Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I OSK 1405/13

Postanowienie NSA z 19 lipca 2013 r., I OSK 1405/13

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

19 lipca 2013

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 112/13 o odrzuceniu skargi W. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddziału w Chorzowie z dnia \[...\] listopada 2012 r., nr \[...\] w przedmiocie stwierdzenia niepodlegania ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B1405%252F13.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B19%2Blipca%2B2013.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B1405%252F13)

## Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 22 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 112/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę W. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddziału w Chorzowie z dnia \[...\] listopada 2012 r., nr \[...\] w przedmiocie stwierdzenia niepodlegania ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że postawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 83 ust. 1, art. 68, art. 6 ust. 1 pkt 2, art. 12 ust. 2, art. 13 pkt 2, art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 grudnia 1975 r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą. Od decyzji zgodnie z zawartym w niej pouczeniem skarżącemu przysługiwało prawo wniesienia odwołania do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Powołując się na przepisy art. 83 ust. 1, 2 i 4 u.s.u.s. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że decyzje organów rentowych podlegają co do zasady weryfikacji przez sądy powszechne z wyjątkiem spraw wskazanych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. Jedynie w zakresie ustalonym treścią przepisu art. 83 ust. 4 u.s.u.s. dopuszczalna jest droga sądowoadministracyjna. Ponadto wskazano, że w sprawie skarżący domagał się w skardze stwierdzenia nieważności decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia \[...\] listopada 2012 r., stwierdzającej że skarżący jako osoba wykonująca pracę nakładczą nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu. Tymczasem do stwierdzenia nieważności tej decyzji, zgodnie z art. 83a u.s.u.s. uprawniony jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych i decyzja Zakładu w tym przedmiocie podlegać może kontroli sądowej. Dla wydania takiej decyzji Zakładu może mieć znaczenie wniesienie lub nie odwołania od pierwotnej decyzji do właściwego sądu. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd I instancji uznał, że w sprawie brak jest kognicji sądu administracyjnego. Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie wniósł W. G., domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając błędną interpretację art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.". W odpowiedzi na skargę kasacyjną Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w Chorzowie podzielił stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są sprawami administracyjnymi w znaczeniu materialnoprawnym. Występuje w nich charakterystyczne dla stosunków administracyjnych podporządkowanie jednostki organowi administracji publicznej. Jednakże nie wszystkie sprawy dotyczące relacji o charakterze administracyjnym (publicznoprawnym) zostały poddane przez ustawodawcę kognicji sądów administracyjnych. Istnieją bowiem od tej zasady wyjątki, mające swoje umocowanie w przepisach rangi ustawowej. Z treści art. 180 § 1 k.p.a. wynika, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego kodeksu, ale tylko wówczas, gdy przepisy szczególne dotyczące ubezpieczeń nie ustalają odmiennych zasad postępowania w tych sprawach. Takimi szczególnymi przepisami są regulacje zawarte w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), która w art. 83 ust. 2 ustanawia regułę zaskarżania do sądu powszechnego decyzji podejmowanych przez organ rentowy w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Stosownie natomiast do art. 83 ust. 4 u.s.u.s. w przypadku decyzji ZUS przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przewidziano drogę zaskarżenia według zasad wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. Te sprawy pozostają zatem sprawami administracyjnymi w znaczeniu materialnym i formalnym, a w konsekwencji, z uwagi na zastosowanie k.p.a. – decyzje w nich wydane podlegają kognicji sądów administracyjnych. Wobec treści art. 83 ust. 1, 2 i 4 u.s.u.s. uprawniony jest zatem wniosek, że tylko w tak wąskim zakresie, jaki został ustalony w art. 83 ust. 4 tej ustawy, dopuszczalna jest droga sądowoadministracyjna. Przedmiotem skargi W. G. jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzająca niepodleganie ubezpieczeniu społecznemu w okresie w niej wskazanym. Mając na względzie tak ustalony przedmiot sprawy i treść art. 83 ust. 4 u.s.u.s. stwierdzić należy, że pozostaje on poza zakresem kognicji sądów administracyjnych. Kwestionowana decyzja nie rozstrzyga bowiem o materii wymienionej w tym przepisie, a więc o umorzeniu lub przyznaniu składek czy też odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Jej przedmiotem jest ustalenie obowiązku podlegania ubezpieczeniu społecznemu, który to przedmiot należy zakwalifikować do materii wymienionej w art. 83 ust. 1 u.s.u.s. z takim skutkiem, że od decyzji wydanej na tej podstawie służy stronie odwołanie do sądu powszechnego. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w skardze kasacyjnej, że aprobata stanowiska Sądu I instancji prowadzi do sytuacji, w której niekorzystna dla ubezpieczonego decyzja organu rentowego nie podlega kontroli instancyjnej należy przytoczyć treść uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. akt I OPS 1/13, w której wskazano, że realizację ochrony sądowej w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych należy widzieć w kontekście regulacji konstytucyjnych, wedle których sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości (art. 175 ust. 1 Konstytucji RP), z czego wynika prawo do rzetelnego zbadania żądania i sprawiedliwego osądzenia sprawy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Konstytucyjne prawo do sądu nie może być bowiem rozumiane jedynie formalnie, jako dostępność drogi sądowej w ogóle, lecz i materialnie, jako możliwość prawnie skutecznej ochrony praw jednostki przed właściwym sądem. Ponadto w powołanej uchwale wskazano, że zgodnie z art. 1 k.p.c. i art. 2 § 1 k.p.c. cywilno-sądowa ochrona prawna w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest realizowana przez sądy powszechne i sprawujący nad nimi nadzór judykacyjny Sąd Najwyższy. Natomiast kognicja sądów administracyjnych przewidziana została wyłącznie w sprawach wymienionych enumeratywnie w art. 83 ust. 4 ustawy systemowej. Z tych względów za prawidłowe należy uznać stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, że w rozpoznawanej sprawie brak jest kognicji sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

19 czerwca 2013

Symbol z opisem

645 Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652

Hasła tematyczne

Odrzucenie skargi

Skarżony organ

Inne

Sędziowie

Ewa Dzbeńska /przewodniczący sprawozdawca/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20092051585)  
art. 83 ust. 1 i 4 · Dz.U. 2009 nr 205 poz. 1585
* [Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120000270)  
art. 184 w zw. z art. 182 · Dz.U. 2012 poz. 270

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [I SA/Kr 112/13 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2013-02-22](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-kr-112-13-postanowienie-wsa-w-krakowie-z-2013-02-22--i-sa-kr-112-13)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I OZ 583/13 · 18 lipca 2013Postanowienie NSA z 18 lipca 2013 r., I OZ 583/13](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-583-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-18--i-oz-583-13)
* [Sygnatura: I OZ 576/13 · 18 lipca 2013Postanowienie NSA z 18 lipca 2013 r., I OZ 576/13](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-576-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-18--i-oz-576-13)
* [Sygnatura: I OZ 575/13 · 18 lipca 2013Postanowienie NSA z 18 lipca 2013 r., I OZ 575/13](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-oz-575-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-18--i-oz-575-13)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/21D00D3305)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1405-13-postanowienie-nsa-z-2013-07-19--i-osk-1405-13#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B1405%252F13.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B19%2Blipca%2B2013.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B1405%252F13)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
