Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# II SA/Bk 132/07

Wyrok WSA w Białymstoku z 19 kwietnia 2007 r., II SA/Bk 132/07 – zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane

Wynik

Oddalono skargę

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku

Data orzeczenia

19 kwietnia 2007

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi L.M.G. na decyzję Wojewody P. z dnia \[...\] stycznia 2007 r. nr \[...\] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BSA%252FBk%2B132%252F07.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BBia%25C5%2582ymstoku.%2BData%253A%2B19%2Bkwietnia%2B2007.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BSA%252FBk%2B132%252F07)

## Uzasadnienie

Decyzją z dnia \[...\] grudnia 2006r Prezydent Miasta B., działający jako starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, po rozpatrzeniu wniosku skarżącej L.M.G. o zwrot nieruchomości położonej w B. przy ul. W. \[...\], orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie. Organ stwierdził, iż opisana wnioskiem nieruchomość nie była objęta postępowaniem wywłaszczeniowym albowiem jako mienie opuszczone przeszła na własność Skarbu Państwa postanowieniem Sądu Powiatowego w Białymstoku z dnia 22 kwietnia 1965r., sygn. I Ns 912/63\. W chwili obecnej posesja położona przy ul. W. \[...\], oznaczona jest w operacie ewidencji gruntów jako działka Nr \[...\] o powierzchni 0,0679 ha. Decyzją z dnia \[...\] grudnia 1992r. Wojewoda B. stwierdził nieodpłatne nabycie prawa własności tejże nieruchomości przez Gminę B. w oparciu o art. 18 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Prawo własności Gminy B. do spornej nieruchomości potwierdza wpis w dziale II księgi wieczystej Nr \[...\], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w B. Odwołanie L.M.G. od powyższej decyzji nie zostało uwzględnione. Wojewoda P. decyzją z dnia \[...\] stycznia 2007r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej. Organ odwoławczy podkreślił, iż zwrotowi podlegać mogą jedynie nieruchomości wywłaszczone. Wywłaszczenie zaś polega na pozbawieniu albo ograniczeniu, w drodze decyzji, prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości. Sporna nieruchomość nie została wywłaszczona decyzją, a wynikający z postanowienia Sądu Powiatowego z 1965r. sposób jej przejęcia przez Skarb Państwa, nie mieści się też w katalogu aktów prawnych wymienionych w art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skoro nieruchomość, której zwrotu żąda odwołująca się, nie została wywłaszczona, ani przejęta w trybie przepisów wymienionych w art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami, postępowanie administracyjne podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe. W skardze na tę decyzję wywiedzionej do sądu administracyjnego L.M.G. podtrzymała żądanie zwrotu nieruchomości, powołując się na prawa wynikające z dziedziczenia po ojcu W.G. i matce E.G. Skarżąca zakwestionowała przejęcie nieruchomości rodziców przez Skarb Państwa, podnosząc, iż nieruchomość nie była mieniem opuszczonym. Podkreśliła, iż ojciec został aresztowany przez NKWD, a matka z trójką małych dzieci zesłana na Syberię. Po powrocie do Polski nie było możliwości odzyskania nieruchomości. Zdaniem skarżącej postanowienie Sądu Powiatowego w Białymstoku z 1965 roku, na które powołał się organ, nie dotyczyło nieruchomości przy ul. W. \[...\], \[...\] i \[...\], a nieruchomości przy ulicy S. \[...\], \[...\] i \[...\]. Wojewoda P. w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu. Przedmiotowy zakres nieruchomości podlegających zwrotowi na zasadach i w trybie określonym w art. 136 i następne ustawy o gospodarce nieruchomościami, wyznaczają art. 136 ust. 3 i 4 oraz art. 216 tejże ustawy. Art. 136 ust. 3 stanowi, że zwrotowi podlega nieruchomość wywłaszczona lub jej część, zgodnie zaś z ust. 4 tego przepisu postanowienia tego przepisu stosuje się odpowiednio do części nieruchomości nabytej w drodze umowy zawartej stosownie do art. 113 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a więc do nieruchomości, która nie została objęta wywłaszczeniem, a nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele. Z kolei art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami rozszerza zakres stosowania instytucji zwrotu na nieruchomości nabyte lub przejęte na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustaw określonym taksatywnie w tym przepisie oraz przejętych na rzecz określonych podmiotów (państwowych i spółdzielczych przedsiębiorstw gospodarki rolnej) i na potrzeby Tatrzańskiego Parku Narodowego. Taka konstrukcja art. 136 ust. 3 i 4 oraz art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami determinuje wykładnię pojęcia "nieruchomość wywłaszczona" , zawartego w art. 136 ust. 3\. Przez pojęcie to należy rozumieć wyłącznie nieruchomości, w stosunku do których Skarb Państwa lub określona jednostka samorządu terytorialnego nabyła prawo rzeczowe w drodze instytucji wywłaszczenia rozumianej sensu stricto, a więc na podstawie indywidualnej (w znaczeniu podmiotowym) i konkretnej (w znaczeniu przedmiotowym) decyzji administracyjnej, wydanej w postępowaniu administracyjnym na podstawie obowiązujących przepisów ustaw, regulujących ogólne zasady i tryb przymusowego odjęcia lub ograniczenia własności lub innych praw rzeczowych na nieruchomości za odszkodowaniem. Przepis ten natomiast nie stwarza możliwości odzyskiwania nieruchomości znacjonalizowanych, przejętych na rzecz państwa w drodze reformy rolnej oraz przejętych na rzecz Skarbu Państwa lub innych podmiotów ex lege lub na mocy aktów administracyjnych innych niż decyzja wywłaszczeniowa, w szczególności aktów generalnych, wydawanych na mocy odrębnych, szczególnych przepisów, jeżeli nie są one wymienione w art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przeprowadzony w postępowaniu sądowym uzupełniający dowód z dokumentów zawartych w aktach Księgi Wieczystej Nr \[...\] (prowadzonej przez Sąd Rejonowy w B.) potwierdził ustalenie organu, iż nieruchomość przy ul. W. \[...\] (dawniej P. \[...\]) w B. stała się własnością Skarbu Państwa na mocy postanowienia Sądu Powiatowego w Białymstoku z dnia 14 czerwca 1960r. (sygn. I Ns 365/60), zmienionego częściowo postanowieniem Sądu Powiatowego w Białymstoku z dnia 22 kwietnia 1965r. (sygn. I Ns 912/63), mocą którego stwierdzono nabycie przez Państwo własności nieruchomości opuszczonej położonej przy ul. W. \[...\], \[...\] i \[...\] (w oznaczeniu ulicy – wynikającym ze sprostowania oczywistej omyłki w postanowieniu z 14.06.1960r. ) w granicach: od północy ul. S., od południa ul. K. i posesja Liceum Ogólnokształcącego, od wschodu ul. W., od zachodu rzeka B. Stwierdzenie nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło w oparciu o przepisy dekretu z dnia 8 marca 1946r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13, poz. 87), a konkretnie przepisów art. 34 ust. 1 lit. "a" i "b" in fine oraz 19 i 20 tegoż dekretu. Nabycie własności w trybie art. 34 dekretu z dnia 8 marca 1946r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich była następstwem tzw. przemilczenia, polegającego na nabyciu prawa przez osobę trzecią na skutek niewykonywania tego prawa przez uprawnionego w czasie określonym w ustawie. Dekret z dnia 8 marca 1946r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich nie został przez ustawodawcę wymieniony w art. 216 ustawy z 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, co oznacza, że nieruchomości przejęte przez Skarb Państwa w oparciu o przepisy tego dekretu nie mogą zostać uznane za wywłaszczone w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tym samym wyłączone jest odnoszenie zasady zwrotu wywłaszczonych nieruchomości do nieruchomości objętej wnioskiem w niniejszej sprawie. Podkreślić należy, że przepis art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest w świetle orzecznictwa NSA – traktowany jako wyliczenie o charakterze enumeratywnym (vide: wyrok NSA z 3.10.2000r. sygn. IV SA 2179/98 i z dnia 21.11.2000r. sygn. IV SA 2172/00). Wyklucza to możliwość rozszerzającej wykładni tego przepisu, czy – tym bardziej – stosowania analogii, a tym samym odnoszenia zasady zwrotu ( w ujęciu ustawy z 1997r.) do innych sytuacji, w których doszło do odjęcia nieruchomości, a nieruchomość nie została wykorzystana na cel określony w przepisie lub akcie, który był podstawą tego odjęcia. Odnosząc się do zarzutów skarżącej, która w skardze kwestionuje prawidłowość przejęcia nieruchomości rodziców będącą następstwem błędnego uznania jej za opuszczoną oraz zarzuca, iż postanowienie Sądu Powiatowego w Białymstoku z 1960r., zmienione w 1965r., nie odnosi się do nieruchomości przy ulicy W. \[...\], \[...\] i \[...\] a do nieruchomości przy ulicy S. \[...\], \[...\] i \[...\] skład orzekający stwierdza co następuje; Sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny orzeczeń wydanych przez sąd powszechny i nie może w związku z tym weryfikować stanowiska Sądu Powiatowego w B. wyrażonego w postanowieniu stwierdzającym nabycie przez Skarb Państwa nieruchomości uznanej za opuszczoną. Postanowienie Sądu Powiatowego w B. z 14.06.1960r. wydane w sprawie I Ns 365/60, jak również postanowienie tego sądu z 10.07.1962r. prostujące oczywistą omyłkę w oznaczeniu ulicy położenia przejętej nieruchomości i postanowienie z 22.04.1965r. zmieniające częściowo postanowienie z 14.06.1960r. w następstwie wznowienia postępowania, korzystały w postępowaniu administracyjnym jako dokumenty urzędowe z domniemania zgodności z prawdą (vide: art. 76 § 1 kpa) i w postępowaniu przed WSA również z domniemania z prawdą korzystają (vide: art. 106 § 3 i § 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 244 § 1 kpc). Sąd zauważa przy tym, iż sytuacji prawnej skarżącej nie zmieniłoby w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie zmieniłoby nawet podważenie postanowień sądu wydanych w oparciu o dekret z 1946r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich skoro, co wcześniej podkreślono, do przejęcia nieruchomości w oparciu o tenże dekret nie mają odpowiedniego zastosowania zasady zwrotu nieruchomości wywłaszczonych, a skarżąca nie przedstawiła żadnego innego dokumentu dowodzącego, iż nieruchomość należąca do jej rodziców był objęta wywłaszczeniem sensu stricto bądź przejęciem w oparciu o przepisy ustaw zrównanych z wywłaszczeniem. Mając powyższe na uwadze skargę oddalono (art. 151 ustawy z 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

## Informacje o sprawie

Data wpływu

22 lutego 2007

Symbol z opisem

[6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6182-zwrot-wywlaszczonej-nieruchomosci-i-rozliczenia-z-tym-zwiazane)

Hasła tematyczne

Wywłaszczanie nieruchomości

Skarżony organ

Wojewoda

Sędziowie

Anna Sobolewska-Nazarczyk Elżbieta Trykoszko /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Roleder

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20021531270)  
art. 151, art. 106 § 3 i § 5 · Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
* [Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20042612603)  
art. 151, art. 106 § 3 i § 5 · Dz.U. 2004 nr 261 poz. 2603

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I OSK 1663/07 - Wyrok NSA z 2008-12-01](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1663-07-wyrok-nsa-z-2008-12-01--i-osk-1663-07)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: II SA/Ke 602/06 · 1 lutego 2007Wyrok WSA w Kielcach z 1 lutego 2007 r., II SA/Ke 602/06 – zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-ke-602-06-wyrok-wsa-w-kielcach-z-2007-02-01--ii-sa-ke-602-06)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/525E580330)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-132-07-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2007-04-19--ii-sa-bk-132-07#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BSA%252FBk%2B132%252F07.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BBia%25C5%2582ymstoku.%2BData%253A%2B19%2Bkwietnia%2B2007.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BSA%252FBk%2B132%252F07)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
