Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I SA/Wa 586/12

Wyrok WSA w Warszawie z 3 października 2012 r., I SA/Wa 586/12 – wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie

Wynik

Uchylono decyzję I i II instancji

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Data orzeczenia

3 października 2012

Prawomocne

nie

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Iwona Maciejuk (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2012 r. sprawy ze skargi T. W. i A. W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia \[...\] stycznia 2012 r. nr \[...\] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1\. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody \[...\] z dnia \[...\] czerwca 2010 r. nr \[...\]; 2\. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3\. zasądza od Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz skarżących T. W. i A. W. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B586%252F12.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B3%2Bpa%25C5%25BAdziernika%2B2012.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bdecyzj%25C4%2599%2BI%2Bi%2BII%2Binstancji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B586%252F12)

## Uzasadnienie

Naczelnik Miasta i Gminy D. decyzją z dnia \[...\] lutego 1978 r. nr \[...\], na podstawie art. 3,7,8,14,22 i 29 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64), po przeprowadzeniu rozprawy w dniu \[...\] sierpnia 1976 r. wywłaszczył w stanie wolnym od obciążeń na rzecz Państwa nieruchomość położoną w D. o powierzchni \[...\] m.kw. przy ul. \[...\] ozn. \[...\] zapisaną w KW nr \[...\] stanowiącą własność A. i T. małż. W. na prawach wspólności ustawowej. Wywłaszczenie nastąpiło na wniosek Okręgowej Dyrekcji Rozbudowy Miast w S. Organ ustalił wartość wywłaszczonej nieruchomości na kwotę \[...\] zł. Wskazano składnik gruntowy \[...\] m.kw. o wartości \[...\] zł, składnik budowlany o wartości \[...\] zł. Za wywłaszczoną nieruchomość organ ustalił odszkodowanie w kwocie \[...\] zł. Decyzja doręczona została \[...\] lutego 1978 r. Wnioskiem z dnia \[...\] czerwca 2009 r. T. i A. W., reprezentowani przez pełnomocnika, wnieśli o stwierdzenie nieważności wymienionej wyżej decyzji z dnia \[...\] lutego 1978 r. w części dotyczącej ustalonego decyzją odszkodowania. W uzasadnieniu podnieśli, że biegli z listy Wojewody \[...\] nie byli zawiadomieni o terminie rozprawy wywłaszczeniowej wyznaczonej na dzień \[...\] sierpnia 1978 r. (\[...\] miesięcy przed wydaniem decyzji) i nie uczestniczyli w rozprawie. Sporządzone przez biegłych operaty szacunkowe nie zawierają szczegółowego uzasadnienia. W dodatkowym piśmie z dnia \[...\] marca 2010 r. pełnomocnik skarżących podniósł, że wykonanie wszystkich operatów szacunkowych nastąpiło na zlecenie wnioskodawcy wywłaszczenia, tj. \[...\] w S. Właściciele wywłaszczanej nieruchomości zgłaszali do protokołów z rozprawy zastrzeżenia co do rzetelności wykonanych operatów szacunkowych. Operat szacunkowy rzeczoznawcy S. C. ze stycznia 1978 r. (aneks nr 2 do operatu szacunkowego składników budowlanych) ustalający przyjęte w decyzji odszkodowanie za te składniki w kwocie \[...\] zł został sporządzony \[...\] miesięcy po terminie rozprawy. Operat szacunkowy składnika gruntowego biegłego A. C. z \[...\] lutego 1974 r. – poprawiany w czerwcu 1976 r. – stanowił podstawę ustalenia odszkodowania w kwocie \[...\] zł pomimo, że był dokumentem sporządzonym \[...\] miesięcy przed wydaniem zaskarżonej decyzji ustalającej wysokość należnego odszkodowania. Wojewoda \[...\] decyzją z dnia \[...\] czerwca 2010 r. nr \[...\], na podstawie art. 156 § 1, art. 157 § 1 i § 2 oraz art. 158 k.p.a. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta D. z dnia \[...\] lutego 1978 r. w części dotyczącej ustalenia odszkodowania. W uzasadnieniu, przywołując przepisy art. 8 i art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości wskazał, że postępowanie wywłaszczeniowe zakończone zaskarżoną decyzją wszczęte zostało zawiadomieniami z dnia \[...\] sierpnia 1976 r. \[...\] w stosunku do działki nr \[...\] o powierzchni \[...\] m2 i z \[...\] sierpnia 1976 r. \[...\] w stosunku do działki nr \[...\] o powierzchni \[...\] m2\. Zgodnie z archiwalnymi wypisami z ewidencji gruntów z \[...\] grudnia 1973 r. i \[...\] stycznia 1976 r. nieruchomość stanowiła grunt rolny klasy \[...\], na której znajdował się składnik budowlany. Organ podał, że odszkodowanie za wywłaszczony grunt zostało ustalone na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego \[...\] lutego 1974 r. – skorygowanego w czerwcu 1976 r. – przez biegłego rzeczoznawcę ds. rolnych z listy Wojewody \[...\] A. C. Wartość wywłaszczonych działek biegły wyliczył na kwotę \[...\] zł. Wycena składnika budowlanego nastąpiła na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego w styczniu 1978 r. przez biegłego z listy Wojewody \[...\] S. C. Organ wskazał, że operatem tym skorygowane zostały wcześniejsze opinie sporządzone w celu wyceny składnika budowlanego znajdującego się na nieruchomości. Biegły określił wartość zabudowań na kwotę \[...\] zł. Wojewoda wskazał, że w ramach procedury wywłaszczeniowej Prezydent Miasta D. przeprowadził z udziałem właścicieli w dniu \[...\] sierpnia 1976 r. rozprawę administracyjną (spisano dwa protokoły osobne dla każdej działki). Z akt sprawy wynika, że nie uczestniczyli w niej biegli. W ocenie organu Prezydent naruszył dyspozycję art. 22 powołanej wyżej ustawy, jednakże uchybienie to nie stanowi kwalifikowanej postaci naruszenia, a tym samym nie ma charakteru rażącego. Biegli co prawda nie uczestniczyli w rozprawie wywłaszczeniowo-odszkodowawczej, to jednak brali udział w postępowaniu poprzez sporządzenie stosownych opinii szacunkowych. Również kontrola tych opinii nie wykazała uchybień, które mogłyby mieć wpływ na określoną w nich wartość nieruchomości uwzględnioną przy ustaleniu odszkodowania. Organ zwrócił uwagę, że opinie sporządzone zostały na zlecenie wnioskodawcy wywłaszczenia, tj. Okręgowej Dyrekcji Rozbudowy Miast w S., a nie na zlecenie organu, jednak to uchybienie nie miało wpływu na zawarte w operacie szacunki i określone w decyzji odszkodowanie. Nie miało ono charakteru rażącego. Organ nie zgodził się z wnioskodawcami, że w operatach brak jest szczegółowego uzasadnienia. Stwierdził, że wszystkie wykorzystane w postępowaniu wywłaszczeniowym operaty zawierają niezbędne elementy konieczne do ich sporządzenia. Wskazane wyżej uchybienia nie stanowią w ocenie organu rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., bowiem wyceny sporządzono zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami. Brak było w ocenie organu podstaw do stwierdzenia na podstawie art. 156 § 1 nieważności decyzji z \[...\] lutego 1978 r. w zakresie ustalenia odszkodowania. W odwołaniu od wymienionej decyzji pełnomocnik wnioskodawców wnosząc o jej uchylenie i stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta D. w części ustalającej odszkodowanie podniósł, że właściciele przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej nie zostali zapoznani z wysokością odszkodowania ustalonego przez rzeczoznawcę S. C. za składnik budowlany. W aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek protokołu z oględzin wywłaszczanej nieruchomości, z którego wynikałoby, że właściciele akceptują przyjęty przez biegłego stopień zużycia wycenianych składników budowlanych. Pełnomocnik podkreślił, że operat szacunkowy S. C. ze stycznia 1978 r. ustalający odszkodowanie w wysokości przyjętej w decyzji wywłaszczeniowej sporządzony został \[...\] miesięcy po terminie rozprawy wywłaszczeniowo-odszkodowawczej, zaś operat biegłego A. C. z \[...\] lutego 1974 r. (poprawiony w czerwcu 1976 r.) stanowiący podstawę ustalenia odszkodowania za składnik gruntowy w kwocie \[...\] zł sporządzony został \[...\] miesięcy przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia \[...\] stycznia 2012 r. nr \[...\], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy wymienioną wyżej decyzję Wojewody \[...\]. W uzasadnieniu wskazał, że z art. 22 ustawy z 12 marca 1958 r. wynika przede wszystkim obowiązek przeprowadzenia rozprawy. Ustalenie odszkodowania bez rozprawy mogłoby ewentualnie podlegać ocenie pod kątem wystąpienia podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji przewidzianej w art. 156 k.p.a. W niniejszej sprawie przypadek taki nie miał miejsca, bowiem organ wyznaczył rozprawę i przeprowadził ją w dniu \[...\] sierpnia 1976 r. z udziałem właścicieli, których poinformował o wysokości odszkodowania za grunt oraz składniki budowlane. Z protokołu rozprawy nie wynika, aby biegli wzięli udział w rozprawie. W ocenie Ministra, Wojewoda \[...\] słusznie uznał, że nieobecność biegłego na rozprawie nie stanowi naruszenia prawa w stopniu rażącym. Organ podał, że stanowisko to jest zgodne z orzecznictwem sądowym, w którym przyjmuje się, że w przypadku, gdy odszkodowanie było ustalone w prawidłowej wysokości brak biegłego na rozprawie nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Organ podkreślił, że biegli choć nie uczestniczyli w rozprawie, to brali udział w postępowaniu poprzez sporządzenie pisemnych opinii szacunkowych. Z akt wynika, że odszkodowanie za grunt zostało ustalone w oparciu o operat szacunkowy A. C. (z listy Wojewody) sporządzony \[...\] lutego 1974 r. (skorygowany w czerwcu 1976 r.). Wyceny składników budowlanych, w tym budynku mieszkalnego, dokonał biegły rzeczoznawca ds. budowlanych z listy Wojewody S. C. w styczniu 1978 r. Odszkodowanie zostało obliczone prawidłowo i zgodnie z przepisami. Organ stwierdził, że sporządzenie opinii szacunkowych nie na zlecenie organu wywłaszczeniowego nie może być uznane za rażące naruszenie prawa. W ocenie Ministra, Wojewoda zasadnie odmówił stwierdzenia nieważności, gdyż decyzja wywłaszczeniowa z \[...\] lutego 1978 r. w części dotyczącej odszkodowania nie jest dotknięta wadą z art. 156 § 1 k.p.a. Decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej stała się przedmiotem skargi T. i A. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie tej decyzji oraz decyzji organu I instancji skarżący zarzucili naruszenie: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, jak również niezajęcie stanowiska co do wszystkich zarzutów odwołania; art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 8 ust. 8 i 9 oraz art. 22 ustawy wywłaszczeniowej poprzez niestwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej odszkodowania pomimo wydania jej z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wnieśli o zasądzenie od organu solidarnie na ich rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi przedstawili dotychczasowy przebieg sprawy oraz ponownie podnieśli zarzuty powołane już we wniosku o stwierdzenie nieważności oraz odwołaniu od decyzji organu I instancji. Podkreślili, że opinia szacunkowa S. C. została sporządzona po terminie rozprawy wywłaszczeniowo-odszkodowawczej i nie podlegała ocenie stron. W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie, powołując się na ustalenia zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna i z tego względu podlega uwzględnieniu. W ocenie Sądu zarówno zaskarżona decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, jak i decyzja Wojewody \[...\] wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. przepisu art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji również z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64), co miało wpływ na wynik sprawy. Minister utrzymując w mocy wydaną z naruszeniem tych przepisów decyzję organu I instancji naruszył nadto również przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Na wstępie wskazania wymaga, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, wszczynanym w nowej sprawie, w której nie orzeka się co do istoty sprawy rozstrzygniętej decyzją objętą wnioskiem o stwierdzenie nieważności. Nie oznacza to jednak, że w postępowaniu tym nie obowiązują zasady ogólne postępowania administracyjnego, jak również pozostałe regulacje k.p.a. wyznaczające tryb postępowania. W postępowaniu nadzorczym organ dokonuje ustaleń, czy decyzja, której wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy, zawiera wady wymienione enumeratywnie w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (v. wyrok NSA z dnia 28 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1888/10, Lex nr 1069632; wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994 r. sygn. akt V SA 535/94, ONSA 1995, nr 2, poz. 91). Zaznaczyć przy tym należy, że rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. może obejmować naruszenie zarówno norm prawa materialnego jak i norm prawa procesowego (v. J. Borkowski \[w:\] B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Warszawa 2012, wydanie 12, str. 635). W związku z tym, że w sprawie niniejszej kontroli w trybie nieważnościowym poddana została decyzja Naczelnika Miasta i Gminy D. z dnia \[...\] lutego 1978 r. w części dotyczącej ustalenia odszkodowania wskazać należy, że przepis art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania tej decyzji, stanowił, iż odszkodowanie ustala się na podstawie wyników rozprawy po wysłuchaniu na niej opinii biegłych powołanych przez naczelnika powiatu. Opinia biegłych powinna zawierać szczegółowe uzasadnienie. Z regulacji tej wynika obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w formie rozprawy. Powołany przepis wymaga, aby w rozprawie tej uczestniczyli biegli powołani przez wojewodę. W sprawie niniejszej nie jest kwestionowane, że przed wydaniem w dniu \[...\] lutego 1978 r. decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej organ przeprowadził \[...\] sierpnia 1976 r. rozprawę, z której sporządzono dwa protokoły, odrębnie dla nieruchomości o powierzchni \[...\] m.kw ozn.\[...\] i odrębnie dla nieruchomości o powierzchni \[...\] m.kw ozn. \[...\]. Bezsporne jest również, że w rozprawie tej nie brali udziału biegli, jak również to, że operaty szacunkowe, które znajdują się w aktach sprawy sporządzone zostały na wniosek wnioskodawcy wywłaszczenia, a nie organu wywłaszczeniowego, co niewątpliwie stanowi, jak trafnie stwierdziły organy, naruszenie art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, tego rodzaju uchybienia nie pozwalają jednak na zakwalifikowanie naruszenia przepisu art. 22 powołanej wyżej ustawy, jako rażącego, w sytuacji, gdyby biegli brali udział w postępowaniu wywłaszczeniowo-odszkodowawczym poprzez sporządzenie – w sposób zgodny z wymaganiami prawa – operatów szacunkowych, które zostały odczytane na rozprawie wywłaszczeniowej. Również wówczas, gdyby operaty takie zostały sporządzone w postępowaniu wywłaszczeniowo-odszkodowawczym, a właściciele wywłaszczanej nieruchomości zostaliby z nimi zapoznani – co powinno wynikać z akt – i nie kwestionowaliby na rozprawie wywłaszczeniowej wysokości odszkodowania – zdaniem Sądu nie może być kwalifikowane jako rażące naruszenie art. 22 ustawy z 12 marca 1958 r., nawet jeśli w toku samej rozprawy wywłaszczeniowo-odszkodowawczej nie odczytano tych opinii biegłych. Żaden z tych przypadków nie zachodzi jednak – jak wynikałoby to z treści decyzji organów – w niniejszej sprawie. Oceniając zaistnienie przesłanki rażącego naruszenia prawa organy błędnie przyjęły bowiem, że biegli brali udział w postępowaniu wywłaszczeniowo-odszkodowawczym. Trafne są tym samym zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz naruszenia zastosowanego przez organ prawa materialnego (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Zauważyć należy, że operaty szacunkowe A. C.: pierwszy z dnia \[...\] lutego 1974 r., skorygowany następnie w czerwcu 1976 r., na które zarówno Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, jak i Wojewoda \[...\] powołali się w swoich decyzjach, sporządzone zostały jeszcze przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego i służyły ustaleniu ceny kupna nieruchomości w związku z koniecznością wystąpienia do właściciela – przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego – o dobrowolne odstąpienie nieruchomości (art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r.). Znajdująca się w aktach postępowania administracyjnego oferta złożona właścicielom w tym zakresie opatrzona jest datą \[...\].07.76\. Jak wynika z akt sprawy, do porozumienia w tej sprawie między \[...\] a właścicielami nieruchomości nie doszło. Wniosek Okręgowej Dyrekcji Rozbudowy Miast w S. do Prezydenta Miasta D. o wywłaszczenie nieruchomości, o której mowa w sprawie, opatrzony jest datą, na której dokonywano poprawek. Tym niemniej, odczytać można datę \[...\] lub \[...\].07.1976 r. lub \[...\] lub \[...\].08.1976 r. Wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, co wymaga podkreślenia i na co wskazał w swej decyzji Wojewoda \[...\], nastąpiło zaś zawiadomieniami z dnia \[...\] sierpnia 1976 r., odrębnymi dla obu działek, tj. nr \[...\]. W tych okolicznościach za nieuprawnione należy uznać twierdzenie organów, iż biegły A. C. brał udział w postępowaniu wywłaszczeniowo-odszkodowawczym, skoro operat z \[...\] lutego 1974 r. (skorygowany w czerwcu 1976 r.) sporządzony został na potrzeby ustalenia ceny kupna nieruchomości w drodze dobrowolnego odstąpienia nieruchomości, a postępowanie w sprawie wywłaszczenia wszczęto w dniu \[...\] sierpnia 1976 r. Organy obu instancji dokonując oceny spełnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa błędnie stwierdziły zatem, że biegły ten brał udział w postępowaniu w wyniku którego wydana została decyzja z dnia \[...\] lutego 1978 r. Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie zaś do art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Okoliczność wskazana wyżej nie została poddana należytej i wyczerpującej ocenie organów z punktu widzenia spełnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., czym naruszono powołane przepisy. Podkreślenia wymaga również, że w protokołach z rozprawy wywłaszczeniowo-odszkodowawczej odnotowano, iż stawających poinformowano o wysokości odszkodowania za grunt i składniki budowlane (działka nr \[...\]), a w przypadku działki o numerze \[...\] właścicieli poinformowano o wysokości odszkodowania za grunt, lecz w protokołach nie odnotowano wysokości zaproponowanego odszkodowania. Okoliczność ta ma znaczenie o tyle, że w aktach sprawy znajdują się również trzy inne operaty sporządzone przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego, w których wskazywano różne wartości wywłaszczanej nieruchomości. Nadto, w protokole z rozprawy z dnia \[...\] sierpnia 1976 r. dotyczącym działki \[...\] odnotowano, że stawający wnoszą o dokonanie oszacowania składników budowlanych na działce, które nie zostały ujęte, co może wskazywać na kwestionowanie wysokości odszkodowania. W protokole inwestor został zobowiązany do dostarczenia operatów szacunkowych składników budowlanych. Zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji nie dokonują oceny tych okoliczności z punktu widzenia spełnienia przesłanki rażącego naruszenia art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., w kontekście wskazanego już wcześniej ustalenia, że operat szacunkowy A. C. sporządzony został przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego. Organy obu instancji wskazały również w decyzjach, że ocena składnika budowlanego nastąpiła na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego w styczniu 1978 r. przez biegłego z listy Wojewody \[...\] S. C. Organy pominęły jednak całkowicie, że przedmiotowy operat szacunkowy sporządzony został \[...\] rok i \[...\] miesięcy po przeprowadzeniu rozprawy wywłaszczeniowo-odszkodowawczej, a zatem nie była to opinia, z którą właściciele wywłaszczanej nieruchomości mogli się zapoznać w trakcie rozprawy przeprowadzonej \[...\] sierpnia 1976 r. Nadto, z akt sprawy nie wynika, aby z opinią tą strony zostały zapoznane przed wydaniem decyzji. Dokonując oceny decyzji z \[...\] lutego 1978 r. w zakresie ustalenia odszkodowania w trybie nieważnościowym organy nie wzięły pod uwagę wszystkich powyższych okoliczności i nie dokonały ich oceny z punktu widzenia spełnienia przesłanki rażącego prawa, czym zarówno Wojewoda \[...\], jak i Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej naruszyli nie tylko przepis art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., ale również art. 80 k.p.a. Nie dokonano bowiem oceny spełnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa na podstawie całokształtu materiału, jakim dysponowały organy. Tym samym, również uzasadnienia obu decyzji – jako pomijające istotne w sprawie okoliczności oraz ich ocenę – nie spełniają wymogu z art. 107 § 3 k.p.a. W świetle powyższego, w ocenie Sądu, zarówno Wojewoda \[...\], jak i Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, stwierdzając, że decyzja z dnia \[...\] lutego 1978 r. w zakresie ustalenia odszkodowania nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa naruszyli przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Nadto, organ II instancji utrzymując w mocy wydaną z naruszeniem powołanych wyżej przepisów decyzję organu I instancji naruszył również przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni przedstawione wyżej okoliczności faktyczne, wynikające z akt postępowania administracyjnego i na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceni, czy decyzja z dnia \[...\] lutego 1978 r. w zakresie dotyczącym ustalenia odszkodowania wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Organ weźmie pod uwagę, że biegli nie tylko nie brali udziału w rozprawie, nie wysłuchano ich opinii, ale opinie takie nie zostały sporządzone w toku postępowania wywłaszczeniowego przed przeprowadzeniem rozprawy. Opinia sporządzona zaś na miesiąc przed wydaniem decyzji nie była znana stronom i nie mogła być przedmiotem odniesienia się do niej właścicieli nieruchomości na rozprawie w dniu \[...\] sierpnia 1976 r. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 wyroku Sąd oparł na przepisie art. 152 powołanej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie przepisu art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

2 kwietnia 2012

Symbol z opisem

[6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6180-wywlaszczenie-nieruchomosci-i-odszkodowanie-w-tym-wywlaszczenie-gruntow-pod-autostrade)

Hasła tematyczne

Nieruchomości

Skarżony organ

Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej

Sędziowie

Dorota Apostolidis Iwona Maciejuk /sprawozdawca/ Iwona Owsińska-Gwiazda /przewodniczący/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20000981071)  
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1, art. 156 par. 1 pkt 2 · Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120000270)  
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c · Dz.U. 2012 poz. 270
* [Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19740100064)  
art. 22 · Dz.U. 1974 nr 10 poz. 64

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I OSK 29/13 - Wyrok NSA z 2014-08-05](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-29-13-wyrok-nsa-z-2014-08-05--i-osk-29-13)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: II SA/Łd 396/12 · 27 września 2012Wyrok WSA w Łodzi z 27 września 2012 r., II SA/Łd 396/12 – wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-ld-396-12-wyrok-wsa-w-lodzi-z-2012-09-27--ii-sa-ld-396-12)
* [Sygnatura: II SA/Po 430/12 · 26 września 2012Wyrok WSA w Poznaniu z 26 września 2012 r., II SA/Po 430/12 – wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-po-430-12-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2012-09-26--ii-sa-po-430-12)
* [Sygnatura: I OZ 713/12 · 26 września 2012Postanowienie NSA z 26 września 2012 r., I OZ 713/12 – wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-713-12-postanowienie-nsa-z-2012-09-26--i-oz-713-12)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/F9025A1F5D)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-586-12-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2012-10-03--i-sa-wa-586-12#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B586%252F12.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B3%2Bpa%25C5%25BAdziernika%2B2012.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bdecyzj%25C4%2599%2BI%2Bi%2BII%2Binstancji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B586%252F12)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
