Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I OSK 875/22

Wyrok NSA z 11 maja 2023 r., I OSK 875/22 – rozgraniczenia nieruchomości

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

11 maja 2023

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Dnia 11 maja 2023 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2730/19 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia \[...\] października 2019 r. nr \[...\] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B875%252F22.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B11%2Bmaja%2B2023.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B875%252F22)

## Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 czerwca 2021 r., I SA/Wa 2730/19 oddalił skargę M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia \[...\] października 2019 r. nr \[...\] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości i przekazania sprawy do rozstrzygnięcia sądowi powszechnemu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła M. K., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2019.725 ze zm.), dalej jako "p.g.k.", przez jego niewłaściwą wykładnię i uznanie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. nr \[...\] z dnia \[...\] lipca 2019 r. o umorzeniu postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości i przekazaniu sprawy do rozstrzygnięcia sądowi powszechnemu, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności akty notarialne oraz opracowanie geodezyjne, pozwalały na ustalenie przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami, pomimo nie zawarcia ugody przez właścicieli nieruchomości. W oparciu o powyższy zarzut wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej powyższe zarzuty szerzej umotywowano. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna okazała się niezasadna. Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. oraz nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Analiza okoliczności sprawy dokonana w kontekście kasacyjnego zarzutu naruszenia art. 33 ust. 1 p.g.k. prowadzi do wniosku, iż aktualnie przedmiotem kontrowersji pozostaje ocena prawidłowości wydania, na gruncie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności przedłożonych przez skarżącą aktów notarialnych oraz opinii geodezyjnej, decyzji o umorzeniu postępowania i przekazaniu z urzędu sprawy sądowi powszechnemu, stosownie do art. 34 ust. 1 i 2 p.g.k. Odnosząc się do powyższej kontrowersji wypada zauważyć, iż w sytuacji sporu co do przebiegu linii granicznych, jeżeli nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 p.g.k., upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Ten zaś organ umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu (art. 34 ust. 1 i 2 p.g.k.). Z powyższego wynika, iż wydanie decyzji o umorzeniu postępowania aktualizuje się w dwóch sytuacjach: jeżeli nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 p.g.k. W sprawie nie doszło do zawarcia ugody, a zatem wyjaśnienia wymaga, czy w okolicznościach sprawy istniały podstawy do wydania decyzji rozgraniczeniowej. Przepis art. 33 ust. 1 p.g.k., do którego odwołuje się powyższa regulacja prawna stanowi, iż wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Przepis ten odwołuje się do dwóch przesłanek. Pierwszą jest brak ugody stron postępowania w kwestii przebiegu linii granicy, drugą zaś ustalenie przebiegu granicy w toku postępowania rozgraniczeniowego. Przy czym ustalenie to może nastąpić na podstawie zebranych dowodów lub też zgodnego oświadczenia stron. Z okoliczności sprawy wynika wyraźnie, iż tak jak nie doszło do zawarcia ugody, tak też nie doszło do złożenia przez strony zgodnego oświadczenia w kwestii przebiegu granicy i w tym zakresie właściciele rozgraniczanych nieruchomości pozostają w sporze. W takiej sytuacji wydanie decyzji o rozgraniczeniu możliwe jest jedynie w razie ustalenia przebiegu granicy na podstawie dowodów zebranych w postępowaniu administracyjnym. Analiza dotychczasowego postępowania prowadzi natomiast do wniosku, iż M. K. konsekwentnie podnosiła, że granica jej nieruchomości opisana jest w dawnych aktach własności dotyczących przedmiotowej nieruchomości, a dodatkowo została pokazana na szkicu będącym częścią protokołu granicznego z dnia \[...\] maja 2018 r. Wskazywała także, że granice nieruchomości wykazane w aktualnych dokumentach geodezyjnych pochodzą z odnowienia ewidencji gruntów i budynków, która została sporządzona wadliwie, bowiem pomija przedłożone w toku sprawy akty notarialne, a więc z pominięciem ciągłości prawa własności trwającego od 1865 r. Tymczasem z okoliczności sprawy wynika, iż w protokole granicznym geodeta K. K. nie wskazała granicy nieruchomości ustalonej na podstawie przedstawionych w sprawie dowodów. W opinii, o której mowa w art. 34 ust. 1 p.g.k., sporządzonej w dniu \[...\] czerwca 2018 r., geodeta K. K. stwierdziła, że zakończenie sporu tyczącego przebiegu granic widzi dopiero po uprzednim prawidłowym ustaleniu zasięgu prawa własności opisanego w kolejnych aktach notarialnych w granicach dawnej działki nr \[...\], przedstawionej na "przerysie planu miasta P. z 1825 r. obejmującego miasto i teren jurydyki plebańskiej". Skarżąca kwestionując powyższe stanowisko geodety wniosła o zakończenie postępowania i wydanie decyzji zatwierdzającej granice na podstawie przedstawionych aktów notarialnych, a w przypadku niewydania takiej decyzji o wystąpienie do geodety z żądaniem ponownego zajęcia stanowiska wraz ze wskazaniem dokumentów, na podstawie których zajął stanowisko lub zobowiązanie geodety do przeprowadzenia rozgraniczenia dawnej działki nr \[...\]. Ocena zasadności powyższego stanowiska skarżącej nie może być pozytywna. Zasadnie bowiem uznano, że dowody zgromadzone w toku postępowania administracyjnego, w szczególności przedłożone przez stronę akty notarialne nie stanowią wystarczającej podstawy dla ustalenia granic nieruchomości w obrębie dawnej działki nr \[...\]. Przedłożone akty notarialne, z uwagi na brak dostatecznej precyzji w zakresie określenia położenia objętych nimi nieruchomości, a także z uwagi na brak odnośników mapowych czy graficznych, nie mogły stanowić bezpośrednich dowodów na określony przebieg linii granicznej. Takim dowodem nie jest także odwzorowanie w protokole granicznym z dnia \[...\] maja 2018 r. postulowanego przez skarżącą przebiegu granic nieruchomości. Jednocześnie organy uznały – co wypada podkreślić – iż ustalenie przebiegu granic nieruchomości nie jest możliwe w oparciu o dostępne dokumenty geodezyjne, pochodzące m.in. z odnowienia ewidencji gruntów i budynków. To zaś wskazuje, że problemem w sprawie pozostaje w istocie zakres przestrzenny prawa własności do poszczególnych nieruchomości powstałych z podziału dawnej działki nr \[...\], przedstawionej na przerysie planu miasta P. z 1825 r., którego pochodną pozostaje spór o przebieg granic nieruchomości. Nie budzi wątpliwości stwierdzenie, że dokonując rozgraniczenia nieruchomości uwzględnia się przede wszystkim stan prawny nieruchomości. Przy czym rozgraniczenia nieruchomości dokonuje się w postępowaniu hybrydowym, którego pierwsza część toczy się w ramach postępowania administracyjnego, choć organ administracji pozbawiony jest kompetencji do rozstrzygania sporów o zasięg prawa własności, a więc sprawy z zakresu stosunków cywilnych, w rozumieniu art. 1 k.p.c. Ogranicza to zakres postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia. Z powyższym koreluje przepis art. 31 ust. 2 p.g.k. pozwalający organowi przy ustalaniu przebiegu granic wziąć pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej, a więc konkretne dowody służące ustaleniu stanu prawnego granic nieruchomości. Ustawodawca przewidział, że zabieg ten nie w każdej sytuacji będzie prowadził do ustalenia przebiegu granic. Jeżeli niemożliwe okaże się ustalenie stanu prawnego nieruchomości na podstawie ww. dowodów, z uwagi chociażby na ich brak lub sprzeczność, to nie może dojść do rozgraniczenia nieruchomości w trybie postępowania administracyjnego, o czym stanowi art. 34 ust. 1 p.g.k. Z sytuacją tego rodzaju mamy do czynienia w niniejszej sprawie, co trafnie zauważono w zaskarżonym wyroku. Powyższe nie oznacza jednak braku prawnych możliwości dokonania rozgraniczenia nieruchomości. Może to nastąpić w oparciu o kryterium ostatniego spokojnego stanu posiadania lub z uwzględnieniem wszelkich okoliczności sprawy (art. 153 k.c.). Dokonanie rozgraniczenia w oparciu o powyższe kryteria możliwe jest jednak wyłącznie w drugiej fazie postępowania rozgraniczeniowego, które toczy się przed sądem cywilnym w postępowaniu nieprocesowym (art. 34 ust. 3 p.g.k.). Z tych względów skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a. Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 182 § 2 P.p.s.a., gdyż strona skarżąca zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna nie zażądała jej przeprowadzenia. Uzasadnienie wyroku sporządzono zgodnie z art. 193 zdanie 2 p.p.s.a. z uwagi na oddalenie skargi kasacyjnej. W takiej sytuacji przepis ten wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie 1 p.p.s.a., zawężając je do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

11 maja 2022

Symbol z opisem

[6122 Rozgraniczenia nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6122-rozgraniczenia-nieruchomosci)

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Arkadiusz Blewązka /sprawozdawca/ Czesława Nowak-Kolczyńska /przewodniczący/ Piotr Niczyporuk

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230000259)  
art. 184 · Dz.U. 2023 poz. 259

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I SA/Wa 2730/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-06-28](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2730-19-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2021-06-28--i-sa-wa-2730-19)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: III SA/Kr 364/23 · 11 maja 2023Postanowienie WSA w Krakowie z 11 maja 2023 r., III SA/Kr 364/23 – rozgraniczenia nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-kr-364-23-postanowienie-wsa-w-krakowie-z-2023-05-11--iii-sa-kr-364-23)
* [Sygnatura: III SA/Lu 389/22 · 11 maja 2023Wyrok WSA w Lublinie z 11 maja 2023 r., III SA/Lu 389/22 – rozgraniczenia nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-lu-389-22-wyrok-wsa-w-lublinie-z-2023-05-11--iii-sa-lu-389-22)
* [Sygnatura: III SA/Kr 1574/22 · 10 maja 2023Wyrok WSA w Krakowie z 10 maja 2023 r., III SA/Kr 1574/22 – rozgraniczenia nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-kr-1574-22-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2023-05-10--iii-sa-kr-1574-22)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/7530FE0F5A)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-875-22-wyrok-nsa-z-2023-05-11--i-osk-875-22#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B875%252F22.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B11%2Bmaja%2B2023.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B875%252F22)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
