Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I OW 222/25

Postanowienie NSA z 16 lutego 2026 r., I OW 222/25 – rodzina zastępcza

Wynik

Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

16 lutego 2026

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień Sędziowie NSA Marek Stojanowski (sprawozdawca) NSA Marian Wolanin po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku powiatu o. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy powiatem o. a Miastem Stołecznym Warszawą w przedmiocie wskazania jednostki samorządu terytorialnego właściwej w sprawie ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie małoletniego umieszczonego w pieczy zastępczej postanawia: wskazać Miasto Stołeczne Warszawę jako właściwe w sprawie.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOW%2B222%252F25.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B16%2Blutego%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BWskazano%2Borgan%2Bw%25C5%2582a%25C5%259Bciwy%2Bdo%2Brozpoznania%2Bsprawy.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOW%2B222%252F25)

## Uzasadnienie

PISMEM Z 22 PAŹDZIERNIKA 2025 R. DYREKTOR POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W O., DZIAŁAJĄCY W IMIENIU POWIATU O. (DALEJ: WNIOSKODAWCA), WNIÓSŁ DO NACZELNEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO O WSKAZANIE JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO WŁAŚCIWEJ W SPRAWIE PONOSZENIA WYDATKÓW NA OPIEKĘ I WYCHOWANIE MAŁOLETNIEGO N.M. UMIESZCZONEGO W PIECZY ZASTĘPCZEJ. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że właściwe w sprawie jest \[...\] na podstawie art. 191 ust. 1 u.p.z. z uwagi na zamieszkiwanie na jego terenie matki małoletniego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny – art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest kognicją Naczelnego Sądu Administracyjnego, stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. W sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość, albowiem oba podmioty uważają się za niewłaściwe w sprawie. Zgodnie z art. 191 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 49, dalej: "u.p.z."), wydatki na opiekę i wychowanie dziecka umieszczonego w pieczy zastępczej ponosi powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem go po raz pierwszy w pieczy zastępczej (ust. 1 pkt 1-3). Jeżeli nie można ustalić powiatu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, właściwy do ponoszenia wydatków jest powiat miejsca jego ostatniego zameldowania na pobyt stały (ust. 2). Jeżeli nie można ustalić miejsca ostatniego zameldowania dziecka na pobyt stały, właściwy do ponoszenia wydatków jest powiat miejsca siedziby sądu, który orzekł o umieszczeniu dziecka w pieczy zastępczej (ust. 3). W przypadku powrotu dziecka do rodziny i ponownego umieszczenia go w pieczy zastępczej, wydatki ponosi powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed ponownym umieszczeniem go w pieczy zastępczej (ust. 4). Stosownie do art. 191 ust. 16 u.p.z. w sprawach rozstrzygania sporów o właściwość powiatów oraz gmin obowiązanych do ponoszenia wydatków, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy k.p.a. Powyższe oznacza, że sprawa niniejsza jest sprawą administracyjną, a zatem zaistniał spór o właściwość, który może podlegać rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny. Stosownie do art. 191 ust. 1 u.p.z. w pierwszej kolejności należy podjąć próbę ustalenia miejsca zamieszkania dzieci przed ich umieszczeniem w pieczy zastępczej. Przez umieszczenie w pieczy zastępczej należy rozumieć wydanie orzeczenia sądu w tym przedmiocie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2022 r. sygn. akt I OW 100/22). W rozpoznawanej sprawie Sąd Rejonowy w O. postanowieniem z 28 marca 2025 r. zabezpieczył do czasu prawomocnego zakończenia postępowania dobro małoletniego N.M., poprzez umieszczenie go w instytucjonalnej pieczy zastępczej, przez podmiot wskazany przez \[...\] w O. Postanowieniem z 11 września 2025 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy – Woli w Warszawie wszczął z urzędu postępowanie o pozbawienie ewentualnie o ograniczenie władzy rodzicielskiej nad ww. małoletnim i udzielił zabezpieczenia, w ten sposób, że na czas toczącego się postępowania ograniczył władzę rodzicielską M.K. i A.M. nad małoletnim poprzez umieszczenie go w pieczy zastępczej – Rodzinnym Domu Dziecka K.D. i B.D.w S. Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania". Dlatego też, wychodząc z zasady jednolitości systemu prawa, należy uwzględnić regulację zawartą w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm. dalej: "k.c."). Miejscem zamieszkania osoby fizycznej, zgodnie z art. 25 k.c. jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Na miejsce zamieszkania w rozumieniu art. 25 k.c. składają się zatem łącznie dwa elementy: przebywanie w sensie fizycznym w danej miejscowości (corpus) i wola pobytu (animus). Miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska, lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej (art. 26 § 1 k.c.). Jeżeli władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego z rodziców, u którego dziecko stale przebywa, zaś jeżeli dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców, jego miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy (art. 26 § 2 k.c.). Mając powyższe na uwadze zauważyć należy, że co prawda w aktach sprawy brak jest informacji, czy przed wydaniem postanowienia o ponownym umieszczeniu zainteresowanego w rodzinie zastępczej powrócił on do rodziny, nie mniej jednak z oświadczenia matki zainteresowanego wynika, że niezmiennie zamieszkuje i pracuje w W. Z kolei na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nie sposób ustalić miejsca zamieszkania ojca zainteresowanego w wyżej wskazanym okresie, a wobec powyższego i treści art. 26 § 2 k.c. uznać należało, że miejscem zamieszkania zainteresowanego było miejsce zamieszkania jego matki, tj. W. W tej sytuacji na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

5 listopada 2025

Symbol z opisem

[6324 Rodzina zastępcza, pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6324-rodzina-zastepcza-pomoc-na-usamodzielnienie-dla-wychowanka-rodziny-zastepczej)

Hasła tematyczne

Spór kompetencyjny/Spór o właściwość

Skarżony organ

Prezydent Miasta

Sędziowie

Jerzy Siegień /przewodniczący/ Marek Stojanowski /sprawozdawca/ Marian Wolanin

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20240000935)  
art. 4, art. 15 § 1 pkt. 4 i § 2 · Dz.U. 2024 poz. 935

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I OW 220/25 · 16 lutego 2026Postanowienie NSA z 16 lutego 2026 r., I OW 220/25 – rodzina zastępcza](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-220-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-220-25)
* [Sygnatura: I OW 181/25 · 22 stycznia 2026Postanowienie NSA z 22 stycznia 2026 r., I OW 181/25 – rodzina zastępcza](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-181-25-postanowienie-nsa-z-2026-01-22--i-ow-181-25)
* [Sygnatura: I OW 208/25 · 22 stycznia 2026Postanowienie NSA z 22 stycznia 2026 r., I OW 208/25 – rodzina zastępcza](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-208-25-postanowienie-nsa-z-2026-01-22--i-ow-208-25)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/B42E01752D)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25#przepisy)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-ow-222-25-postanowienie-nsa-z-2026-02-16--i-ow-222-25#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOW%2B222%252F25.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B16%2Blutego%2B2026.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BWskazano%2Borgan%2Bw%25C5%2582a%25C5%259Bciwy%2Bdo%2Brozpoznania%2Bsprawy.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOW%2B222%252F25)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
