Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I SA/Wa 2229/21

Wyrok WSA w Warszawie z 24 stycznia 2022 r., I SA/Wa 2229/21 – sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich

Wynik

Uchylono decyzję I i II instancji

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Data orzeczenia

24 stycznia 2022

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Żmich, sędzia WSA Iwona Kosińska, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), , , , , Protokolant starszy sekretarz sądowy Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi M. L., J. W. i B. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z dnia \[...\] lipca 2021 r. nr \[...\] w przedmiocie odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego 1\. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta \[...\] z \[...\] maja 2021 r., nr \[...\]; 2\. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] na rzecz M. L., J. W. i B. O. solidarnie kwotę 731 (siedemset trzydzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B2229%252F21.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B24%2Bstycznia%2B2022.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bdecyzj%25C4%2599%2BI%2Bi%2BII%2Binstancji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B2229%252F21)

## Uzasadnienie

Decyzją z \[...\] lipca 2021 r Samorządowe Kolegium Odwoławcze w \[...\], dalej "SKO", na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej jako "kpa"), po rozpatrzeniu odwołań \[...\] od decyzji Prezydenta \[...\] z \[...\] maja 2021 r. nr \[...\] -utrzymało ją w mocy. Stan sprawy przedstawiał się w sposób następujący. Prezydent \[...\] decyzją z \[...\] maja 2021 r. Nr \[...\] odmówił uwzględnienia wniosków o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości \[...\] położonej przy ulicy \[...\], ozn. Hip. \[...\] stanowiącej obecnie działki ewidencyjne nr \[...\], obr. \[...\], uznając, że wnioski zostały złożone po terminie. Odwołanie złożyli \[...\] zarzucając wadliwe ustalenie stanu faktycznego i w konsekwencji wydanie wadliwej decyzji. SKO wskazało, że wniosek o przyznanie własności czasowej do nieruchomości \[...\] został przez właściciela złożony po terminie, co potwierdził NSA w wyroku z 4 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 1355/13\. Ustalił nadto, że \[...\] złożyła \[...\] lipca 1985 r. do Urzędu Dzielnicowego \[...\] wniosek o "przyznanie odszkodowania za dom w \[...\] przy ulicy \[...\]" Pismem z \[...\] grudnia 1985 r. organ ten poinformował wnioskującą, że brak jest możliwości przyznania odszkodowania. Pismem z \[...\] lipca 2012 r. \[...\] wniosła o przywrócenie prawa własności wyżej opisanej nieruchomości. \[...\] lipca 2012 r. \[...\] wniósł o zwrot nieruchomości i potraktowanie wcześniejszych pism jako dotyczących tego wniosku o zwrot. \[...\] kwietnia 2015 r. do Urzędu \[...\] wpłynął ponowny wniosek \[...\] o wszczęcie postępowania na podstawie art. 214 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ powołując art. 82 ust. 1 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. poz. 127, z późn. zm.); dalej "uggiwn" wskazał, że roszczenia o odszkodowanie wygasły z dniem wejścia w życie tej ustawy tj. 1 sierpnia 1985 r. Poprzedni właściciele mogli, zgodnie z art. 82 tej ustawy złożyć wniosek o oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste - do 31 grudnia 1988 r. 1 stycznia 1998 r. weszła w życie ustawa z 21 sierpnia 1988 r. o gospodarce nieruchomościami, która w art. 233 stanowiła że sprawy wszczęte lecz nie zakończone decyzją ostateczną przed dniem jej wejścia w życie prowadzić się będzie na podstawie nowej ustawy. Z materiału zgromadzonego w sprawie SKO wywiodło, że \[...\] pierwszy wniosek złożyła \[...\] kwietnia 1991 r. a następny \[...\] kwietnia 2015 r. \[...\] natomiast złożył wniosek \[...\] lipca 2012 r. (prawa do części spadku nabył po 31 grudnia 1988 r. na podstawie aktu notarialnego z \[...\] marca 1996 r.). Dlatego SKO uznało za prawidłowe ustalenia organu I instancji, że wnioski o ustanowienia prawa użytkowania wieczystego zostały złożone po terminie. Organ nie stwierdził aby doszło do naruszenia art. 7, 8, 75, 77 § , 12 kpa. Wskazał przy tym, że nie złożenie wniosku w terminie ustawowym uzasadniało odstąpienie od dalszej analizy przesłanek do przyznania prawa użytkowania wieczystego. Z akt sprawy wynika, że \[...\] nie składał wniosku w trybie art. 7 dekretu \[...\] co wynika z pisma \[...\] Zarządu Budynków Mieszkalnych i Terenów Prezydium Rady Narodowej \[...\] z \[...\] grudnia 1954 r. Kwestia przyznania prawa własności czasowej (użytkowania wieczystego) jego następcom prawnym została przesądzona decyzją SKO w \[...\] z \[...\] września 2011 r. \[...\]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiedli \[...\]. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie: 1\. art. 7 § 1 kpa w zw. z art. 7, 8, 80 i 107 § 1 i 3 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do załatwienie sprawy , brak analizy wniosku \[...\] z \[...\] lipca 1985 r., co doprowadziło do tego że w sprawie nie zostały wyjaśnione wszelkie okoliczności sprawy istotne z punktu widzenia przepisu art. 214 ust. 1 ugn; 2\. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez wadliwe utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji; 3\. art. 214 ust. 1 ugn poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu że wnioski następców prawnych złożone zostały po terminie w sytuacji w której organ wadliwie ocenił treść wniosku z \[...\] lipca 1985 r., którego de facto organy nie rozpoznały nie uwzględniając tego, że kolejne wnioski \[...\] nie były odrębnymi wnioskami ale nawiązywały do wniosku \[...\] z \[...\] lipca 1985 r., który powinien być potraktowany jako wniosek o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na podstawie art. 214 ugn. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 poz. 2167, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 28 ze zm.), dalej jako: "ppsa", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Ponadto wskazać należy, że Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga jedynie w granicach danej sprawy, jak stanowi art. 134 § 1 ustawy ppsa. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 214 ugn a spór sprowadza się do ustalenia terminowości złożenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu. Jak wynika z akt administracyjnych pismem z \[...\] lipca 1985 r. skierowanym do Urzędu Dzielnicowego \[...\] \[...\] zwróciła się o "przyznanie odszkodowania za dom w \[...\] przy ulicy \[...\]", który został jej zabrany w latach pięćdziesiątych na podstawie dekretu z 26 października 1945 r. który stanowił własność jej męża. W odpowiedzi na to Kierownik Wydziału Urzędu Dzielnicowego \[...\] pismem z \[...\] grudnia 1985 r. poinformował ją, że uprawnienia do odszkodowania wynikające z dekretu \[...\] wygasły z mocy prawa z dniem 1 sierpnia 1985 r. Wniosek nie może być zatem pozytywnie rozpoznany ponieważ nie wydane zostały przepisy wykonawcze do dekretu \[...\] dotyczące przyznawania odszkodowań. Dlatego ani przed wejściem w życie uggiwn ani po jej wejściu odszkodowanie nie może być przyznane. Ręcznie dopisano w piśmie, że odwołanie nie przysługuje. Ustawa z 29 kwietnia 1985 r. o ggiwn weszła w życie 1 sierpnia 1985 r. Z dniem jej wejścia w życie – zgodnie z art. 82 ust. 1 wygasły prawa do odszkodowania za nieruchomości przejęte przez Państwo na mocy dekretu \[...\]. Poprzedni właściciele działek zabudowanych domami jednorodzinnymi, małymi domami mieszkalnymi i domami w których liczba izb nie przekraczała 20 a także domami w których przed dniem 21 listopada 1945 r. została wyodrębniona własność poszczególnych lokali oraz domami które stanowiły przed tym dniem własność spółdzielni mieszkaniowych, lub ich następcy prawni, mogli zgłosić w terminie do 31 grudnia 1988 r. wnioski o oddanie wymienionych gruntów w użytkowanie wieczyste. Następnie 1 stycznia 1998 r. weszła w życie ustawa ugn. Zgodnie z art. 214, poprzednim właścicielom których prawa do odszkodowania wygasły za grunty, budynki i inne części składowe nieruchomości przewidziane w dekrecie \[...\] na podstawie uggiwn mogli - oni albo ich następcy prawni złożyć wnioski o oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste. Termin na złożenie tych wniosków upływał 31 grudnia 1988 r. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że \[...\] \[...\] lipca 1985 r. złożyła wniosek o odszkodowanie za dom a organ nie rozstrzygnął tego wniosku w przewidzianej prawem formie tj. decyzji, do czego zobowiązywały organ przepisy kodeksu postępowania administracyjnego – tj. art. 104 § 1 kpa. Mało tego na piśmie które stanowiło odpowiedź na wniosek istnieje informacja o braku możliwości złożenia odwołania. Takie zachowanie organu stanowi przejaw rażącego lekceważenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego tj zasady legalności (art. 6 kpa), zasady uwzględniania słusznego interesu strony (art. 7 kpa), zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8), zasady informowania stron i pozostałych uczestników postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków (art. 9 kpa). Nie bez znaczenia jest i to, że wnioskująca w postępowaniu administracyjnym występowała bez profesjonalnego pełnomocnika co nakładało na organ obowiązek pouczania. O ile prawdą było, że na gruncie art. 82 ust. 1 uggiwn uprawnienie do odszkodowania wygasło z dniem wejścia w życie tej ustawy tj. 1 sierpnia 1985 r. to nie wygasło roszczenie o oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste, co wynika z art. 82 ust. 2 uggiwn o ile wniosek został złożony do 31 grudnia 1988 r. Powtórzenie tej regulacji zawarte jest w art. 214 ust. 1 ugn i oznacza wolę ustawodawcy zaspokojenia roszczeń m.in. byłych właścicieli nieruchomości \[...\] poprzez przyznanie prawa użytkowania wieczystego. Sąd w pełni podziela wywody skargi (w tym zawarte w wystąpieniu pełnomocnika na rozprawie), że co do zasady pojęcie odszkodowania nie oznacza wyłącznie spełnienia świadczenia w pieniądzu. Ani kodeks postępowania administracyjnego ani ww. ustawy oggiwn oraz ugn także tego pojęcia nie definiują. Należy zatem sięgnąć do przepisów kodeksu cywilnego – art. 363 § . Zgodnie z nim w przypadku istnienia zobowiązań i wynikających z nich obowiązków i praw stron naprawienie szkody może nastąpić poprzez przywrócenie stanu poprzedniego albo przez zapłatę sumy pieniężnej. Co istotne tylko w sytuacji w której naprawienie szkody nie jest możliwe w naturze albo pociągałoby dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty roszczenie ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Mimo, że przejęcie nieruchomości nastąpiło na podstawie przepisów prawa nie zmienia to oceny, że w wyniku działania dekretu \[...\] właściciele nieruchomości ponieśli szkodę polegającą na utracie prawa do nieruchomości bez stosownej rekompensaty z tego tytułu. Ustawodawca w kolejnych regulacjach prawnym umożliwił zatem byłym właścicielom jej uzyskanie ograniczając żądanie terminem o jakim mowa w art. 214 ust. 1 ugn tj. 31 grudnia 1988 r. Wykładnia celowościowa powyżej wskazanych regulacji prawnych wskazuje, że zamiarem ustawodawcy było uzyskanie rekompensaty w pieniądzu lub w naturze poprzez ustanowienie prawa użytkowania wieczystego o ile oczywiście zostałyby spełnione pozostałe przesłanki o jakich mowa w art. 214 § 2 ugn. Zdaniem Sądu skoro na gruncie obu regulacji tj. uggiwn i ugn spadkobierca właściciela dekretowego domagał się zrekompensowania utraty nieruchomości \[...\], to złożenie wniosku z \[...\] lipca 1985 r. o odszkodowanie w świetle obowiązującego w dacie jego składania art. 82 uggiwn nie powinna zaskutkować wyłącznie informacją o tym, że roszczenie odszkodowawcze wygasło (abstrahując od formy udzielenia tej odpowiedzi) ale pouczeniem o treści art. 82 ust. 2 uggiwn. Dziwi zatem, że organ nie miał żadnych wątpliwości co do żądania strony skoro w dacie jego składania przysługiwało \[...\] skuteczne prawo do żądanie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Dopiero w przypadku gdyby \[...\] podtrzymała wniosek o odszkodowanie a nie wnosiła o przyznanie prawa użytkowania wieczystego organ miał prawo wydać decyzję odmowną. Zaniechania organu w wyżej wskazanym zakresie w konsekwencji doprowadziły organ obecnie rozpoznający sprawę do pominięcia, jako istotnego w sprawie, wniosku \[...\] z \[...\] lipca 1985 r. W tym stanie sprawy Sąd uznał, że organ dopuścił się naruszenia art. 6, 7, 8, 77 § 1, 107 § 3 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ w pierwszej kolejności zwróci się do spadkobierców \[...\] o sprecyzowanie jej wniosku z \[...\] lipca 1985 r. i następnie wyda merytoryczną decyzję w sprawie. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ppsa są orzekł jak w wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 ppsa zasądzając od przegrywającego organu na rzecz Skarżących solidarnie 731 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w tym 200 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu, 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na podstawie § 14 ust.1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (D.U. 2015, poz. 1804) oraz 51 zł tytułem zwrotu opłaty od pełnomocnictw.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

23 września 2021

Symbol z opisem

[6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6076-sprawy-objete-dekretem-o-gruntach-warszawskich)

Hasła tematyczne

Nieruchomości

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Anna Falkiewicz-Kluj /sprawozdawca/ Iwona Kosińska Przemysław Żmich /przewodniczący/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20210000735)  
art. 6, 7, 8, art.77 par. 1 i art. 109 par. 3 · Dz.U. 2021 poz. 735
* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20220000329)  
art. 145 par. 1 pkt 1c · Dz.U. 2022 poz. 329

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I OSK 1630/22 - Wyrok NSA z 2024-09-20](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1630-22-wyrok-nsa-z-2024-09-20--i-osk-1630-22)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I SA/Wa 2842/21 · 24 stycznia 2022Wyrok WSA w Warszawie z 24 stycznia 2022 r., I SA/Wa 2842/21 – sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2842-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2842-21)
* [Sygnatura: I SA/Wa 93/21 · 24 stycznia 2022Wyrok WSA w Warszawie z 24 stycznia 2022 r., I SA/Wa 93/21 – sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-93-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-93-21)
* [Sygnatura: I SA/Wa 263/21 · 21 stycznia 2022Wyrok WSA w Warszawie z 21 stycznia 2022 r., I SA/Wa 263/21 – sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-263-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-21--i-sa-wa-263-21)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/80FFD89333)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2229-21-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2022-01-24--i-sa-wa-2229-21#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BSA%252FWa%2B2229%252F21.%2BOrgan%253A%2BWojew%25C3%25B3dzki%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny%2Bw%2BWarszawie.%2BData%253A%2B24%2Bstycznia%2B2022.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bdecyzj%25C4%2599%2BI%2Bi%2BII%2Binstancji.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BSA%252FWa%2B2229%252F21)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
