Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# II SA/Kr 386/26

Wyrok WSA w Krakowie z 25 maja 2026 r., II SA/Kr 386/26 – zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane

Wynik

oddalono sprzeciw

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie

Data orzeczenia

25 maja 2026

Prawomocne

nie

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2026 r. sprawy ze sprzeciwu Gminy Miejskiej Kraków od decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 13 lutego 2026r., znak WS-VI.7534.3.70.2025.BK w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości oddala sprzeciw.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BSA%252FKr%2B386%252F26.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BKrakowie.%2BData%253A%2B25%2Bmaja%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2Boddalono%2Bsprzeciw.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BSA%252FKr%2B386%252F26)

## Uzasadnienie

Starosta Krakowski decyzją z 30 lipca 2025 r., znak: \[...\], wydaną na podstawie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1145 ze zm., dalej: "ugn"), art. 11d ust. 9 i ust. 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 311, dalej: "specustawa drogowa") oraz art. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 641, dalej: "udp"), odmówił K. G. i M. S. zwrotu działki nr \[...\] i działki nr \[...\] (\[...\]) położonych w obr. \[...\], jedn. ewid. \[...\] m. K. w granicach parceli l. kat \[...\] b. gm. Kat. B. , wskazując przy tym, że: działka nr \[...\] jest w części zajęta pod tarczę skrzyżowania ul. \[...\] i ul. \[...\], tj. dróg publicznych gminnych (wcześniej: dróg lokalnych miejskich); obie działki w całości wchodzą w zakres "Budowy linii tramwajowej KST (\[...\]) realizowanej przez Zarząd Inwestycji Miejskich w Krakowie; obie działki w okresie od 23 czerwca 1977 r. do 15 czerwca 1988 r. na gruncie uchwały nr 34 Rady Narodowej Miasta Krakowa z dnia 23 czerwca 1977 r. o planie zagospodarowania przestrzennego Krakowskiego Zespołu Miejskiego znajdowały się w terenach ulic ruchu normalnego (B1.03.12.KNII); zgodnie z art. 11d ust. 9 specustawy drogowej: z dniem zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami; poglądy judykatury odnoszące się do postępowań zwrotowych dotyczących nieruchomości zajętych pod drogi publiczne można w drodze analogii zastosować do postępowań w sprawie zwrotu nieruchomości objętych decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Wojewoda Małopolski decyzją z 13 lutego 2026 r., znak: \[...\], wydaną po rozpatrzeniu odwołania M. S., orzekł kasatoryjnie, wskazując przy tym, że organ pierwszej instancji naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa w zw. z art. 136 ust. 3 ugn. Zdaniem organu pierwszej instancji działki nr \[...\] i nr \[...\] powstały z wywłaszczonej działki nr \[...\], natomiast działki nr \[...\] i nr \[...\] powstały z wywłaszczonej parceli \[...\]. Tymczasem z zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 11 czerwca 1996 r., znak: \[...\], planu podziału z 30 maja 1996 r. l. ks. rob. \[...\] wynika, że wywłaszczona działka nr \[...\] podzieliła się na działki: nr \[...\] i nr \[...\]. Z kolei w granicach parceli \[...\] znajdowały się działki: nr \[...\] (powstała z podziału działki nr \[...\]), nr \[...\] (powstała z podziału działki nr \[...\]) i nr \[...\] (powstała z podziału działki nr \[...\]), o których zwrocie organ pierwszej instancji orzekł w decyzji z 10 sierpnia 2009 r. znak: \[...\] (ostatecznej z dniem 1 września 2009 r.). W ocenie Wojewody Małopolskiego w ponownie prowadzonym postępowaniu należy zatem określić przedmiot, który ma być podstawą rozstrzygnięcia. Jest to o tyle istotne, że parcela \[...\] została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na podstawie orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. Krakowa z 18 kwietnia 1966 r., znak: \[...\] z przeznaczeniem pod budowę osiedla mieszkaniowego "\[...\]" i poszerzenie ul. \[...\], natomiast działka nr \[...\] została wywłaszczona decyzją nr 1 Naczelnika Dzielnicy Kraków – Krowodrza z 26 stycznia 1984 r., znak: \[...\] na cele przebudowy ulicy \[...\]. Następnie należy ustalić cel wywłaszczenia i ocenić spełnienie przesłanki zbędności. To, że działka nr \[...\] w części zajęta jest pod tarczę skrzyżowania ulic: \[...\] i \[...\] jako dróg publicznych, stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę do odmowy jej zwrotu niezależnie od ewentualnej zbędności na cel wywłaszczenia. Nie można natomiast zgodzić się z tym, że pozostała część działki nr \[...\] i działka nr \[...\] – jako objęte decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej – nie mogą podlegać zwrotowi. Z akt sprawy wynika, że nie zostały one objęte decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a jedynie wchodzą w zakres inwestycji i dlatego organ pierwszej instancji zobowiązany będzie ustalić, czy przesłanka zbędności została spełniona. W sprzeciwie Gmina Miejska Kraków (dalej: "skarżąca") wniosła o uchylenie decyzji kasatoryjnej i zasądzenie kosztów postępowania (w tym kosztów zastępstwa procesowego), zarzucając przy tym naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, bo z akt wynika, że nieruchomość została zajęta pod pas drogowy drogi publicznej (tarcza skrzyżowania ul. \[...\] i ul. \[...\]) oraz znajduje się w obszarze planowanej inwestycji drogowej, tj. budowie linii KST, co stanowi realizację celu wywłaszczenia i powoduje wyłączenie jej z obrotu. W uzasadnieniu sprzeciwu podniosła, że 31 grudnia 2021 r. organ odwoławczy zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej "Rozbudowa ul. \[...\], ul. \[...\] i budowa osiedlowej ul. \[...\] oraz rozbudowa ulic bocznych wraz z budową linii tramwajowej KST", zaś z pkt 1.2 zawiadomienia wynika, że inwestycją mają być objęte działka nr \[...\] (w całości) i działka nr \[...\] (praktycznie cała). Obie te działki są kluczowe jako przeznaczone pod elementy linii tramwajowej. Inwestycja jest opóźniona z powodu uchylenia decyzji środowiskowej, co wiąże się z potrzebą ulokowania dodatkowych ekranów akustycznych na działce nr \[...\] – w ramach uzupełnienia decyzji środowiskowej niezbędny będzie cały obszar działki nr \[...\]. Planowana jest zmiana zawiadomienia w sprawie wydania decyzji ZRID, ale według wiedzy skarżącej organ odwoławczy planuje uczynić to po wydaniu nowej decyzji środowiskowej. Uzupełnienie akt o ewentualne zawiadomienie w sprawie wydania decyzji ZRID mogło zostać dokonane samodzielnie przez organ odwoławczy. W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda Małopolski wniósł o jego oddalenie, wskazując przy tym, że: skoro działka nr \[...\] jest w części zajęta pod tarczę skrzyżowania ul. \[...\] i ul. \[...\], to pojawia się pytanie, w jakiej części nie jest zajęta, skoro przebiegu drogi (granic przestrzennych pasa drogowego) nie ustanawiała uchwała nr 103 Rady Narodowej Miasta Krakowa z dnia 28.05.1986 r. "w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich" (Dz. U. Nr 133 z dnia 13.10.1998 r., Nr 10); istotnie zmiana zawiadomienia w sprawie wydania decyzji ZRID jest planowana dopiero po wydaniu nowej decyzji środowiskowej, a zawiadomienia z 31 grudnia 2021 r. nie ma w aktach pierwszoinstancyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej: "kpa"). Od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw (art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: "ppsa"). W postępowaniu wszczętym sprzeciwem przepisu art. 33 nie stosuje się (art. 64b § 3 ppsa) i dlatego przed Sądem nie występują osoby fizyczne, którym odmówiono zwrotu nieruchomości (w tym odwołująca się). Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa (art. 64e ppsa). Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 kpa (art. 151a § 1 zdanie pierwsze ppsa). W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 ppsa). W ocenie Sądu dostrzeżone przez organ odwoławczy naruszenia przepisów prawa procesowego uzasadniały wydanie decyzji kasatoryjnej (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa w zw. z art. 136 ust. 3 ugn), toteż sprzeciw oddalono. Rozpocząć należy od tego, że Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Rację ma organ odwoławczy w tym, że wynika z nich jedynie to, że "działki nr \[...\] i \[...\] \[...\] wchodzą w zakres inwestycji pn.: "Budowa linii tramwajowej KST (os. \[...\])", realizowanej przez Zarząd Inwestycji Miejskich w Krakowie" (tom II, k. 543, pismo Zarządu Inwestycji Miejskich w Krakowie z 14 listopada 2024 r.). Skarżąca z jednej strony powołuje się na zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej "Rozbudowa ul. \[...\], ul. \[...\] i budowa osiedlowej ul. \[...\] oraz rozbudowa ulic bocznych wraz z budową linii tramwajowej KST" z 31 grudnia 2021 r., z którego pkt 1.2 ma wynikać, że inwestycją mają być objęte działka nr \[...\] (w całości) i działka nr \[...\] (praktycznie cała), a z drugiej strony podkreśla, że zawiadomienie ma zostać zmienione, bo ostatnia z tych działek jest niezbędna w całości na potrzeby ulokowania dodatkowych ekranów akustycznych. Nie ulega wątpliwości, że organy administracji publicznej mają obowiązek orzekać w aktualnym stanie faktycznym i prawnym, jednakże decyzja organu pierwszej instancji w zestawieniu z aktami sprawy jawi się jako przedwczesna. Nadto należy zgodzić się z organem odwoławczym co do tego, że istotne jest precyzyjne określenie przedmiotu postępowania, a to w perspektywie celu wywłaszczenia (albo z przeznaczeniem na budowę osiedla mieszkaniowego "\[...\]" i poszerzenie ul. \[...\] – w przypadku parceli \[...\], albo na cele przebudowy ul. \[...\] – w przypadku działki nr \[...\]) oraz podziału nieruchomości (tom I, k. 186, decyzja z 11 czerwca 1996 r. o zatwierdzeniu podziału działki nr \[...\] na działki nr \[...\] i nr \[...\]). Rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji dotyczy bowiem "działki nr \[...\] i nr \[...\] \[...\] w granicach parceli l. kat. \[...\] b. gm. kat B. ". Opisane wyżej i wzięte pod uwagę łącznie przyczyny pozwalały organowi odwoławczemu na niemerytoryczne załatwienie sprawy – konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma bowiem istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, skoro nie ma pewności co do przedmiotu postępowania i jego aktualnego stanu prawnego. Z tych względów Sąd sprzeciw oddalił na zasadzie art. 151a § 2 ppsa.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

18 marca 2026

Symbol z opisem

[6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6182-zwrot-wywlaszczonej-nieruchomosci-i-rozliczenia-z-tym-zwiazane)

Hasła tematyczne

Wywłaszczanie nieruchomości

Skarżony organ

Wojewoda

Sędziowie

Małgorzata Łoboz /przewodniczący sprawozdawca/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001691)  
art. 138 par. 2 · Dz.U. 2025 poz. 1691

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I OSK 1664/24 · 20 maja 2026Postanowienie NSA z 20 maja 2026 r., I OSK 1664/24 – zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1664-24-postanowienie-nsa-z-2026-05-20--i-osk-1664-24)
* [Sygnatura: II SA/Po 131/26 · 20 maja 2026Wyrok WSA w Poznaniu z 20 maja 2026 r., II SA/Po 131/26 – zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-po-131-26-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2026-05-20--ii-sa-po-131-26)
* [Sygnatura: I SA/Wa 678/26 · 20 maja 2026Wyrok WSA w Warszawie z 20 maja 2026 r., I SA/Wa 678/26 – zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-678-26-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2026-05-20--i-sa-wa-678-26)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/CD4A7296BC)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26#przepisy)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-386-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-05-25--ii-sa-kr-386-26#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BSA%252FKr%2B386%252F26.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BKrakowie.%2BData%253A%2B25%2Bmaja%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2Boddalono%2Bsprzeciw.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BSA%252FKr%2B386%252F26)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
