Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# II OSK 2159/11

Wyrok NSA z 14 marca 2013 r., II OSK 2159/11 – pozwolenie na budowę

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

14 marca 2013

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Dnia 14 marca 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Gliniecki sędzia NSA Leszek Kamiński Protokolant asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Rz 423/11 w sprawie ze skargi H. W. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia \[...\] kwietnia 2011 r. nr \[...\] w przedmiocie wyłączenia budynku mieszkalnego z użytkowania oddala skargę kasacyjną v.s.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BOSK%2B2159%252F11.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B14%2Bmarca%2B2013.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BOSK%2B2159%252F11)

## Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 423/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie po rozpoznaniu skargi H.W. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia \[...\] kwietnia 2011 r., nr \[...\] w przedmiocie wyłączenia budynku mieszkalnego z użytkowania w punkcie 1) uchylił zaskarżoną decyzję, w punkcie 2) stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Decyzją z dnia \[...\] kwietnia 2011 r., nr \[...\] Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie (dalej jako PWINB), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej "k.p.a.") oraz art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej: ustawa – Prawo budowlane), po rozpoznaniu odwołania H.W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Strzyżowie (dalej jako PINB) z dnia \[...\] marca 2011 r., nr \[...\], nakazującej H.W. jako właścicielce, opróżnić i wyłączyć z użytkowania w całości budynek mieszkalny nr \[...\], położony na działce nr A w Gliniku Zaborowskim 141, w terminie do dnia 20 marca 2011 r. i zarządzającej: 1\. umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz o zakazie jego użytkowania, 2\. zabezpieczenie przez właściciela otoczenia budynku przed dostępem osób poprzez wygrodzenie terenu przylegającego do budynku taśmą ostrzegawczą, 3\. zabezpieczenie obiektu i mienia przed dostępem osób postronnych – uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i wyznaczył nowy termin opróżnienia i wyłączenia z użytkowania w całości przedmiotowego budynku mieszkalnego do dnia 6 maja 2011 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu stwierdzono, że w dniu 20 lipca 2010 r. została przeprowadzona kontrola stanu technicznego budynku H.W. w wyniku której ustalono, że przedmiotowy budynek murowany, piętrowy, w całości podpiwniczony, z poddaszem użytkowym, posiada pęknięcie na wysokości wysokiego parteru. W związku z tym PINB postanowieniem z dnia \[...\] lipca 2010 r., nr \[...\] zobowiązał H.W. do dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowego budynku mieszkalnego wraz z geotechnicznymi warunkami posadowienia. Na podstawie przedłożonej ekspertyzy organ I instancji ustalił, że przyczyna niebezpieczeństwa znajduje się nie tyle w samym obiekcie, co w jego usytuowaniu, a dokładniej w gruncie, na którym został usytuowany i znajdującym się sąsiedztwie. Organ powołując się na dokumentację geotechniczną opracowaną przez uprawnionego geologa stwierdził, że "istniejąca skarpa (osuwisko) w dalszym ciągu stanowi zagrożenie dla budynku, gdyż na skutek czynników zewnętrznych, takich jak długotrwałe opady powodujące nawadnianie i rozmakanie gruntów, rozmywanie jej powierzchni przez wody opadowe (erozja), może spowodować, że prowadzenie jakichkolwiek robót ziemnych u podnóża skarpy lub na jej powierzchni itp., może nastąpić ponowne, dalsze obrywanie się mas ziemi i przemieszczanie się jej w kierunku budynku". Pomimo ekspertyzy technicznej wskazującej sposób zabezpieczenia budynku i doprowadzenia go do odpowiedniego stanu technicznego, to jednak należało wziąć pod uwagę ocenę warunków geologicznych, które eliminują bezpieczeństwo istnienia budynku. Organ I instancji uznał, iż w celu zabezpieczenia budynku jest niezbędne zabezpieczenie terenu działki poprzez odprowadzenie wód powierzchniowych ze skarpy. Ponieważ nakaz wykonania tych robót nie mieści się w kompetencji organu nadzoru budowlanego, a wykonanie robót określonych w ekspertyzie technicznej nie usunie zagrożenia związanego z uaktywnieniem się osuwiska, dlatego należało podjąć decyzję mającą oparcie w art. 68 ustawy – Prawo budowlane. W odwołaniu H.W. wniosła o zmianę decyzji PINB oraz wydanie nakazu wykonania prac i zabezpieczeń określonych w ekspertyzach dotyczących przedmiotowego obiektu, gdyż remont budynku i przywrócenie go do stanu zgodnego z prawem pozwoli na jego użytkowanie. Odwołująca się zarzuciła organowi, że nie uwzględnił opinii dotyczącej geologicznych warunków posadowienia obiektu mieszkalnego, ani wykonanej ekspertyzy technicznej. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie decyzją z dnia \[...\] kwietnia 2011 r. uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i wyznaczył nowy termin opróżnienia i wyłączenia z użytkowania w całości budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr ewid. A w Gliniku Zaborowskim 141, do dnia 6 maja 2011 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podał, że przedmiotowy budynek mieszkalny usytuowany jest na zboczu o znacznym spadku powierzchni w kierunku wschodnim, co sprzyja powstawaniu osuwiska mas ziemnych. Na skutek długotrwałych opadów deszczu w rejonie domu nastąpiło silne nawodnienie gruntów, co przy istniejącym nachyleniu powierzchni terenu spowodowało powstanie osuwiska. W konsekwencji na budynku powstały pęknięcia, gdyż część osuniętego gruntu oparła się o ścianę budynku, co stworzyło bezpośrednie zagrożenie. Powołując ekspertyzę geologiczną PWINB stwierdził, że w chwili obecnej osuwisko nie jest czynne, ale nie można wykluczyć dalszego uaktywnienia się i rozwoju osuwiska, co może wystąpić w wyniku długotrwałych i obfitych opadów deszczu. Tym samym istniejąca skarpa (osuwisko) w dalszym ciągu stanowi zagrożenie dla budynku. W celu zabezpieczenia budynku przed dalszą degradacją konieczne jest wykonanie odpowiedniego odwodnienia, ujęcie i odprowadzenie wody opadowej z rynien i obejścia oraz wzmocnienie fundamentów oraz ścian budynku. Reasumując organ odwoławczy wskazał, że ukształtowanie terenu w obrębie budynku mieszkalnego oraz warunki gruntowe powodują, że istnieje obawa co do dalszych losów przedmiotowego obiektu, który w wyniku ponownego uaktywnienia się i rozwoju osuwiska może ulec zniszczeniu. Zaistniałe zjawisko stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa konstrukcji budynku mieszkalnego, co pociąga za sobą zagrożenie życia lub zdrowia ludzi w nim przebywających. Powołując się na art. 68 ustawy Prawo budowlane organ uznał za zasadne wydanie nakazu wyłączenia przedmiotowego budynku z użytkowania, przy czym z uwagi na fakt, że wskazany przez organ I instancji termin wyłączenia z użytkowania przedmiotowego budynku już upłynął, zreformował w tym zakresie decyzję. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie H.W. wniosła o "rozpatrzenie decyzji" dotyczącej opuszczenia budynku do dnia 6 maja 2011 r., gdyż decyzja została wydana pochopnie, a obecny stan techniczny domu nie zagraża bezpieczeństwu osób w nim zamieszkałych. Zasygnalizowała, że opuszczenie budynku, w którym zamieszkuje wraz z córką i dwójką małych dzieci jest bezzasadne tym bardziej, że gmina nie posiada dla niej lokalu zastępczego. Skarżąca naprowadziła, że otrzymuje niewielką emeryturę i nie posiada środków finansowych na wykonanie jakichkolwiek prac odwodnieniowych oraz zabezpieczających, zaś istniejące zbocze zabezpieczyła 8 lat temu, a mur oporowy wtedy wykonany w wyniku majowych zdarzeń nie został naruszony. Podniosła również, że obok muru został zrobiony drenaż, a powierzchnia wzniesienia została zalesiona drzewami, jako zabezpieczenie przed osuwaniem. Miejsce, gdzie nastąpiło osunięcie ziemi zostało zabezpieczone i od tamtego zdarzenia teren jest w miarę stabilny. W tej sytuacji obecnie zagrożenie nie występuje, a gdyby w przyszłości wystąpiło, to dom opuści. W odpowiedzi na skargę PWINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 lipca 2011 r. uznał, iż skarga jest uzasadniona. Sąd I instancji zaznaczył, iż materialnoprawną podstawę decyzji stanowi art. 68 ustawy Prawo budowlane. Przytaczając treść w/w przepisu Sąd I instancji uznał, iż w sposób nie budzący wątpliwości wynika z niego, że przesłanką wydania nakazu opróżnienia obiektu budowlanego jest bezpośrednie zagrożenie zawalenia się budynku, w którym przebywają ludzie. Jest to więc sytuacja zaistnienia stanu nagłej konieczności, w którym stan techniczny budynku stwarzać może niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego, lub może grozić niepowetowaną szkodą materialną. Ocena stanu technicznego budynku należy do organów nadzoru budowlanego, które winny dokonać wcześniej oględzin obiektu. W ocenie Sądu I instancji w ustalonym stanie faktycznym sprawy przesłanka opróżnienia budynku nie została wykazana, a zgromadzony materiał dowodowy wręcz wykluczał orzeczenie takiego nakazu. W tym zakresie Sąd I instancji wskazał na protokół kontroli przeprowadzonej w dniu 20 lipca 2010 r. /k.3 akt adm./ z którego jednoznacznie wynika, że w chwili kontroli budynek nie zagraża bezpieczeństwu mieszkańców. Również ekspertyza, na której bazuje zaskarżone rozstrzygnięcie podstaw takich nie daje, gdyż czyni jedynie hipotetyczne rozważania co do możliwości dalszego obrywania się mas ziemi i przemieszczania się jej w kierunku budynku /k.14 akt adm./. Natomiast w części sporządzonej przez osoby z uprawnieniami budowlanym w ogóle nie zawiera oceny stanu technicznego budynku w aspekcie wystąpienia zagrożenia zawaleniem i to bezpośredniego. Stąd w ocenie Sądu I instancji brak też było podstaw do przyjęcia, że w dacie orzekania przedmiotowy budynek bezpośrednio groził zawaleniem. Sąd I instancji zalecił organowi, aby przy ponownym rozpoznaniu dokonał ponownej kontroli przedmiotowego budynku celem ustalenia, czy istnieje bezpośrednie zagrożenie zawaleniem, bo tylko w takim przypadku orzeczenie nakazu z art. 68 ustawy Prawo budowlane może mieć miejsce, a w razie potrzeby uzupełnił też postępowanie dowodowe co do treści sporządzonej ekspertyzy. Sąd I instancji zaznaczył, że ekspertyzę, o ile dotyczy stwierdzonego pęknięcia, jego głębokości i sposobu usunięcia, kwestionuje skarżąca. Bowiem w skardze jak i do protokołu rozprawy z dnia 28 lipca 2011 r. H.W. podała, że opisane pęknięcie dotyczyło tylko tynku. Po jego zbiciu, wg skarżącej, ściana nie ma żadnego pęknięcia, zaś niekorzystne warunki atmosferyczne panujące w ostatnim okresie, w żaden sposób negatywnie nie wpłynęły na osuwisko i budynek mieszkalny. Sąd I instancji stwierdził, że z uwagi na to, że postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., co w konsekwencji skutkowało wydaniem decyzji naruszającej prawo materialne, dlatego zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, w oparciu o przepis o przepis art. 145 1 pkt 1 lit. a, c, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, dalej jako "p.p.s.a."). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie reprezentowany przez radcę prawnego. Wyrok zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez pominięcie istotnej części akt sprawy objętej zaskarżoną decyzją oraz błędną ocenę ustalanego stanu faktycznego i prawnego leżącego u podstaw wydania zaskarżonej decyzji, - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że w postępowaniu administracyjnym zakończonym zaskarżoną decyzją naruszono w/w przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i to w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, - art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nie wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz wydanie nieprecyzyjnych wskazań co do dalszego postępowania, uniemożliwiających organowi odwoławczemu ponowne prawidłowe rozpoznanie sprawy administracyjnej. oraz naruszenie prawa materialnego: - art. 68 ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie do obiektu budowlanego, budynku mieszkalnego posadowionego na działce nr ewid. A w Gliniku Zaborowskim 141, który to obiekt budowlany bezpośrednio grozi zawaleniem w związku z usytuowaniem na osuwisku. W związku ze wskazanymi podstawami kasacyjnymi, na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, 2) zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu od skarżącej, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przypisanych, w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że z zestawienia obu ekspertyz wynika, że nie jest możliwe wykonanie robót budowlanych w obiekcie zgodnie ze wskazaniem eksperta w ekspertyzie budowlanej, które to roboty wyeliminują stan zagrożenia dla zdrowia i życia jego mieszkańców, bez zastabilizowania skarpy osuwiska. Przede wszystkim konieczne jest wzmocnienie fundamentów budynku mieszkalnego, co wymaga wykonania skomplikowanych robót budowlanych w obrębie skarpy, a z ekspertyzy geotechnicznej wynika, że wykonywanie jakiekolwiek robót ziemnych u podnóża skarpy lub na jej powierzchni, może spowodować ponowne, dalsze obrywanie się mas ziem i przemieszczanie jej w kierunku przedmiotowego budynku. Zdaniem skarżącego kasacyjnie stwierdzenie przez Sąd, że ekspertyza budowlana w ogóle nie zawiera oceny stanu technicznego budynku w aspekcie wystąpienia zagrożenia zawaleniem i to zagrożenia bezpośredniego, nie może stanowić podstawy do uznania, że nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 68 Prawa budowlanego. Podniesiono, iż celem ekspertyzy nie było zmierzanie do ustalenia istnienia przesłanek zastosowania jakiegokolwiek przepisu Prawa budowlanego, jak uznał Sąd (który miał na myśli art. 68 tej ustawy), ale zebranie materiału dowodowego, który umożliwi organowi, a nie ekspertowi, prawidłową subsumcję. Zgodnie z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, przedmiotem opracowania eksperta może być wyłącznie prawidłowość wykonania robót budowlanych albo stan techniczny obiektu budowlanego. W żadnym razie nie mogą to być opracowania zmierzające do ustalenia istnienia przesłanek zastosowania czy rozstrzygnięcia o konkretny przepis prawa materialnego. Natomiast powołanie się na ustalenia kontroli organu powiatowego z dnia 28 lipca 2010r., z którego wynika, że w chwili kontroli budynek nie zagraża bezpieczeństwu mieszkańców, również nie może przemawiać za uwzględniłem skargi i dowodzi błędnej oceny materiału dowodowego. Zdaniem organu, gdyby ustalenia kontroli dokonane wyłącznie na podstawie oględzin były wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy, wówczas nie byłoby konieczne zobowiązywanie skarżącej postanowieniem z dnia \[...\] lipca 2010 r. do dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego budynku wraz z geotechnicznymi warunkami posadowienia. Wykonanie ekspertyzy poprzedzone jest szczegółowym badaniem przedmiotu opracowania, w tym wykonaniem przez eksperta odkrywek, obliczeń, badań wytrzymałościowych itp., czyli również i innych czynności jak oględziny obiektu, jak miało to miejsce podczas kontroli. Nie wzięto pod uwagę, że to organ nadzoru budowlanego dokonuje oceny materiału dowodowego, w tym interpretuje wnioski ekspertyzy i ocenia zagrożenie. Rozstrzygnięcie sprawy należy zawsze do organu, a nie do eksperta, zatem zagrożenie bezpośredniego zawalenia się obiektu nie musi wprost wynikać z wniosków ekspertyzy. Podniesiono, iż wynikający z ekspertyzy geotechnicznej zakaz wykonywania jakichkolwiek robót budowlanych w obrębie obsuniętego gruntu (skarpy) do czasu zastabilizowania skarpy potęgowało groźbę zawalenia się obiektu ze względu na utrzymujący się wadliwy stan techniczny obiektu, wymagający wzmocnienia fundamentów (wnioski ekspertyzy budowlanej). W dacie wydania zaskarżonej decyzji nie było możliwe wydanie innego nakazu, niż nakaz opróżnienia i wyłączenia z użytkowania budynku skarżącej. Zdaniem organu wbrew treści art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd nie wziął pod uwagę wniosków wynikających z obu tych ekspertyz oraz wadliwie ocenił stan faktyczny sprawy, twierdząc, że zagrożenie ze strony skarpy jest zagrożeniem hipotetycznym, a sama ekspertyza zawiera jedynie rozważania co do możliwości dalszego obrywania się mas ziemi i przemieszczania się jej w kierunku budynku. Odmienna interpretacja wniosków obu ekspertyz podważa ustalony nimi stan faktyczny i zagrożenie, jaki obiekt stanowi dla otoczenia. Powyższe dowodzi, że Sąd wadliwie uznał, że materiał dowodowy nie uzasadniał zastosowania art. 68 Prawa budowlanego. W odniesieniu do stwierdzenia przez Sąd I instancji naruszenia art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., podniesiono, iż zarzuty te są nieuzasadnione, a wykazanie, że w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia procedury administracyjnej jest utrudnione z tego względu, że nie została wyjaśniona podstawa prawna wyroku. Uzasadnieniem takim nie mogą być twierdzenia skarżącej kwestionujące ustalenia ekspertów co do uszkodzeń w budynku mieszkalnym, konieczności wykonania robót budowlanych w obiekcie oraz wpływu osuwiska na budynek mieszkalny, tak samo jak i stwierdzenie Sądu, że przesłanka opróżnienia i wyłączenia z użytkowania nie została wykazana. Stanowisko Sądu co do braku wykazania przesłanek zastosowania art. 68 Prawa budowlane jest niezasadne, ponieważ dowodzi błędnej oceny materiału dowodowego i nieuwzględniania tej jego części, która bezspornie wskazuje na zagrożenie bezpośredniego zawalenia się obiektu. Natomiast kwestionowanie oceny i wniosków obu ekspertyz przez skarżącą nie zostało oparte na żadnym dokumencie, sporządzonym przez. osobę posiadającą odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową, przez co skutecznie można podważyć ustalenia ekspertów. Zdaniem organu stan faktyczny sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją jest bezsporny i ma oparcie w materiale dowodowym sprawy. Zdaniem organu nakazanie wykonania odwodnienia (drenażu opaskowego itp.) nie jest możliwe w drodze decyzji administracyjnej na podstawie ustawy Prawo budowlane, a przebywanie w takim obiekcie - wymagającym usunięcia nieprawidłowości poprzez m.in wzmocnienie fundamentów - stwarza zagrożenia dla dóbr o charakterze podstawowym. Taki stan faktyczny uprawniał oraz zobowiązywał organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji na podstawie art. 68 Prawa budowlanego. Zdaniem organu naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez Sąd I instancji polega na niewyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz wydaniu wadliwych wskazań co do dalszego postępowania. Powyższe uniemożliwia organom nadzoru budowlanego ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej zarówno co do ponownego postępowania wyjaśniającego oraz podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia. Podniesiono, iż z uwagi na to, że u podstaw uwzględnienia skargi leży również naruszenie przepisów postępowania, to przesądzenie o błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu art. 68 Prawa budowlanego jest nieuprawnione. Stwierdzając naruszenie prawa opisane w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Sąd powinien uzasadnić, w jaki sposób i jaki konkretnie przepis został naruszony oraz, w jaki sposób usunąć skutki tego naruszenia. Stwierdzając błędną wykładnię, Sąd winien wskazać prawidłowe rozumienie określonej normy prawnej, a w przypadku niewłaściwego zastosowania, wskazać przepis, który ma stanowić materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia. Tak wyjaśnionej podstawy prawnej w aspekcie naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. zaskarżony wyrok nie zawiera, tak samo, jak zaleceń, w jaki sposób usunąć skutki naruszenia prawa w tym zakresie. Nadto podniesiono, iż zobowiązanie organu do ponownej, kontroli przedmiotowego budynku celem ustalenia, czy istnieje bezpośrednie zagrożenie zawaleniem oraz uzupełnienie, w razie potrzeby, postępowania dowodowego co do treści sporządzonej ekspertyzy powoduje, że w razie ewentualnego wyeliminowania przesłanek zastosowania art. 68 Prawa budowlanego, przedmiotem domysłu pozostaje sposób rozstrzygnięcia tej sprawy, a mianowicie, jaki przepis miałby być materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia. Podniesiono, iż skoro z akt administracyjnych sprawy i materiału dowodowego nie wynikają dla Sądu I instancji podstawy do wyłączenia obiektu z użytkowania, to w takim wypadku potrzeba ponownego badania okoliczności zastosowania art. 68 Prawa budowlanego wydaje się nieuzasadniona. Bowiem nie wiadomo, co miałoby być przedmiotem uzupełnienia ekspertyzy budowlanej, poza okolicznościami zakwestionowanymi przez skarżącą. W odniesieniu do zarzutu naruszenia praw materialnego podniesiono, iż na wykonanie robót budowlanych, przewidzianych w obu ekspertyzach - mających na celu odcięcie napływu wód powierzchniowych ze skarpy, które polegają m. in. na wykonaniu drenażu opaskowego, wymagane jest pozwolenie na budowę wraz z zatwierdzonym przez właściwy organ projektem budowlanym oraz pozwoleniem wodnoprawnym. Na gruncie obowiązującej ustawy Prawo budowlane nie jest możliwe wydanie takiego nakazu. Jedynie na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego możliwe jest przywrócenie obiektowi użyteczności i sprawności technicznej oraz wyeliminowanie zagrożenia ludzi lub mienia spowodowanego wadliwym stanem .technicznym takiego obiektu. Jednak decyzja wydana na tej podstawie jest możliwa, ale wyłącznie w stosunku do obiektu budowlanego, ale już nie robót budowlanych, których celem jest ustabilizowanie osuwiska czy odwodnienie skarpy. Dlatego też do czasu wykonania prac zabezpieczających skarpę, których organ nadzoru budowlanego nie jest władny nałożyć na gruncie ustawy Prawo budowlane, uzasadnione było wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia, ponieważ uniemożliwi to użytkowanie i korzystanie z tego budynku przez jego mieszkańców, a tym samym wyeliminuje stan zagrożenia życia i zdrowia ludzkiego. Nakaz przewidziany art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego nie może też zmierzać do nakazania właścicielowi lub zarządcy obiektu budowy nowych obiektów budowlanych czy też urządzeń i traktować tego jak usunięcie nieprawidłowości w obiekcie. Konkludując wskazano, iż jakkolwiek nakaz opróżnienia i wyłączenia obiektu budowlanego jest dla właściciela bardzo dotkliwą sankcją, to jednak w przedmiotowej sprawie musiał mieć zastosowanie ze względu na ryzyko zawalenia się obiektu. W świetle obowiązującego prawa, brak jest innego przepisu, który zakaże użytkowania i korzystania z tego obiektu przez jego mieszkańców do czasu odwodnienia skarpy, a tym samym wyeliminuje stan zagrożenia życia i zdrowia ludzkiego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie chociaż niektóre podniesione w niej zarzuty są zasadne i powodują w tym zakresie uzupełnienie uzasadnienia Sądu I instancji. Rozpatrując sprawę na skutek skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny związany jest jej granicami, tj. treścią przytoczonych w niej podstaw kasacyjnych oraz treścią i zakresem zawartego w niej wniosku, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza zatem, że zakres kontroli orzeczenia wydanego w pierwszej instancji wyznacza sama strona wnosząca ten środek zaskarżenia. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a - w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły - to Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to, że zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W przypadku, gdy strona w skardze kasacyjnej zarzuca zarówno naruszenie przepisów postępowania jak i naruszenie prawa materialnego, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania, albowiem jedynie prawidłowo ustalony stan faktyczny może być przedmiotem subsumcji do dyspozycji przepisu prawa materialnego. W przedmiotowej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej wskazują obydwie podstawy określone w art. 174 p.p.s.a. w pierwszej więc kolejności należy odnieść się więc do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Istotą tych zarzutów jest dokonana przez Sąd I instancji ocena stanu faktycznego ustalonego przez organy nadzoru budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż akceptuje stanowisko Sadu I instancji co do zasady, że przesłanka opróżnienia budynku określona w art. 68 Prawa budowlanego nie została wykazana. Przeprowadzona przez ten Sąd ocena zebranego materiału dowodowego jest logiczna, racjonalna i merytoryczna, chociaż niepełna i w związku z tym uzasadnienie wymaga częściowego uzupełnienia. Niespornym w niniejszym postępowaniu jest fakt, iż problem w sprawie tkwi w usytuowaniu budynku a nie bezpośrednio w jego stanie technicznym, gdyż potencjalne zagrożenie budynku wynika z faktu, iż znajduje się on na skarpie (osuwisku). W związku z powyższym niezbędnym w niniejszej sprawie było ustalenie, czy przedmiotowy teren jest zagrożony masowymi ruchami ziemi oraz czy została sporządzona karta rejestracyjna osuwiska zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie informacji dotyczących ruchów masowych ziemi (Dz.U. nr 121, poz. 840) wydanym na podstawie art. 110 a ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (j.t. Dz.U. z 2008 r. nr 25, poz. 150, ze zm.). Jeżeli taki dokument istnieje, to niewątpliwie organ nadzoru budowlanego powinien sprawdzić jaka jest jego treść i ewentualnie wykorzystać w toczącym się postępowaniu. Także należy zwrócić uwagę, iż od dnia 18 marca 2011 r. zmieniony został art. 15 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. z 2012 r., nr 647 ze zm.), który nakłada obowiązek określania w planie zagospodarowania przestrzennego m.in. obszarów osuwania się mas ziemnych. Następna kwestia na którą zwrócił uwagę Sąd I instancji, ale jej należycie nie wyjaśnił to sporządzony przez organ I instancji protokół kontroli z dnia 20 lipca 2010 r. (k. 3 akt administracyjnych). W tym momencie należy odnieść się do treści art. 68 pkt 1 Prawa budowlanego z której wynika, iż potrzeba opróżnienia budynku bezpośrednio grożącego zawaleniem powinna wynikać z protokołu oględzin. Natomiast w w/w protokołu kontroli wynika, iż "w chwili kontroli budynek nie zagraża bezpieczeństwu mieszkańców". Powyższe stanowisko znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki NSA z dnia 28 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 1390/06 oraz z dnia 8 kwietnia 2011 r. sygn. akt II OSK 611/10 publik. http://cbois.nsa.gov.pl). Ponadto wnioski, które wyciągnęły organy nadzoru budowlanego ze sporządzonych ekspertyz też są przedwczesne. Oczywiście to organy nadzoru budowlanego podejmują w sprawie merytoryczną decyzję na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, która powinna znajdować oparcie w zebranym materiale dowodowy. Natomiast z wyżej wspomnianych ekspertyz nie wynika tak jednoznaczne stanowisko jakie przyjęły orzekające w sprawie organy, iż została spełniona przesłanka do nakazania opróżnienia budynku, a wręcz wskazują one jakie prace zabezpieczające powinny zostać wykonane. Nie sprawdzono także podnoszonego przez skarżącą wykonania kilka lat wstecz robót zabezpieczających. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie niezbędne będzie dokonanie kolejnych oględzin z udziałem ekspertów, którzy wykonali w sprawie opinie celem ustalenia, czy możliwe jest wykonanie prac zabezpieczających przedmiotowy budynek. Także niezrozumiałe są wątpliwości skarżącego kasacyjnie co do podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jeżeli zgromadzony prawidłowo materiał dowodowy pozwoli na ustalenie stanu faktycznego, który nie będzie zezwalał na wydanie decyzji na podstawie art. 68 Prawa budowlanego, to takiej decyzji organ nie wyda a postępowanie w sprawie umorzy. Jak wynika z treści powołanego przepisu musi istnieć realne zagrożenie bezpośrednio grożące zawaleniem budynku. Ponadto z pkt 3 powołanego przepisu wynika, iż organ ma obowiązek zarządzić wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych terminów ich wykonania. W tym zakresie decyzja zawiera w pkt 3 bardzo ogólne stwierdzenia, natomiast w uzasadnieniu organ I instancji stwierdza, iż "do czasu wykonania robót zabezpieczających osuwisko niniejszą decyzją (.....)". Organ popada w sprzeczność, gdyż z jednej strony stwierdza, iż żadnych prac na osuwisku nie można wykonać a wyżej wskazuje na konieczność wykonania takich prac. Jak wspomniano wyżej niezbędne będzie przeprowadzenie ponownej kontroli z udziałem ekspertów, ażeby wyjaśnić wszelkie wątpliwości w tej sprawie i ustalić, czy istnieje możliwość zabezpieczenia budynku przed osuwiskiem. W przypadku, gdy nakazanie wykonania prac zabezpieczających nie leży w kompetencjach organu nadzoru budowlanego, to powinien on sygnalizować właściwemu organowi konieczność interwencji w sprawie, a nie orzec bardzo rygorystyczną sankcję określoną w art. 68 Prawa budowlanego. Powinno to znaleźć odzwierciedlenie w zarządzeniu wydanym na podstawie art. 68 pkt 3 Prawa budowlanego. Wobec powyższego zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące w szczególności ustalenia stanu faktycznego są niezasadne, natomiast braki w uzasadnieniu Sadu i instancji zostały uzupełnione przez Naczelny Sad Administracyjny, dlatego tez na podstawie art. 184 p.p.s.a. skarga kasacyjna podlega oddaleniu.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

30 września 2011

Symbol z opisem

[6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6010-pozwolenie-na-budowe-uzytkowanie-obiektu-lub-jego-czesci-wykonywanie-robot-budowlanych-innych-niz-budowa-obiektu-prz)

Hasła tematyczne

Budowlane prawo

Skarżony organ

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

Sędziowie

Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/ Andrzej Gliniecki /zdanie odrebne/ Leszek Kamiński

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120000270)  
art. 183 par. 1 i 2, art. 174 pkt 1 i 2, art. 184 · Dz.U. 2012 poz. 270
* [Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120000647)  
art.15 ust.2 pkt7 · Dz.U. 2012 poz. 647
* [Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20080250150)  
art.110 a ust.2 · Dz.U. 2008 nr 25 poz. 150
* [Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20102431623)  
art.68 pkt 1 i 3 · Dz.U. 2010 nr 243 poz. 1623

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [II SA/Rz 423/11 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2011-07-28](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-rz-423-11-wyrok-wsa-w-rzeszowie-z-2011-07-28--ii-sa-rz-423-11)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: VII SA/Wa 2001/12 · 14 marca 2013Wyrok WSA w Warszawie z 14 marca 2013 r., VII SA/Wa 2001/12 – pozwolenie na budowę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-2001-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2013-03-14--vii-sa-wa-2001-12)
* [Sygnatura: II OSK 496/13 · 14 marca 2013Postanowienie NSA z 14 marca 2013 r., II OSK 496/13 – pozwolenie na budowę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-496-13-postanowienie-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-496-13)
* [Sygnatura: II OSK 2517/11 · 14 marca 2013Wyrok NSA z 14 marca 2013 r., II OSK 2517/11 – pozwolenie na budowę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2517-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2517-11)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/EC203CC8F4)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-2159-11-wyrok-nsa-z-2013-03-14--ii-osk-2159-11#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BOSK%2B2159%252F11.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B14%2Bmarca%2B2013.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BOSK%2B2159%252F11)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
