Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I SAB/Rz 30/26

Postanowienie WSA w Rzeszowie z 3 listopada 2026 r., I SAB/Rz 30/26 – ulgi w spłacaniu należności pieniężnych

Wynik

Odrzucono skargę

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie

Data orzeczenia

3 listopada 2026

Prawomocne

nie

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący: SWSA Małgorzata Niedobylska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 listopada 2026 r. w Rzeszowie sprawy ze skargi S.S. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie wniosku o zmianę decyzji o objęcie ubezpieczeniami społecznymi u płatnika - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSAB%252FRz%2B30%252F26.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BRzeszowie.%2BData%253A%2B3%2Blistopada%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOdrzucono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSAB%252FRz%2B30%252F26)

## Uzasadnienie

Pismem z dnia 7 września 2026 r. S.S (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Rzeszowie w przedmiocie wniosku o zmianę decyzji o objęcie ubezpieczeniami społecznymi u płatnika. W uzasadnieniu skargi skarżący wniósł o zobowiązanie organu po rozpoznania jego wniosku z 12 listopada 2025 r. dotyczącego zmiany decyzji z dnia 14 marca 2025 r. znak: OU350000/D/2025-013064/001 o objęciu ubezpieczeniem społecznym przez płatnika P.R. w Rzeszowie oraz o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że pismem z dnia 28 września 2026 r. wszczął postępowanie w sprawie ponownego ustalenia prawa lub obowiązku stwierdzonego decyzją z dnia 14 marca 2025 r., jednocześnie wnosząc o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. W ocenie organu sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniami społecznymi, w których organ rentowy wydał decyzję lub nie wydał jej w wymaganym terminie, należą do właściwości sądów powszechnych. W konsekwencji, zdaniem organu, skarga powinna zostać odrzucona jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że merytoryczne rozpoznanie skargi poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn. Rozpoznanie skargi w sprawie nienależącej do właściwości sądu administracyjnego prowadziłoby bowiem do nieważności postępowania (art. 183 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Warunkiem merytorycznego rozpoznania skargi jest zatem zaskarżenie aktu lub czynności objętych zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie obejmującym orzekanie w sprawach skarg na: - decyzje administracyjne; - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; - inne niż określone w pkt 1–3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; - pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania takich opinii; - opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 Ordynacji podatkowej, i odmowy ich wydania; - akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; - akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; - akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, podejmowanych w ramach postępowań określonych w tym przepisie. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma ten przepis (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 199 ze zm., dalej: u.s.u.s.) Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności: - zgłaszania do ubezpieczeń społecznych; - ustalania płatnika składek; - przebiegu ubezpieczeń; - ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek; - ustalania wymiaru składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu tych składek; - ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych; - wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych; - odmowy skierowania na rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej. Stosownie do art. 83 ust. 2 u.s.u.s. od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie natomiast z art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 468 ze zm., dalej: k.p.c.) sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą do spraw cywilnych, których rozpoznawanie, stosownie do art. 2 k.p.c., należy do sądów powszechnych, o ile nie zostały przekazane do właściwości sądów szczególnych. Katalog spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych został określony w art. 476 § 2 k.p.c. i obejmuje m.in. sprawy dotyczące ubezpieczeń społecznych, emerytur i rent oraz innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Stosownie zaś do art. 476 § 3 k.p.c. sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych są również sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie. Wyjątki od zasady zaskarżania decyzji Zakładu do sądów powszechnych zostały enumeratywnie określone w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. Zgodnie z tym przepisem odwołanie, o którym mowa w ust. 2, nie przysługuje od decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W tych przypadkach stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Wskazać należy, że katalog spraw wymienionych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. ma charakter zamknięty. Oznacza to, że jedynie decyzje wydane w sprawach wskazanych w tym przepisie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Z kolei użycie w art. 83 ust. 1 u.s.u.s. zwrotu "w szczególności" wskazuje, że katalog indywidualnych spraw, w których Zakład wydaje decyzje, ma charakter otwarty. Zasadą pozostaje zatem, że decyzje Zakładu wydane w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych podlegają kontroli sądów powszechnych, z wyjątkiem spraw wyraźnie wymienionych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. Powyższej oceny nie zmienia okoliczność, że w niniejszej sprawie skarżący wystąpił z wnioskiem o zmianę uprzednio wydanej decyzji Zakładu. Zgodnie bowiem z art. 83a ust. 1 u.s.u.s. prawo lub zobowiązanie stwierdzone decyzją Zakładu może podlegać ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, w przypadku przedłożenia nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności istniejących przed wydaniem tej decyzji, mających wpływ na ustalone prawo lub zobowiązanie. Postępowanie prowadzone w tym trybie nadal dotyczy indywidualnej sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, a wydana w jego wyniku decyzja, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s., podlega kontroli sądu powszechnego. Jak wynika z akt sprawy oraz treści skargi, jej przedmiotem jest bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w związku z wnioskiem skarżącego dotyczącym zmiany decyzji w przedmiocie podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia w okresie od 12 stycznia 2019 r. do 25 stycznia 2019 r. oraz ustalenia podstawy wymiaru składek z tego tytułu. Mając na uwadze powyższe, sprawa dotycząca podlegania przez skarżącego ubezpieczeniom społecznym, a także ustalenia podstawy wymiaru składek, nie należy do wyjątków przewidzianych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. W konsekwencji jej rozpoznanie należy do właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. Oznacza to również, że bezczynność Zakładu polegająca na nierozpoznaniu wniosku w tym przedmiocie nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Wyjaśnić bowiem należy, że skarga na bezczynność organu administracji publicznej ma charakter pochodny względem skargi na określone prawem formy działania tego organu. Jej dopuszczalność jest zatem ograniczona do tych przypadków, w których sąd administracyjny jest właściwy do kontroli działalności organu w formach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., a więc w granicach wyznaczonych przez art. 3 § 2 pkt 8 i 9 tej ustawy. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że przedmiotowa skarga, jako dotycząca sprawy pozostającej poza zakresem kognicji sądów administracyjnych, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

16 października 2026

Symbol z opisem

[6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a ustaw 658](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6536-ulgi-w-splacaniu-naleznosci-pienieznych-do-ktorych-nie-stosuje-sie-przepisow-ordynacji-podatkowej-art-34-i-34a-ustaw)

Hasła tematyczne

Odrzucenie skargi

Skarżony organ

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS

Sędziowie

Małgorzata Niedobylska /przewodniczący sprawozdawca/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20240000935)  
art. 58 § 1 pkt 1, art. 3 § 2 pkt 14, 8 i 9 · Dz.U. 2024 poz. 935
* [Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. j.)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000199)  
art. 83 ust. 2 i 4, art. 83a ust. 1 · Dz.U. 2026 poz. 199
* [Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j.)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000468)  
art. 2, art. 476 § 2 i 3 · Dz.U. 2026 poz. 468

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I SAB/Bd 94/26 · 28 października 2026Postanowienie WSA w Bydgoszczy z 28 października 2026 r., I SAB/Bd 94/26 – ulgi w spłacaniu należności pieniężnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-bd-94-26-postanowienie-wsa-w-bydgoszczy-z-2026-10-28--i-sab-bd-94-26)
* [Sygnatura: III SAB/Wr 290/26 · 28 października 2026Postanowienie WSA we Wrocławiu z 28 października 2026 r., III SAB/Wr 290/26 – ulgi w spłacaniu należności pieniężnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sab-wr-290-26-postanowienie-wsa-we-wroclawiu-z-2026-10-28--iii-sab-wr-290-26)
* [Sygnatura: III SAB/Kr 139/26 · 22 października 2026Wyrok WSA w Krakowie z 22 października 2026 r., III SAB/Kr 139/26 – ulgi w spłacaniu należności pieniężnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sab-kr-139-26-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2026-10-22--iii-sab-kr-139-26)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/FCF00AB6FB)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26#przepisy)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sab-rz-30-26-postanowienie-wsa-w-rzeszowie-z-2026-11-03--i-sab-rz-30-26#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSAB%252FRz%2B30%252F26.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BRzeszowie.%2BData%253A%2B3%2Blistopada%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOdrzucono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSAB%252FRz%2B30%252F26)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
