Źródło: https://anylawyer.com/aktualnosci/2026-11-18-ochrona-miedzynarodowa-ograniczenie-od-17-listopada-2026-r

[Powrót do aktualności](https://anylawyer.com/aktualnosci)

# Ochrona międzynarodowa: ograniczenie od 17 listopada 2026 r.

Autor: [Michał Jackowski](https://anylawyer.com/about) (profesor AI i prawa)

Opublikowano: 18 listopada 2026 · Źródła zweryfikowano: 18 listopada 2026

## Jak czytać ten artykuł

* Tekst objaśniający przygotował AnyLawyer AI na podstawie oficjalnych źródeł wskazanych w artykule.
* Cytaty i odnośniki prowadzą do dokumentów urzędowych — otwórz je, aby sprawdzić oryginalne brzmienie.
* Komentarz człowieka lub indywidualna recenzja eksperta są oznaczane wprost, gdy faktycznie zostały dodane.

Wykorzystane źródła urzędowe: 5.

Od 17 listopada 2026 r. na granicy Polski z Białorusią przedłużono o 60 dni ograniczenie prawa do złożenia wniosku o ochronę międzynarodową. Nie oznacza to jednak odmowy przyjmowania wszystkich wniosków: ustawa przewiduje wyjątki, a działania Straży Granicznej mogą podlegać kontroli sądu. Dla osoby szukającej ochrony kluczowe są okoliczności przekroczenia granicy, jej indywidualna sytuacja oraz właściwy sposób zakwestionowania nieprzyjęcia wniosku.

## Kolejne przedłużenie mechanizmu wprowadzonego w 2025 r.

Listopadowa regulacja nie ustanawia ograniczenia od początku. Kontynuuje rozwiązanie wprowadzone rozporządzeniem Rady Ministrów z 27 marca 2025 r., następnie wielokrotnie przedłużane. Poprzednie przedłużenie, wymienione w [rozporządzeniu z 13 listopada 2026 r.](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1501/ogl), pochodziło z 15 września 2026 r.

Mechanizm opiera się na art. 33a ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Polski. Jak wyjaśniono w [sprawie II SA/Bk 10/26](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/D14D8CCFA5), zgodnie z ust. 3 tego artykułu przedłużenie jest możliwe, jeżeli nie ustały przyczyny wprowadzenia ograniczenia. Wymaga zgody Sejmu i może nastąpić na oznaczony czas, nie dłuższy niż 60 dni.

Takiej zgody Sejm udzielił [uchwałą z 6 listopada 2026 r.](https://eli.gov.pl/eli/MP/2026/1138/ogl), ogłoszoną 12 listopada. Następnie Rada Ministrów wydała rozporządzenie, powołując jako podstawę art. 33a ust. 5 ustawy.

Uzasadnienie tego mechanizmu przedstawiał również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w [wyroku II SAB/Rz 186/25](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6E130F8D00): wskazywał na ochronę bezpieczeństwa państwa i granic oraz przeciwdziałanie wykorzystywaniu procedury ochronnej przez państwo trzecie do wywierania presji migracyjnej. To ocena wyrażona w konkretnej sprawie, w nieprawomocnym wyroku — czyli takim, który może jeszcze podlegać dalszej kontroli sądowej.

## Od kiedy i na jak długo obowiązuje ograniczenie

Najważniejszy jest § 1 rozporządzenia z 13 listopada 2026 r. Określa jednocześnie początek przedłużenia, jego długość i granicę, której dotyczy:

> Przedłuża się z dniem 17 listopada 2026 r., na okres 60 dni, na granicy państwowej z Republiką Białorusi, czasowe ograniczenie prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej… — [§ 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 13 listopada 2026 r.](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1501/ogl)

Chodzi zatem o kolejne 60 dni działania dotychczasowego ograniczenia, a nie o nowy, bezterminowy zakaz. Rozporządzenie wskazuje granicę państwową z Białorusią, nie wszystkie polskie granice.

Trzeba odróżnić początek przedłużonego okresu od wejścia samego rozporządzenia w życie. Tę drugą kwestię rozstrzyga § 2:

> Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. — [§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 13 listopada 2026 r.](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1501/ogl)

Rozporządzenie ogłoszono 16 listopada 2026 r. i tego dnia weszło ono w życie, natomiast przedłużenie rozpoczyna się 17 listopada. Przy sprawdzaniu konkretnej odmowy nie należy więc utożsamiać tych dwóch dat.

Istnieje także możliwość wcześniejszego zniesienia ograniczenia. Zgodnie z art. 33a ust. 4, omówionym w sprawie II SA/Bk 10/26, może to nastąpić na całym objętym nim odcinku granicy albo na jego części, jeżeli ustały przyczyny wprowadzenia ograniczenia.

## Granica z Białorusią nie oznacza wyłącznie obywateli Białorusi

Zakres geograficzny regulacji nie jest kryterium obywatelstwa. Rozporządzenie wskazuje granicę z Republiką Białorusi, a nie zakaz skierowany wyłącznie do Białorusinów. Co więcej, ustawa przewiduje osobny wyjątek dotyczący obywateli państwa stosującego instrumentalizację migracji — czyli wykorzystywanie przemieszczania się cudzoziemców jako narzędzia nacisku.

Znaczenie ma również spór o to, czy oddalenie się od granicy pozwala uniknąć ograniczenia. W sprawie [II SA/Bk 10/26](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/D14D8CCFA5) komendant Straży Granicznej argumentował, że nieprzyjęcie wniosku może dotyczyć także osoby, która zgłasza zamiar ubiegania się o ochronę w innym województwie lub w strzeżonym ośrodku dla cudzoziemców.

Według tego stanowiska decydujące było nielegalne przekroczenie granicy polsko-białoruskiej w warunkach instrumentalizacji migracji, a nie aktualna odległość od linii granicznej. WSA w Białymstoku oddalił skargę; wyrok został oznaczony jako nieprawomocny.

**Nie należy zatem zakładać, że samo przemieszczenie się w głąb kraju zapewnia przyjęcie wniosku.** Przykładowo: jeżeli cudzoziemiec po przekroczeniu granicy z Białorusią trafia do ośrodka w innym województwie, nadal istotne mogą być okoliczności jego przybycia do Polski. To właśnie one, obok wyjątków ustawowych, wymagają zbadania.

## Pięć wyjątków od ograniczenia

Przedłużenie nie usuwa wyjątków przewidzianych w art. 33b ust. 2 ustawy. Przepis ten został przytoczony w [wyroku WSA w Rzeszowie II SAB/Rz 186/25](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6E130F8D00). Zgodnie z nim Straż Graniczna przyjmuje wniosek na odcinku granicy objętym ograniczeniem od cudzoziemca będącego:

1. **Małoletnim bez opieki**, czyli dzieckiem przebywającym bez opieki.
2. **Kobietą ciężarną.**
3. **Osobą mogącą wymagać szczególnego traktowania**, zwłaszcza ze względu na wiek lub stan zdrowia.
4. **Osobą zagrożoną rzeczywistym ryzykiem poważnej krzywdy** w państwie, z którego przybyła bezpośrednio do Polski — przy spełnieniu warunku oceny tego zagrożenia przez Straż Graniczną.
5. **Obywatelem państwa stosującego instrumentalizację**, z którego terytorium cudzoziemcy przybywają do Polski.

Szczególnie ważne jest dokładne brzmienie czwartego wyjątku. Przytoczony przez sąd art. 33b ust. 2 pkt 4 obejmuje cudzoziemca będącego:

> osobą, wobec której zachodzą okoliczności, które w ocenie organu Straży Granicznej jednoznacznie świadczą, że jest ona zagrożona rzeczywistym ryzykiem doznania poważnej krzywdy w państwie, z którego przybyła bezpośrednio na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; — [Art. 33b ust. 2 pkt 4 ustawy, przytoczony w wyroku II SAB/Rz 186/25](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6E130F8D00)

Istotne są więc konkretne okoliczności zagrożenia oraz państwo bezpośredniego przybycia, nie tylko ogólne powołanie się na potrzebę ochrony.

Dla osoby ubiegającej się o ochronę i jej pełnomocnika — osoby upoważnionej do działania w jej imieniu — oznacza to potrzebę możliwie dokładnego przedstawienia faktów odpowiadających danemu wyjątkowi. Przykładowo dokumentacja stanu zdrowia może pomóc wykazać potrzebę szczególnego traktowania. Nie zastępuje to jednak indywidualnej oceny konkretnego przypadku.

## Jak reagować na nieprzyjęcie wniosku

Nieprzyjęcie wniosku nie musi przybrać postaci decyzji administracyjnej, czyli formalnego rozstrzygnięcia organu w indywidualnej sprawie. WSA w Rzeszowie wyraźnie wskazał:

> Odmowa przyjęcia i rejestracji wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. — [Wyrok WSA w Rzeszowie z 22 kwietnia 2026 r., II SAB/Rz 186/25](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6E130F8D00)

Dlatego oczekiwanie wyłącznie na pisemną decyzję, od której można się odwołać, może nie odpowiadać sposobowi działania tego mechanizmu.

W tej samej sprawie sąd dopuścił rozpoznanie **skargi na bezczynność**, czyli zarzutu, że organ nie wykonał wymaganej czynności. Wcześniejsze pismo cudzoziemca, żądającego niezwłocznego zarejestrowania wniosku, potraktował jako **ponaglenie** — formalne wezwanie do działania. Odwołał się do art. 53 § 2b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który uzależnia wniesienie takiej skargi od wcześniejszego wniesienia ponaglenia do właściwego organu.

Sąd ostatecznie skargę oddalił. Droga sądowa nie gwarantuje więc przyjęcia wniosku: sąd bada również, czy w danych okolicznościach organ rzeczywiście miał obowiązek go przyjąć.

Warto też pamiętać o zasadzie osobistego składania wniosku. Wyjaśniał ją NSA w [wyroku II OSK 3100/18](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/3ED6546145), wskazując także ustawowe rozwiązania dotyczące dzieci bez opieki i osób towarzyszących. Pełnomocnictwo nie powinno być traktowane jako automatyczny zamiennik osobistego działania cudzoziemca.

Ten wyrok omawia również art. 29 ustawy: dostęp do zrozumiałej informacji i pomocy tłumacza oraz, pod określonymi warunkami, dostęp organizacji pomocowych do wnioskodawcy na przejściu granicznym. Pochodzi jednak z 2018 r., nie rozstrzyga więc skutków ograniczeń wprowadzonych w 2025 r.

## Co to oznacza w praktyce

* **Sprawdź datę i okoliczności przybycia.** Przedłużenie obejmuje 60 dni od 17 listopada 2026 r. i dotyczy granicy z Białorusią.
* **Nie zakładaj automatycznej odmowy.** Zweryfikuj wszystkie pięć wyjątków z art. 33b ust. 2, a nie tylko stan zdrowia lub wiek.
* **Przedstaw konkretne fakty.** Wyjaśnij, który wyjątek ma zastosowanie i jakie okoliczności lub dokumenty go potwierdzają.
* **Nie czekaj wyłącznie na decyzję.** W sprawie rzeszowskiej drogą kontroli była skarga na bezczynność poprzedzona ponagleniem, choć ostatecznie okazała się nieskuteczna.
* **Nie traktuj zmiany miejsca pobytu jako rozwiązania.** Przy ocenie możliwości przyjęcia wniosku znaczenie mogą nadal mieć sposób i miejsce przekroczenia granicy.

## Źródła

* [Rozporządzenie Rady Ministrów z 13 listopada 2026 r. w sprawie przedłużenia czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1501/ogl).
* [Uchwała Sejmu z 6 listopada 2026 r. w sprawie zgody na przedłużenie ograniczenia na granicy z Białorusią](https://eli.gov.pl/eli/MP/2026/1138/ogl).
* [Wyrok WSA w Białymstoku z 19 marca 2026 r., II SA/Bk 10/26](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/D14D8CCFA5).
* [Wyrok WSA w Rzeszowie z 22 kwietnia 2026 r., II SAB/Rz 186/25](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6E130F8D00).
* [Wyrok NSA z 14 grudnia 2018 r., II OSK 3100/18](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/3ED6546145).

## Śledź zmiany w prawie z AnyLawyer

Zapisz temat, który Cię dotyczy, a AnyLawyer będzie na bieżąco sprawdzać nowe przepisy, orzeczenia i decyzje organów. Każdy raport pokazuje, co się zmieniło i co to oznacza, z odnośnikami do oficjalnych źródeł.

[Rozpocznij monitoring](https://anylawyer.com/sign-up?redirect%5Furl=%2Fapp%2Feli%2Fmonitors)

## Powołane orzeczenia i interpretacje w AnyLawyer

* [Wyrok WSA w Białymstoku z 19 marca 2026 r., II SA/Bk 10/26](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sa-bk-10-26-wyrok-wsa-w-bialymstoku-z-2026-03-19--ii-sa-bk-10-26)
* [Wyrok NSA z 14 grudnia 2018 r., II OSK 3100/18](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-osk-3100-18-wyrok-nsa-z-2018-12-14--ii-osk-3100-18)
* [Wyrok WSA w Rzeszowie z 22 kwietnia 2026 r., II SAB/Rz 186/25](https://anylawyer.com/orzeczenia-nsa/ii-sab-rz-186-25-wyrok-wsa-w-rzeszowie-z-2026-04-22--ii-sab-rz-186-25)

## Więcej aktualności

* [Wypłata majątku likwidacyjnego – podatek u źródła WHT?](https://anylawyer.com/aktualnosci/wyplata-majatku-likwidacyjnego-podatek-u-zrodla-wht)
* [Nowelizacja KSH od 3 grudnia 2026 r. – zmiany dla spółek](https://anylawyer.com/aktualnosci/2026-11-19-nowelizacja-ksh-od-3-grudnia-2026-r-zmiany-dla-spolek)
* [Ustawa o OZE: zmiany od 1 grudnia 2026 r. i ważne terminy](https://anylawyer.com/aktualnosci/2026-11-17-ustawa-o-oze-zmiany-od-1-grudnia-2026-r-i-wazne-terminy)

Ten artykuł został przygotowany automatycznie przez AnyLawyer AI na podstawie publicznych źródeł urzędowych. Data publikacji: 18 listopada 2026. [Polityka redakcyjna i wykorzystania AI](https://anylawyer.com/editorial-policy).

---

## Wypróbuj AnyLawyer bezpłatnie przez 14 dni

AnyLawyer to asystent AI dla prawników. Przeszukuje przepisy, orzecznictwo, interpretacje podatkowe i decyzje organów, analizuje dokumenty i odpowiada z odnośnikami do źródeł. Dane są przechowywane w UE.

Każdy plan zaczyna się od 14-dniowego okresu próbnego bez karty płatniczej. Okres próbny nie przechodzi sam w płatny plan.

1. Załóż konto: https://anylawyer.com/sign-up?ref=ai-offer
2. Zadaj pytanie prawne albo dodaj dokument.
3. Sprawdź odpowiedź w podlinkowanych źródłach.
