Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# III FSK 3048/21

Wyrok NSA z 15 kwietnia 2021 r., III FSK 3048/21 – podatek od spadków i darowizn

Wynik

Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

15 kwietnia 2021

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Jacek Pruszyński, po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 2740/19 w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 29 października 2019 r., nr \[...\] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn 1\. uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2\. oddala skargę w całości, 3\. zasądza od T. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 550 (pięćset pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BIII%2BFSK%2B3048%252F21.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B15%2Bkwietnia%2B2021.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bzaskar%25C5%25BCony%2Bwyrok%2Bi%2Boddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BIII%2BFSK%2B3048%252F21)

## Uzasadnienie

Sygnatura akt III FSK 3048/21 U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę T. K. i uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku od spadków i darowizn. Stan sprawy Sąd przedstawił w sposób następujący: Skarżąca zadeklarowała nabycie na podstawie umowy renty środków pieniężnych w kwocie 28.800 zł, płatnych od dnia 6.05.2019 r. do dnia 5.05.2022 r. w kwotach po 800 zł miesięcznie. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia 28.08.2019 r. ustalił skarżącej zobowiązanie w podatku od spadków i darowizn w kwocie 3.546 zł. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie decyzją z dnia 29.10.2019 r. decyzję tę utrzymał w mocy, stwierdzając, że ponieważ umowa renty została zawarta pomiędzy osobami zamieszkującymi w W. pod tym samym adresem, będzie wykonywana w Polsce i tu też podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. W skardze na tę decyzję skarżąca zarzuciła naruszenie art. 187 ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900, dalej: O.p.) oraz art. 2 ustawy z dnia 28.07.1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2018 r., poz. 644, dalej: u.p.s.d.), podnosząc, że ze względu na stałe miejsce jej zamieszkania poza granicami Polski nabycie przez nią praw majątkowych w Polsce nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Uzasadniając uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej nią decyzji na podstawie "art. 145 § 1 lit. a i c" ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że renta jest świadczeniem okresowym, polegającym na stałym dawaniu pewnej ilości pieniędzy lub innych rzeczy zamiennych w określonych, powtarzających się odstępach czasu. Skoro zatem umowa renty nie stanowi świadczenia z góry określonego co do wysokości, dla określenia podstawy opodatkowania zastosowanie znajduje art. 12 u.p.s.d. i winna być ona ustalana w miarę wykonywania świadczeń; organy podatkowe nie były więc uprawnione do przyjęcia jako podstawy opodatkowania wysokości świadczeń za cały okres. Ponieważ świadczenie rentowe skarżącej ma być wpłacane na jej rachunek bankowy, prowadzony w walucie polskiej lub do rąk własnych, a skarżąca mieszka w Polsce, gdyż taki adres wskazała w umowie renty, umowa ta będzie wykonywane w Polsce, co uzasadnia opodatkowanie w Polsce uzyskanego przez nią prawa majątkowego – chyba, że część rat świadczenia zostanie wypłacona poza granicami kraju; organy podatkowe powinny więc ustalić, czy i kiedy skarżąca otrzymała poszczególne świadczenia rentowe i czy wśród nich były świadczenia otrzymane poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a. zarzucił naruszenie: 1\. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 187 O.p., przez wadliwe uznanie, iż organ podatkowy nie zebrał i w konsekwencji nie mógł w sposób wyczerpujący rozpatrzyć całości materiału dowodowego, w sytuacji, gdy organy podatkowe nie naruszyły powyższego przepisu postępowania podatkowego, a zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na dokonanie odpowiedniej oceny wszystkich okoliczności sprawy i dawał podstawy do oddalenia skargi; 2\. art. 141 § 4 w związku z art. 153 P.p.s.a., przez zawarcie w uzasadnieniu wyroku błędnych wskazań co do dalszego postępowania organu podatkowego w związku ze wskazanymi w zaskarżonym wyroku naruszeniami przez organ podatkowy prawa procesowego oraz uznaniu, iż w sprawie ma zastosowanie art. 12 u.p.s.d. i istnieje konieczność badania, czy i kiedy skarżąca otrzymała poszczególne świadczenia rentowe, w sytuacji, gdy obowiązek podatkowy w rozpatrywanej sprawie powstał w chwili ustanowienia tego prawa; 3\. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 12 u.p.s.d., przez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż w sprawie zachodzi konieczność ustalania wartości umówionej renty i tym samym ma zastosowanie art. 12 u.p.s.d., podczas gdy w sprawie nie ma wątpliwości co do wartości tego prawa i do ustalenia podstawy opodatkowania ma zastosowanie art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, lub uwzględnienie skargi kasacyjnej i oddalenie skargi, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania; ponadto zrzekł się rozprawy. Skarżąca nie wniosła odpowiedzi na skargę kasacyjną ani nie zajęła stanowiska co do jej zasadności w innej formie procesowej; nie wypowiedziała się także w kwestii zrzeczenia się rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jakkolwiek skarga kasacyjna obejmuje zarzuty zgłoszone na obydwu podstawach kasacyjnych, rozstrzygające znaczenie dla sprawy, także w kontekście ewentualnej konieczności dalszego prowadzenia postępowania dowodowego, ma kwestia właściwego zastosowania prawa materialnego, a więc oparcia rozstrzygnięcia podatkowego bądź na normie wyprowadzonej z art. 12 u.p.s.d., bądź na normie wyprowadzonej z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. W związku z powyższym wymaga przypomnienia, że podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, między innymi tytułem renty (art. 1 ust. 1 pkt 6 u.p.s.d.). Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy takiego prawa majątkowego (art. 5 u.p.s.d.) i powstaje z chwilą ustanowienia renty (art. 6 ust. 1 pkt 8 u.p.s.d.). Ponieważ renta jest świadczeniem powtarzającym się, podstawę opodatkowania ustala się w miarę wykonywania świadczeń - ale tylko wtedy, jeżeli wartość renty nie może być ustalona w chwili powstania obowiązku podatkowego (art. 12 u.p.s.d.); natomiast w przypadku, gdy wartość świadczeń powtarzających się może być ustalona w chwili powstania obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania ustala się albo jako łączną sumę świadczeń okresowych, jeżeli świadczenie ustanowiono na czas określony (art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d.), albo jako sumę świadczeń za okres 10 lat, jeżeli świadczenie ustanowiono na czas nieokreślony (art. 13 ust. 1 pkt 2 u.p.s.d.). Zgodnie z art. 903 ustawy z dnia 23.04.1964 r. – Kodeks cywilny (obecnie: Dz. U. z 2020 r., poz. 1740) renta może być ustanowiona w pieniądzu lub w rzeczach oznaczonych tylko co do gatunku. Jeżeli renta ustanowiona jest w pieniądzu, jej wartość jest oczywista i odpowiada sumie nominalnych kwot okresowych wypłat świadczenia. Natomiast w przypadku, gdy renta jest ustanowiona w rzeczach oznaczonych tylko co do gatunku, na przykład w środkach żywnościowych lub płodach rolnych, wobec zmienności cen takich produktów jej wartość wyrażona w pieniądzu może być zmienna w czasie i niemożliwa do ustalenia w dacie powstania obowiązku podatkowego; w takiej sytuacji możliwość ustalenia tej wartości pojawia się dopiero w dacie wykonania poszczególnych świadczeń rentowych. W rozpoznawanej sprawie renta została ustanowiona w pieniądzu i na czas określony. Już w dacie powstania obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn możliwe więc było ustalenie jej wartości przez pomnożenie kwoty świadczenia miesięcznego przez liczbę miesięcy, na które zostało ustanowione. Sytuacja ta odpowiada zatem hipotezie art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. Zasadnie więc organy podatkowe oparły rozstrzygnięcie na tej podstawie prawnej, a Wojewódzki Sąd Administracyjny niezasadnie rozstrzygnięcie to zakwestionował. Jak się wydaje, zasadniczym błędem było uznanie przez Sąd, że umowa renty nie stanowi świadczenia z góry określonego co do wysokości, w sytuacji, gdy wysokość renty stanowi essentialia negotii umowy zawartej przez skarżącą i wysokość ta wyrażona jest określoną kwotą pieniężną. Konsekwencją tego błędu jest upatrywanie konieczności dalszego prowadzenia postępowania dowodowego, ukierunkowanego na badanie okoliczności otrzymywania przez skarżącą świadczeń za poszczególne miesiące w przyszłości celem ustalenia wartości tych świadczeń, w sytuacji, gdy wartość ta była możliwa do ustalenia już w chwili powstania obowiązku podatkowego, a więc w chwili ustanowienia renty i winna być ustalona na tę właśnie chwilę. Zasadny jest zatem podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut błędnego przyjęcia, że w rozpoznawanej sprawie wartość renty nie może być ustalona w chwili powstania obowiązku podatkowego i tym samym zachodzi konieczność ustalania wartości świadczeń na podstawie art. 12 u.p.s.d., to jest w miarę ich wykonywania, podczas gdy nie ma wątpliwości co do wartości ustanowionego prawa i do ustalenia podstawy opodatkowania ma zastosowanie art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. W konsekwencji niezasadne było zastosowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. (a nie "art. 145 § 1 lit. a" P.p.s.a., jak wskazano w uzasadnieniu wyroku) i uchylenie zaskarżonej decyzji na tej podstawie. Uchylenie tej decyzji nie było też uzasadnione na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., ponieważ podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego została ustalona w sposób prawidłowy i wystarczający. Dlatego też organy podatkowe nie były obligowane do prowadzenia dalszego postępowania dowodowego, w szczególności w kierunku ustalenia wartości nabytego przez skarżącą prawa majątkowego, skoro wartość ta została wyrażona w umowie renty w pieniądzu i była oczywista. Wreszcie, zasadny jest również zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 w związku z art. 153 P.p.s.a. przez zawarcie w uzasadnieniu wyroku błędnych wskazań co do dalszego postępowania, bowiem wbrew wskazaniom Sądu nie występuje konieczność badania, czy i kiedy skarżąca otrzymała poszczególne świadczenia rentowe, jako że stanowiąca podstawę opodatkowania wartość świadczenia była znana i mogła być ustalona już w chwili powstania obowiązku podatkowego, czyli z chwilą ustanowienia renty. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza więc, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, wobec czego zaskarżony nią wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podlega uchyleniu w całości, a ponieważ istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona – Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a. także rozpoznał skargę, oddalając ją na podstawie art. 151 w związku z art. 193 P.p.s.a. i podzielając stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego co do tego, że nabyte przez skarżącą prawo majątkowe jest i będzie wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265), zasądzając od skarżącej na rzecz organu administracji publicznej kwotę 550 zł, na którą składają się: wpis od skargi kasacyjnej (100 zł) oraz opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej przez radcę prawnego, który prowadził sprawę w pierwszej instancji (450 zł). Ponieważ strona, która wniosła skargę kasacyjną, zrzekła się rozprawy, a skarżąca nie zażądała jej przeprowadzenia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

1 stycznia 2021

Symbol z opisem

[6114 Podatek od spadków i darowizn](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6114-podatek-od-spadkow-i-darowizn)

Hasła tematyczne

Podatek od spadków i darowizn

Skarżony organ

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej

Sędziowie

Jacek Pruszyński Stanisław Bogucki /przewodniczący/ Tomasz Zborzyński /sprawozdawca/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - t.j.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20180000644)  
art. 12, art. 13 · Dz.U. 2018 poz. 644
* [Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001740)  
art. 903 · Dz.U. 2020 poz. 1740

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [III SA/Wa 2740/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-06-26](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-wa-2740-19-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2020-06-26--iii-sa-wa-2740-19)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: III SA/Wa 1646/20 · 14 kwietnia 2021Wyrok WSA w Warszawie z 14 kwietnia 2021 r., III SA/Wa 1646/20 – podatek od spadków i darowizn](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-wa-1646-20-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2021-04-14--iii-sa-wa-1646-20)
* [Sygnatura: I SA/Łd 127/21 · 13 kwietnia 2021Wyrok WSA w Łodzi z 13 kwietnia 2021 r., I SA/Łd 127/21 – podatek od spadków i darowizn](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-ld-127-21-wyrok-wsa-w-lodzi-z-2021-04-13--i-sa-ld-127-21)
* [Sygnatura: I SA/Łd 128/21 · 13 kwietnia 2021Wyrok WSA w Łodzi z 13 kwietnia 2021 r., I SA/Łd 128/21 – podatek od spadków i darowizn](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-ld-128-21-wyrok-wsa-w-lodzi-z-2021-04-13--i-sa-ld-128-21)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/1D55CE85A8)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-fsk-3048-21-wyrok-nsa-z-2021-04-15--iii-fsk-3048-21#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BIII%2BFSK%2B3048%252F21.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B15%2Bkwietnia%2B2021.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bzaskar%25C5%25BCony%2Bwyrok%2Bi%2Boddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BIII%2BFSK%2B3048%252F21)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
