prawem i niekontrolowanym działaniu administracji. Z instytucji formalnej, ustalającej swobodną, niezwiązaną niczym możliwość rozstrzygnięcia, swobodne uznanie przekształca się jedynie w formę pewnego uelastycznienia administracji, która umożliwia i zobowiązuje odpowiednie organy do zbadania wszystkich okoliczności danego przypadku w celu wyszukania najbardziej właściwego, odpowiadającego prawdzie obiektywnej i swemu celowi rozstrzygnięcia. Swobodne uznanie staje się w ten sposób szczególną formą wykonywania przepisów prawa, polegającą na tym, że organ stosujący prawo ma uwzględnić indywidualne warunki każdego wypadku, których stwierdzenie jest możliwe tylko w tym stopniu, by móc wydać decyzję zgodną z wolą ustawodawcy. To działanie organu administracyjnego musi być jednak uzasadnione i podlega kontroli". Z powyższego wynika, że organ wydając decyzję uznaniową jest zobowiązany do szczegółowego uzasadnienia swojego stanowiska, w którym winien jest wskazać wszelkie istotne okoliczności faktyczne sprawy, argumenty i przesłanki, które doprowadziły organ do przyjętego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie na względzie mieć należy także motywy jakimi ustawodawca kierował się nowelizując art. 64 u.p.s. W uzasadnieniu ustawy zmieniającej ustawę o pomocy społecznej - ustawa z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 66) mocą, której wprowadzono art. 64 pkt 7 u.p.s., projekt ustawy uwzględniał, w ramach przesłanek fakultatywnego wyłączenia obowiązku ponoszenia opłaty, sytuacje rażącego naruszenia przez rodzica obowiązku alimentacyjnego względem dziecka lub innych obowiązków rodzinnych. Projektowana nowelizacja uwzględniała fakt, iż dorosłe dzieci rodziców, którzy względem nich w sposób rażący zaniedbywali obowiązki rodzicielskie, doprowadzając tym do ustania więzi rodzinnych, zasługują na ochronę państwa i powinny zostać objęte możliwością zwolnienia z opłaty bez względu na ich sytuację materialną. Zaproponowano w związku z tym dodanie nowej przesłanki mogącej wyłączyć obowiązek ponoszenia opłaty za pobyt pensjonariusza w DPS, tj. sytuację, w której osoba obowiązana do wnoszenia opłaty wykaże, w szczególności na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku, rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty, np. obowiązku opieki, wychowania, utrzymania, dbałości o rozwój (projektowany art. 64 pkt 7 u.p.s.). Przepis ten umożliwia zatem osobie obowiązanej do ponoszenia opłaty uwolnienie się od obowiązku pokrywania kosztów przebywania pensjonariusza w DPS z powodu zawinionego przez tego pensjonariusza działania naruszającego więzi rodzinne mające ten obowiązek uzasadniać. Przy czym, Sąd zauważa, że w pkt 7 art. 64 u.p.s. ustawodawca posłużył się spójnikiem "lub", zastosowanie zwolnienia z opłaty nie wymaga zatem wykazania, że w przeszłości doszło zarówno do rażącego zaniedbania obowiązku alimentacyjnego, jak i innych obowiązków rodzinnych. Wystarczy wykazanie niewypełniania jednej kategorii obowiązku (I. Sierpowska \[w:\] Pomoc społeczna. Komentarz, wyd. VII, Warszawa 2025, art. 64). W ramach przesłanek wskazanych w pkt 7 należałoby uwzględnić długotrwałe niepłacenie alimentów lub ich przekazywanie w niepełnym wymiarze. Pojęcie "inne obowiązki rodzinne", jak podano w ww. uzasadnieniu projektu, obejmuje natomiast obowiązki szczegółowo zdefiniowane w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej: "k.r.o.") dotyczące wykonywania władzy rodzicielskiej i relacji pomiędzy rodzicem a dzieckiem. Wśród obowiązków rodzinnych wskazać należy: obowiązek wzajemnego szacunku i wspierania się rodziców i dzieci (art. 87 k.r.o.), obowiązek wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka z poszanowaniem jego godności i praw (art. 95 § 1 k.r.o.), obowiązek troszczenia się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka (art. 96 § 1 k.r.o.), obowiązek przygotowania dziecka do pracy dla dobra społeczeństwa odpowiednio do jego uzdolnień (art. 96 § 1 k.r.o.), obowiązek rodziców i dzieci utrzymywania ze sobą kontaktów (art. 113 k.r.o.), obowiązek dopełnienia czynności związanych ze zgłoszeniem dziecka do szkoły, obowiązek zapewnienia regularnego uczęszczania dziecka na zajęcia szkolne czy obowiązek zapewnienia dziecku warunków umożliwiających przygotowywanie się do zajęć szkolnych. Zgodnie z doktryną pojęcie obowiązków rodzinnych może być interpretowane szeroko. Do kategorii tej można zaliczyć zarówno obowiązki wynikające z przepisów prawa (np. obowiązek alimentacyjny, obowiązki wynikające z k.r.o.), jak i powinności czysto społeczne lub moralne. W pojęciu niedopełnienia obowiązków rodzinnych mieści zaś się takie zachowanie, które prowadzi do faktycznego zerwania kontaktów rodzinnych i ustania więzi uczuciowej, normalnej w stosunkach rodzinnych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2002 r. II CKN 1397/00, LEX nr 75286). W orzecznictwie za rażące naruszenie innych niż obowiązek alimentacyjny obowiązków rodzinnych uznaje się podejmowanie w sposób uporczywy wobec zobowiązanego do wnoszenia opłaty obiektywnie społecznie potępianych działań, takich jak wszczynanie awantur, ubliżanie, rzucanie wyzwisk, używanie przemocy fizycznej, brak jakiegokolwiek zainteresowania losem członka rodziny, w tym zupełny brak wsparcia i pomocy w sytuacjach tego wymagających, które doprowadziły do całkowitego zerwania więzi rodzinnych z obowiązanym do wnoszenia opłaty. Trzeba zaznaczyć, że okoliczności, na które zamierza powołać się osoba zobowiązana do wnoszenia opłaty za DPS, muszą być rażące i muszą zostać udowodnione. Nie wymaga się co prawda przedłożenia orzeczenia sądu, niemniej konieczne jest przedstawienie dowodów, w szczególności w postaci dokumentów (np. decyzji przyznającej świadczenie z funduszu alimentacyjnego na skutek bezskuteczności egzekucji wobec dłużnika alimentacyjnego) lub innych, w tym zeznań świadków. Osoba ubiegająca się o zwolnienie z opłaty powinna zadbać o przedstawienie dowodów na okoliczności, z których chce wywieść korzystne dla siebie rozstrzygnięcie (I. Sierpowska \[w:\] Pomoc społeczna. Komentarz, wyd. VII, Warszawa 2025, art. 64). Istotne dla oceny wniosków w sprawie dotyczącej art. 64 pkt 7 u.p.s. są więc względy moralne i elementarne poczucie sprawiedliwości, a także kierowanie się przez organ zasadą słuszności. W szczególności chodzi tu o zasadę sprawiedliwości społecznej oraz o uwzględnienie aksjologii konstytucyjnej. Judykatura zauważa, że automatyczne włączenie wszystkich ustawowo wskazanych osób do grona ponoszących odpowiedzialność finansową za pobyt w DPS i uzależnienie tej odpowiedzialności wyłącznie od wysokości uzyskiwanych dochodów, w niektórych sytuacjach byłoby niemożliwe do pogodzenia z zasadą sprawiedliwości społecznej i dyrektywami demokratycznego państwa prawa. Przepis ten umożliwia również uwzględnienie skomplikowanych relacji rodzinnych, które czasem są podnoszone we wnioskach o zwolnienie. Choć ustawodawca nie uzależnił obowiązku ponoszenia opłat przez krewnych (wstępnych i zstępnych) od subiektywnych ocen stosunków w rodzinie, to komentowany artykuł jest płaszczyzną do analizy tych relacji i potraktowania ich jako przesłanek uzasadniających zwolnienie z opłaty. Nie budzi wątpliwości, że w sprawie zwolnienia z obowiązku uiszczania opłaty organ pomocowy obowiązany jest do poprzedzenia swojego rozstrzygnięcia dokładnym zbadaniem sytuacji materialnej, osobistej i rodzinnej wnioskodawcy. Podejmowanie decyzji w granicach wyznaczonych przepisami art. 64 u.p.s. musi poprzedzać dogłębna analiza stanu faktycznego oraz uwzględnienie wartości chronionych przez porządek prawny. Ustalenia w tym zakresie muszą zostać uznane za kwestię najistotniejszą w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na podstawie art. 64 u.p.s. Jest to niezbędne nie tylko ze względu na konieczność realizacji zasady subsydiarności, lecz wynika ponadto ze spoczywającego na organach administracyjnych obowiązku udzielania tylko takiego wsparcia, jakie odpowiada celom i możliwościom pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 u.p.s.). Aby powyższe cele zostały spełnione, konieczne jest odniesienie sytuacji majątkowej i rodzinnej osoby wnioskującej o zwolnienie do obowiązku skonkretyzowanego co do wysokości, a nie obowiązku jedynie hipotetycznego. Za takim rozumieniem art. 64 u.p.s. przemawia również zawarte w nim sformułowanie o możliwości zwolnienia osoby wnioskującej "w całości" lub "w części". W doktrynie i orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, że uznanie administracyjne nie wyraża się w swobodzie oceny istnienia w stanie faktycznym okoliczności odpowiadających kierunkowym dyrektywom wyboru, ale w możliwości negatywnego dla strony rozstrzygnięcia nawet w sytuacji istnienia "uzasadnionych okoliczności dotyczących rodziny". Wybór ten poprzedzać ma należyte zgromadzenie i przeanalizowanie materiału dowodowego, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i przeprowadzenie wnioskowania opartego na zasadach logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego. Wszystkie te elementy winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. W szczególności, gdy decyzja jest dla strony niekorzystna, organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący wyjaśnić przyczyny i przebieg rozumowania prowadzącego do wydania rozstrzygnięcia (por. wyr. WSA w Gliwicach z 25 września 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 661/25 i przywołane tam orzecznictwo, CBOSA). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie uznanie administracyjne nosiło znamiona dowolności, albowiem organy administracyjne rozpatrujące niniejszą sprawę niedostatecznie wyjaśniły stan faktyczny sprawy (art. 7 k.p.a.), nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Po pierwsze, odnosząc się do zgromadzonego już materiału dowodowego stwierdzić należy, że w przedłożonym wyroku rozwodowym stwierdzającym rozwiązanie małżeństwa rodziców Skarżącej, Sąd Okręgowy w \[...\], orzekł rozwód z winy S. J., powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad dziećmi, w tym nad Skarżącą ich matce, z zastrzeżeniem dla S. J. jedynie prawa współdecydowania w ważniejszych sprawach dzieci dotyczących nauki i wychowania oraz osobistych kontaktów z dziećmi w wyznaczonych dniach i to w miejscu zamieszkania dzieci. Wbrew twierdzeniom organu w tym, że ojcu powierzono szczątkową władzę rodzicielską nie można upatrywać argumentów za tym, że nie doszło do rażącego naruszenia obowiązków rodzinnych z jego strony. Wręcz przeciwnie, orzeczenie rozwodu z winy ojca Skarżącej musiało mieć swoje silne uzasadnienie. Jak wynika z treści protokołu rozprawy rozwodowej przedstawionego przez Skarżącą, na decyzję Sądu w tym zakresie wpłynęło właśnie zachowanie ojca Skarżącej. "Wychodził popołudniami a wracał w nocy ok. godz. drugiej pijany, robił awantury, kilkukrotnie interweniowała u nas policja aby uspokoić męża (pouczenie ustne), wybił szybę gdzie spało 6-miesięczne dziecko", dziećmi przestał się interesować, całą rodzinę żywili dziadkowie, mąż tak szalał, że dzieci wybiegły z domu tylko w pidżamach. Gehenna zaczęła się od 11 listopada 2009 r., był agresywny, w obecności osób postronnych krzyczał, obrażał wyzwiskami, rzucił dziecko na podłogę i zaczął bić, chwycił dziecko za szyję i zaczął dusić, dzieci były wystraszone że chodziły z matką do toalety, dzieci stresują się i boją się (k. 53 – 56 akt adm. I inst.). Wszczynał awantury, dzieci podczas awantur uciekały do dziadków, nadużywał alkoholu do czasu podjęcia leczenia, ubliżał żonie wulgarnymi słowami, o chorobie psychicznej rodzina dowiedziała się po ślubie, otrzymywał rentę, nie podejmował pracy mimo, że miał takie możliwości, zaciągał długi, nie łożył na utrzymanie dzieci, przyznał to co podała żona, potwierdził, że do rozkładu pożycia małżeńskiego doszło z jego winy (k. 23 – 28 akt adm. I inst.). Wydana została na rzecz Skarżącej decyzja z 11 października 2019 r. o przyznaniu na osobę od 18 lat do ukończenia 25 roku życia świadczenie z funduszu alimentacyjnego z powodu bezskutecznej egzekucji należnych alimentów (k. 30 akt adm. I inst.). Nie budzi wątpliwości, że mieszkaniec DPS długotrwale nie wywiązywał się w stosunku do Skarżącej z obowiązku alimentacyjnego i nie łożył alimentów w niewygórowanej kwocie \[...\]zł. miesięcznie. Ponadto, Skarżąca w toku całego postępowania administracyjnego podnosiła, że doznawała przemocy ze strony ojca. Z akt sprawy bezspornie wynika więc, że Skarżąca od początku postępowania podnosiła okoliczności faktyczne i przedstawiała dokumenty odpowiadające hipotezie art. 64 pkt 7 u.p.s. Wnosiła o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków. Przed zastosowaniem normy prawa materialnego organy administracyjne mają obowiązek z urzędu lub na wniosek stron podejmować wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, co wynika wprost z art. 7 k.p.a. Jest to tym bardziej istotne, że w przypadku decyzji uznaniowych kontrola dotyczy procesu wydania decyzji, tj. spełnienia przez organ wymogów proceduralnych, ustalania stanu faktycznego jako elementu tego procesu oraz oceny faktów, które z punktu widzenia obowiązujących przepisów mogą mieć w danej sprawie istotne znaczenie prawne (por. wyrok NSA z dnia 13 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 1368/22, CBOSA). Mając na względzie zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), to na organach ciąży obowiązek dopuszczenia jako dowód wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych i oględziny (art. 75 § 1 k.p.a.). Możliwe jest także przesłuchanie strony o jakim mowa w art. 86 k.p.a. Zachowanie reguł postępowania wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. znaleźć powinno odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, co wynika z art. 107 § 3 k.p.a., zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie organy orzekające z obowiązków tych nie wywiązały się w sposób dostateczny. Jak wskazano wcześniej, do zastosowania art. 64 u.p.s. w szczególności preferowane jest zgromadzenie dowodów w postaci dokumentów, ale gdy są one niewystarczające do wnikliwego wyjaśnienia sprawy to organy zobowiązane są przeprowadzić również inne dowody, w tym z zeznań świadków. Skarżąca sygnalizowała konieczność przesłuchania świadków na okoliczność jej relacji z ojcem, a także jego stosunku do całej rodziny. Z uwagi na to, że wszystkie składane przez Skarżącą pisma wskazują, że w sprawie mogło dojść do rażącego naruszenia obowiązków rodzinnych przez jej ojca, Sąd podziela stanowisko o konieczności przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego także z zeznań świadków. Skarżąca będzie zobligowana do współdziałania z organem w tym zakresie. W rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Ponownie rozpatrując sprawę organy uwzględnią przedstawioną wyżej przez Sąd ocenę prawną stosownie do art. 153 p.p.s.a., przy czym Sąd zaznacza, że nie przesądza jednoznacznie treści decyzji wydanej po ponownym rozstrzygnięciu sprawy przez organy. O ile jednak w toku ponownego postępowania dowodowego potwierdzone zostanie, że ze strony S. J. dochodziło do zachowania, które można ocenić jako rażące naruszenie obowiązków alimentacyjnych lub obowiązków rodzinnych, to odmowa zwolnienia Skarżącej z ponoszenia odpłatności w świetle art. 64 pkt 7 u.p.s. będzie musiała opierać się na wnikliwej, szczegółowej i silnej argumentacji organu, aby uznanie administracyjne w wydanej decyzji nie okazało się dowolne.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

12 marca 2026

Symbol z opisem

[6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6322-uslugi-opiekuncze-w-tym-skierowanie-do-domu-pomocy-spolecznej)

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Izabela Bąk-Marciniak /przewodniczący/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska /sprawozdawca/ Wojciech Rowiński

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I OSK 620/25 · 16 kwietnia 2026Wyrok NSA z 16 kwietnia 2026 r., I OSK 620/25 – usługi opiekuńcze](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-620-25-wyrok-nsa-z-2026-04-16--i-osk-620-25)
* [Sygnatura: II SA/Po 12/26 · 16 kwietnia 2026Wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2026 r., II SA/Po 12/26 – usługi opiekuńcze](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-po-12-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--ii-sa-po-12-26)
* [Sygnatura: II SA/Po 13/26 · 16 kwietnia 2026Wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2026 r., II SA/Po 13/26 – usługi opiekuńcze](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-po-13-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--ii-sa-po-13-26)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/1B77218716)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-po-371-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--iii-sa-po-371-26#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-po-371-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--iii-sa-po-371-26#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-po-371-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--iii-sa-po-371-26#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-po-371-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--iii-sa-po-371-26#informacje)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-po-371-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-04-16--iii-sa-po-371-26#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BIII%2BSA%252FPo%2B371%252F26.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BPoznaniu.%2BData%253A%2B16%2Bkwietnia%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2Buchylono%2Bzaskar%25C5%25BCone%2Bdecyzje%2BI%2Bi%2BII%2Binstancji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BIII%2BSA%252FPo%2B371%252F26)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
