Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I OSK 116/21

Wyrok NSA z 6 czerwca 2023 r., I OSK 116/21

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

6 czerwca 2023

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk Sędziowie: Sędzia NSA Karol Kiczka Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Artur Dral po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 maja 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 319/19 w sprawie ze skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z dnia \[...\] grudnia 2018 r. nr \[...\] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie wydania aktu własności ziemi oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B116%252F21.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B6%2Bczerwca%2B2023.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B116%252F21)

## Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 21 maja 2019 r. sygn. II SA/Kr 319/19 oddalił skargę D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w \[...\] z dnia \[...\] grudnia 2018 r. nr: \[...\] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie wydania aktu własności ziemi. D. W. wywiodła skargę kasacyjną od opisanego wyroku podnosząc na podstawie art. 174 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej jako: "p.p.s.a." naruszenie: 1\. art. 63 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, poprzez jego zastosowanie w sytuacji niezgodności tego przepisu z art. 2 w zw. z art. 45, art. 64, art. 77 i art. 78 Konstytucji, bowiem niezgodne z przepisami ustawy zasadniczej jest zamknięcie drogi prawnej do wzruszenia wadliwego aktu prawnego wydanego przez organy władzy państwowej oraz pozbawienie własności osoby trzeciej poprzez wydanie wadliwego aktu prawnego, 2\. art. 1 protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności zgodnie, z którym każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swojego mienia, w tym masy spadkowej przynależnej skarżącej, a objętej aktem własności ziemi. Żądaniem skargi kasacyjnej objęto o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie zmianę zaskarżonego wyroku w całości i nakazanie organowi wznowienia postępowania. Zażądano rozpoznania sprawy na rozprawie. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 193 zd. drugie p.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze p.p.s.a. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W takim uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania Sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej. Rozpoznana w tych granicach skarga kasacyjna okazała się nieskuteczna. Zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zapadł na skutek skargi wniesionej od postanowienia z 12 grudnia 2018 r. utrzymującego w mocy postanowienie z dnia 17 października 2018 r. o odmowie wznowienia postępowania w sprawie aktu własności ziemi nr \[...\]. I. Niezasadnie Sądowi Wojewódzkiemu zarzucono naruszenie art. 63 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Przede wszystkim należy zaakcentować, że zasadności złożonej skargi kasacyjnej jej autor upatruje w niezgodności wskazanych przepisów z art. 2 w zw. z art. 45, art. 64, art. 77 i art. 78 Konstytucji RP. Skarga kasacyjna nie mogła przynieść pożądanego skutku z tej przyczyny, że przepis art. 63 ust. 2 i ust. 3 ustawy z 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa był przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego w zakresie konstytucyjności ze wskazanymi w skardze kasacyjnej wzorcami konstytucyjnymi, tj. art. 2 oraz 64 Konstytucji RP (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 22 lutego 2000 r., w sprawie o sygn. SK 13/98) oraz art. 77 i art. 78 Konstytucji RP (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 maja 2000 r. sygn. SK 29/99). W kontekście podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu niekonstytucyjności art. 63 ust. 2 i ust. 3 ustawy z 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, nie sposób zatem pominąć, że zagadnieniem tym dwukrotnie zajmował się Trybunał Konstytucyjny, który nie dopatrzył się niezgodności z Konstytucją RP. W uzasadnieniach obu wyroków Trybunał Konstytucyjny podkreślał, że wydane na podstawie ustawy z 26 października 1971 r. ostateczne decyzje administracyjne o nadaniu własności gospodarstw rolnych ich samoistnym posiadaczom mogły być podważane w drodze nadzwyczajnych środków ich zaskarżenia do końca 1991 r. Był to wystarczająco długi okres czasu dla zapewnienia osobom zainteresowanym możliwości skorzystania z przysługujących im środków wzruszenia ostatecznych decyzji administracyjnych o nadaniu własności gospodarstwa rolnego jego samoistnemu posiadaczowi. Wprowadzone w 1991 r. ograniczenia były konieczne z uwagi na wartość, jaką jest stabilność stosunków prawnych oraz rosnące z czasem trudności dowodowe w prowadzeniu ewentualnego nadzwyczajnego postępowania weryfikacyjnego, a także na potrzebę ochrony praw nabytych przez osoby trzecie. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że wyrażona przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku ocena prawna jest prawidłowa. Odnosząc się natomiast do zarzutu niezgodności z Konstytucją RP przepisu art. 63 ust. 1 ustawy z 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa wskazać trzeba, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania zgodności ustaw z Konstytucją RP. Orzekanie w tym zakresie wykracza poza ramy sądowej kontroli administracji wyznaczone w art. 3 § 1 p.p.s.a. II. Pożądanego rezultatu nie mógł przynieść również zarzut naruszenia art. 1 protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Jak wynika z uzasadniania skargi kasacyjnej, w ocenie autora skargi kasacyjnej przepis ten naruszono przez nieproporcjonalną ingerencję ustawodawcy w ochronę wszelkich praw obligacyjnych związanych ze spadkiem, polegającą na uniemożliwieniu wznowienia postępowania w sprawach zakończonych ostateczną decyzją administracyjną w postaci aktu własności ziemi. Jak trafnie wskazano w skardze kasacyjnej Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzona w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. weszła w życie w stosunku do Rzeczypospolitej Polskiej dnia 19 stycznia 1993 r. (oświadczenie rządowe z dnia 7 kwietnia 1993 r. - Dz. U. Nr 61, poz. 285). Przepisy Konwencji mają zastosowanie tylko do takich naruszeń praw i wolności, które miały miejsce po wejściu w życie Konwencji wobec danego państwa. Punktem wyjścia dla określenia jurysdykcji ratione temporis jest więc moment zaistnienia faktów stanowiących naruszenie któregoś z praw czy wolności gwarantowanych przez Konwencję (L. Garlicki (w:) Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Tom I. Komentarz do artykułów 1-18 pod red. L. Garlickiego, Warszawa 2010, s. 45, wyrok ETPCz z 8 marca 2006 r. w sprawie Blecić przeciwko Chorwacji, skarga nr 59532/00, § 70). Kwestionowany przez stronę skarżącą przepis art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 1014 z późn. zm.) wszedł w życie 1 stycznia 1992 r., a więc przed wejściem w życie w stosunku do Polski Konwencji oraz Protokołu Nr 1\. W myśl tego przepisu do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) nie stosuje się przepisów k.p.a. dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji. W skardze kasacyjnej wskazano, że źródłem naruszenia Konwencji nie było wejście w życie art. 63 ust. 2 ustawy z 19 października 1991 r., lecz wydanie przez organ zaskarżonych postanowień o odmowie wznowienia postępowania w sprawie wydania aktu własności ziemi, co miało miejsce w 2018 r. Zauważyć jednak należy, iż wskazane postanowienia mają charakter jedynie procesowy, gdyż to z przepisu prawa wynika brak możliwości prowadzenia postępowania administracyjnego w tego rodzaju sprawach. Zatem postanowienia z 2018 r. nie mogłyby stanowić źródła naruszenia Konwencji, zwłaszcza, że dla zastosowania Konwencji istotna jest data zaistnienia faktów lub sytuacji naruszających Konwencję, a nie data ewentualnej oceny tego naruszenia przez władze krajowe. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

## Informacje o sprawie

Data wpływu

4 stycznia 2021

Symbol z opisem

[6169 Inne o symbolu podstawowym 616](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6169-inne-o-symbolu-podstawowym-616)

Skarżony organ

Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Sędziowie

Karol Kiczka Maria Grzymisławska-Cybulska /sprawozdawca/ Piotr Niczyporuk /przewodniczący/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19710270250)  
Dz.U. 1971 nr 27 poz. 250
* [Ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa - tekst jedn.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20180000091)  
art. 63 ust. 1, 2 i 3 · Dz.U. 2018 poz. 91
* [Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19970780483)  
art. 2 w zw. z art. 45, art. 64, art. 77 i art. 78 · Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [II SA/Kr 319/19 - Wyrok WSA w Krakowie z 2019-05-21](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-kr-319-19-wyrok-wsa-w-krakowie-z-2019-05-21--ii-sa-kr-319-19)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: I OSK 1105/22 · 18 maja 2023Wyrok NSA z 18 maja 2023 r., I OSK 1105/22](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-1105-22-wyrok-nsa-z-2023-05-18--i-osk-1105-22)
* [Sygnatura: II SA/Op 95/23 · 16 maja 2023Wyrok WSA w Opolu z 16 maja 2023 r., II SA/Op 95/23](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-op-95-23-wyrok-wsa-w-opolu-z-2023-05-16--ii-sa-op-95-23)
* [Sygnatura: IV SA/Wa 163/23 · 12 maja 2023Wyrok WSA w Warszawie z 12 maja 2023 r., IV SA/Wa 163/23](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iv-sa-wa-163-23-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2023-05-12--iv-sa-wa-163-23)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/1D4FF0939B)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-osk-116-21-wyrok-nsa-z-2023-06-06--i-osk-116-21#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BOSK%2B116%252F21.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B6%2Bczerwca%2B2023.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BOSK%2B116%252F21)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
