Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I OSK 560/21

Wyrok NSA z 5 października 2021 r., I OSK 560/21 – scalenie oraz podział nieruchomości

Wynik

Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

5 października 2021

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia NSA Marian Wolanin (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 3 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 740/20 w sprawie ze skargi L. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z \[...\] lipca 2020 r. nr \[...\] w przedmiocie podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, II. zasądza od L. P. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B560%252F21.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B5%2Bpa%25C5%25BAdziernika%2B2021.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bzaskar%25C5%25BCony%2Bwyrok%2Bi%2Boddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B560%252F21)

## Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z 3 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 740/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, po rozpatrzeniu skargi L. P., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z \[...\] lipca 2020 r. nr \[...\] i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z \[...\] maja 2020 r. nr \[...\], w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że wnioskiem z 20 stycznia 2020 r. współwłaściciele działki nr \[...\], położonej w obrębie ewidencyjnym \[...\] przy ul. \[...\] w K. wnieśli o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału zgodnie z art. 95 pkt. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2020 r. poz. 1990, ze zm.). Decyzją z \[...\] maja 2020 r. Prezydenta Miasta K. odmówił zatwierdzenia podziału nieruchomości. W wyniku rozpatrzenia odwołania L. P., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z \[...\] lipca 2020 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji twierdząc, że art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi zamknięty katalog celów, których osiągnięcie usprawiedliwiać może odstąpienie od generalnej zasady, że podział nieruchomości musi być zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ma więc charakter lex specialis i określone w nim przypadki należy interpretować ściśle. Ustawodawca dopuścił możliwość podziału nieruchomości niezależnie od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego tylko w wyjątkowych, kazuistycznie wskazanych sytuacjach. Podział nieruchomości niezależnie od ustaleń planu może więc nastąpić, o ile zaistnieje jedna z sytuacji przewidzianych w powołanym art. 95, gdyż niezwiązanie ustaleniami planu przy podziale nieruchomości może mieć miejsce wyłącznie w celach wskazanych w tym przepisie. Podział nieruchomości w celu zniesienia współwłasności dokonywany niezależnie od postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczalny jest jedynie w trybie uregulowanym w art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podział nieruchomości przewidziany w art. 95 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie może polegać na wydzieleniu działki gruntu, na której nie znajduje się budynek, jak również na wydzieleniu budynku wraz z działką gruntu, stanowiącego nadal przedmiot współwłasności. Zgodnie z wnioskiem strony, podział miał być rozpatrywany w oparciu o art. 95 pkt 1 powołanej ustawy, w celu zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej co najmniej dwoma budynkami, wzniesionymi na podstawie pozwolenia na budowę, jeżeli podział ma polegać na wydzieleniu dla poszczególnych współwłaścicieli, wskazanych we wspólnym wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego korzystania z tych budynków. Dla działki gruntu nr \[...\] utworzona jest KW: \[...\]. W dziale I księgi oznaczono nieruchomość jako tereny mieszkalne oraz zawarto informacje o wyodrębnionych lokalach ze wskazaniem odpowiednich ksiąg wieczystych \[...\] o wpisie J. S. oraz \[...\] L. P., wydzielenie odrębnej własności lokali nastąpiło na podstawie umowy. Bezsprzeczne jest na podstawie ustaleń poczynionych w sprawie, że na nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr \[...\] posadowione są dwa budynki: zgodnie z zapisami w ewidencji gruntów i budynków o numerze ewidencyjnym \[...\] - określony jako inny budynek niemieszkalny oraz budynek o numerze ewidencyjnym \[...\] - jako budynek mieszkalny jednorodzinny, przy czym w tym budynku ustanowiono odrębne własności dwóch lokali mieszkalnych. W tak ustalonym stanie faktycznym znajdującym potwierdzenie w projekcie podziału działki przedłożonym przez wnioskodawcę, zniesienie współwłasności nie polega na wydzieleniu dla współwłaścicieli budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do korzystania z tych budynków, lecz będzie to fizyczny podział jednego budynku na dwie odrębnie wykorzystywane części. Taki podział unormowany jest w art. 93 ust. 3b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zestawienie trybu w jakim jest prowadzone postępowanie, tj. z art. 95 pkt 1 oraz art. 93 ust. 3b powołanej ustawy pozwala na stwierdzenie, że są to odrębne tryby, zaś dopuszczenie do sytuacji, w której zastosowanie trybu z art. 95 ust. 1 de facto stałoby się podstawą do podziału jednego budynku mieszkalnego, w którym granice projektowanych do wydzielenia działek przebiegałyby wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany oddzielenia pożarowego, nie może się ostać. Uwzględniając skargę L. P., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził, że do akt administracyjnych nie dołączono ani umowy cywilnej ani odpisów z ksiąg wieczystych, o których wspomniał organ odwoławczy. Nie poczyniono też ustaleń co do faktycznego charakteru budynku mieszkalnego położonego na spornej działce. W szczególności nie zbadano czy faktycznie stanowi on jedną bryłę, konstrukcyjną całość i jest budynkiem jednorodzinnym dwulokalowym, czy też w istocie są to dwa budynki, z których każdy stanowi samodzielną całość pod względem konstrukcyjnym i które mogą funkcjonować samodzielnie, a ich konstrukcja powoduje, że mogą istnieć niezależnie. Do akt nie dołączono chociażby projektu zagospodarowania terenu, czy rzutu fundamentów, bądź parteru, z których mogłoby wynikać, czy lokale stanowią dwa niezależne konstrukcyjnie budynki. Zdaniem Sądu dopuszczalne byłoby zniesienie współwłasności gdyby proponowanemu podziałowi podlegała nieruchomość gruntowa, a wraz z nią następował również podział budynku stanowiącego część składową gruntu. Wówczas możliwym byłby podział gruntu i stanowiących jego części składowe budynków na części wyznaczone linią pionowego rzutu ścian rozdzielających budynki na regularne samodzielne konstrukcyjnie i funkcjonalnie części. W ocenie Sądu nie można wykluczyć, że po podziale według przestawionego projektu będziemy mieć do czynienia z dwoma budynkami na dwóch nieruchomościach. Powyższemu w żadnym razie nie stoi na przeszkodzie brzmienie art. 3 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333), zgodnie z którym przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W zależności od poczynionych ustaleń może okazać się, że o takich właśnie budynkach można mówić w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 § 1 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie dokonując stosownych ustaleń w omówionym powyżej zakresie przyjęły, że mamy do czynienia z jednym budynkiem chociaż nie wynika to jednoznacznie ze zgromadzonego materiału dowodowego. W skardze kasacyjnej od omawianego wyroku pełnomocnik L. P. zarzucił naruszenie: - przepisów postępowania, przy czym uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm. – dalej ppsa, w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 kpa poprzez zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa i uwzględnienie skargi strony na skutek błędnego przyjęcia, że stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony i nie uzasadnia zastosowania art. 138 § 1 pkt 1 kpa, podczas gdy stan faktyczny sprawy był w całości ustalony i niesporny, co zobowiązywało Sąd do merytorycznego rozpatrzenia sprawy poprzez oddalenia skargi, na podstawie art. 151 ppsa, - prawa materialnego poprzez błędną wykładnię normy prawnej art. 95 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, iż wyodrębnienia odrębnych własności lokali w budynku może stanowić, iż w realiach rozpatrywanej sprawy zmaterializuje się dyspozycja wskazanego przepisu, podczas gdy przepis ten jest wyjątkiem od zasad podziału unormowanego w art. 93 ust 3b powołanej ustawy i należy go stosować w sposób wynikający z jednoznacznego brzmienia i kazuistycznie, bowiem jego zastosowanie jest możliwe w celu zniesienia współwłasności jedynie nieruchomości zabudowanej co najmniej dwoma budynkami, wzniesionymi na podstawie pozwolenia na budowę, w konsekwencji powyższego ten podział ma polegać na wydzieleniu dla poszczególnych współwłaścicieli, wskazanych we wspólnym wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego korzystania z tych budynków, co w konsekwencji doprowadziło do uchylenia decyzji organów o bu instancji w sytuacji, gdy skarga podlegała oddaleniu w całości na podstawie art. 151 ppsa. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację mającą przemawiać za uchyleniem zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Wskazane przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne wymagające wyjaśnienia nie są konieczne, skoro ze zgromadzonych dotychczas akt wynika, że na nieruchomości mającej podlegać podziałowi znajduje się jeden budynek mieszkalny jednorodzinny z dwoma wyodrębnionymi w nim lokalami mieszkalnymi oraz jeden tzw. pozostały budynek niemieszkalny (dane w ewidencji gruntów i budynków oraz księga wieczysta). Zgodnie natomiast z art. 95 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wskazanym we wniosku, jako podstawa do dokonania podziału nieruchomości, niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej co najmniej dwoma budynkami, wzniesionymi na podstawie pozwolenia na budowę, jeżeli podział ma polegać na wydzieleniu dla poszczególnych współwłaścicieli, wskazanych we wspólnym wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego korzystania z tych budynków. Warunkiem dopuszczalności zastosowania cytowanego przepisu jest okoliczność istnienia na nieruchomości co najmniej dwóch budynków wybudowanych na podstawie pozwolenia i wnioskowany podział na służyć wyodrębnieniu części gruntu dla każdego z tych budynków. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca domaga się podziału dwóch budynków na dwie części w taki sposób, że na każdej z powstałych w wyniku podziału dwóch działkach gruntu będzie znajdować się część budynku mieszkalnego i część tzw. pozostałego budynku niemieszkalnego, gdzie linia podziału tych budynków ma przebiegać wzdłuż ścian oddzielających je na dwie części. Wnioskodawca nie wykazał jednak, aby budynek mieszkalny stanowił w istocie dwa budynki, a w szczególności nie podważył prawdziwości zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Nie uczynił tego również wobec tzw. pozostałego budynku niemieszkalnego. Brak jest także jakiegokolwiek dokumentu lub dowodu, z którego wynikałoby, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków nie są aktualne. O ile bowiem nie można wykluczyć dopuszczalności uznania, że na przedmiotowej nieruchomości mogą znajdować się odrębne budynki mieszkalne i pozostałe budynki niemieszkalne, o tyle zgromadzony materiał dowodowy, w tym dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, nie potwierdza w niniejszej sprawie tezy o istnieniu dwóch odrębnych budynków mieszkalnych. Prawidłowo zatem organ odwoławczy uznał brak podstaw do zastosowania w sprawie art. 95 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami przy wystarczająco zebranym materiale dowodowym. Sąd I instancji nie miał zatem podstaw do uchylenia decyzji organów obu instancji. Zaskarżony wyrok narusza więc art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. art. 7 i art. 77 § 1 kpa. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 ppsa, uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznając skargę, na podstawie art. 151 w zw. z art. 193 ppsa, oddalił skargę na decyzję organu odwoławczego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 ppsa.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

16 marca 2021

Symbol z opisem

[6072 Scalenie oraz podział nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6072-scalenie-oraz-podzial-nieruchomosci)

Hasła tematyczne

Nieruchomości

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Elżbieta Kremer Marek Stojanowski /przewodniczący/ Marian Wolanin /sprawozdawca/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001990)  
art. 95 pkt 1 · Dz.U. 2020 poz. 1990

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [II SA/Sz 740/20 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2020-12-03](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-sz-740-20-wyrok-wsa-w-szczecinie-z-2020-12-03--ii-sa-sz-740-20)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: II SA/Bk 619/21 · 5 października 2021Wyrok WSA w Białymstoku z 5 października 2021 r., II SA/Bk 619/21 – scalenie oraz podział nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-619-21-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2021-10-05--ii-sa-bk-619-21)
* [Sygnatura: I SA/Wa 2675/20 · 5 października 2021Wyrok WSA w Warszawie z 5 października 2021 r., I SA/Wa 2675/20 – scalenie oraz podział nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-wa-2675-20-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2021-10-05--i-sa-wa-2675-20)
* [Sygnatura: I SA/Po 443/21 · 5 października 2021Wyrok WSA w Poznaniu z 5 października 2021 r., I SA/Po 443/21 – scalenie oraz podział nieruchomości](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-po-443-21-wyrok-wsa-w-poznaniu-z-2021-10-05--i-sa-po-443-21)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/3080755C80)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-560-21-wyrok-nsa-z-2021-10-05--i-osk-560-21#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B560%252F21.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B5%2Bpa%25C5%25BAdziernika%2B2021.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BUchylono%2Bzaskar%25C5%25BCony%2Bwyrok%2Bi%2Boddalono%2Bskarg%25C4%2599.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B560%252F21)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
