Źródło: https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18

[Wróć do: Orzeczenia NSA](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa)

Sygnatura

# I FSK 1952/18

Wyrok NSA z 23 lutego 2023 r., I FSK 1952/18 – podatek od towarów i usług

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data orzeczenia

23 lutego 2023

Prawomocne

tak

## Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Zbigniew Łoboda, Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia del. WSA Adam Nita (sprawozdawca), Protokolant Justyna Papiernik, po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2023 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej U. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 2029/17 w sprawie ze skargi U. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2017 r., nr \[...\] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lipca 2013 r. do marca 2014 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od U. P. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 5.400 (słownie: pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

## Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

[Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BFSK%2B1952%252F18.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B23%2Blutego%2B2023.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BFSK%2B1952%252F18)

## Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 2029/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (zwany dalej Sądem I instancji) oddalił skargę U. P. (w dalszej części uzasadnienia określanej jako Podatniczka, Strona lub Skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (zwanego dalej Organem odwoławczym lub Organem II instancji) z 20 kwietnia 2017 r., nr \[...\] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lipca 2013 r. do marca 2014 roku. Problemem, jaki zaistniał w sprawie była podatkowoprawna klasyfikacja faktur wystawionych Stronie przez dwóch jej kontrahentów: C.1 Sp. z o. o. oraz B. Sp. z o.o. Według Naczelnika Urzędu Skarbowego W. (dalej określanego mianem Organu I instancji lub NUS) wspomniane dokumenty były tzw. pustymi fakturami, w oparciu o które nie było możliwe odliczenie od podatku należnego kwot naliczonego podatku od towarów i usług. Zapatrywanie to podzielił Organ odwoławczy. Ustalenia dowodowe poczynione w trakcie postępowania podatkowego przedstawiają się następująco. Według organów podatkowych C. Sp. z o.o. nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej i wprowadziła do obrotu prawnego fikcyjne faktury VAT. Okoliczność ta znalazła potwierdzenie w zeznaniach P. M. - Prezesa Zarządu C. Sp. z o. o. Wspomniany podmiot jednoznacznie potwierdził fakt wystawiania pustych faktur, a także wskazał, że M. P. (mąż Skarżącej) zaproponował mu wystawianie fikcyjnych faktur VAT na rzecz prowadzonych przez niego podmiotów gospodarczych, w tym Z. \[...\]. Zdaniem organów podatkowych obydwu instancji, także B. Sp. z o. o. nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej i wprowadziła do obrotu prawnego fikcyjne faktury VAT. W tym kontekście zwrócono uwagę na okoliczności uruchomiania oraz prowadzenia działalności gospodarczej przez ten podmiot (według NUS oraz Organu odwoławczego – fikcyjnej), a także na rolę P. M. jako figuranta w tej spółce. Jak podkreślił Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, Strona nie może korzystać z ochrony jaką daje przyjęcie tzw. dobrej wiary w kontaktach z kontrahentem. W jego ocenie, Podatniczka zadbała wyłącznie o formalną stronę transakcji realizowanych z jej partnerami handlowymi. Bez jej akceptacji warunków fikcyjnych transakcji, a także działania w porozumieniu z P. M. - Prezesem Zarządu C. Sp. z o. o. i P. M. - Prezesem Zarządu B. Sp. z o. o. nie byłby zaś możliwy obrót "pustymi fakturami". W konsekwencji, według Organu odwoławczego Strona wiedziała lub powinna była wiedzieć, że transakcje mające stanowić podstawę prawa do odliczenia wiązały się z przestępstwem popełnionym przez wystawców faktur. Podkreślono też, że sprawami związanymi z działalnością gospodarczą Skarżącej zajmuje się jej mąż – M. P. Konsekwencje działań M. P. obciążają jednak Stronę. Zapatrywanie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej podzielił Sąd I instancji, który oddalił skargę na decyzję ostateczną. Odnosząc się do kwestii faktur wystawianych przez C. Sp. z o.o. powołano się na notatkę urzędową przesłaną przez CBŚP oraz na protokół przesłuchania P. M. w charakterze świadka. Dokument ten został sporządzony przez prokuraturę, a wynika z niego, że C. Sp. z o. o. nie handlowała materiałami budowlanymi i nie dysponowała towarami, których sprzedaż została wskazana na spornych fakturach VAT i wyszczególniona w dokumentach WZ oraz w harmonogramie dostaw. Ponadto podkreślono to, że P. M. przedstawił proceder wystawiania fikcyjnych faktur na rzecz firm M. P. i U. P., za które otrzymywał wynagrodzenie. W tym kontekście Sąd I instancji nie zgodził się z twierdzeniami Skarżącej, że przedstawione zeznania miały na celu uwolnienie P. M. od odpowiedzialności karnej związanej z oszustwem, o popełnienie którego oskarżył go M. P. - mąż Podatniczki. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kierując się zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo skonstatował, że przesłuchiwany nie przyznałby się do wystawiania fikcyjnych faktur za wynagrodzeniem, gdyby czynności w nich wykazane w rzeczywistości miały miejsca. Jest tak tym bardziej, że wspomniane oświadczenie spowodowało obciążenie P. M. odpowiedzialnością za wskazane działania – została wydana została decyzja ostateczna, określająca C. Sp. z o. o. kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z Z. \[...\]. Zauważono też, że prokuratura nie znalazła podstaw do oskarżenia P. M. o oszustwo na szkodę Skarżącej i w konsekwencji dwukrotnie umorzyła postępowanie w tym przedmiocie. Jeżeli chodzi o drugiego partnera handlowego Strony, tj. B. Sp. z o.o. podkreślono, że P. M. zgodził się na rolę "figuranta" – pełnienia funkcji prezesa zarządu wskazanej spółki, objęcie udziałów w tym podmiocie oraz podpisywanie fikcyjnych faktur i umów w zamian za spłatę jego długów. Zapłaty za zakup udziałów w spółce dla P. M. dokonywał mąż Skarżącej – M. P., który faktycznie zarządzał firmą swojej żony. Z kolei, P. M. nie orientował się w sprawach spółki, w tym nie wiedział kto faktycznie przelewał pieniądze na konto tego podmiotu. Kwoty przelewane przez podmioty zarządzane przez M. P. (męża Strony) na konto B. Sp. z o.o. były następnie przekazywane na osobisty rachunek bankowy P. M. tytułem "zasilenie konta". Z zeznań świadków, w tym M. P. (małżonka Podatniczki) wynika zaś, że w rzeczywistości prowadzili rozmowy z K. K., który z kolei zeznał, że nie mogąc faktycznie prowadzić działalności gospodarczej pod własną firmą namówił P. M. do firmowania jego działalności w ramach spółki B. Sp. z o.o. Podmiot ten został zarejestrowany i składał deklaracje VAT-7, ale tylko za okresy, w których były wystawiane faktury dla firmy Z. zarządzanej faktycznie przez męża Skarżącej. Po tym czasie deklaracje nie były przedstawiane organowi podatkowemu. Sąd I instancji podkreślił też, że rachunek bankowy B. Sp. z o.o., na którym były dokonywane operacje finansowe nie był zgłoszony do właściwego urzędu skarbowego, natomiast zgłoszono tam inny rachunek bankowy, na którym nie było obrotów (pełna treść uzasadnienia wyroku Sądu I instancji jest dostępna w CBOSA). W skardze kasacyjnej Strona wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2) zasądzenie od Organu odwoławczego na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego; ewentualnie 3) w przypadku uznania, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze kasacyjnej, a zachodzi naruszenie prawa materialnego - o uchylenie zaskarżonego wyroku i wydanie orzeczenia co do istoty sprawy poprzez – jak to ujęto - uwzględnienie w całości skargi Podatniczki; 4) zasądzenie od Organu odwoławczego na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie, wyrokowi Sądu I instancji postawiono zarzuty, stanowiące powtórzenie tez uprzednio formułowanych w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wspomnianemu judykatowi Sądu I instancji wytknięto bowiem: I. naruszenie prawa procesowego - art. 120,121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 125 § 1, 180 § 1, 187 § 1, art. 188 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 201 - dalej określanej jako O.p., które miało istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie wyroku, poprzez: 1) naruszenie obowiązku działania na podstawie przepisów prawa (art. 120 O.p.), wobec dokonanych w trakcie postępowania podatkowego licznych naruszeń przepisów szczegółowych Ordynacji podatkowej; 2) nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.), w szczególności ze względu na ocenę, że Skarżąca nie zgłosiła w postępowaniu przed Organem I instancji wniosków dowodowych wobec stanowiska, że zgłoszenie wniosków dowodowych do protokołu kontroli podatkowej jest niewystarczające, a obowiązkiem Strony jest ponawianie tych wniosków dowodowych przed wydaniem decyzji w sprawie; 3) niepodjęcie przez organy podatkowe wszelkich działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 122 O.p.) oraz naruszenie obowiązku działania wnikliwego (art. 125 § 1 O.p.); 4) pozbawienie Strony prawa do czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 123 § 1 O.p.), w szczególności z uwagi na zaniechanie przeprowadzenia zawnioskowanych przez Podatniczkę dowodów mających istotne znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 188 O.p), niedopuszczenie dowodów mogących przyczynić się do należytego wyjaśnienia sprawy (art. 180 § 1 O.p.) i w rezultacie także i naruszenie obowiązku zebrania całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.); 5) naruszenie obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.) oraz dokonanie błędnej oceny zebranych dowodów (art. 191 O.p.), czego skutkiem jest sprzeczność ustaleń faktycznych organów podatkowych ze zgromadzonym materiałem dowodowym; II. Naruszenie prawa materialnego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie: 1) naruszenie art. 86 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 1 lit. a) oraz art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a) i pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz.1054 ze zm., dalej określanej jako u.p.t.u.). Zdaniem Skarżącej doszło do tego wobec oceny, że nie nabyła ona prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, na podstawie otrzymanych przez siebie faktur VAT z tytułu nabycia towarów oraz usług. W przekonaniu organów podatkowych, faktury wystawione przez C. sp. z o.o. oraz B. sp. z o.o. zostały bowiem wystawione przez podmioty nieistniejące w sensie prawnopodatkowym oraz dokumentują zdarzenia, które w rzeczywistości nie miały miejsca. Tymczasem zdaniem Strony, zakwestionowane przez organy podatkowe faktury VAT dokumentują zdarzenia, które w rzeczywistości miały miejsce, stanowią odzwierciedlenie czynności dokonanych pomiędzy podmiotami wskazanymi w tych dokumentach, usługi wynikające z faktur zostały wykonane, a towary widniejące w fakturach dostarczono. Ponadto, Strona podkreśliła, że "przedmiotowe faktury VAT zostały opłacone", a tym samym stanowią one podstawę do obniżenia przez nią podatku należnego; 2) naruszenie art. 109 ust. 3 u.p.t.u. - poprzez błędne przyjęcie, że nieprawidłowa jest ewidencja prowadzona przez Podatniczkę w związku z zarejestrowaniem w niej danych z faktur wystawionych przez C. sp. z o.o. oraz B. sp. z o.o. Tymczasem zdaniem Strony, kwestionowane faktury VAT dokumentują zdarzenia, które w rzeczywistości miały miejsce, zostały wystawione przez podmioty istniejące w sensie prawnopodatkowym i dokumentują czynności, które zostały dokonane w ramach obrotu gospodarczego. Tym samym, w ocenie Podatniczki, jej ewidencja sprzedaży jest rzetelna, zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, w szczególności dane pozwalające na sporządzenie deklaracji podatkowej oraz obliczenie zobowiązania podatkowego, w tym informacje służące identyfikacji poszczególnych transakcji; 3) naruszenie art. 21 § 1 pkt 1 w zw. z § 3 i w zw. z § 3a O.p. Zdaniem Strony, doszło do tego wobec oceny, że w złożonych deklaracjach podatkowych nieprawidłowo określiła ona wysokość zobowiązania podatkowego oraz poprzez bezpodstawne ponowne obliczenie tego podatku przez organ podatkowy. Doszło do tego w sytuacji, gdy Podatniczka w deklaracjach VAT -7 za okres od czerwca 2013 r. do marca 2014 r. wykazywała prawidłowe wysokości swoich zobowiązań podatkowych, prawidłowe kwoty nadwyżek podatku naliczonego nad należnym oraz prawidłowe kwoty zwrotu podatku od towarów i usług. Tym samym, w jej przekonaniu nie zaistniały przesłanki do wydawania kwestionowanych decyzji podatkowych. W reakcji na przedstawione zarzuty i argumentację odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Podczas rozprawy w Naczelnym Sądzie Administracyjnym pełnomocniczka procesowa Organu odwoławczego (radczyni prawna) wystąpiła natomiast o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od Strony na rzecz jej mocodawcy zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i jako taka została oddalona. Stało się tak, ponieważ aprobaty Naczelnego Sądu Administracyjnego nie uzyskały zarzuty podniesione w piśmie procesowym, skutkującym przeniesieniem do niego sprawy sądowoadministracyjnej. Odnosząc się do pierwszego z zarzutów procesowych Strony należy zauważyć, że wskazane tam uchybienie organów podatkowych, wg twierdzenia Podatniczki zaakceptowane przez Sąd I instancji miało polegać na bezpodstawnym pominięciu w toku postępowania podatkowego dowodów zawnioskowanych przez Skarżącą. Jak podkreślono, organy nie przeprowadziły dowodów z dokumentów załączonych do pisma Podatniczki z 23 grudnia 2015 r. jak również z zeznań świadków wskazanych przez Stronę: B. P., Z. P., M. P., M. K. i A. S. Godzi się jednak zauważyć (i na tę materię zwracał uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu swojego wyroku), że wskazane wnioski dowodowe nie zostały zgłoszone w toku postępowania przed Organem I instancji. Strona sformułowała je natomiast przed wydaniem decyzji przez NUS, zanim doszło do wszczęcia przez niego postępowania w sprawie, w zastrzeżeniach do protokołu kontroli podatkowej. W trakcie toczącego się postępowania podatkowego wskazane wnioski dowodowe nie zostały zaś powtórzone, a ponadto w tej procedurze Skarżąca nie sformułowała innych wniosków dowodowych. Naczelny Sąd Administracyjny aprobuje to zapatrywanie. Jest tak, ponieważ postępowanie podatkowe jest procedurą podatkową regulowaną w art. 120 – 271 O.p., odrębną w stosunku do kontroli podatkowej, unormowanej w art. 281 – 292 tej samej ustawy. Kontrola podatkowa kończy się zaś w dniu doręczenia protokołu kontroli (por. art. 291 § 4 O.p.). Tym samym, wnioski dowodowe złożone po tym zdarzeniu (por. art. 291 § 1 O.p.) nie są już rozpatrywane we wspomnianej procedurze. Z kolei Organ I instancji włączył do akt sprawy protokoły przesłuchania P. M., A. S. oraz protokół konfrontacji M. P. i P. P. Ponadto, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego oraz okoliczności sprawy NUS udowodnił fakt braku dostaw towarów przez C. Sp. z o.o. na rzecz Strony. Organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji odniósł się też do oświadczeń M. K. K. oraz M. P. Tym samym, w ślad za Wojewódzkim Sądem Administracyjnym należy przyjąć, że okoliczności ustalane w oparciu o wskazane osobowe źródła dowodowe zostały należycie udowodnione, nie zaistniała konieczność przesłuchiwania kolejnych osób, a co za tym idzie nie doszło do naruszenia uprawnień procesowych Podatniczki, wskazywanych przez nią w skardze kasacyjnej (por. zarzuty I. 1 – 5). Spostrzeżenie to determinuje wnioski Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotyczące przepisów szczególnego, materialnego prawa podatkowego. W świetle art. 86 ust. 1 u.p.t.u., odliczenie naliczonego podatku od towarów i usług od kwoty podatku należnego ma miejsce w takim zakresie, w jakim towary i usługi, w cenie których jest zawarty podatek naliczony są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Oznacza to, że wykluczona jest redukcja należnego podatku od towarów i usług, ciążącego na podatniku tej daniny o podatek naliczony w sytuacji, gdy jego ciężar ekonomiczny nie został poniesiony w związku z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., wykonywaną przez podmiot obowiązany z tytułu podatku, natomiast nastąpiło to przez wzgląd na realizację potrzeb osobistych tej osoby. Ponadto wskazać trzeba na dwa podstawowe wymogi sformułowane w art. 86 ust. 2, 10 i 11 u.p.t.u. (w brzmieniu na czas urzeczywistnienia przez Stronę podatkowego stanu faktycznego), a w aspekcie temporalnym doprecyzowane w art. 86 ust. 13 u.p.t.u. Sprawiają one, że w przypadku "obrotu wewnątrzkrajowego" (dostaw towarów lub świadczenia usług) istnieją dwie zasadnicze przesłanki odliczenia podatku naliczonego: podatnik musi posiadać szczególnego rodzaju rachunek, czyli fakturę (fakturę VAT) oraz powinien objąć ekonomiczne władztwo nad rzeczą albo świadczona mu usługa winna być rzeczywiście wykonana. Niespełnienie któregokolwiek z tych warunków wyklucza redukcję należnego podatku od towarów i usług o kwoty podatku naliczonego. Dlatego właśnie, samo legitymowanie się fakturą, bez objęcia ekonomicznego władztwa nad rzeczą lub bez rzeczywistego wykonania udokumentowanej w niej usługi, nie uzasadnia odliczenia naliczonego podatku od towarów i usług. Jednocześnie, przez wzgląd na neutralność podatku od towarów i usług - system naliczania i odliczania kwot tej daniny w poszczególnych fazach obrotu podkreśla się znaczenie "tożsamości dostawcy" lub "tożsamości usługodawcy" oraz "tożsamości towaru" lub "tożsamości usługi". Jeżeli bowiem rzeczywiście istniejący wyrób byłby dostarczany przez podmiot, który go nie nabył, albo gdyby przez daną osobę dostarczany był inny wyrób niż ten, który uzyskała ona w poprzedniej fazie obrotu, faktura dokumentująca określoną czynność nie odzwierciedlałaby prawdziwej (rzeczywistej) transakcji gospodarczej. To samo dotyczy świadczenia usługi – jeżeli w rzeczywistości byłaby ona wykonana przez inny podmiot niż ten, który wystawił fakturę, dokument ten nie potwierdzałby faktycznie mającego miejsce świadczenia. Równocześnie, w gruzach ległby cały system naliczania i odliczania kwot podatku od towarów i usług stanowiący gwarancję neutralności podatku od towarów i usług oraz gwarancję uzyskania przez państwo należnej mu (a niezaniżonej) kwoty daniny publicznej (tzw. podatku od towarów i usług do zapłaty). Dlatego właśnie, także niezgodność pomiędzy treścią faktury, a rzeczywistym stanem rzeczy co do tego, kto dostarczał towar albo wykonał usługę oraz brak tożsamości pomiędzy wyrobem lub usługą uwidocznioną w fakturze i faktycznie dostarczonymi dobrami, uzasadnia zanegowanie odliczenia naliczonego podatku od towarów i usług. W tym kontekście, zachowanie należytej staranności przez podatnika podatku od wartości dodanej otrzymującego zarówno fakturę, jak i towar (usługę) jest przesłanką ochrony jego praw jako słabszej niż organ podatkowy strony stosunku podatkowoprawnego. Powtarzając uprzednio sformułowaną tezę, zasadniczo bowiem, załamanie systemu naliczania i odliczania kwot podatku (już to ze względów podmiotowych, już to przedmiotowych) oznacza utratę odliczenia, bo godzi w interes finansów publicznych oraz w neutralność podatku od towarów i usług. Formą ochrony praw podatnika jest natomiast zagwarantowanie mu wspomnianej redukcji, o ile nie wiedział oraz przy dołożeniu należytej (a nie szczególnej, czy nadzwyczajnej) staranności nie mógł się dowiedzieć o tym, iż wcześniej (we wcześniejszych fazach obrotu) ów system naliczeń i odliczeń uległ zachwianiu. Oznacza to, że od podatnika nie można oczekiwać zachowań właściwych dla organu podatkowego (tym bardziej, że nie jest on organem podatkowym i nie dysponuje ani władztwem publicznym, ani instrumentami prawnymi właściwymi podmiotowi "górującemu" w stosunku prawnym podległości kompetencji). Zasadne jest natomiast (w imię wspomnianych wcześniej względów ochronnych) oczekiwanie od dłużnika podatkowego klasycznej, typowej przezorności pozwalającej mu na zachowanie odliczenia, pomimo wcześniejszego przerwania "łańcucha" naliczeń i odliczeń podatku od towarów i usług. Jednocześnie podkreślić i przypomnieć należy, iż w sytuacji, gdy nie jest spełniona którakolwiek z dwóch podstawowych przesłanek odliczenia podatku naliczonego (brak faktury lub brak towaru albo usługi), podatnik nie może dokonać wspomnianej operacji. W takim bowiem przypadku nie jest urzeczywistniony ustawowy, wpisany w konstrukcję podatku od wartości dodanej, warunek redukcji kwot podatku należnego. Tym samym, jeżeli organ podatkowy stwierdzi jedną lub drugą niedoskonałość, bez potrzeby ustalania tzw. dobrej wiary podatnika ma prawo, a przede wszystkim – przez wzgląd na neutralność podatku oraz interes finansów publicznych - obowiązek zanegowania odliczenia. Odnosząc te spostrzeżenia do stanu faktycznego ustalonego przez Sąd I instancji należy podkreślić, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe i nie zyskały potwierdzenia zarzuty Podatniczki, podniesione przez nią w skardze kasacyjnej. Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny trafnie przyjął, iż organy podatkowe obaliły domniemanie prawdziwości deklaracji podatkowej podatnika, wynikające z art. 21 § 2 O.p., dla celów wymiaru podatku od towarów i usług, doprecyzowane w art. 99 ust. 12 u.p.t.u. Biorąc zaś pod uwagę stan faktyczny sprawy oraz przedstawione już wnioski nie może też być wątpliwości co do tego, że dokumentacja podatkowa Strony była wadliwa, a co za tym idzie nie jest trafny zarzut obrazy art. 109 ust. 3 u.p.t.u - poprzez błędne przyjęcie, że nieprawidłowa jest ewidencja prowadzona przez Podatniczkę w związku z zarejestrowaniem w niej danych z faktur wystawionych przez C. Sp. z o. o. oraz B. Sp. z o.o. W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu podatkowym wykazano, że przez wzgląd na naruszenie przez Stronę przepisów ustawy o podatku od towarów i usług faktury stanowiące podstawę dokonania wpisów do ewidencji podatkowej podatku od towarów i usług nie dawały podstaw do spełnienia tego instrumentalnego obowiązku podatkowego. W konsekwencji, w oparciu o tę dokumentację nie można było dokonywać rozliczeń podatkowych Skarżącej. Z wszystkich tych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Strony jako niemającą usprawiedliwionych podstaw. Stało się tak w oparciu o art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 – zwanej dalej P.p.s.a.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Adam Nita Zbigniew Łoboda Janusz Zubrzycki

## Informacje o sprawie

Data wpływu

27 września 2018

Symbol z opisem

[6110 Podatek od towarów i usług](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/tematy/6110-podatek-od-towarow-i-uslug)

Hasła tematyczne

Podatek od towarów i usług

Skarżony organ

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej

Sędziowie

Adam Nita /sprawozdawca/ Janusz Zubrzycki Zbigniew Łoboda /przewodniczący/

## Powołane przepisy

* [Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20111771054)  
art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a · Dz.U. 2011 nr 177 poz. 1054

## Inne orzeczenia w tej sprawie

* [III SA/Wa 2029/17 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-04-17](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-wa-2029-17-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2018-04-17--iii-sa-wa-2029-17)
* [I FZ 271/17 - Postanowienie NSA z 2017-10-26](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fz-271-17-postanowienie-nsa-z-2017-10-26--i-fz-271-17)

## Powiązane dokumenty

* [Sygnatura: III SA/Wa 2557/22 · 23 lutego 2023Wyrok WSA w Warszawie z 23 lutego 2023 r., III SA/Wa 2557/22 – podatek od towarów i usług](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-wa-2557-22-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2023-02-23--iii-sa-wa-2557-22)
* [Sygnatura: III SA/Wa 2558/22 · 23 lutego 2023Wyrok WSA w Warszawie z 23 lutego 2023 r., III SA/Wa 2558/22 – podatek od towarów i usług](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/iii-sa-wa-2558-22-wyrok-wsa-w-warszawie-z-2023-02-23--iii-sa-wa-2558-22)
* [Sygnatura: I SA/Sz 794/22 · 23 lutego 2023Wyrok WSA w Szczecinie z 23 lutego 2023 r., I SA/Sz 794/22 – podatek od towarów i usług](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-sa-sz-794-22-wyrok-wsa-w-szczecinie-z-2023-02-23--i-sa-sz-794-22)

Źródło urzędowe: [Naczelny Sąd Administracyjny](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/FAEDB27D73)

Na tej stronie

[Treść rozstrzygnięcia](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#sentencja)[Analiza sprawy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#analiza)[Uzasadnienie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#uzasadnienie)[Informacje o sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#informacje)[Powołane przepisy](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#przepisy)[Inne orzeczenia w tej sprawie](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#w-sprawie)[Źródło](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/i-fsk-1952-18-wyrok-nsa-z-2023-02-23--i-fsk-1952-18#zrodlo)

Asystent AnyLawyer

Zadaj pytanie o to orzeczenie. Sygnatura, data i rozstrzygnięcie są już dodane do analizy.

[Zapytaj o to orzeczenie](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Fprojects%2Fnew%3Fq%3DSprawa%253A%2BI%2BFSK%2B1952%252F18.%2BOrgan%253A%2BNaczelny%2BS%25C4%2585d%2BAdministracyjny.%2BData%253A%2B23%2Blutego%2B2023.%2BRozstrzygni%25C4%2599cie%253A%2BOddalono%2Bskarg%25C4%2599%2Bkasacyjn%25C4%2585.%2BWyja%25C5%259Bnij%2Bjej%2Bznaczenie%2Bpraktyczne%252C%2Bkluczowe%2Bprzepisy%2Bi%2Bargumenty%252C%2Bkt%25C3%25B3re%2Bmog%25C4%2585%2Bmie%25C4%2587%2Bznaczenie%2Bw%2Bpodobnej%2Bsprawie.%26name%3DAnaliza%2BI%2BFSK%2B1952%252F18)

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
