Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# II OSK 138/23

Wyrok NSA z 10 czerwca 2024 r., II OSK 138/23

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

10 czerwca 2024

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Grzegorz Rząsa (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu w \[...\] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 25 października 2022 r., sygn. akt II SA/Rz 765/22 w sprawie ze skargi Zarządu w \[...\] na postanowienie \[...\] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w \[...\] z dnia 23 maja 2022 r., nr OA.7723.1.3.2022 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę kasacyjną

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BOSK%2B138%252F23.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B10%2Bczerwca%2B2024.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BOSK%2B138%252F23)

## Uzasadnienie

1\. Wyrokiem z 25 października 2022 r., sygn. akt II SA/Rz 765/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (dalej: "WSA w Rzeszowie") oddalił skargę Zarządu w U. (dalej: "Zarząd", "skarżący", "skarżący kasacyjnie") na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie (dalej: "WINB") z 23 maja 2022 r., nr OA.7723.1.3.2022\. Postanowieniem tym odmówiono Zarządowi przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ustrzykach Dolnych (dalej: "PINB") z 24 lutego 2022 r., nr PINB.52.1.2.2022 nakładającym na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 1000 zł oraz opłatę w wysokości 68 zł za wydanie postanowienia – w związku z niewykonaniem obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr PINB.52.1.2.2022 polegającego na usunięciu stwierdzonych usterek i nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym nr \[...\], położonym na działce nr \[...\] w miejscowości R., gmina U. poprzez wykonanie robót określonych jako "Etap II". 2\. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Zarząd, zaskarżając go w całości i zarzucając: 1) naruszenie przepisów prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. i w zw. z art. 58 § 1 k.p.a, poprzez dokonanie nieprawidłowej kontroli wydanych przez organy I i II instancji postanowień i tym samym bezzasadne oddalenie skargi z uwagi na dokonanie błędnej subsumpcji przepisu prawa procesowego w ustalonym stanie faktycznym sprawy skutkujące niewłaściwym przyjęciem, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu na złożenie zażalenia podczas, gdy we wniosku o przywrócenie terminu na złożenie zażalenia przedstawił szczegółowe wyjaśnienia i obiektywne przyczyny związane z zachowaniem procedur podczas odbioru korespondencji urzędowej wobec istniejącego w tym czasie stanu epidemii SARS-COViD i konieczności przechowywania korespondencji przychodzącej w kwarantannie przed jej otwarciem. Uzasadniając tą podstawę wskazano, że w sprawie skarżący podjął takie działanie nie dla własnej wygody, ale bacząc na ograniczenie transmisji wirusa SARS-COVID i tym samym ograniczenie możliwości rozprzestrzenia się tego wirusa wśród jego pracowników, a następnie ich rodzin i osób trzecich. Działanie skarżącego w tym względzie było usprawiedliwione, jak i konieczne (chociażby z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy w jego zakładzie pracy); 2) naruszenie przepisów prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez dokonanie nieprawidłowej kontroli wydanych przez organy I i II instancji postanowień i tym samym bezzasadne oddalenie skargi z uwagi na dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny materiału dowodowego w sprawie prowadzącej do uznania, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu na złożenie zażalenia, bowiem jako podmiot który winien był zachować szczególną staranność, jego zadaniem było znalezienie takiego rozwiązania, które nie będzie kolidować z przepisami procesowymi. Uzasadniając tą podstawę wskazano, że skarżący stosował się do przepisów Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz. U. poz. 433, dalej: "rozporządzenie") i wydanego w tym zakresie własnego zarządzenia z dnia 14 marca 2020 r., a przy tym skarżący podejmował w tym zakresie czynności na wzór tych podejmowanych również w innych urzędach administracji publicznej czy też w sądach powszechnych. Na podstawie przywołanych zarzutów, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi; względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji; jednocześnie wniesiono o uchylenie postanowień wydanych przez organy I i II instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania wywołanych wniesieniem skargi, w tym tytułem zastępstwa przez radcę prawnego. Jednocześnie skarżący kasacyjnie oświadczył, że zrzeka się rozprawy. 3\. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1\. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2\. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie nie występują, wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. 3.3\. Dalej należy wskazać, że zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł w niniejszej sprawie zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i prowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko co do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu pierwszej instancji (por. np. wyrok NSA z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 1511/22, CBOSA). 3.4\. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii oceny, czy Zarząd nie dochował bez swojej winy terminu do wniesienia zażalenie na wskazane wyżej postanowienie PINB z 24 lutego 2022 r. Zdaniem Zarządu, okolicznością mającą świadczyć o braku winy w niedochowaniu tego terminu jest otwarcie przesyłki zawierającej postanowienie PINB, doręczonej Zarządowi w dniu 28 lutego 2022 r., po upływie 7 dniu z uwagi na obawy związane z pandemią COVID. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, okoliczności wskazane przez Zarząd nie mogą być uznane za świadczące o braku winy w uchybieniu terminu. 3.5\. Dokonując oceny w sprawie ewentualnego braku winy w uchybieniu terminu należy mieć na uwadze, że zgodnie ze wspólną dla wszystkich procedur (administracyjnych, sądowych) zasadą formalizmu, do istoty czynności procesowych stron należy dokonywanie ich w terminach określonych w przepisach prawa. Postępowanie administracyjne stanowi bowiem pewien ciąg uporządkowanych i sformalizowanych czynności organów oraz stron, które to czynności zmierzają do rozstrzygnięcia danej sprawy, co do zasady, poprzez wydanie decyzji (art. 1 oraz art. 104 k.p.a.). Ujęcie tych czynności w określone ramy czasowe jest warunkiem niezbędnym do realizacji takich zasad ogólnych, jak w szczególności zasada legalizmu (art. 6 k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP), zasada zaufania do działań organów władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji RP) oraz zasada szybkości (art. 12 k.p.a.). Ustawodawca przewidział równocześnie, że w pewnych wyjątkowych przypadkach uchybienie przez stronę terminu nie powinno rodzić dla niej negatywnych skutków. Stąd też w art. 58 § 1 k.p.a. wprowadzono możliwość przywrócenia terminu, jeżeli jego uchybienie nastąpiło bez winy strony. Z wykładni językowej tego przepisu wynika, że warunkiem koniecznym do uwzględnienia podania o przywrócenie terminu jest brak jakiejkolwiek winy strony (odpowiednio: reprezentującego ją pełnomocnika – por. np. postanowienie NSA z 13 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 388/17, CBOSA). Należy przyjąć, że na gruncie art. 58 § 1 k.p.a. każdy stopień winy, w tym w postaci najlżejszej (culpa levissima), nie wyłączając lekkiego niedbalstwa, uzasadnia wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. Dla przywrócenia terminu niezbędne jest wykazanie, że uchybienie terminu zostało spowodowane przyczynami niezawinionymi przez stronę, a nadto przeszkód w dochowaniu terminu nie można by było usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. np. wyrok NSA z 13 września 2023 r., sygn. akt II OSK 3006/20, CBOSA). Tak surowe zasady przywracania terminu znajdują w pełni uzasadnienie w wykładni systemowej, w tym przywołanej wyżej zasadzie formalizmu oraz ogólniej zasadzie prawa vigilantibus iura scripta sunt (prawo powinno zapewniać ochronę tylko tym, którzy należycie korzystają ze swoich uprawnień), obowiązującej również w postępowaniu administracyjnym (por. np. wyrok NSA z 12 października 2023 r., sygn. akt II OSK 1208/22, CBOSA). 3.6\. Przenosząc powyższe ustalenia na grunt niniejszej sprawy należy przede wszystkim zauważyć, że przepisy powszechnie obowiązującego prawa, w tym przepisy przywołanego w skardze kasacyjnej rozporządzenia, nie przewidywały, w okresie relewantnym dla oceny zasadności wniosku o przywrócenie terminu złożonego przez Zarząd, obowiązku nieotwierania korespondencji pochodzącej od organów władzy publicznej przez okres 7 dni. Zarząd, decydując się na nieotwieranie przez okres 7 dni korespondencji pochodzącej od PINB, czyli organu prowadzącego wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne w administracji, działał zatem na własne ryzyko. Należy dodać, że Zarząd nawet nie twierdził, że w sprawie niniejszej, w odniesieniu akurat do tej przesyłki pochodzącej od PINB, zachodziły szczególne, wyjątkowe okoliczności, uzasadniające wstrzymanie się z jej otwarciem przez okres 7 dni. Natomiast okolicznościami takim nie były, rzecz oczywista, przywołane ogólne obawy związane z pandemią COVID 19, która zresztą w momencie doręczenia przedmiotowego postanowienia PINB trwała już ponad dwa lata. Końcowo trzeba wskazać, że w świetle zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji RP) oraz katalogu powszechnie obowiązujących źródeł prawa (art. 87 Konstytucji RP), wewnętrzne regulacje przyjęte przez stronę postępowania, a dotyczące postępowania z korespondencją wpływającą do tej strony w okresie pandemii COVID-19, nie mogą modyfikować zasad doręczenia stronom aktów administracyjnych oraz zasad wnoszenia środków zaskarżenia od takich aktów. Zasady te są bowiem uregulowane w przepisach powszechnie obowiązującego prawa, w tym przede wszystkim w ustawach. Tylko ubocznie w takim przypadku trzeba zauważyć, że z powołanego w skardze kasacyjnej zarządzenia Dyrektora Zarządu nr 3/03/2020 z 14 marca 2020 r. wynika, że korespondencja przychodząca do Zarządu miała być nieotwierana przez okres co najmniej trzech dni. Zatem Zarząd, wstrzymując się z otwarciem korespondencji od PINB przez okres 7 dni, przekroczył nawet termin, który sam określił w zarządzeniu kierownika tej jednostki jako minimalny. Okoliczność ta pozwala przyjąć, że w sprawie możemy mówić nie tylko o niedbalstwie Zarządu w zakresie postępowania z korespondencją urzędową, ale o niedbalstwie rażącym. Nieotwartą korespondencję przetrzymano bowiem przez okres, który odpowiada terminowi na wniesienie zażalenia. Reasumując, Zarząd nie uprawdopodobnił, że nie ponosi winy w niedochowaniu terminu (art. 58 § 1 k.p.a.), zaś WINB rozpoznając podanie o przywrócenie nie naruszył zasad postępowania wyjaśniającego, określonych w art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Konsekwentnie, nie można było WSA w Rzeszowie zarzucić również naruszenia art. 1 i art. 151 p.p.s.a. 3.7\. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

23 stycznia 2023

Symbol z opisem

[6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6019-inne-o-symbolu-podstawowym-601)

Hasła tematyczne

Administracyjne postępowanie

Skarżony organ

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

Sędziowie

Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący/ Grzegorz Rząsa /sprawozdawca/ Tomasz Zbrojewski

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20210000735)  
art. 58 § 1 · Dz.U. 2021 poz. 735

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [II SA/Rz 765/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2022-10-25](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-rz-765-22-wyrok-wsa-w-rzeszowie-z-2022-10-25--ii-sa-rz-765-22)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: VII SA/Wa 375/24 · 10 maja 2024Wyrok WSA w Warszawie z 10 maja 2024 r., VII SA/Wa 375/24](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-375-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-05-10--vii-sa-wa-375-24)
* [Sygnatura: VII SA/Wa 373/24 · 10 maja 2024Wyrok WSA w Warszawie z 10 maja 2024 r., VII SA/Wa 373/24](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-373-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-05-10--vii-sa-wa-373-24)
* [Sygnatura: VII SA/Wa 374/24 · 10 maja 2024Wyrok WSA w Warszawie z 10 maja 2024 r., VII SA/Wa 374/24](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/vii-sa-wa-374-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-05-10--vii-sa-wa-374-24)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/2DFA9BE2A8)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-138-23-wyrok-nsa-z-2024-06-10--ii-osk-138-23#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BII%2BOSK%2B138%252F23.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B10%2Bczerwca%2B2024.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BII%2BOSK%2B138%252F23)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
