Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I SA/Wa 864/17

Wyrok WSA w Warszawie z 25 kwietnia 2018 r., I SA/Wa 864/17 – reforma rolna

Wynik

Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Data orzeczenia

25 kwietnia 2018

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. W., B. L., T. C. i G. J. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia \[...\] kwietnia 2017 r. nr \[...\] w przedmiocie reformy rolnej 1\. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2\. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżących T. W., B. L., T. C. i G. J. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B864%252F17.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B25%2Bkwietnia%2B2018.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BStwierdzono%2Bniewa%25C5%25BCno%25C5%259B%25C4%2587%2Bzaskar%25C5%25BConej%2Bdecyzji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B864%252F17)

## Uzasadnienie

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z \[...\] kwietnia 2017 r. nr \[...\] uchylił w całości decyzję Wojewody \[...\] z \[...\] czerwca 2014 r. nr \[...\] w przedmiocie reformy rolnej. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wojewoda \[...\] decyzją z \[...\] czerwca 2014 r. stwierdził, że nieruchomość stanowiąca gospodarstwo rolne będąca własnością S. i H. J. o pow. \[...\] ha, położona w \[...\], gmina \[...\], o oznaczeniu wieczystoksięgowym \[...\] karta \[...\] i karta \[...\], nie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13 ze zm.). Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z \[...\] kwietnia 2017 r., po rozpoznaniu odwołania Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w \[...\], działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", uchylił w całości decyzję Wojewody \[...\] z \[...\] czerwca 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wnieśli T. W., B. L., T. C. i G. J. żądając jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi wskazali na przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania odwoławczego. Podnieśli ponadto, że choć faktycznie dziadek skarżących był jedyną osobą zarządzającą przedmiotowym gospodarstwem, to cała rodzina na nim pracowała i po śmierci babci była częściowym właścicielem gospodarstwa. Część należąca do dziadka skarżących nie przekraczała ponadto 100 ha. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż w niej wskazane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z \[...\] kwietnia 2017 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd ustalił bowiem, że kwestionowana decyzja skierowana została do osób, które w dniu jej wydania nie żyły. Ze zgromadzonych w trakcie postępowania sądowego odpisów skróconych aktów zgonu wynika bowiem, że przed wydaniem decyzji zmarli uczestnicy postępowania (będący następcami prawnymi byłych właścicieli przedmiotowej nieruchomości), tj. M. O. (zmarła w dniu \[...\] czerwca 2016 r.), Z. J. (zmarły w dniu \[...\] stycznia 2016 r.), T. J. (zmarły w dniu \[...\] lutego 2017 r.) oraz W. C. (zmarły w dniu \[...\] kwietnia 2016 r.). Przy tym W. C. był jednocześnie ustanowionym przez Sąd Rejonowy w \[...\] kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu W. J. W doktrynie i orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, zgodnie z którym prowadzenie postępowania administracyjnego w stosunku do osoby zmarłej i wydanie decyzji ocenione być musi jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jest to bowiem uchybienie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Ażeby można było mówić o postępowaniu musi istnieć organ administracyjny mający zdolność prawną do jego prowadzenia oraz strona, o prawach której organ orzeka w danym postępowaniu. Osoba fizyczna może być stroną postępowania, jeżeli ma zdolność prawną. Zgodnie z art. 8 Kodeksu cywilnego każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. Zdolność ta kończy się z chwilą śmierci. Oznacza to, że w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć postępowania i wydać decyzji. Gdyby zaś doszło do wydania decyzji w stosunku do osoby zmarłej należy przyjąć, że jest ona obarczona wadą nieważności i nie wywołuje skutków prawnych (por. wyrok NSA z 14 listopada 2001 r. sygn. akt I SA 2462/99, Lex nr 82653; wyrok WSA w Warszawie z 12 lipca 2005 r. sygn. akt I SA 2422/03, Lex nr 190564; wyrok NSA z 20 września 2002 r. sygn. akt I SA 428/01, OSP 2004, z. 3, poz. 33). Powyższe oznacza, że M. O. (zmarła w dniu \[...\] czerwca 2016 r.), Z. J. (zmarły w dniu \[...\] stycznia 2016 r.), T. J. (zmarły w dniu \[...\] lutego 2017 r.) oraz W. C. (zmarły w dniu \[...\] kwietnia 2016 r.) nie mogli być stroną postępowania zakończonego decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z \[...\] kwietnia 2017 r. Z chwilą śmierci strony postępowania w jej prawa i obowiązki powinni wstąpić jej następcy prawni. Nie ma przy tym znaczenia, czy organ posiadał informację w tym zakresie. Obowiązkiem organu jest zagwarantowanie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz zapewnienie jej przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Naruszenie tej zasady jest kwalifikowaną wadą procesową. Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe ustalenia, których treść ma istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy i określi właściwie strony postępowania, do których należy skierować podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 1 w zw. z art. 120 ww. ustawy, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli decyzja dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 K.p.a. lub w innych przepisach albo wydana zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

12 czerwca 2017

Symbol z opisem

[6290 Reforma rolna](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6290-reforma-rolna)

Hasła tematyczne

Administracyjne postępowanie Nieruchomości

Skarżony organ

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Sędziowie

Elżbieta Lenart Elżbieta Sobielarska Gabriela Nowak /przewodniczący sprawozdawca/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20170001257)  
art. 156 par. 1 pkt 2 · Dz.U. 2017 poz. 1257
* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20170001369)  
art. 145 par. 1 pkt 2 · Dz.U. 2017 poz. 1369

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I OZ 370/18 · 25 kwietnia 2018Postanowienie NSA z 25 kwietnia 2018 r., I OZ 370/18 – reforma rolna](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-370-18-postanowienie-nsa-z-2018-04-25--i-oz-370-18)
* [Sygnatura: I SA/Wa 749/17 · 24 kwietnia 2018Postanowienie WSA w Warszawie z 24 kwietnia 2018 r., I SA/Wa 749/17 – reforma rolna](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-749-17-postanowienie-wsa-w-warszawie-z-2018-04-24--i-sa-wa-749-17)
* [Sygnatura: I SA/Wa 2242/17 · 20 kwietnia 2018Wyrok WSA w Warszawie z 20 kwietnia 2018 r., I SA/Wa 2242/17 – reforma rolna](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2242-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-20--i-sa-wa-2242-17)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6ACCB5A795)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17#przepisy)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-864-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-25--i-sa-wa-864-17#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B864%252F17.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B25%2Bkwietnia%2B2018.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BStwierdzono%2Bniewa%25C5%25BCno%25C5%259B%25C4%2587%2Bzaskar%25C5%25BConej%2Bdecyzji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B864%252F17)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
