Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I SA/Wa 299/17

Wyrok WSA w Warszawie z 31 stycznia 2018 r., I SA/Wa 299/17 – uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych

Wynik

Oddalono skargę

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Data orzeczenia

31 stycznia 2018

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędzia WSA Jolanta Dargas po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. S.A. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z dnia \[...\] stycznia 2017 r. nr \[...\] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B299%252F17.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B31%2Bstycznia%2B2018.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B299%252F17)

## Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\] postanowieniem z \[...\] stycznia 2017 r. nr \[...\] utrzymało w mocy własne postanowienie z \[...\] września 2016 r. nr \[...\] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z \[...\] stycznia 2012 r. nr \[...\] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta \[...\] z \[...\] lutego 2011 r. nr \[...\] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Prezydent \[...\] decyzją z \[...\] lutego 2011 r. odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem \[...\] grudnia 1990 r. przez \[...\] prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w \[...\] przy ul.\[...\], stanowiącego dz. nr \[...\] o pow. \[...\] m2 oraz prawa własności budynku i innych urządzeń znajdujących się na gruncie. Organ zauważył, że nieruchomość znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Następnie stała się z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. własnością Dzielnicy Gminy\[...\], a na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 41, poz. 361 ze zm.) jest własnością m.st. Warszawy. \[...\] w dniu \[...\] lutego 1994 r. wystąpiło z wnioskiem o stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem\[...\] grudnia 1990 r. użytkowania wieczystego ww. gruntu wraz z przeniesieniem prawa własności budynku. We wniosku o uwłaszczenie powołało się na uchwały Prezydium Rady Narodowej w \[...\]: z \[...\] stycznia 1961 r. nr 1/4 o utworzeniu przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą \[...\] oraz z \[...\] listopada 1962 r. nr \[...\] w sprawie utworzenia przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą \[...\], połączenia przedsiębiorstw państwowych i przejęcia jednostki organizacyjnej, zmienioną zarządzeniem Prezydenta \[...\] z \[...\] września 1988 r. nr \[...\] o nadaniu nowej nazwy \[...\] na \[...\] – przekształcone przez Ministra Skarbu w spółkę akcyjną, aktem notarialnym z \[...\] czerwca 2009 r. Zdaniem \[...\]" akty te miały wskazywać na jego prawo zarządu do ww. nieruchomości na dzień \[...\] grudnia 1990 r. W ocenie organu \[...\] nie legitymuje się decyzją o przekazaniu nieruchomości w zarząd ani decyzją o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie wydaną przed dniem \[...\] sierpnia 1985 r. Przedstawione dokumenty nie stanowią natomiast dowodu, że grunt przy ul. \[...\] w dniu \[...\] grudnia 1990 r. znajdował się w zarządzie ww. podmiotu. Z ww. dokumentów wynika tylko, że przedmiotem przekazania pomiędzy przedsiębiorstwem \[...\] był budynek znajdujący się przy ul.\[...\], a nie grunt. Nadto, głównym przedmiotem działania przedsiębiorstwa było zarządzanie budynkami państwowymi przeznaczonymi dla potrzeb placówek zagranicznych. Poprzednik prawny \[...\] nie legitymował się prawem zarządu przedmiotową nieruchomością w dniu \[...\] grudnia 1990 r. Zarządzanie nieruchomością nie jest natomiast tożsame z prawem zarządu. Organ zauważył ponadto, że w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul.\[...\], oznaczonej nr hip.\[...\], z której pochodzi obecna dz. nr \[...\] toczy się postępowanie z wniosku jej dawnych właścicieli, złożonego na podstawie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy o przyznanie im prawa użytkowania wieczystego gruntu. W postępowaniu tym Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z \[...\] maja 2001 r. stwierdził nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z \[...\] września 1951 r., którą utrzymano w mocy orzeczenie o odmowie przyznania dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości. W związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 5 lutego 2004 r. sygn. akt I SA 1215/02 Minister Infrastruktury zawiesił z urzędu ww. postępowanie do czasu zakończenia postępowania toczącego się z wniosku \[...\] o nabycie z mocy prawa z dniem \[...\] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu oraz własności budynku. Prezydent \[...\] zauważył, że zgodnie z art. 200 ust. 4 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, nabycie własności oraz prawa użytkowania wieczystego nieruchomości nie może naruszać praw osób trzecich - takimi prawami są roszczenia następców prawnych dawnych właścicieli. Prawa i roszczenia następców prawnych dawnych właścicieli nieruchomości wynikające z dekretu powinny być zaspokajane w pierwszej kolejności, co skutkowało odmową uwzględnienia wniosku \[...\]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\] decyzją z \[...\] stycznia 2012 r., po rozpatrzeniu odwołania \[...\], utrzymało powyższą decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że w dniu \[...\] grudnia 1990 r. wnioskodawca nie mógł nabyć prawa użytkowania wieczystego gruntu, ponieważ w dokumentach nie ma mowy o prawach do gruntu nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 października 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 649/12 oddalił skargę \[...\] (dalej jako skarżący) na decyzję z \[...\] stycznia 2012 r. Sąd podzielił stanowisko organów, co do braku dowodu na prawo zarządu \[...\] do gruntu przedmiotowej nieruchomości i wskazał na przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz.U. Nr 23, poz. 120 ze zm.), tj. § 4 ust. 1, który wymienia dokumenty, na podstawie których organ stwierdza dotychczasowe prawo zarządu, bo to jest niezbędną przesłanką uwłaszczenia, jak wynikało z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), któremu odpowiada art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd podkreślił, że prawa zarządu nie można domniemywać, a z dokumentów przedłożonych przez \[...\] nie wynika ono, świadczą one tylko o tym, że poprzednicy prawni zarządzali budynkiem, przeprowadzali remonty, celem zachowania substancji w stanie umożliwiającym wynajem w nim lokali dla placówek zagranicznych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 października 2014 r. sygn. akt I OSK 411/13 oddalił skargę kasacyjną skarżącego od ww. wyroku z 23 października 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 649/12\. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczyły dwóch kwestii – niewłaściwej kolejności postępowań co do gruntu nieruchomości warszawskiej przy ul. \[...\] i błędnej oceny dokumentacji złożonej w sprawie uwłaszczenia. Sąd zauważył, że w sprawie ww. gruntu toczy się postępowanie z wniosku następców prawnych poprzednich właścicieli w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiających przyznania prawa własności czasowej. Decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z \[...\] kwietnia 2002 r. stwierdzająca nieważność orzeczeń dekretowych została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 lutego 2004 r. sygn. akt I SA 1215/02, a skarga kasacyjna od tego wyroku oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 1041/05\. Uchylenie ww. decyzji nadzorczej nastąpiło z tego względu, że w ocenie Sądu, jej wydanie zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, tj. od treści decyzji wydanej w postępowaniu uwłaszczeniowym z wniosku \[...\]. Wobec nierozpoznawania tego wniosku, następcy prawni byłych właścicieli wnieśli skargę na bezczynność i Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 września 2010 r. sygn. akt I SAB/Wa 139/10, uwzględniając ją, zobowiązał Prezydenta \[...\] do załatwienia wniosku i wskazał, że nie ulega wątpliwości, że rozstrzygnięcie sprawy z wniosku dekretowego uzależnione jest od uprzedniego rozpoznania sprawy w przedmiocie uwłaszczenia \[...\]. Wyrokami tymi i ocenami wyrażonymi w nich, z których wynika kolejność postępowań - jako pierwsze uwłaszczeniowe, drugie - nadzorcze do orzeczeń dekretowych, związane są sądy i organy, na mocy art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Zastosowana zatem przez organy kolejność postępowań, tj. rozpoznanie sprawy o uwłaszczenie z wniosku \[...\] jako pierwszej przed załatwieniem wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczeń dekretowych była prawidłowa. Sąd wskazał dalej, powołując się treść art. 200 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), że z przepisów tych wynika wyraźnie, że uwłaszczenie jest możliwe tylko wówczas jeśli podmiot o nie się ubiegający może wylegitymować się prawem zarządu do gruntu na dzień \[...\] grudnia 1990 r. Dokumenty, na podstawie których właściwy w sprawie uwłaszczenia organ stwierdza istnienie prawa zarządu, wymienia w § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie i użytkowaniu. Żaden z przedstawionych przez \[...\] dokumentów nie jest tym, o którym mowa w ww. przepisie. Skarżący powołuje się na pkt 8 i 9 ust. 1 § 4, które wymieniają uchwały, zarządzenie lub decyzję wydane w sprawie podziału, łączenia, likwidacji i utworzenia państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych oraz podejmowanych na ich podstawie uchwał komisji powoływanych w tych sprawach, jeżeli treść tych dokumentów zawiera oznaczenie nieruchomości (pkt 8), protokół przekazania nieruchomości, sporządzony między państwowymi jednostkami organizacyjnymi przed dniem 1 sierpnia 1985 r. (pkt 9), jako te wskazując uchwały z 10 stycznia 1961 r., z 27 listopada 1962 r. i protokół zdawczo-odbiorczy z 29 kwietnia 1963 r. Jednak prawo użytkowania wieczystego ma być ustanowione na gruncie nieruchomości, zatem z aktów wymienionych w § 4 ust. 1 rozporządzenia musi wykazać prawo zarządu do gruntu, jako tej części nieruchomości, która ma zostać uwłaszczona. Pozostałe bowiem części nieruchomości stają się przedmiotem prawa własności. Z dokumentów, na które powołuje się skarżący prawo zarządu do gruntu przedmiotowej nieruchomości nie wynika, żaden z nich bowiem gruntu nie dotyczy. \[...\] wnioskiem z \[...\] stycznia 2016 r. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji tego organu z \[...\] stycznia 2012 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta \[...\] z \[...\] lutego 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że przedmiotowa nieruchomość została wadliwie skomunalizowana decyzją Wojewody \[...\] z \[...\] czerwca 1993 r. nr \[...\] stwierdzającą jej nabycie z mocy prawa z dniem \[...\] maja 1990 r. nieodpłatnie przez Dzielnicę Gminę \[...\], utrzymaną w mocy decyzją Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z \[...\] października 1993 r. nr \[...\]. Z uwagi na to, że ww. decyzje rażąco naruszają prawo, skarżący wystąpił w dniu \[...\] kwietnia 2015 r. do Ministra Administracji i Cyfryzacji o stwierdzenie ich nieważności. Nie można było bowiem skomunalizować nieruchomości znajdującej się w dniu \[...\] maja 1990 r. w zarządzie Przedsiębiorstwa państwowego użyteczności publicznej \[...\]. Skoro zatem komunalizacja była wadliwa, to tym samym Prezydent \[...\] nie był organem właściwym do prowadzenia postępowania w przedmiocie uwłaszczenia na podstawie art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tej sytuacji wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji odmawiających stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości przez \[...\] był konieczny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\] postanowieniem z \[...\] września 2016 r. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z \[...\] stycznia 2012 r. i \[...\] lutego 2011 r. i wskazało, że przeszkodą w prowadzeniu niniejszego postępowania jest uprzednio wydany wyrok sądu dotyczący decyzji objętych wnioskiem. Mając bowiem na uwadze treść art. 170 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyjąć należy, że oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi administracji publicznej drogę do stwierdzenia nieważności tej decyzji ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. Organ zauważył ponadto, że kwestionowanym decyzjom skarżący zarzuca wydanie z naruszeniem przepisów o właściwości. Tymczasem decyzje komunalizacyjne nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, a zatem nie nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego zwalniająca organ od oceny prawnej wyrażonej w prawomocnym wyroku sądu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\] postanowieniem z \[...\] stycznia 2017 r., po rozpoznaniu wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało w mocy postanowienie z \[...\] września 2016 r. Organ zauważył, że wynikająca z art. 170 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawomocność materialna zamyka co do zasady organom oraz podmiotom posiadającym legitymację do uruchomienia nadzwyczajnego postępowania przed tymi organami, możliwość stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej jako K.p.a.). W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie postanowień obu instancji oraz o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji komunalizacyjnej. W uzasadnieniu skargi wskazał, że istota sprawy sprowadza się do dwóch kwestii – przedwczesnego rozpoznania wniosku uwłaszczeniowego dotyczącego przedmiotowej nieruchomości oraz niedostrzeżenia po stronie skarżącego prawa zarządu ww. gruntem. Skarżący wskazał, że w niniejszej sprawie diametralnie odwrócono kolejność rozpoznawania spraw. Zamiast najpierw rozpatrzyć sprawę dekretową, w pierwszej kolejności rozpoznano sprawę dotyczącą uwłaszczenia, odmawiając stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego nieruchomości właśnie z uwagi na niezakończenie sprawy dekretowej. Drugim błędem przeprowadzonego postępowania było natomiast niedostrzeżenie po stronie skarżącego prawa zarządu przedmiotowym gruntem. W kwestii zaś prawidłowości decyzji komunalizacyjnej, której wyeliminowanie z obrotu prawnego jest najwłaściwszym rozwiązaniem, prowadzone jest odrębne postępowanie. Do czasu jego zakończenia, niniejsza sprawa, w ocenie skarżącego, winna zostać zawieszona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie je poprzedzające nie naruszają prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\]postanowieniem z \[...\] stycznia 2017 r. utrzymało w mocy własne postanowienie z \[...\] września 2016 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z \[...\] stycznia 2012 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta \[...\] z \[...\] lutego 2011 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Podstawę prawną wydanych postanowień stanowił art. 61a § 1 K.p.a., zgodnie z którym, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Odmawiając wszczęcia postępowania organ wskazał, że brak było podstaw do objęcia ponowną kontrolą decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z \[...\] stycznia 2012 r. oraz decyzji Prezydenta \[...\] z \[...\] lutego 2011 r. w sytuacji, gdy jej legalność była już przedmiotem badania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z \[...\] października 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 649/12 oddalił skargę \[...\] na tę decyzję. Z kolei wniesiona od powyższego wyroku skarga kasacyjna oddalona została przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 października 2014 r. sygn. akt I OSK 411/13\. Zdaniem Sądu stanowisko organu nadzoru należy uznać za prawidłowe. Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Każde orzeczenie sądu ma indywidualną skuteczność, która zależy od tego, w jaki sposób rozstrzyga ono o losach zaskarżonego aktu administracyjnego. Istotą wyroku oddalającego skargę jest ustalenie, że zaskarżona decyzja nie była prawnie wadliwa z punktu widzenia, ustanowionych art. 145 P.p.s.a., kryteriów zgodności z prawem decyzji administracyjnych. W takim zakresie decyzji tej przysługują cechy prawomocności, odróżniające ją od wszelkich innych decyzji ostatecznych. Prawomocność jest więc szczególną kwalifikacją decyzji ostatecznej, którą uzyskuje ona w efekcie utrzymania jej w mocy przez sąd administracyjny, jako zgodnej z prawem w zakresie, w jakim sąd ten dokonuje tej kontroli (por. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. Tadeusza Wosia, wyd. LexisNexis, Warszawa 2005, s. 513 i n.). Na skutek wyroku oddalającego skargę decyzja administracyjna staje się zatem prawomocna, co oznacza, że nie może być zmieniona lub uchylona w trybach nadzwyczajnych, przewidzianych dla decyzji prawnie wadliwych, bowiem została ona uznana już za niewadliwą mocą orzeczenia sądowego. Wskazać przy tym należy, że sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi i ma obowiązek badania, niezależnie od treści skargi, czy zachodzą okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 K.p.a. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 468/07 (Lex nr 505294), "podmioty wymienione w art. 170 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi są faktem i treścią orzeczenia związane, co skutkuje uwzględnieniem prawomocnego wyroku w wydanych rozstrzygnięciach, gwarantując zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych. Tak więc sformułowany w powołanym przepisie pozytywny skutek prawomocności wyroku sądowego statuujący jego moc erga omnes wyłącza możliwość uruchomienia wewnątrzadministracyjnego postępowania kontrolnego przez organy administracji publicznej. Nie mogłaby bowiem w tym postępowaniu zapaść inna decyzja niż wyrok sądu administracyjnego". Jak zauważył ponadto Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09, żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 K.p.a., obecnie postanowienie wydawane na podstawie art. 61a § 1 K.p.a.), wówczas gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie – z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych przypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 K.p.a. W cytowanej uchwale wskazano również, że nie zawsze wyrok oddalający skargę na kwestionowaną decyzję automatycznie stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. Możliwa jest sytuacja, w której występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wskaże okoliczności, które nie były objęte orzeczeniem sądu, np. fakt uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy inną decyzją ostateczną albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. Uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach sprawy spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania złożonego do organu administracji żądania. Taka jednak sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi. Ani z akt sprawy nie wynika, ani też sam skarżący nie podnosił zaistnienia jakiejkolwiek okoliczności, która nie była znana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie przy wyrokowaniu w dniu 23 października 2012 r., czy też Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w dacie wydania wyroku z 7 października 2014 r. i która miałaby charakter przesłanki nieważnościowej wymienionej w art. 156 § 1 K.p.a. Jedyną okolicznością, na którą powołał się skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 26 stycznia 2012 r. i z 18 lutego 2011 r., było wystąpienie przez niego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z \[...\] października 1993 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewody \[...\] z \[...\] czerwca 1993 r., którą stwierdzono nabycie przedmiotowej nieruchomości z mocy prawa z dniem \[...\] maja 1990 r. nieodpłatnie przez Dzielnicę Gminę \[...\]. Zdaniem skarżącego wadliwość komunalizacji spowodowała brak po stronie Prezydenta \[...\] właściwości do prowadzenia postępowania w przedmiocie uwłaszczenia na podstawie art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skarżący całkowicie pominął jednak fakt, że postępowanie zainicjowane jego wnioskiem, w dacie składania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji odmawiających uwłaszczenia, nie było prawomocnie zakończone, a zatem nie sposób zarzucić organom orzekającym w tym postępowaniu braku właściwości. Sądowi z urzędu wiadomym jest również, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z \[...\] lipca 2016 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z \[...\] kwietnia 2016 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z \[...\] października 1993 r., z uwagi na brak przymiotu strony po stronie skarżącego, natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1368/16 oddalił skargę \[...\] na powyższe postanowienie. W tej sytuacji skład orzekający nie znalazł podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania do czasu zakończenia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. W ocenie Sądu, również okoliczności przywoływane przez skarżącego w skardze rozpoznawanej w niniejszej sprawie (nie podnoszone na etapie postępowania prowadzonego przez organy administracji publicznej), a dotyczące przedwczesnego rozpoznania wniosku uwłaszczeniowego dotyczącego nieruchomości warszawskiej przy ul. \[...\] oraz niedostrzeżenia po stronie skarżącego prawa zarządu ww. gruntem, były przedmiotem oceny zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jak wskazano wyżej, Sądy te w wydanych w sprawie rozstrzygnięciach wyjaśniły, dlaczego postępowanie uwłaszczeniowe było prowadzone przed postępowaniem dekretowym, jak również przeanalizowały dokumenty zgromadzone w sprawie i oceniły, że nie można z nich wywieść po stronie skarżącego prawa zarządu do przedmiotowej nieruchomości. Skoro zatem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z \[...\] stycznia 2012 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzji Prezydenta \[...\] z \[...\] lutego 2011 r. podlegały już badaniu sądu, który potwierdził, że nie były one wadliwe, to prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\] uznało, że brak było podstaw do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności tych decyzji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

20 lutego 2017

Symbol z opisem

[6070 Uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6070-uwlaszczenie-panstwowych-osob-prawnych-oraz-komunalnych-osob-prawnych)

Hasła tematyczne

Administracyjne postępowanie

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Dorota Apostolidis /sprawozdawca/ Joanna Skiba /przewodniczący/ Jolanta Dargas

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20170001369)  
art. 151 i art. 170 · Dz.U. 2017 poz. 1369
* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19600300168)  
art. 61a par. 1 i art. 156 par. 1 · Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I OSK 2217/18 - Wyrok NSA z 2020-03-11](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-2217-18-wyrok-nsa-z-2020-03-11--i-osk-2217-18)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I SA/Wa 1354/17 · 31 stycznia 2018Postanowienie WSA w Warszawie z 31 stycznia 2018 r., I SA/Wa 1354/17 – uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-1354-17-postanowienie-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-1354-17)
* [Sygnatura: I OSK 1740/17 · 19 stycznia 2018Wyrok NSA z 19 stycznia 2018 r., I OSK 1740/17 – uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1740-17-wyrok-nsa-z-2018-01-19--i-osk-1740-17)
* [Sygnatura: I OSK 260/16 · 17 stycznia 2018Postanowienie NSA z 17 stycznia 2018 r., I OSK 260/16 – uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-260-16-postanowienie-nsa-z-2018-01-17--i-osk-260-16)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/9E55D15961)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-299-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-01-31--i-sa-wa-299-17#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B299%252F17.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B31%2Bstycznia%2B2018.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B299%252F17)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
