Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# II SA/Kr 459/24

Wyrok WSA w Krakowie z 8 października 2024 r., II SA/Kr 459/24

Wynik

oddalono skargę

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie

Data orzeczenia

8 października 2024

Prawomocne

nie

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 29 lutego 2024 r. nr SKO-GN-4160-25/24 w przedmiocie zwrotu podania w sprawie uwłaszczenia nieruchomości skargę oddala

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BSA%252FKr%2B459%252F24.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BKrakowie.%2BData%253A%2B8%2Bpa%25C5%25BAdziernika%2B2024.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2Boddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BSA%252FKr%2B459%252F24)

## Uzasadnienie

Starosta Limanowski postanowieniem z dnia 2 lutego 2024 r. nr GN.6821.10.2024 działając na podstawie art. 66 § 3 K.p.a. po rozpatrzeniu podania J. D. o uwłaszczenie "wszystkimi udziałami parceli gruntowej l. kat. \[...\] obj. lwh \[...\] gm. kat. S. " zwrócił wnioskodawcy podanie, gdyż w niniejszej sprawie właściwy jest sąd powszechny. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wyjaśnił, że w piśmie z dnia 29 stycznia 2024 r. J. D. skierował żądanie uwłaszczenia wszystkimi udziałami parceli gruntowej l. kat. \[...\] obj. Lwh \[...\] gm. kat. S. . Organ poinformował, że tak sformułowane żądanie nie może stanowić podstawy wszczęcia postępowania, gdyż obecnie rozpoznawanie spraw o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości rolnej na podstawie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych odbywa się w drodze postępowania nieprocesowego, na wniosek osoby zainteresowanej, a sądem właściwym jest sąd rejonowy właściwy dla miejsca położenia nieruchomości. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł J. D. twierdząc, że jest fałszywe i biurokratyczne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu postanowieniem z dnia 29 lutego 2024 r. nr SKO-GN-4160-25/24 utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że J. D., w swoim wniosku z dnia 29 stycznia 2024r. zwrócił się o uwłaszczenie go wszystkimi udziałami parceli gruntowej \[...\] lwh \[...\] S. o powierzchni 18 arów 55 m2, po zmarłym ojcu, której jest użytkownikiem od 85 lat. W tym miejscu należy wyjaśnić, że do 1982 roku sprawy dotyczące regulacji własności nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych regulowała ustawa z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, na podstawie której wydawane były akty własności ziemi. Z woli zatem ówczesnego ustawodawcy sprawy te załatwiane były w trybie administracyjnym w drodze decyzji wydawanej przez organ administracji publicznej. Następnie, na mocy art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy -Kodeks cywilny oraz uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, sprawy o stwierdzenie nabycia na podstawie ww. ustawy z dnia 26 października 1971 r. własności nieruchomości przez posiadacza samoistnego oraz o odroczenie terminu zapłaty należności z tytułu nabycia własności tych nieruchomości przekazano sądom powszechnym. Obecnie sprawy te rozstrzyga sąd cywilny. Również przepis art. 5 § 1 ww. ustawy wskazuje sąd powszechny jako wyłącznie właściwy w sprawach stwierdzenia nabycia nieruchomości przez posiadacza samoistnego. Jeżeli zatem wnioskodawca uważa, że nabył z mocy prawa własność nieruchomości w trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, to powinien domagać się stwierdzenia uwłaszczenia przed sądem powszechnym, bowiem tylko sąd powszechny jest obecnie właściwy stwierdzić takie nabycie zgodnie z cyt. art. 5 § 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. Organ wyjaśnił, że wniesienie podania nie powoduje z mocy prawa wszczęcia postępowania przed organem administracji publicznej, do którego zostało złożone, gdyż organ w pierwszej kolejności bada swoją właściwość rzeczową, miejscową oraz instancyjną. Ciężar ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz dokonanie rzetelnej i wszechstronnej analizy obowiązującego prawa w pierwszej kolejności należy do organu, do którego wpłynęło podanie z żądaniem załatwienia określonej sprawy, bowiem organ ten jako adresat żądania załatwienia konkretnej i indywidualnej sprawy, jest zobligowany do zbadania swojej właściwości rzeczowej i miejscowej w danej sprawie (art. 19 k.p.a.) i dopiero kiedy dojdzie do wniosku, że jest niewłaściwy w sprawie, powinien podanie przekazać do organu właściwego, zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. Ustalenie, jaki organ jest właściwy w sprawie, należy również do organu, do którego wpłynęło podanie i który uznał się za niewłaściwy. Negatywny wynik badania swojej właściwości skutkuje bądź przekazaniem w formie postanowienia sprawy organowi właściwemu (art. 65 § 1 k.p.a.) bądź zwróceniem podania wnoszącemu (art. 66 § 3 k.p.a.). Zastosowany w niniejszej sprawie przez organ I instancji art. 66 § 3 k.p.a. stanowi, że jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł J. D. twierdząc, że jest ono krzywdzące. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 – zwanej dalej P.p.s.a.). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. (§ 1). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczy spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii dopuszczalności rozpoznania przez organy administracyjne wniosku J. D. z dnia 29 stycznia 2024 r. o uwłaszczenie nieruchomości "wszystkimi udziałami parceli gruntowej l. kat. \[...\] obj. Lwh \[...\] gm. kat. S. ". Formalnoprawną podstawą zaskarżonego oraz poprzedzającego go postanowienia jest art. 66 § 3 K.p.a., który stanowi jednoznacznie, że jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Jednocześnie organ, do którego wniesiono podanie, zwraca je wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem, ale nie jest zobowiązany do udzielania wnoszącemu szczegółowych wskazówek co do formy i trybu wniesienia powództwa do sądu (wyrok NSA z dnia 21 lipca 1992 r., sygn. akt SA/Wr 450/92). Po rozpoznaniu sprawy należy stwierdzić, że organy administracji zasadnie wskazały, że w tym zakresie zastosowanie znajduje art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 roku o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. z 1982 nr 11, poz. 81 ze zm.) stanowiący, że uchyla się ustawę z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91), z tym że pozostaje w mocy nabyta na jej podstawie własność nieruchomości oraz związane z tym nabyciem skutki prawne określone w art. 5, 6 i 8-11 tej ustawy, a rozpoznawanie spraw o stwierdzenie nabycia na podstawie tej ustawy własności nieruchomości przez posiadacza samoistnego oraz o odroczenie terminu zapłaty należności z tytułu nabycia własności tych nieruchomości przekazuje się sądom. Tym samym wraz z dniem wejścia w życie cytowanej wyżej ustawy, to jest z dniem 6 kwietnia 1982 roku, zamknięta została droga administracyjna dla rozpoznania spraw uwłaszczeniowych, a w to miejsce otwarta została droga sądowa. Żaden przepis ustawy o zmianie kodeksu cywilnego i uchyleniu ustawy uwłaszczeniowej nie stanowi bowiem, by ta zmiana wyłącznej kompetencji działała wstecz, to znaczy, by obejmowała również zgłoszone po dniu 5 kwietnia 1982 roku wnioski o stwierdzenie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości. Do właściwości sądów zostały bowiem przekazane sprawy, jak to wynika z art. 4 i art. 8 cytowanej ustawy z 26 marca 1982 roku, dotyczące stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez posiadaczy samoistnych, w przypadkach, w których w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 26 marca 1982 roku nie wszczęto jeszcze postępowania administracyjnego oraz w sprawach wszczętych, w których postępowanie to mogłoby się toczyć, gdyby ustawa z 26 października 1971 roku nie została uchylona. Niemniej jednak niedopuszczalna jest droga administracyjna dla rozpoznania wniosku o stwierdzenie uwłaszczenia wniesionego po dniu 5 kwietnia 1982 roku. W tym zakresie zasadne jest stanowisko organów administracji, że skarżący powinien domagać się stwierdzenia uwłaszczenia przed sądem powszechnym, jeżeli uważa, że nabył z mocy prawa własność nieruchomości w trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, bowiem tylko sąd powszechny jest obecnie właściwy stwierdzić takie nabycie zgodnie z art. 5 § 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 roku. Organy administracji zasadnie zatem zwróciły skarżącemu podanie o uwłaszczenie, na podstawie art. 66 § 3 K.p.a. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należało uznać zarzuty skargi za bezzasadne i orzec o jej oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

26 marca 2024

Symbol z opisem

[6169 Inne o symbolu podstawowym 616](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6169-inne-o-symbolu-podstawowym-616)

Hasła tematyczne

Administracyjne postępowanie

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Jacek Bursa Mirosław Bator /sprawozdawca/ Monika Niedźwiedź /przewodniczący/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20000981071)  
art 66 par 3 · Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: IV SA/Wa 1821/24 · 4 października 2024Postanowienie WSA w Warszawie z 4 października 2024 r., IV SA/Wa 1821/24](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iv-sa-wa-1821-24-postanowienie-wsa-w-warszawie-z-2024-10-04--iv-sa-wa-1821-24)
* [Sygnatura: II SA/Łd 319/24 · 26 września 2024Wyrok WSA w Łodzi z 26 września 2024 r., II SA/Łd 319/24](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-ld-319-24-wyrok-wsa-w-lodzi-z-2024-09-26--ii-sa-ld-319-24)
* [Sygnatura: I OZ 498/24 · 12 września 2024Postanowienie NSA z 12 września 2024 r., I OZ 498/24](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-498-24-postanowienie-nsa-z-2024-09-12--i-oz-498-24)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/A808B37C14)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24#przepisy)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-459-24-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2024-10-08--ii-sa-kr-459-24#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BSA%252FKr%2B459%252F24.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BKrakowie.%2BData%253A%2B8%2Bpa%25C5%25BAdziernika%2B2024.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2Boddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BSA%252FKr%2B459%252F24)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
