Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I SA/Wa 511/24

Wyrok WSA w Warszawie z 27 sierpnia 2024 r., I SA/Wa 511/24 – zasiłki celowe i okresowe

Wynik

Oddalono skargę

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Data orzeczenia

27 sierpnia 2024

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, asesor WSA Marek Maliński, Protokolant starszy referent Agata Szczepanik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2024 r. nr KOC/7349/Op/23 w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B511%252F24.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B27%2Bsierpnia%2B2024.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B511%252F24)

## Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej: "Kolegium"), po rozpatrzeniu odwołania A. B. (dalej: "Skarżąca"), decyzją z 16 stycznia 2024 r. nr KOC/7349/Op/23, uchyliło punkt 2 decyzji Prezydenta m.st. Warszawy (dalej: "Prezydent") z 30 października 2023 r. nr \[...\], o uznaniu zasiłku celowego przyznanego decyzją z 22 lutego 2016 r. nr \[...\] za świadczenie nienależnie pobrane w części dotyczącej terminu i w tej części ustaliło termin zwrotu nienależnie pobranego świadczenia do 29 lutego 2024 r. oraz w pozostałej części utrzymało ww. decyzję w mocy. Decyzja Komisji wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Prezydent decyzją z 22 lutego 2016 r. przyznał Skarżącej zasiłek celowy na zakup żywności w marcu 2016 r. w wysokości 50,00 zł. Na skutek powzięcia informacji, że zataiła ona przed organem prowadzącym postępowanie w sprawie zasiłku, posiadanie istotnego składnika majątkowego swojej rodziny tj. mieszkania własnościowego przy ul. \[...\] w \[...\], Prezydent postanowieniem z 19 lutego 2021 r. wznowił postępowanie w sprawie wypłaconego jej w marcu 2016 r. zasiłku celowego. Następnie decyzją z 30 czerwca 2021 r. nr \[...\], utrzymaną w mocy decyzją Kolegium z 24 listopada 2021 r. nr KOC/5015/Op/21, orzekł o stwierdzeniu wydania z naruszeniem prawa ww. decyzji ostatecznej z 22 lutego 2016 r. Wyrokiem z 13 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 64/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. B. na niniejszą decyzję Kolegium. W związku z powyższy Prezydent wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zwrotu zasiłku celowego wypłaconego w marcu 2016 r. w kwocie 50 zł, o czym Skarżąca została poinformowana zawiadomieniem z 26 maja 2023 r. Decyzją z 30 października 2023 r. Prezydent uznał zasiłek celowy przyznany decyzją z 22 lutego 2016 r. w kwocie 50,00 zł za świadczenie nienależnie pobrane (pkt 1) oraz orzekł o jego zwrocie w terminie do 31 grudnia 2023 r. (pkt 2). W uzasadnieniu, powołując się na orzecznictwo, stwierdził, że pomimo braku możliwości wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej zasiłek celowy, z uwagi na upływ terminu przedawnienia - jest ona decyzją nieprawidłową, wydaną z naruszeniem prawa, a w konsekwencji trzeba uznać, że płatności pobrane na podstawie takiej decyzji, co do której zapadło później rozstrzygnięcie stwierdzające jej wydanie z naruszeniem prawa - nie były należne. Powołując się na art. 6 pkt 16 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1283) dalej: "u.p.s.", uznał, że zasiłek celowy wypłacony rodzinie skarżącej w marcu 2016 r. w wysokości 50,00 zł jest świadczeniem nienależnie pobranym. Podniósł, że z akt sprawy wynika, iż Skarżąca była pouczana o obowiązku niezwłocznego informowania organu o każdej zmianie w sytuacji osobistej, dochodowej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń z pomocy społecznej. Podkreślił, że takie pouczenie o treści z art. 109 u.p.s. zawierała również decyzja przyznająca świadczenie. Dodatkowo wskazał, że Skarżąca potwierdziła zapoznanie się z treścią wywiadu środowiskowego oświadczając, że podane w nim informacje są zgodne z prawdą, składając pod takim oświadczeniem swój podpis. Wskazał, że nie informowała organu o okolicznościach zmiany sytuacji majątkowej również w okresach późniejszych występując o kolejne świadczenia z pomocy społecznej, świadomie zatajając informację o zakupie mieszkania i wprowadzając organ w błąd co do swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej. Prezydent stwierdził, że mimo całkowitego braku współpracy Skarżącej z organem podczas prowadzenia niniejszego postępowania, zgromadził wystarczający materiał dowodowy, który pozwolił na ustalenie, że pobrany w marcu 2016 r. zasiłek celowy jest świadczeniem nienależnie pobranym. Podkreślił, że Skarżąca zataiła z pełną świadomością fakt posiadania na własność majątku znacznej wartości, w czasie, gdy korzystała ze świadczeń z pomocy społecznej. Wskazał, że w sprawie nie zachodzi uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 104 ust. 4 u.p.s. Organ oceniając obciążenie, będące następstwem zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, bezskutecznie informował Skarżącą o konieczności przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, celem ustalenia aktualnej sytuacji materialno-bytowej. Niezgadzając się z powyższą decyzją Skarżąca złożyła odwołanie podnosząc, że nie było podstaw do jej wydania. Zarzuciła organowi m.in. niekompletne ustalenia faktyczne, brak uwzględnienia jej oświadczeń, brak informacji o zamiarze odwiedzenia lokalu, nakierowanie czynności na uzasadnienie decyzji, niewzięcie pod uwagę art. 104 ust. 4 u.p.s. Wskazała również, że świadczenia zostały skonsumowane zgodnie z przeznaczeniem, zaś jej rodzina znajduje się w trudnej sytuacji zdrowotnej i finansowej. Jednocześnie załączyła zaświadczenie o stanie zdrowia oraz skierowanie do poradni onkologicznej. Kolegium decyzją z 16 stycznia 2024 r. uchyliło punkt 2 decyzji Prezydenta z 30 października 2023 r. w części dotyczącej terminu, albowiem ten ustalony przez organ I instancji już upłynął, i ustaliło termin zwrotu nienależnie pobranego świadczenia do 29 lutego 2024 r. oraz w pozostałej części utrzymało ww. decyzję w mocy. W uzasadnieniu zauważyło, że ustalenia decyzji w sprawie nienależnie pobranych świadczeń poprzedzają decyzje wydane w trybie wznowienia postępowania przez organ I instancji oraz Kolegium (decyzje nr \[...\] oraz KOC/5015/Op/21), które stały się prawomocne wskutek oddalenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok sygn. akt I SA/Wa 64/22). Podało, że podstawą wydania decyzji było ustalenie, że wyszła na jaw istotna dla sprawy okoliczność faktyczna istniejąca w dniu wydania decyzji, lecz nieznana organowi orzekającemu (art. 145 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572) dalej: "k.p.a."). Okolicznością tą było nabycie przez Skarżącą w 2015 r. prawa własności do lokalu nr \[...\] przy ul. \[...\] (lokal wpisany w księdze wieczystej nr \[...\]). Wskazał, że w tej sytuacji przy rozpatrzeniu wniosku o pomoc uzasadnione było zastosowanie art. 12 u.p.s., który stanowi, że można odmówić przyznania świadczenia w przypadku stwierdzenia dysproporcji między udokumentowaną wysokością dochodu a sytuacją majątkową osoby lub rodziny, wskazującą, że osoba ta lub rodzina jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową, wykorzystując własne zasoby majątkowe, w szczególności w przypadku posiadania znacznych zasobów finansowych, wartościowych przedmiotów majątkowych lub nieruchomości. Podał, że w decyzjach wydanych po wznowieniu stwierdzono, że decyzja w sprawie zasiłku celowego została wydana z naruszeniem prawa, ale nie można jej uchylić z uwagi na upływ pięcioletniego terminu (art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 146 § 1 k.p.a.). Kolegium analizując akta sprawy stwierdziło, że wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności w marcu 2016 r. został odnotowany podczas wywiadu środowiskowego przeprowadzonego 17 lutego 2016 r. pod adresem ul. \[...\] w Warszawie. Skarżąca podała wówczas, że prowadzi wraz z córką G. U. (wówczas w wieku 9 lat) gospodarstwo domowe w tym lokalu, który należy do rodziny jej byłego konkubenta M. U.. Adres ten był także adresem do korespondencji. Z informacji uzyskanych podczas wywiadu wynikało, że miesięczny dochód na osobę w jej rodzinie wynosił 350 zł. Skarżąca pod treścią wywiadu złożyła podpis potwierdzając, że podane informacje są zgodne z prawdą. Wskazało, że w decyzji z 22 lutego 2016 r. Skarżąca została pouczona, że korzystający ze świadczeń są zobowiązani informować Ośrodek Pomocy Społecznej o każdej zmianie sytuacji osobistej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń. Również, że Skarżąca w rozważanym okresie wielokrotnie korzystała z pomocy społecznej, a przy podpisywaniu kolejnych kontraktów socjalnych powoływała się na trudną sytuację mieszkaniową (np. kontrakty z 31 marca 2016 r., 24 maja 2016 r., 1 lipca 2016 r., 30 sierpnia 2016 r.). Kolejne wywiady środowiskowe były przeprowadzane w lokalu przy ul. \[...\]. Ten adres był podawany również w jej oświadczeniach składanych do akt oraz wskazywany innym instytucjom (np. Urzędowi Pracy). Podkreśliło, że nie wiadomo również, skąd Skarżąca posiadała środki na zakup lokalu, za który zgodnie z treścią aktu notarialnego nr rep. \[...\] z 18 lutego 2015 r. uiściła cenę 360.000 zł oraz kwotę 3.000 zł za udział 1/72 w lokalu garażowym, gdyż konsekwentnie unikała wyjaśnień w tej kwestii, mimo dociekań pracowników socjalnych. Odnosząc się do odwołania Kolegium podało, że wbrew zarzutom Skarżącej, organ rozważył możliwość zastosowania przepisu art. 104 ust. 4 u.p.s. Podkreśliło, że ocena warunków do odstąpienia od dochodzenia zwrotu świadczeń nienależnie pobranych wymaga jednak ustalenia sytuacji osoby zobowiązanej. To zaś następuje w drodze wywiadu środowiskowego (art. 107 ust. 1 u.p.s.). Podniosło, że pracownik socjalny dwukrotnie podjął próbę skontaktowania się ze Skarżącą telefonicznie oraz osobiście, w dniach 4 i 7 września 2023 r. Pracownik nie zastał nikogo zarówno w lokalu przy ul. \[...\], jak i ul. \[...\] (notatka służbowa z 7 września 2023 r. oraz z 21 listopada 2023 r.). Wskazało, że Skarżąca pozostaje bierna, nie nawiązuje kontaktu z OPS. Jednocześnie przyznaje, że obecnie mieszka w lokalu przy ul. \[...\], podaje ten adres również w odwołaniu. Mimo to nie odebrała pod tym adresem dwukrotnie awizowanej przesyłki z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie oraz wezwaniu do ustalenia terminu wywiadu środowiskowego. W ocenie organu oznacza to, że przynajmniej trzykrotnie uchyliła się od odbioru informacji na temat postępowania i możliwości przeprowadzenia wywiadu w lokalu, który według własnego oświadczenia zamieszkuje. Kolegium podkreśliło, że Skarżąca ma wykształcenie prawnicze, a także ponadprzeciętną wiedzę praktyczną z zakresu postępowania w sprawie świadczeń z pomocy społecznej, zna również praktykę działania pracowników OPS \[...\] oraz, że koresponduje z Kolegium oraz sądami administracyjnymi, gdy liczy na korzystne rozstrzygnięcia tych organów. Kolegium analizując akta sprawy zauważyło, że organ I instancji wyczerpał możliwości działania z urzędu. Z informacji \[...\] sp. z o.o. z 5 września 2023 r. wynika, że wysokość zaliczki za lokal nr \[...\] przy ul. \[...\] wynosi 439,93 zł i jest opłacana na bieżąco. Skarżąca nie jest zarejestrowana jako bezrobotna lub poszukująca pracy (pismo Urzędu Pracy \[.\] z 23 sierpnia 2023 r.). Zgodnie z informacjami z 6 października 2023 r. oraz 22 sierpnia 2023 r. przesłanymi przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w \[...\], legitymuje się ona wyrokiem Sądu Rejonowego dla \[...\] z 25 marca 2020 r. sygn. akt \[...\] zaliczającym ją do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, ważnym do 31 stycznia 2021 r. Córka G. U. zaliczona została do osób niepełnosprawnych na mocy orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w \[...\] z 29 kwietnia 2022 r. nr \[...\], które następnie zostało w części uchylone przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Orzeczenie córki zachowa swoją ważność do 30 września 2024 r., o ile nie zostanie wydane nowe ostateczne orzeczenie. Zgodnie z informacją z Wydziału Spraw Społecznych i Zdrowia dla \[...\] z 8 sierpnia 2023 r. Skarżąca utrzymuje się ze świadczeń rodzinnych: świadczenia pielęgnacyjnego w wys. 2458,00 zł, zasiłku pielęgnacyjnego w wys. 215,84 zł, zasiłku rodzinnego w wys. 124,00 zł, dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego w wys. 110,00 zł, otrzymała również jednorazowy dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wys. 100,00 zł. Ojciec G. U. jest zobowiązany do łożenia na jej rzecz 500 zł miesięcznie tytułem alimentów. Skarżąca nie pobiera dodatku mieszkaniowego na lokal przy ul. \[...\] (pismo Burmistrza \[...\] z 10 sierpnia 2023 r.). Skarżąca nie pobiera świadczeń z ZUS (pismo ZUS z 7 sierpnia 2023 r.) ani nie składała rozliczenia podatkowego za 2022 r. (pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego \[...\] z 17 sierpnia 2023 r.). Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że decyzji o zwrocie nie wydaje się po upływie 10 lat (art. 104 ust. 7 u.p.s.), co w sprawie nie zachodzi. Odnosząc się do znacznego ciężaru finansowego orzeczonych ogółem kwot nienależnie pobranych świadczeń (wydano w sumie kilkadziesiąt decyzji) stwierdziło, że zasadnie organ I instancji pouczył Skarżącą, że może ubiegać się o zastosowanie art. 104 ust. 4 u.p.s. Podkreśliło przy tym, że podstawowym warunkiem udzielenia ulgi jest dopuszczenie organu do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania zobowiązanej. Argument dotyczący skonsumowania świadczenia, w ocenie Kolegium, nie może skutkować odstąpieniem od egzekwowania jego zwrotu, skoro zostało ono wypłacone bezpodstawnie. Skargę na decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Skarżąca zarzucając jej brak podstaw do uznania świadczeń na zakup żywności za nienależnie pobrane, gdyż decyzje z 2016 r., obowiązują, a postępowanie o zwrot świadczeń nie może być prowadzone w trybie administracyjnym. Wskazała, że ww. decyzje z 2016 r., nie zostały uchylone, są ważne i pozostają w obiegu prawnym wobec czego nie może być prowadzone co do nich sądowe postępowanie administracyjne. W jej ocenie organ ma pełną świadomość tego, że decyzje z 2016 r., są wiążące, zatem nie mogą zostać na ich podstawie prowadzone postępowania o zwrot świadczeń. Wskazała, że organ nigdy nie powiadomił jej o terminie przeprowadzenia żadnego wywiadu środowiskowego wiedząc, że nie może mieć on wpływu na decyzję o zwrocie świadczeń oraz, że Skarżąca stale jest hospitalizowana poza \[...\]. Zarzuciła organowi, że zna aktualną sytuację życiową rodziny, bowiem ustalił ją na podstawie jej oświadczeń oraz z urzędu i nadał jej wartość nieistotnej. Jej zdaniem organ nie miał nigdy zamiaru odstąpić od zwrotu świadczeń, co potwierdzają uzasadnienia jego decyzji. Podkreśliła, że organ postępowania prowadzi na podstawie jednej przesłanki - miejsca zamieszkania rodziny, które próbuje podważyć powołując się na miejsce przeprowadzania wywiadu środowiskowego w 2016 r. Podkreśliła, że niczego nie zataiła przed organem, nigdy nie toczyło się w tej sprawie postępowanie karne, a postępowanie organu narusza ogólne zasady zawarte w kodeksie postępowania administracyjnego i potwierdza, iż wszelkie czynności obu instancji mają na celu uzasadnienie decyzji o zwrocie świadczeń, niezależnie od podstaw prawnych i faktycznych. Jednocześnie zwróciła się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 14 marca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił Skarżącej wstrzymania zaskarżonej decyzji Kolegium. Postanowieniem z 29 maja 2024 r. sygn. I OZ 280/24 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na powyższe postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest niezasadna. W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlegała decyzja Kolegium, którą uchyliło punkt 2 decyzji Prezydenta z 30 października 2023 r. w części dotyczącej terminu, albowiem ten ustalony przez organ I instancji już upłynął, i ustaliło termin zwrotu nienależnie pobranego świadczenia do 29 lutego 2024 r. oraz utrzymało w mocy ww. decyzję w pozostałej części dotyczącej uznania zasiłku celowego, przyznanego Skarżącej decyzją z 22 lutego 2016 r., za świadczenie nienależnie pobrane. Podstawę materialnoprawną zaskarżonych rozstrzygnięć stanowią przepisy ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 6 pkt 16 u.p.s., świadczeniem nienależnie pobranym jest świadczenie pieniężne uzyskane na podstawie przedstawionych nieprawdziwych informacji lub w okolicznościach niepowiadomienia o zmianie sytuacji materialnej lub osobistej. Stosownie zaś do art. 98 u.p.s., świadczenia nienależnie pobrane podlegają zwrotowi od osoby lub rodziny korzystającej ze świadczeń z pomocy społecznej, niezależnie od dochodu rodziny, przy czym art. 104 ust. 4 ustawy stosuje się odpowiednio. Decyzja w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń, ustalająca wysokość tych należności oraz termin ich zwrotu, musi być poprzedzona decyzją administracyjną uchylającą lub zmieniającą decyzję, mocą której przyznane zostało osobie świadczenie, w oparciu o przesłanki wynikające z art. 106 ust. 5 u.p.s. Z akt sprawy wynika, iż powyższy tryb znalazł w niej zastosowanie, gdyż w wyniku wznowienia postępowania, decyzją z 24 listopada 2021 r., Kolegium utrzymało w mocy decyzję Prezydenta, którą stwierdził, że ostateczna decyzja z 22 lutego 2016 r. przyznająca pomoc w formie zasiłku celowego w wysokości 50 zł z przeznaczeniem na zakup żywności w marcu 2016 r. została wydana z naruszeniem prawa, jednakże nie można jej uchylić, bowiem od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 13 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 64/22 oddalił skargę na ww. decyzję. Jeśli zostanie ustalone, że w sprawie zachodzi co najmniej jedna z określonych w art. 6 pkt 16 u.p.s. materialnych przesłanek definicji nienależnie pobranego świadczenia, to organ ma obowiązek wydania decyzji, o której mowa w art. 98 w związku z art. 104 ust. 4 u.p.s. Przytoczona wyżej definicja nienależnie pobranego świadczenia obejmuje dwie sytuacje faktyczne występujące w alternatywie rozłącznej co oznacza, że spełnienie jednej z nich jest już wystarczające do uznania świadczenia za nienależnie pobrane. Analiza akt sprawy potwierdza prawidłowość stanowiska organu. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Skarżąca, w okresie składania wniosku o przedmiotowy zasiłek, dysponowała lokalem nr \[...\] przy ul. \[...\] (lokal wpisany w KW nr \[...\]). Mimo to nie ujawniała go we wniosku o przyznanie zasiłku, ani podczas wywiadu środowiskowego przeprowadzonego 17 lutego 2016 r. pod adresem ul. \[...\] w \[...\] (adres ten podawany był w jej oświadczeniach składanych do akt oraz wskazywany był innym instytucjom), jak również przy podpisywaniu kolejnych kontraktów socjalnych, w których powoływała się na trudną sytuację mieszkaniową (np. kontrakty z 31 marca 2016 r., 24 maja 2016 r., 1 lipca 2016 r., 30 sierpnia 2016 r.). Słusznie zatem organ, w sytuacji gdy Skarżąca pod treścią wywiadu (np. z 17 lutego 2016 r.) złożyła podpis potwierdzając, że podane informacje są zgodne z prawdą, ocenił je jako przedstawienie nieprawdziwych informacji w rozumieniu art. 6 pkt 16 u.p.s. Trafnie zauważyły organy, że Skarżąca stara się przedstawić swoją sytuację jako trudniejszą, niż była w rzeczywistości. Podczas ww. wywiadu oświadczyła, że miesięczny dochód na osobę w jej rodzinie wynosił 350 zł. Trudno dać wiarę temu w sytuacji gdy zgodnie z treścią aktu notarialnego nr rep. \[...\] z 18 lutego 2015 r. Skarżąca uiściła cenę 360.000 zł za lokal przy ul. \[...\] oraz kwotę 3.000 zł za udział 1/72 w lokalu garażowym i konsekwentnie unika wyjaśnień skąd posiadała takie środki na ich zakup. Wobec powyższego, prawidłowo organy uznały, że nie ma usprawiedliwienia dla podawania przez Skarżącą nieprawdy w oświadczeniach na temat adresu zamieszkania czy stanu majątkowego. Tym bardziej, że w decyzji z 22 lutego 2016 r., przyznającej zasiłek, została pouczona, że korzystający ze świadczeń są zobowiązani informować Ośrodek Pomocy Społecznej o każdej zmianie sytuacji osobistej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń. Skoro Skarżąca zataiła istotną informację o swoim majątku w chwili, kiedy organ zgodnie z prawem wymagał od niej rzetelnego oświadczenia, to słusznie uznało Kolegium, że przemilczenie kwestii własności mieszkania przy ul. \[...\] spowodowane było wyłącznie jej wolą i świadomie nie chciała dzielić się z organem pełną informacją o własnej sytuacji. W konsekwencji, kwota pobranego zasiłku celowego stała się świadczeniem nienależnie pobranym, co obligowało organ do wydania decyzji, o której mowa w art. 98 u.p.s. W ocenie Sądu organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie wyjaśniające sytuację Skarżącej, również pod kątem przesłanek wymienionych w art. 104 ust. 4 u.p.s., które mogą uzasadniać odstąpienie od żądania zwrotu takiego świadczenia. Trafnie przyjęły, że okoliczności rozpoznawanej sprawy - oceniając zarówno sytuację materialną, życiową jak i rodzinną skarżącej - nie wskazują na to aby w stosunku do Skarżącej zachodził "szczególnie uzasadniony przypadek", który uzasadniałby możliwość skorzystania z dobrodziejstwa regulacji określonej w powołanym przepisie. Z akt sprawy wynika, że organ pomocowy dwukrotnie podjął próbę skontaktowania się z nią telefonicznie oraz osobiście, w dniach 4 i 7 września 2023 r. Pracownik nie zastał nikogo zarówno w lokalu przy ul. \[...\], jak i ul. \[...\] (notatka służbowa z 7 września 2023 r. oraz z 21 listopada 2023 r.). Mimo, że adres przy ul. \[...\] podawała jako aktualny (np. w odwołaniu), to nie podjęła pod nim dwukrotnie awizowanej przesyłki z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie oraz wezwaniem do ustalenia terminu wywiadu środowiskowego. Mimo biernej postawy Skarżącej, prawidłowo uznało Kolegium, że organ pomocowy wyczerpał możliwości działania z urzędu, wskazując na informację \[...\] sp. z o.o. z 5 września 2023 r., z której wynika, że wysokość zaliczki za lokal nr \[...\] przy ul. \[...\] wynosi 439,93 zł i jest opłacana na bieżąco; na pismo Urzędu Pracy \[...\] z 23 sierpnia 2023 r., z którego wynik, że nie jest ona zarejestrowana jako bezrobotna lub poszukująca pracy; na informację Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w \[...\] z 6 października 2023 r. oraz 22 sierpnia 2023 r., z których wynika, że skarżąca legitymuje się wyrokiem Sądu Rejonowego dla \[...\] z 25 marca 2020 r. sygn. akt \[...\] zaliczającym ją do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, ważnym do 31 stycznia 2021 r. (córka G. U. zaliczona została do osób niepełnosprawnych na mocy orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w \[...\] z 29 kwietnia 2022 r. nr \[...\], które następnie zostało w części uchylone przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności.). Wskazało również na informację Wydziału Spraw Społecznych i Zdrowia dla \[...\] z 8 sierpnia 2023 r., z której wynika, że Skarżąca utrzymuje się ze świadczeń rodzinnych: świadczenia pielęgnacyjnego w wys. 2458,00 zł, zasiłku pielęgnacyjnego w wys. 215,84 zł, zasiłku rodzinnego w wys. 124,00 zł, dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego w wys. 110,00 zł, otrzymała również jednorazowy dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wys. 100,00 zł. Ojciec G. U. jest zobowiązany do łożenia na jej rzecz 500 zł miesięcznie tytułem alimentów. Skarżąca nie pobiera dodatku mieszkaniowego na lokal przy ul. \[...\] (pismo Burmistrza \[...\] z 10 sierpnia 2023 r.). Skarżąca nie pobiera świadczeń z ZUS (pismo ZUS z 7 sierpnia 2023 r.) ani nie składała rozliczenia podatkowego za 2022 r. (pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego \[...\] z 17 sierpnia 2023 r.). Zatem słusznie Kolegium stwierdziło, że Skarżąca uzyskuje stały dochód z różnego rodzaju świadczeń; posiada mieszkalne na własność; nie ma poważnych problemów finansowych, skoro regularnie uiszcza czynsz. Brak było zatem podstaw do uznania, że w realiach rozpoznawanej sprawy istnieją szczególnie uzasadnione okoliczności - będące w opisanej wyżej sytuacji nadmiernym obciążeniem dla Skarżącej czy też okolicznościami niweczącymi skutki udzielonej jej pomocy - które mogłyby wyłączać żądanie zwrotu nienależnie pobranych przez nią należności z tytułu udzielonej pomocy w postaci zasiłku stałego. W ocenie Sądu, stanowisku organu nie można zarzucić dowolności ani przekroczenia granic uznania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł jak w sentencji.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

29 lutego 2024

Symbol z opisem

[6320 Zasiłki celowe i okresowe](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6320-zasilki-celowe-i-okresowe)

Hasła tematyczne

Pomoc społeczna

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Gabriela Nowak /przewodniczący sprawozdawca/ Marek Maliński Marta Kołtun-Kulik

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20240000935)  
art. 151 · Dz.U. 2024 poz. 935

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I OZ 280/24 - Postanowienie NSA z 2024-05-29](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-280-24-postanowienie-nsa-z-2024-05-29--i-oz-280-24)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: II SA/Ol 340/24 · 27 sierpnia 2024Wyrok WSA w Olsztynie z 27 sierpnia 2024 r., II SA/Ol 340/24 – zasiłki celowe i okresowe](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-ol-340-24-wyrok-wsa-w-olsztynie-z-2024-08-27--ii-sa-ol-340-24)
* [Sygnatura: II SA/Bd 496/24 · 27 sierpnia 2024Wyrok WSA w Bydgoszczy z 27 sierpnia 2024 r., II SA/Bd 496/24 – zasiłki celowe i okresowe](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bd-496-24-wyrok-wsa-w-bydgoszczy-z-2024-08-27--ii-sa-bd-496-24)
* [Sygnatura: II SA/Rz 675/24 · 27 sierpnia 2024Wyrok WSA w Rzeszowie z 27 sierpnia 2024 r., II SA/Rz 675/24 – zasiłki celowe i okresowe](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-rz-675-24-wyrok-wsa-w-rzeszowie-z-2024-08-27--ii-sa-rz-675-24)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/B3E8CEA0B3)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-511-24-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2024-08-27--i-sa-wa-511-24#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B511%252F24.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B27%2Bsierpnia%2B2024.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B511%252F24)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
